Hamas heeft vanochtend alle twintig nog levende Israëlische gijzelaars vrijgelaten. Zij zijn aangekomen in Israël en terug bij hun families, melden Israëlische media.
Als tegenprestatie heeft Israël vandaag bijna tweeduizend Palestijnse gevangenen vrijgelaten. Zij worden met bussen naar Gaza, de Westoever en buurlanden van Israël gebracht. In de hoofdstad van Gaza, Gaza Stad, zijn de eerste vrijgekomen gevangenen al opgevangen.
Meer weten over de crisis in het Midden-Oosten? Lees hier al onze artikelen.
Hamas heeft voor de tweede keer vandaag twee lichamen van omgekomen gijzelaars overgedragen aan het Rode Kruis in Gaza. Dat meldt het Israëlische leger. Een uur geleden droeg de militante beweging ook al twee omgekomen gijzelaars over aan Israël. De Israëlische autoriteiten zullen de lichamen eerst identificeren, voordat ze worden overgedragen aan de nabestaanden. Hamas zei eerder vandaag in totaal vier lichamen van gijzelaars over te dragen.
Met de overdracht van de lichamen bevinden zich nog 24 omgekomen Israëlische gijzelaars in Gaza. Onduidelijk is nog wanneer de stoffelijke overschotten terugkeren naar Israël. Daarover hebben Israël en Hamas geen concrete afspraken gemaakt. De militante beweging zegt niet van alle lichamen duidelijk te weten waar ze liggen en dat de overdracht daarom langer kan gaan duren.
Yassin Boutayeb
Onder leiding van de Amerikaanse president Donald Trump hebben de VS, Egypte, Qatar en Turkije een document ondertekend om de wapenstilstand in Gaza te bekrachtigen. Het signeren vond plaats tijdens een ontmoeting van verschillende wereldleiders in de Egyptische stad Sharm el-Sheikh.
De landen die hebben getekend, waren betrokken bij de onderhandelingen over het staakt-het-vuren dat Israël en Hamas vrijdag overeen zijn gekomen. De Israëlische premier Benjamin Netanyahu was niet aanwezig, naar eigen zeggen omdat hij bij de viering van de Joodse feestdag Simchat Torah moest zijn.
De bijeenkomst in Egypte vindt plaats onder de naam ‘Peace 2025’ en wordt geleid door de Egyptische president Abdel Fattah al-Sisi. Trump zei eerder vandaag dat al-Sisi onderdeel moest worden van het zogenoemde vredesbestuur voor Gaza in de toekomst. Dat bestuur moet, onder leiding van Trump en oud premier van het VK Tony Blair, gaan toezien op de uitvoering van het Amerikaanse twintigpuntenplan voor Gaza.
De Amerikaanse president benadrukte na het signeren van het document vandaag dat ‘dit pas het begin is’ en onderdeel is van zijn bredere vredesplannen voor het Midden-Oosten.
Yassin Boutayeb
Hamas heeft de lichamen van twee omgekomen gijzelaars overgedragen aan het Rode Kruis in Zuid-Gaza. Dat meldt het Israëlische leger op Telegram. Zij zijn onderweg naar een konvooi van het Israëlische leger in Gaza en worden vanuit daar naar Israël gebracht om geïdentificeerd te worden. Later vandaag worden nog eens twee omgekomen gijzelaars overgedragen, aldus het leger.
De militante beweging had eerder vandaag al laten weten de lichamen van vier gijzelaars over te dragen aan Israël. In Gaza bevinden zich nu nog 28 omgekomen gijzelaars. Hamas zegt niet duidelijk te hebben waar zij allemaal begraven liggen en dat de overdracht van alle lichamen daarom langer kan duren.
De Israëlische defensieminister Israel Katz noemde dat een ‘schending van het vrijdag overeengekomen bestand’, al zijn er geen harde afspraken gemaakt over hoe snel de overdracht van de omgekomen gijzelaars moet plaatsvinden. De minister dreigde met maatregelen als Hamas zou blijven ‘vertragen’.
Yassin Boutayeb
Bij gevechten tussen Hamas en leden van de Dughmush-clan in Gaza Stad zijn vandaag 27 doden gevallen. Volgens het Palestijnse ministerie van Binnenlandse Zaken, dat onder controle staat van Hamas, zijn acht Hamasstrijders omgekomen bij de gevechten, evenals 19 leden van de Dughmush-clan.
De clan is een van de meest prominente families in Gaza en liggen al langer overhoop met Hamas. In het verleden zijn er al vaker gevechten uitgebroken tussen strijders van de twee partijen. Over de gevechten van vandaag zegt het binnenlandministerie dat Hamas ‘de orde in Gaza wil herstellen en dat elke gewapende opstand daartegen wordt aangepakt’. Ooggetuigen melden aan de BBS dat vandaag driehonderd Hamasmilitanten een zuidelijke wijk van Gaza Stad binnendrongen. Inwoners zouden in paniek zijn geraakt en hun woningen zijn uitgevlucht.
De afgelopen dagen was al duidelijk dat Hamasstrijders door Gaza trokken om te zoeken naar deserteurs die volgens Hamas samenwerkten met Israël. Een onbekend aantal Palestijnen is daarvoor al opgepakt. Onduidelijk is waarop de militante beweging zich baseert bij de uitvoering van dergelijke acties en in wat voor omstandigheden de arrestanten worden vastgehouden.
Yassin Boutayeb
Hamas zegt dat het vandaag vier van de 28 omgekomen Israëlische gijzelaars in Gaza zal overdragen. Het Israëlische leger zegt dat dit een schending is van de vrijdag overeengekomen wapenstilstand, al waren er alleen harde afspraken gemaakt over het vrijlaten van de nog levende gijzelaars. Die kwamen vanochtend aan in Israël. Het Rode Kruis zou onderweg zijn naar een punt in Zuid-Gaza om de doodskisten van een aantal gijzelaars op te halen.
Het Israëlische leger heeft nog niet concreet gedreigd met maatregelen als Hamas vandaag niet meer omgekomen gijzelaars overdraagt aan Israël. Wel zegt de Israëlische defensieminister Israel Katz dat ‘elke vertraging zal worden gezien als een schending van het bestand. Daar zal op worden gereageerd.’ Hamas heeft gezegd dat het overdragen van de lichamen langer kan duren, omdat de militante beweging niet precies weet waar alle gijzelaars begraven liggen.
In ruil voor het overdragen van de levende en omgekomen gijzelaars heeft Israël vandaag tweeduizend Palestijnse gevangenen vrijgelaten. Die worden onder meer in Gaza-Stad opgevangen. Veel inwoners van de hoofdstad keren vanuit andere delen van de Gazastrook terug naar Gaza Stad . Nieuwszender Al Jazeera meldt dat de vrijgelaten Palestijnse gevangenen zonder groot publiek worden opgevangen in Gaza Stad.
Yassin Boutayeb
Tijdens zijn toespraak voor het Israëlische parlement heeft Donald Trump de Israëlische president Isaac Herzog gevraagd om gratie te verlenen aan premier Benjamin Netanyahu, die terechtstaat voor corruptie. ‘Sigaren en wat champagne, wat maakt het uit?’, zei Trump in het parlement.
In werkelijkheid draaien de rechtszaken tegen Netanyahu om het accepteren van tonnen aan luxecadeaus en pogingen tot beïnvloeding van Israëlische media. Hoewel het hoogst ongebruikelijk is dat een buitenlands staatshoofd zich mengt in dergelijke binnenlandse kwesties, is het niet de eerste keer dat hij deze oproep doet.
