Thomas Renard, terrorisme-expert De Belgische politie zou een aanslag met een drone op de Belgische premier Bart De Wever hebben voorkomen. Ook PVV-leider Geert Wilders zou een doelwit zijn.
De Belgische politie maakte vrijdag bekend een aanslag te hebben verijdeld op de Belgische premier Bart De Wever, die hier te zien is tijdens een speech die hij gaf aan de universiteit Gent op 7 oktober.
Zelf reageerde de Belgische premier Bart De Wever vrijdag enkel met een laconiek fotostripje op het Instagramaccount dat hij voor zijn kat heeft gemaakt. De Wever zit naast het dier op een bank en vraagt of het een drone kan vangen. Daarop reageert de kat: „Een droom vangen? Als de beste”.
Donderdagavond maakte het Belgische parket bekend dat het drie jongemannen van 18, 23 en 24 jaar uit Antwerpen heeft aangehouden. Er zijn „aanwijzingen” dat zij „een jihadistisch geïnspireerde terroristische aanslag” wilden plegen „tegen politici”. Bij huiszoekingen zijn een explosief, 3D-printer en een zak stalen balletjes gevonden. Twee verdachten zitten nog vast. Zij zouden het explosief aan een drone hebben willen bevestigen.
Belgische media meldden al snel dat Bart De Wever, de Vlaams-nationalist die sinds januari premier is, doelwit zou zijn. Ministers uit zijn regeringsploeg bevestigden dat. Demissionair premier Dick Schoof sprak van „verontrustende berichten”. Ook PVV-leider Geert Wilders zou een doelwit zijn, meldde onder meer Het Laatste Nieuws vrijdag. Dat geldt eveneens voor Els van Doesburg, de burgemeester van Antwerpen. Vanwege de dreiging heeft Wilders zijn deelname aan het NPO Radio 1-verkiezingsdebat vrijdagmiddag afgezegd.
Een verijdelde aanslag op een regeringsleider: uiteraard kijkt Thomas Renard, directeur van het International Centre for Counter-Terrorism, daarvan op. Maar over de aard van