Het Israëlische parlement onthaalde Trump met een minutenlange staande ovatie vanwege zijn rol in het staakt-het-vuren in Gaza. Het vrijlaten van de Israëlische gijzelaars en bijna tweeduizend Palestijnse gevangenen vandaag vormt de eerste fase van Trumps twintigpuntenplan voor een vrede in Gaza. Netanyahu, oppositieleider Yair Lapid en parlementsvoorzitter Amir Ohana spraken Trump toe.
Daarna hield Trump zelf een toespraak. Hij zei daarin dat vandaag een ‘historisch begin’ markeert ‘voor een nieuw Midden-Oosten’. Volgens CNN was de overkoepelende boodschap van de Amerikaanse president aan Netanyahu om de oorlog niet te hervatten. ‘Jullie hebben gewonnen. Nu is het tijd om de overwinning op het slagveld om te zetten in de ultieme prijs: vrede en welvaart in het Midden-Oosten.’ Netanyahu zei gisteravond nog dat de oorlog ‘nog niet voorbij is’. Ook zijn extreemrechtse coalitiepartners hameren op het ‘volledig vernietigen’ van Hamas.
Dana Holscher
Alle Palestijnse gevangenen die Israël zou vrijlaten in ruil voor de twintig nog levende gijzelaars, zijn inmiddels vrij. Dat melden meerdere Israëlische media. Bijna tweeduizend Palestijnen die in Israëlische gevangenissen zaten, zijn naar verluidt uitgezet naar Gaza, de Westoever, Oost-Jeruzalem of buurlanden van Israël.
Volgens Al Jazeera zijn de bussen met Palestijnse gevangenen onder luid gejuich onthaald in Ramallah, een stad op de bezette Westelijke Jordaanoever. Sommige gevangenen zaten in Israël decennialange straffen uit vanwege terrorisme. Niet alle gevangenen die op de wensenlijst van Hamas stonden zijn vrijgelaten; enkele kopstukken blijven vastzitten in Israël.
In ruil voor de Palestijnse gevangenen liet Hamas vanochtend twintig Israëlische gijzelaars vrij. Zij zijn inmiddels aangekomen in Israël. Volgens de overeenkomst moet Hamas ook de lichamen van 28 overgebleven gijzelaars nog overdragen aan Israël, wanneer dat zal gebeuren is nog onduidelijk.
Dana Holscher
Europese Commissie-voorzitter Ursula von der Leyen noemt de vrijlating van de twintig Israëlische gijzelaars ‘een moment van opluchting voor de hele wereld’. Volgens haar staat de Europese Unie klaar om te helpen met een langdurige vrede in Gaza.
Zo is de EU bereid om geld uit Europese fondsen te doneren voor de wederopbouw van Gaza. Bovendien zegt Von der Leyen dat de EU wil bijdragen aan het bestuur van Gaza en ‘het hervormen van de Palestijnse Autoriteit’. Dat laatste is een voorwaarde in het vredesplan dat Trump opstelde, waarvan het uitruilen van gijzelaars en gevangenen de eerste fase vormde. Volgens dat plan kan de Palestijnse Autoriteit een rol spelen in het bestuur van Gaza na de oorlog, mits het hervormingen doorvoert. Een functionaris van de Palestijnse Autoriteit heeft gisteren laten weten mee te werken met het vredesplan.
Twitter bericht wordt geladen...
EU-buitenlandchef Kaja Kallas noemt de vrijlating van alle gijzelaars uit Gaza ‘een zeldzaam moment van hoop in het Midden-Oosten’. Daarbij prijst ze de rol van president Trump, die ‘de doorbraak mogelijk maakte’. Tegelijkertijd wijst Kallas op de ‘buitengewone’ complexiteit van een langdurige vrede in Gaza, die volgens haar internationale steun nodig heeft om te slagen.
Ook het Nederlandse demissionaire kabinet heeft van zich laten horen. Demissionair premier Dick Schoof spreekt op X van ‘een enorme opluchting’, maar benadrukt dat ook de lichamen van overleden gijzelaars snel moeten worden overgedragen. Ook Israël moet zich volgens de premier aan zijn kant van de afspraken houden, zoals het toelaten van veel meer humanitaire hulp in Gaza.
Samen met zo’n twintig wereldleiders is Schoof vandaag in het Egyptische plaatsje Sharm el-Sheikh. Daar wordt een top gehouden over het toekomstige bestuur van Gaza, waar ook Trump bij aanwezig zal zijn, net als de leider van de Palestijnse Autoriteit Mahmoud Abbas. Ook de Israëlische premier Netanyahu gaat naar de top, hoewel hij aanvankelijk niet uitgenodigd leek te zijn.
Dana Holscher
Twitter bericht wordt geladen...
Hamas heeft vanochtend twintig levende gijzelaars vrijgelaten en overgedragen aan het Israëlische leger in Gaza, via medewerkers van het Rode Kruis. De eerste zeven zijn inmiddels aangekomen in de Israëlische legerbasis Re’im. Dertien anderen zijn op dit moment onder militaire begeleiding onderweg naar Israël.
Dana Holscher
In Israël zijn bussen met Palestijnse gevangenen vertrokken vanuit verschillende gevangenissen in het land. Dat meldt persbureau Reuters. Volgens de overeenkomst laat Israël vandaag bijna tweeduizend gevangenen vrij, als tegenprestatie voor het overdragen van de gijzelaars door Hamas.
De meeste gevangenen, zo’n 1.700, worden naar verluidt naar Gaza gebracht. Anderen worden vrijgelaten op de Westelijke Jordaanoever, in het Palestijnse deel van Jeruzalem, of in buurlanden van Israël. Sommige gevangenen, naar verluidt zo’n 250, zaten een levenslange gevangenisstraf uit op veroordeling voor terrorisme. Israël heeft de vrijlating van enkele kopstukken, zoals de Palestijnse politicus en voor terrorisme veroordeelde Marwan Barghouti, geweigerd.
Vanochtend heeft Hamas de twintig nog levende Israëlische gijzelaars vrijgelaten, op twee verschillende momenten en op twee locaties. De eerste groep van zeven gijzelaars is inmiddels terug in Israël en wordt door hun families verwelkomd. De tweede groep gijzelaars is kort geleden aan het Rode Kruis overgedragen door Hamas.
Dana Holscher
De dertien overgebleven gijzelaars die nog in leven zijn, zijn door Hamas in Gaza overgedragen aan het Rode Kruis. Dat melden de Israëlische krant Haaretz en nieuwszender Channel 12. De overdracht was in het zuiden van Gaza, bij de stad Khan Younis. Het Israëlische leger heeft de berichten inmiddels bevestigd.
Eerder vanmorgen liet Hamas al zeven Israëlische gijzelaars vrij. Zij zijn inmiddels aangekomen in Israël. Ze zijn herenigd met hun families en ze worden medisch onderzocht.
Met de laatste overdracht heeft Hamas alle nog levende gijzelaars vrijgelaten. De lichamen van 28 gijzelaars zijn nog in handen van Hamas, ook zij moeten volgens de afspraken binnenkort teruggebracht worden naar Israël. Wanneer dat zal gebeuren, is nog niet duidelijk.
Dana Holscher
Israël meldt dat hulpverleners van het Rode Kruis onderweg zijn naar een locatie in het zuiden van Gaza, waar binnenkort een tweede overdracht van gijzelaars is. Volgens de Israëlische krant Haaretz zijn de voertuigen van het Rode Kruis inmiddels aangekomen in Khan Younis.
De gijzelaars die nog vastzitten in Gaza hebben volgens Haaretz wel al telefonisch met hun familieleden gesproken. Julie, de moeder van gijzelaar Bar Kuperstein, zegt tegen Haaretz dat ze het uitschreeuwde van vreugde toen ze haar zoon voor het eerst in ruim twee jaar zag verschijnen op het scherm: ‘Ik trilde over mijn hele lichaam’.
Het Israëlische leger heeft beelden gepubliceerd waarop te zien is hoe de eerste zeven gijzelaars de grens oversteken naar Israël. Daar worden ze nu eerst medisch onderzocht in een militaire faciliteit en herenigd met hun familieleden. Van de overdracht door Hamas zijn vooralsnog geen beelden, volgens The Times of Israel omdat dat in een afgesloten ruimte gebeurde zonder de aanwezigheid van pers of publiek.
Dana Holscher
Twitter bericht wordt geladen...
Volgens het Israëlische leger zijn de zeven gijzelaars terug in Israël. Ze worden opgevangen bij een militaire faciliteit in Re’im, dicht bij de grens met Gaza. Eerder vanochtend werden ze door Hamas in Gaza overgedragen aan het Rode Kruis. Families van de gijzelaars zijn blij en opgelucht, berichten Israëlische media.
Op de luchthaven Ben Gurion, bij Tel Aviv, is zojuist de Air Force One geland met daarin de Amerikaanse president Donald Trump. Trump werd begroet met een levensgrote boodschap die op het strand van Tel Aviv geschreven is: ‘Thank you’, met het silhouet van de Amerikaanse president ernaast. Volgens de Israëlische krant Haaretz vloog de Air Force One voor het landen over het Gijzelaarsplein in Tel Aviv. Duizenden mensen scandeerden daar ‘thank you, Trump’. Ook vanaf de luchtverkeerstoren van Ben Gurion werd Trump bedankt, ‘voor de vriendschap en de onverwoestbare band tussen onze landen’.
De Amerikaanse president gaat eerst langs bij het Israëlische parlement, de Knesset. Daar zal hij met families van gijzelaars praten en spreekt hij het parlement toe. Rond het middaguur Nederlandse tijd reist Trump volgens de planning af naar de Egyptische badplaats Sharm el-Sheikh, waar een internationale top is over de toekomst van Gaza. Meer dan twintig wereldleiders komen daarvoor naar Egypte, ook demissionair premier Dick Schoof zal aanwezig zijn.
Dana Holscher
Correspondent Rob Vreeken staat op het Gijzelaarsplein in Tel Aviv, waar tienduizenden Israëlische burgers vanochtend het nieuws hoorden dat zeven gijzelaars zijn vrijgelaten. Op dat plein, dat na 7 oktober 2023 deze naam kreeg, komen Israëliërs al twee jaar bijeen om actie te voeren.
Dag Rob, hoe verliep het moment dat het nieuws over de vrijlating naar buiten kwam?
‘Rond 8.00 uur lokale tijd, een uur later dan in Nederland, kwam het bericht binnen via een groot scherm dat hier op het plein staat. Daarop zijn verschillende Israëlische nieuwszenders afwisselend te zien. Er werd gejuicht en geklapt, en hier en daar een traantje gelaten.
‘De stemming is uitgelaten. Er klinkt muziek, het is zonnig, mensen zijn blij. Ze hebben twee vreselijke jaren achter de rug. Hier op het plein staat een grote klok die telt hoe lang de gijzelaars vastzitten in Gaza. Hij staat nu op 737 dagen, 3 uur, 15 minuten en 6 seconden, maar hij telt nog altijd door. De eerste zeven gijzelaars zijn door Hamas vrijgelaten en worden opgevangen in een Israëlisch ziekenhuis. De bedoeling is dat de andere nog levende gijzelaars later vandaag ook vrijkomen, maar het is nog onduidelijk hoe laat precies.’
Wie zijn er vanmorgen naar het Gijzelaarsplein gekomen?
‘Jong en oud zijn uitgelopen. Maar het publiek op dit plein is niet doorsnee Israël, het zijn vooral seculieren die in Tel Aviv wonen. Je ziet hier bijna geen mensen met keppeltjes, en ook geen orthodoxe joden. Dit plein was voor de oorlog al de plek waar werd gedemonstreerd tegen Netanyahu. Die beweging is nu voortgevloeid in die van de families van gijzelaars. Ook die families zijn vooral seculier en liberaal, gezien het feit dat de meeste gijzelaars in de van oudsher linkse kibboetsen woonden. De anderen waren bezoekers van het Nova-festival, waar hippe en liberale feestgangers op af kwamen. Dat zie je ook terug in het publiek hier.’
Op het strand van Tel Aviv staat in metersgrote letters een bedankje aan president Trump, die een grote rol speelde bij de totstandkoming van deze deal. Zie je daar ook soortgelijke boodschappen?
‘Vorige week heb ik hier wel Amerikaanse vlaggen gezien, maar vandaag zijn het alleen Israëlische. Dat wil overigens niet zeggen dat de mensen hier niet dankbaar zijn voor de Amerikaanse inzet voor de deal. Twee dagen geleden waren de Amerikaanse gezant Steve Witkoff en Trumps dochter Ivanka Trump en schoonzoon Jared Kushner hier op het plein om Israëliërs toe te spreken, er werd luid voor hen geapplaudisseerd. Zodra de naam van Netanyahu viel veranderde dat en steeg er een enorm gejoel op. Het duurde twee minuten voordat Witkoff verder kon met zijn toespraak.’
Dana Holscher
Het Israëlische leger heeft bevestigd dat de eerste zeven gijzelaars vanochtend zijn vrijgelaten. ‘Ze komen naar huis’, schrijft het leger in een post op X. De gijzelaars zijn eerst overgebracht naar medewerkers van het Rode Kruis en zijn nu bij een post van het Israëlische leger in Gaza. Later zullen ze naar Israël gebracht worden.
Ook Hamas heeft de vrijlating bevestigd. Vlak na het vrijlaten van de gijzelaars liet de militaire vleugel van Hamas weten ‘gecommitteerd te zijn aan het staakt-het-vuren’, zolang Israël zich ook aan de afgesproken tijdlijn houdt. Volgens die tijdlijn volgt later vandaag de vrijlating van de overgebleven veertien gijzelaars die nog in leven zijn.
De eerste zeven Israëlische gijzelaars zijn overgedragen aan het Rode Kruis, melden verschillende Israëlische media. Er is nog geen officieel bericht van het Israëlische leger.
Volgens de berichten gaat het om de broers Gali en Ziv Berman, Matan Angrest, Alon Ohel, Omri Miran, Eitan Mor en Guy Gilboa-Dallal. Op het Gijzelaarsplein in Tel Aviv zijn volgens lokale media tienduizenden mensen bij elkaar gekomen. Onder hen ging luid gejuich op toen het nieuws over de vrijlating naar buiten kwam, schrijft Haaretz.
Twitter bericht wordt geladen...
Een konvooi van het Rode Kruis is in het noorden van Gaza aangekomen voor de overdracht van enkele gijzelaars, schrijft The Times of Israel. De eerste zes gijzelaars zullen naar verwachting binnenkort worden vrijgelaten.
Hun namen zijn eerder vandaag bekendgemaakt, het gaat om Matan Angrest, de broers Gali en Ziv Berman, Alon Ohel, Eitan Mor en Omri Miran. Ze zullen eerst naar een post van het Israëlische leger gebracht worden in Gaza, daarna worden ze naar Israël gebracht. De veertien andere nog levende gijzelaars zullen vanaf andere locaties door Hamas worden vrijgelaten, vandaag om 10.00 uur.
Families van gijzelaars hebben zich verzameld bij de grens met Gaza, schrijft The Times of Israel. In Tel Aviv zijn menigtes op straat in afwachting van de vrijlating.
Dana Holscher
De gewapende tak van Hamas heeft maandagochtend op Telegram een lijst met twintig namen van nog in leven zijnde vrij te laten gijzelaars gepubliceerd. Tevens werd er een lijst gepubliceerd van meer dan 1,900 Palestijnse gevangenen die volgens Hamas vrij worden gelaten door Israël.
Naar verwachting worden de Israëlische gijzelaars vanaf 08.00 uur plaatselijke tijd (07.00 uur Nederlandse tijd) vrijgelaten, hoewel onder andere The Jerusalem Post ook al meldt dat het een uur later wordt: 09.00 uur Israëlische tijd. Er zou sprake zijn van twee of drie locaties waar de gijzelaars worden vrijgelaten, in het midden en zuiden van Gaza.
De Amerikaanse president Donald Trump zal van Israël de hoogste civiele onderscheiding ontvangen, de Presidentiële Eremedaille. Dat maakte de Israëlische president Isaac Herzog maandag bekend.
Trump krijgt de medaille voor zijn 'onvermoeibare inspanningen' om de gijzelaars die nog in handen zijn van Hamas thuis te brengen en omdat hij 'de grondslag heeft gelegd voor een nieuwe periode in het Midden-Oosten, gebaseerd op veiligheid, samenwerking en oprechte hoop op een vreedzame toekomst', aldus Herzog.
Volgens de president krijgt Trump de medaille 'de komende maanden' en wordt hij daarvan op de hoogte gesteld bij zijn aankomst in Israël maandag. Trump spreekt in Israël met familieleden van gijzelaars en spreekt ook het Israëlische parlement toe. Naar verwachting worden maandag om 08.00 uur Israëlische tijd (07.00 uur Nederlandse tijd) de laatste nog in leven zijnde gijzelaars vrijgelaten.
Trump vliegt later maandag door naar het Egyptische Sharm-el-Sheikh voor de Gazatop.
De oorlog in Gaza 'is voorbij', aldus de Amerikaanse president Donald Trump in het presidentiële vliegtuig, onderweg naar Israël en Egypte tegen verslaggevers.
Toen een journalist opmerkte dat volgens de Israëlische premier Benjamin Netanyahu de strijd nog niet voorbij is, herhaalde Trump met nadruk dat de oorlog voorbij is: 'Begrijpen jullie dat?'
De Amerikaanse president spreekt in Israël met families van gijzelaars en spreekt ook het Israëlische parlement toe. Daarna reist hij naar Sharm-el-Sheikh voor de Gazatop.
Iran gaat niet naar de Gazatop in het Egyptische Sharm-el-Sheikh, die maandag begint. Dat meldde de Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi in de nacht van zondag op maandag op X.
Araghchi dankte Egypte voor de uitnodiging, maar verklaarde dat Iran niet kan praten met gesprekspartners 'die het Iraanse volk hebben aangevallen en die ons nog steeds bedreigen en sancties tegen ons heffen', daarmee verwijzend naar de Verenigde Staten.
Araghchi steunt elk initiatief 'dat een eind maakt aan Israëls genocide in Gaza'. Iran erkent Israël niet als staat en heeft steun aan de Palestijnse zaak sinds de islamitische revolutie in 1979 tot een speerpunt van zijn beleid gemaakt.
De top in Sharm-el-Sheikh is bedoeld om een staakt-het-vuren tussen Israël en Hamas in Gaza te bestendigen. Hij wordt geleid door de Amerikaanse president Donald Trump en zijn Egyptische ambtgenoot Abdel Fatah al-Sisi.
President Mahmoud Abbas van de Palestijnse Autoriteit is morgen ook aanwezig bij de top over Gaza in de Egyptische badplaats Sharm-el-Sheikh. Dat bevestigt een woordvoerder van de president in gesprek met de BBC, nadat eerder de Amerikaanse nieuwssite Axios het had gemeld.
Verschillende wereldleiders en ministers praten morgen in Egypte over de toekomst van Gaza. Naar verluidt wordt dan het twintigpuntenplan van de Amerikaanse president Donald Trump officieel bekrachtigd.
Israël en Hamas zijn niet uitgenodigd voor de top, maar de leider van de Palestijnse Autoriteit dus wel. Volgens het plan van Trump kan dit bestuursorgaan in de toekomst wel een rol spelen in Gaza, mits het zich ‘hervormt’. De Palestijnse vicepresident Hussein al-Sheikh heeft vandaag gezegd mee te zullen werken aan het plan.
Jasper Daams
Israël heeft in de oorlog met Hamas ‘enorme overwinningen’ behaald, maar ‘de strijd is nog niet voorbij’. Dat heeft Benjamin Netanyahu gezegd tijdens een toespraak die werd uitgezonden op televisie. De Israëlische premier waarschuwde voor ‘zeer grote veiligheidsuitdagingen’.
Netanyahu blikte in zijn toespraak vooruit op het vrijkomen van de levende gijzelaars, dat morgenochtend vroeg op het programma staat. Dan draagt Hamas de twintig gijzelaars naar verluidt op drie verschillende locaties over aan het Rode Kruis, waarna ze naar Israël worden gebracht. Het wordt een ‘historische’ dag, zei Netanyahu, ‘het begin van een nieuw pad’.
Tegelijkertijd zei Netanyahu dat de strijd nog niet voorbij is. Hij stelde dat ‘sommige vijanden’ van Israël ‘proberen zich opnieuw te vestigen om ons opnieuw aan te vallen’. Hij zei niet welke vijanden hij bedoelde. ‘Samen zullen we blijven winnen, en met Gods hulp zullen we samen de eeuwigheid van het land en het volk van Israël garanderen’, aldus de Israëlische premier.
Jasper Daams
De Palestijnse Autoriteit is bereid om mee te werken aan het vredesplan voor Gaza. Een Palestijnse functionaris heeft tegen de voormalige Britse premier Tony Blair gezegd dat het bestuursorgaan klaar is om zich met hem en Donald Trump in te zetten om het bestand in een vrede om te zetten, en om te beginnen aan de wederopbouw. Dat schrijft de Palestijnse vicepresident Hussein al-Sheikh op X.
President Trump heeft Blair voor onbepaalde tijd aangewezen als ‘gouverneur’ van Gaza, terwijl er wordt gekeken naar hoe het dagelijks bestuur van het gebied vorm moet krijgen. In het twintigpuntenplan van Trump is een rol weggelegd voor de Palestijnse Autoriteit, maar alleen als het orgaan zich afdoende ‘hervormt’. De Palestijnse Autoriteit, die wordt geleid door president Mahmoud Abbas, raakte de zeggenschap over het gebied in 2007 kwijt aan Hamas.
De kans dat de Palestijnse Autoriteit weer de volledige macht terugkrijgt in Gaza lijkt klein, daar Trump opteert voor een ‘vredesraad’ die toezicht moet houden op het bestuur in het gebied. De Amerikaanse president zou zelf voorzitter worden van die raad, waarvan ook Blair deel zou uitmaken. Hamas heeft al laten weten tegen ‘buitenlands toezicht’ op Gaza te zijn, Israël wil juist niet dat de Palestijnse Autoriteit weer aan de macht komt.
Jasper Daams
Demissionair premier Dick Schoof is morgen aanwezig bij de internationale top over de toekomst van Gaza, in de Egyptische badplaats Sharm-el-Sheikh. Dat zegt een woordvoerder tegen het ANP.
Onder leiding van de Egyptische president Abdel Fatah al-Sisi en Donald Trump komen morgen verschillende wereldleiders bijeen om te praten over een einde aan de oorlog in Gaza. Volgens Egyptische bronnen zullen zij hun handtekening zetten onder het document dat de vrede formaliseert.
De Amerikaanse nieuwssite Axios meldde eerder deze week dat leiders of buitenlandministers van onder meer Duitsland, Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk, Qatar en Turkije aanwezig zullen zijn. De Israëlische president Benjamin Netanyahu is er naar verwachting niet bij.
Trump, die een groot aandeel had in de totstandkoming van het akkoord tussen Israël en Hamas, brengt voor de top nog een bezoek aan Israël. Vicepresident JD Vance zei dat hij de gijzelaars die morgen vrij moeten komen, zal begroeten.
Jasper Daams
Israël zegt Palestijnse gevangenen vrij te laten wanneer de gijzelaars voet zetten op Israëlisch grondgebied. Als onderdeel van de overeenkomst met Hamas komen bijna tweeduizend gevangenen vrij.
Hamas heeft gezegd de twintig levende gijzelaars morgenochtend over te dragen aan Israël. In ruil voor hen komen, net als tijdens eerdere bestanden, Palestijnse gevangenen vrij. Israël en Hamas zouden het nog niet eens zijn over welke gevangenen op vrije voeten komen. De BBC meldt dat Hamas aandringt op de vrijlating van zeven prominente gevangenen, onder wie de Palestijnse politicus Marwan Barghouti. Daarnaast komen gevangenen vrij die wegens terrorisme werden veroordeeld voor levenslange celstraffen.
‘De Palestijnse gevangenen zullen worden vrijgelaten zodra Israël de bevestiging heeft dat alle gijzelaars die morgen zullen worden vrijgelaten, de grens met Israël zijn overgestoken’, zegt een woordvoerder van de regering. Het merendeel van de gevangenen zal naar Gaza of buurlanden van Israël worden gestuurd.
Jasper Daams
De twintig nog levende Israëlische gijzelaars in Gaza zullen maandagochtend worden vrijgelaten. Dit heeft een Israëlische regeringswoordvoerder zondag verklaard, na berichten eerder op de dag dat Hamas had aangeboden om ze al zondagavond vrij te laten.
Israël verwacht dat de hele groep tegelijk zal worden overgedragen aan het Internationale Rode Kruis. Waar dit zal gebeuren, is nog niet bekend. De lichamen van de overige 28 gijzelaars zullen daarna worden overgedragen en teruggebracht naar Israël.
De Israëlische regering heeft de families laten weten dat de twintig gijzelaars tussen vier uur en zes uur ‘s ochtends lokale tijd in vrijheid zullen worden gesteld. Dit meldt de Times of Israël. Twee uur voor hun vrijlating, zal Israël op de hoogte worden gesteld door het Internationale Rode Kruis. Ondanks talloze zoektochten en militaire operaties, is het Israëlische leger er in twee jaar oorlog nooit in geslaagd de laatste twintig gijzelaars die nog in leven zijn te vinden.
Stieven Ramdharie
Hamas zou bereid zijn om de twintig Israëlische gijzelaars die nog in leven zijn eerder vrij te laten, mogelijk al zondag. Dit melden Amerikaanse en Israëlische media. Volgens The Wall Street Journal zou Hamas aan Israël hebben laten weten dat het beschikt over de gijzelaars en dat de beweging ze eerder wil vrijlaten dan gepland.
Israëlische functionarissen hebben volgens diverse media in Israël bevestigd dat de regering bericht heeft ontvangen van de strijdgroep en dat Hamas de overdracht van de gijzelaars zou willen vervroegen. De gijzelaars zouden dan zondagavond al vrijkomen, in plaats van maandag. Hamas zou de vrijlating afgerond willen hebben voor de aankomst maandagochtend in Israël van de Amerikaanse president Donald Trump.
De Israëlische premier Benjamin Netanyahu zei zondag in een verklaring, na de berichten over de vervroegde vrijlating, dat ‘Israël klaarstaat en voorbereid is op de onmiddellijke ontvangst van al onze gijzelaars’. Netanyahu zei dit nadat hij had overlegd met Gal Hirsch, de hoogste functionaris die belast is met het lot van de gijzelaars.
Volgens het akkoord dat Hamas en Israël sloten, moeten eerst de gijzelaars die nog in leven zijn, worden vrijgelaten. Hierna moet de strijdgroep de lichamen van de omgekomen Israëliërs overdragen. In totaal gaat het om 48 Israëliërs. In ruil moet Israël zo’n tweeduizend Palestijnse gevangenen vrijlaten, onder wie 250 personen die wegens terrorisme tot levenslang zijn veroordeeld.
Waar Hamas de levende gijzelaars zal overdragen aan het Internationale Rode Kruis, is nog niet duidelijk. De beweging zei de afgelopen week tijd nodig te hebben om de stoffelijke overschotten van de omgekomen gijzelaars te verzamelen. Nu er een wapenstilstand van kracht is, zou deze zoektocht makkelijker kunnen verlopen.
Stieven Ramdharie
Twitter bericht wordt geladen...
Lees ook: Wat een gijzeling van twee jaar met iemand doet: ‘Het begin komt het zwaarste binnen’
Ook de EU zal deelnemen aan de internationale top die maandag in Egypte wordt gehouden om tot vrede in Gaza en het Midden-Oosten te komen. De EU heeft besloten om voorzitter António Costa van de Europese Raad te sturen naar de top die wordt georganiseerd door Egypte en de VS. De bijeenkomst wordt gehouden in Sharm-el-Sheikh.
Hier vonden vorige week ook de onderhandelingen plaats voor uitvoering van het plan van de Amerikaanse president Donald Trump voor beëindiging van de oorlog in Gaza en de vrijlating van de Israëlische gijzelaars. Het is de bedoeling dat het plan maandag tijdens de top wordt getekend.
‘Het plan biedt een reële kans om een rechtvaardige en duurzame vrede op te bouwen, en de EU is volledig toegewijd aan het ondersteunen van deze inspanningen en het bijdragen aan de uitvoering ervan’, aldus Costa. Hij heeft een reis naar Ierland uitgesteld om in Egypte aanwezig te zijn. Aan de top, die wordt geleid door Trump en de Egyptische president Abdel Fattah al-Sissi, nemen volgens Caïro meer dan twintig regeringsleiders deel.
Onder andere de Franse president Emmanuel Macron, de Britse premier Keir Starmer, premier Giorgia Meloni van Italië, premier Pedro Sánchez van Spanje en de secretaris-generaal van de VN António Guterres zullen aanwezig zijn. Hamas heeft aangekondigd niet te zullen deelnemen aan de top. Het is nog onduidelijk of de Israëlische premier Benjamin Netanyahu zal verschijnen.
Stieven Ramdharie
Twitter bericht wordt geladen...
Israël wil dat het tunnelnetwerk van Hamas wordt vernietigd nu er een wapenstilstand in Gaza is. Dit heeft de Israëlische minister van Defensie Israel Katz zondag gezegd. Katz zei dat hij het leger opdracht heeft gegeven om zich hierop voor te bereiden. Hij noemde de vernietiging van de tunnels de belangrijkste missie van Israël na de vrijlating van de 48 Israëlische gijzelaars. De vrijlating staat gepland voor maandag.
‘De grootste uitdaging voor Israël na de fase van de teruggave van de gijzelaars zal de vernietiging zijn van alle Hamas-terreurtunnels in Gaza’, aldus Katz op X. ‘Dit moet rechtstreeks door het IDF worden uitgevoerd en via een internationaal mechanisme dat onder leiding en toezicht van de VS zal worden opgezet.’
Hij doelde met het laatste op de vredesmacht en het overgangsbestuur die – volgens het Gaza-plan van de Amerikaanse president Donald Trump – aan de slag moeten gaan in Gaza om het Hamas-bestuur over te nemen.
Katz zei dat vernietiging van het uitgebreide tunnelnetwerk een logisch gevolg is van de ontwapening van Hamas en de demilitarisering van Gaza. Hamas zegt echter niet akkoord te zijn gegaan met deze punten uit het plan-Trump. Katz: ‘Ik heb de IDF opdracht gegeven zich voor te bereiden op deze missie.’
Het Israëlische leger heeft steeds gezegd in de afgelopen twee jaar vele kilometers van het tunnelnetwerk te hebben vernietigd, Maar omdat het complete netwerk nooit is ontmanteld, slaagden Hamasstrijders erin de tunnels te gebruiken om zich te verbergen. Ook werden de tunnels gebruikt voor snelle aanvallen op Israëlische eenheden.
Stieven Ramdharie
Twitter bericht wordt geladen...
De Amerikaanse president Donald Trump spreekt maandagochtend met familieleden van Israëlische gijzelaars voordat hij het Israëlische parlement, de Knesset, toespreekt. Dat heeft het Witte Huis bekendgemaakt.
De toespraak in de Knesset staat gepland voor 10.00 uur Nederlandse tijd. Twee uur later reist Trump door naar Sharm-el-Sheikh, waar hij samen met de Egyptische president Abdel Fatah al-Sisi een internationale top over de toekomst van Gaza voorzit. Tijdens de top vindt waarschijnlijk ook de ceremoniële ondertekening van het vredesakkoord plaats.
Volgens Egypte nemen leiders uit meer dan twintig landen deel aan de ‘vredestop’, hoewel niet duidelijk is of zij ook allemaal fysiek aanwezig zullen zijn in Sharm-el-Sheikh. Eerder gaven onder meer de Franse president Macron en de Britse premier Starmer aan naar Egypte te reizen, en ook de premiers van Italië en Spanje, Giorgia Meloni en Pedro Sánchez, worden daar verwacht. VN-chef António Guterres maakte zaterdag bekend ook bij de top aanwezig te zijn.
Trump vertrekt maandag eind van de middag weer naar de Verenigde Staten.
ANP
Tijdens een grote bijeenkomst op het zogenoemde Gijzelaarsplein in Tel Aviv waar werd stilgestaan bij de aanstaande vrijlating van Israëlische gijzelaars, keerde het publiek zich zaterdag tegen premier Benjamin Netanyahu. De Amerikaanse president Donald Trump kon wel op gejuich rekenen.
De Amerikaanse speciale gezant Steve Witkoff sprak op het plein en bedankte in zijn speech Trump, waarop het publiek joelde en ‘Bedankt Trump’ scandeerde. Toen Witkoff over de Israëlische premier Netanyahu begon, moest hij zijn toespraak onderbreken vanwege boegeroep en gefluit. Veel familieleden van gijzelaars hebben kritiek geuit op de premier, die volgens hen te weinig heeft gedaan om hun geliefden terug te brengen.
Witkoff prees ook de kracht en het geduld van de families van de gijzelaars en de rest van het Israëlische volk. ‘Bedankt dat jullie hebben laten zien dat de toekomst van deze regio gebouwd kan worden op de belofte van gedeelde hoop en niet op het puin van oude haat’, zei hij tegen de menigte.
Volgens het Forum van de Families van Gijzelaars en Vermisten waren zo'n 400 duizend mensen aanwezig bij de manifestatie.
ANP
Bij een auto-ongeluk in de Egyptische badplaats Sharm-el-Sheikh zijn drie Qatarese diplomaten omgekomen, meldden twee veiligheidsbronnen zondag aan persbureau Reuters. Twee andere diplomaten raakten gewond, aldus de bronnen. Ook persbureau Associated Press maakt melding van het nieuws, op basis van medische bronnen.
Het is onduidelijk of de diplomaten deel uitmaakten van het onderhandelingsteam van Qatar, dat in Sharm-el-Sheikh eerder deze week een belangrijke rol speelde bij het tot stand komen van het akkoord tussen Israël en Hamas over de eerste fase van het vredesplan van de Amerikaanse president Donald Trump voor Gaza.
Volgens de Israëlische krant The Times of Israel gaat het niet om diplomaten, maar zouden de slachtoffers van het ongeluk Qatarese veiligheidsfunctionarissen zijn.
De Egyptische stad aan de Rode Zee zal maandag decor zijn van een wereldwijde topconferentie die gericht is op het afronden van een overeenkomst die de oorlog in Gaza moet beëindigen.
Redactie
De Egyptische president Abdel Fattah al-Sissi en zijn Amerikaanse ambtgenoot Donald Trump leiden maandag een ‘vredestop’ over Gaza, in aanwezigheid van ‘leiders uit meer dan twintig landen’. Dat heeft het kantoor van de Egyptische president zaterdag bekendgemaakt in een verklaring.
‘De top moet een einde maken aan de oorlog in de Gazastrook, de inspanningen versterken voor vrede en stabiliteit in het Midden-Oosten, en een nieuw hoofdstuk van veiligheid en regionale stabiliteit openen’, aldus de verklaring. De ontmoeting wordt georganiseerd in de Egyptische badplaats Sharm-el-Sheikh, waar ook de onderhandelingen over het staakt-het-vuren tussen Israël en Hamas plaatsvonden.
Trump zei vrijdag al dat hij maandag in Egypte ‘heel wat leiders’ zou ontmoeten om de toekomst van de door twee jaar oorlog verwoeste Gazastrook te bespreken. De Franse president Emmanuel Macron, de Britse premier Keir Starmer en secretaris-generaal van de Verenigde Naties António Guterres zullen in elk geval aanwezig zijn in Sharm-el-Sheikh.
Volgens nieuwssite Axios worden verder onder meer de leiders of ministers van Buitenlandse Zaken van Duitsland, Italië, Qatar, de Verenigde Arabische Emiraten, Jordanië, Turkije, Saoedi-Arabië, Pakistan en Indonesië verwacht.
Redactie
Een hooggeplaatste vertegenwoordiger van Hamas heeft tegenover het Franse persbureau AFP bevestigd dat het vrijlaten van de resterende Israëlische gijzelaars maandagochtend begint. ‘Volgens een geschreven deal begint het uitwisselen van gevangenen maandagochtend, zoals overeengekomen’, aldus Osama Hamdan.
De Amerikaanse president Donald Trump zei vrijdagavond laat al te verwachten dat de gijzelaars vanaf maandagochtend zouden worden vrijgelaten. Israël zei eerder te verwachten dat Hamas zaterdag al zou beginnen met het overdragen van zowel overleden als nog levende gijzelaars.
Volgens de overeenkomst met Israël heeft Hamas tot maandag 11.00 uur Nederlandse tijd om de gijzelaars vrij te laten. Op dat moment is het 72 uur geleden dat de eerste fase van het staakt-het-vuren in Gaza is ingegaan. In ruil laat Israël Palestijnse gevangenen vrij.
ANP
Een ontwapening van Hamas is ‘uitgesloten en niet onderhandelbaar’, zegt een vertegenwoordiger van de extremistische Palestijnse organisatie vandaag tegen AFP. Volgens het vredesplan van de Amerikaanse president Donald Trump moet Hamas volledig ontwapend worden.
De Israëlische regering en Hamas sloten eerder deze week een vredesakkoord, waarmee ze verder bouwden op het twintig puntenplan van Trump. Volgens het akkoord moet het Israëlische leger zijn troepen terugtrekken in ruil voor de vrijlating van alle gijzelaars door Hamas.
Ook zou Israël bijna tweeduizend Palestijnse gevangenen vrijlaten. In een latere fase zou Hamas dan volledig militair ontmanteld worden, maar nu blijkt dus dat de organisatie geenszins van plan is daaraan mee te werken.
ANP
Bij de spoorbezetting bij de Rotterdamse haven zijn vanmiddag volgens de politie ruim driehonderd actievoerders aangehouden. Er zijn vernielingen aangericht en er is een agent gewond geraakt.
De demonstranten namens de actiegroep Geef Tegengas willen dat de haven per direct ‘een volledig wapen- en handelsembargo met Israël implementeert’. Volgens de politie moest een agent worden afgevoerd naar het ziekenhuis nadat die door een actievoerder in het gezicht was geslagen. Een andere agente werd gebeten en een derde geslagen, maar beiden konden hun werk voortzetten.
De politie noemt een bezetting van het spoor in dit gebied gevaarlijk, onder meer omdat er treinen rijden met gevaarlijke stoffen aan boord. Nadat de actievoerders bevelen om te vertrekken negeerden, ging de politie over tot aanhoudingen.
Vier personen zijn aangehouden voor verzet bij aanhouding en mishandeling en drie anderen voor vernieling en belediging. Deze zeven arrestanten zitten nog vast op het politiebureau. De andere arrestanten zijn voorgeleid, maar mochten daarna naar huis.
ANP
Het spoor bij de haven van Rotterdam is weer vrij, na een bezetting zaterdag door enkele honderden activisten. Sinds half vier is het treinverkeer volgens ProRail weer opgestart. De demonstranten voerden actie namens Geef Tegengas, een organisatie die eist dat de haven per direct ‘een volledig wapen- en handelsembargo met Israël implementeert’ en stopt ‘met de import van producten en grondstoffen uit gebieden waar mensenrechten worden geschonden’.
Door de actie konden ongeveer veertig goederentreinen niet rijden. De activisten zaten op meerdere plekken op het spoor bij de Rotterdamse Eemhaven. Ze zijn door de politie verwijderd en weggevoerd in stadsbussen. Het is nog onbekend hoeveel activisten zijn aangehouden.
Demissionair staatssecretaris Thierry Aartsen (Infrastructuur) noemt op X het blokkeren van het spoor ‘volstrekt onaanvaardbaar’.
ANP
Palestijnen grijpen het bestand in Gaza vandaag aan om massaal terug te keren naar hun verlaten huizen. Langs de kust trekken duizenden mensen in voertuigen of te voet richting het noorden van het gebied. Een vrouw die te voet op reis was met haar dochter, sprak tegenover persbureau Reuters over een onbeschrijfelijk gevoel. ‘We zijn ontzettend blij dat de oorlog voorbij is en het lijden is geëindigd.’
Terugkerende bewoners van Gaza-stad zijn volgens AFP verbijsterd door de vernietiging, al is er ook blijdschap bij degenen die ontdekken dat hun huis nog staat. Het Franse persbureau sprak met Raja Salmi, een van de terugkerende stadsbewoners. ‘We hebben uren gelopen, en elke stap was vervuld met angst en bezorgdheid over mijn huis’, zegt Salmi. Toen ze aankwam in haar straat, moest ze vaststellen dat haar huis was vernietigd. ‘Het is er niet meer, het is slechts een hoop puin. Ik heb ervoor staan huilen. Alle herinneringen zijn nu slechts stof.’
Volgens een vertegenwoordiger van de burgerbescherming van Hamas zijn er sinds vrijdag zo’n 250.000 Palestijnen in Gaza naar hun woonplaats teruggekeerd.
Redactie
Ongeveer tweehonderd actievoerders hebben zich zaterdag verzameld op het spoor bij de haven van Rotterdam. De politie is aanwezig met wapenstokken en schilden en grijpt in.
De actie kwam na een oproep van de actiegroep Geef Tegengas en was vooraf aangekondigd op sociale media. De organisatie wil onder meer dat de haven per direct een volledig wapen- en handelsembargo instelt tegen Israël. De activisten vormen meerdere groepen op het spoor en scanderen onder meer ‘Free, Free, Palestine’.
Geef Tegengas spreekt zelf van achthonderd actievoerders die de haven van Rotterdam blokkeren. Op vrijdag werd ook al actie gevoerd bij terminals in de haven. Volgens Geef Tegengas zijn de gemeente Rotterdam en de haven medeplichtig aan genocide in Gaza en de klimaatcrisis, vanwege de vervuiling en goederen die via die route worden geëxporteerd. De actiegroep blokkeerde het havenspoor overigens al vaker.
Afgelopen week voerde Extinction Rebellion een soortgelijke actie uit op het Amsterdamse Centraal Station. De actievoerders blokkeerden korte tijd het spoor, uit protest tegen het Nederlandse Gaza-beleid. Twintig demonstranten werden aangehouden.
ANP/Redactie
Het Wereldvoedselprogramma (WFP) van de Verenigde Naties vraagt Israël met klem zo snel mogelijk meer hulpgoederen toe te laten voor de bevolking van Gaza. De organisatie zegt 60.000 ton voedsel klaar te hebben staan aan de grens, met nog eens 100.000 ton onderweg naar de regio.
Volgens Martin Frick, directeur van het programma voor Duitsland, Oostenrijk en Liechtenstein, is de voorraad genoeg om de bevolking van Gaza bijna drie maanden te voeden. Maar dan moeten er wel duidelijke veiligheidsgaranties zijn, aldus Frick.
Het WFP denkt in een maand zo'n 1,6 miljoen mensen te kunnen voorzien van brood, meel en voedselpakketten.
ANP
Volgens de Amerikaanse president Donald Trump worden de Israëlische gijzelaars in Gaza maandag vrijgelaten. In een gesprek met journalisten in het Witte Huis gaf Trump aan dat het onder meer gaat om 28 mensen die tijdens hun gijzeling door Hamas zijn overleden. Meer details over de vrijlating van de gijzelaars maakte hij niet bekend.
De Amerikaanse president zei dat hij ervan overtuigd is dat het staakt-het-vuren dat vrijdag is ingegaan stand zal houden, omdat zowel Israël als Hamas genoeg zou hebben van de strijd.
Trump bevestigde dat hij in de komende dagen naar het Midden-Oosten reist. Maandag spreekt hij het Israëlische parlement toe en heeft hij een ontmoeting met 'een hoop leiders' om de toekomst van Gaza te bespreken. Dat overleg vindt volgens de president waarschijnlijk plaats in het Egyptische Caïro.
ANP
Hamas heeft zich vrijdag in een verklaring uitgesproken tegen ‘buitenlands toezicht’ over de Gazastrook. Onderdeel van het 20-puntenplan van president Donald Trump is dat het gebied na het einde van de oorlog onder curatele komt te staan van een ‘vredesraad’, geleid door de Amerikaanse leider zelf.
Maar volgens Hamas moet het bestuur van Gaza een interne aangelegenheid blijven. Ook de Islamitische Jihad en het Volksfront voor de Bevrijding van Palestina (PFLP) hebben de verklaring ondertekend. Het feit dat Tony Blair deel moet uitmaken van de raad, stuit hen ook tegen de borst. De Britse oud-premier speelde een hoofdrol in de Irakoorlog.
Hoewel Israël en Hamas een akkoord hebben bereikt over de eerste fase van Trumps plan – een staakt-het-vuren en bijbehorende gevangenenruil – bestaat er op dit moment nog geen overeenstemming over de volgende fases. Hamas speelde geen rol in de onderhandelingen over het plan, en heeft tegen verschillende elementen bezwaar gemaakt.
Zo heeft Hamas zich vooralsnog ook weinig bereid getoond de wapens neer te leggen, een harde eis van Israël. Daar zou eventueel pas sprake van kunnen zijn als er een onafhankelijke Palestijnse staat komt. Hoewel het plan van Trump daar in vage bewoordingen wel over spreekt, heeft de Israëlische premier Benjamin Netanyahu herhaaldelijk gezegd dat Palestijnen een eigen staat kunnen vergeten.
Thom Canters
Lees hier ook: De Israëlische wapens zwijgen, maar een permanente vrede in Gaza is nog ver weg
De prominente Palestijnse politicus Marwan Barghouti staat niet op de lijst van gevangenen die Israël als onderdeel van het staakt-het-vuren zal vrijlaten. Hamas heeft tijdens de onderhandelingen over het akkoord sterk ingezet op zijn vrijlating, maar binnen Israël bestaat daar grote weerstand tegen.
Een Israëlische regeringswoordvoerder zei gisteren al dat Barghouti niet behoorde tot de 250 Palestijnen met een levenslange gevangenisstraf die vrij zullen komen. Tegelijkertijd berichtten verschillende Israëlische media dat de gesprekken over welke Palestijnen op vrije voeten gesteld moeten worden, nog gaande waren. Volgens The Times of Israel zijn op het laatste moment meerdere wijzigingen aangebracht.
Barghouti wordt onder Palestijnen gezien als een mogelijke toekomstig leider van de Palestijnen. Hij zit een levenslange gevangenisstraf uit voor moorden die hij gepleegd zou hebben tijdens de tweede intifada begin deze eeuw. Barghouti was politiek actief voor Fatah en leidde ook de gematigde tak van die politieke partij.
Israël lijkt weinig voor te voelen voor het vrijlaten van Palestijnse kopstukken. Ook andere gevangenen die op de wensenlijst van Hamas stonden zijn niet terug te vinden op de lijst. Het gaat onder andere om Ibrahim Hamed, voormalig Hamas-commandant op de bezette Westelijke Jordaanoever, en Ahmad Sa’adat, de leider van de communistische Palestijnse partij PFLP. Onder andere Iyad Abu al-Rub, een commandant van de Palestijnse Islamitische Jihad op de Westoever die achter meerdere zelfmoordaanslagen zou zitten, staat wel op de lijst.
De 250 gevangenen zullen worden vrijgelaten samen met zo’n 1.700 Palestijnen die sinds de Gaza-oorlog zijn opgepakt. Volgens berichten in Israëlische media gebeurt dat pas nadat Hamas de Israëlische gijzelaars heeft vrijgelaten. Daar heeft de militante beweging 72 uur voor sinds het ingaan van het staakt-het-vuren eerder vandaag.
Thom Canters
Lees hier ook: Israël vreest Marwan Barghouti, omdat hij geliefd is bij alle Palestijnen: ‘Hij is hun eigen Mandela’
Alle Israëlische gijzelaars komen ‘de komende dagen’ vrij. Dat heeft de Israëlische premier Benjamin Netanyahu gezegd tijdens een televisietoespraak. In het akkoord dat Israël en Hamas hebben gesloten, is afgesproken dat Hamas drie dagen de tijd heeft om de overgebleven gijzelaars vrij te laten.
In zijn toespraak bevestigde Netanyahu daarnaast dat Israëlische troepen na het ingaan van het staakt-het-vuren aanwezig blijven in delen van de Gazastrook. Israël houdt iets meer dan de helft van de Gazastrook in handen, zoals afgesproken in het akkoord met Hamas.
Volgens Netanyahu is de blijvende aanwezigheid van Israëlische militairen in Gaza een manier om Hamas ‘onder druk te zetten’ om de wapens neer te leggen. Pas daarna zal Israël zich volledig terugtrekken uit het gebied. De ontwapening van Hamas is een van de punten uit Donald Trumps vredesplan, maar Hamas heeft herhaaldelijk gezegd dat het die voorwaarde als onacceptabel beschouwt.
Daan de Vries
Het Israëlische leger meldt dat het staakt-het-vuren in de Gazastrook is ingegaan. Volgens Israël werd het bestand om 12.00 uur lokale tijd (11.00 uur Nederlandse tijd) van kracht. Israëlische militairen hebben zich vannacht en vanochtend teruggetrokken uit delen van de Gazastrook, zoals afgesproken in het akkoord met Hamas. Iets meer dan de helft van Gaza blijft onder controle van het Israëlische leger.
Het Israëlische kabinet stemde vannacht in met de eerste fase van het akkoord met Hamas, waarvan een staakt-het-vuren onderdeel is. In de uren daarna begon de gedeeltelijke terugtrekking van Israëlische militairen. Gedurende die terugtrekking heeft Israël nog luchtaanvallen en artilleriebeschietingen uitgevoerd op meerdere plaatsen in de Gazastrook. Israël heeft vanochtend geen melding gemaakt van aanvallen door Hamas op Israëlische militairen. Hamas heeft voor zover bekend nog niet op de aankondiging van het Israëlische leger gereageerd.
Na het ingaan van het staakt-het-vuren heeft Hamas drie dagen de tijd om de overgebleven Israëlische gijzelaars vrij te laten, te beginnen met de twintig nog levende gegijzelden. In ruil daarvoor laat Israël bijna tweeduizend Palestijnse gevangenen vrij. Ook moet Israël de Gazastrook weer openstellen voor humanitaire hulp. Het is niet bekend of dat al het geval is.
Daan de Vries
Het Israëlische leger heeft vanochtend toch nog luchtaanvallen en artilleriebeschietingen uitgevoerd op de Gazastrook. Vannacht stemde het Israëlische kabinet in met de eerste fase van het akkoord met Hamas, waarvan een staakt-het-vuren in Gaza onderdeel is. Volgens het Palestijnse persbureau Wafa en de Qatarese nieuwszender Al Jazeera voerde Israël in de uren daarna nog aanvallen uit in Gaza-Stad en Khan Younis.
De Gazaanse autoriteiten hebben burgers gewaarschuwd om niet terug te keren naar gebieden die door Israël zijn ingenomen, totdat het Israëlische leger de terugtrekking van zijn troepen heeft afgerond. Als onderdeel van het akkoord met Hamas moet Israël zich terugtrekken uit een deel van de Gazastrook. Iets meer dan de helft van Gaza blijft in handen van het Israëlische leger. Israëlische media melden dat de gedeeltelijke terugtrekking naar verwachting tot vanavond duurt.
Daan de Vries
De Verenigde Staten sturen tweehonderd militairen naar Israël om toe te zien op de uitvoering van het akkoord over een staakt-het-vuren in de Gazastrook. Dat melden Amerikaanse functionarissen donderdagavond aan de persbureaus Reuters en Associated Press.
De militairen moeten ‘zorgen dat er geen schendingen of invallen plaatsvinden’, en zullen samenwerken met troepen uit Egypte, Qatar, Turkije en de Verenigde Arabische Emiraten. Ze blijven wel ‘voortdurend in contact’ met de Israëliërs, aldus een ambtenaar tijdens een gesprek met journalisten. Een hoge functionaris zei dat het ‘niet de bedoeling is om Amerikaanse militairen naar Gaza te sturen’.
Admiraal Brad Cooper, hoofd van het Central Command van de Amerikaanse strijdkrachten (Centcom), zal de leiding hebben over de Amerikaanse militairen in Israël.
De functionarissen zeiden ook dat ze hopen dat de spanningen in de regio zullen afnemen met het ingaan van de Gazadeal, zodat er onderhandeld kan worden over verdere normalisatie tussen Israël en de Arabische landen. (Redactie)
Jared Kushner, schoonzoon van Donald Trump, en Steve Witkoff, de speciaal gezant van de president, zijn vanavond aangeschoven bij de vergadering van het Israëlische kabinet over het akkoord met Hamas. Dat melden Israëlische bronnen aan nieuwszender CNN en The Times of Israel.
Kushner en Witkoff gelden als belangrijke architecten van het Gaza-plan van Trump. Beiden waren eerder deze week ook betrokken bij de onderhandelingen over het plan in de Egyptische badplaats Sharm el-Sheikh.
Voor het begin van de vergadering spraken zij al met premier Benjamin Netanyahu, berichtte CNN. Waarom Netanyahu het tweetal heeft laten aansluiten bij de vergadering is niet direct duidelijk. Mogelijk wil hij hen gebruiken om sceptische ministers te overtuigen voor het akkoord te stemmen. Het Witte Huis heeft nog niet gereageerd op de berichten.
De extremistische ministers Bezalel Smotrich en Itamar Ben-Gvir hebben gezegd tegen het akkoord te stemmen. Als zij na een positieve stemuitslag hun partijen ook terugtrekken uit de regering, zou Netanyahu zijn meerderheid in het parlement kunnen verliezen.
Thom Canters
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant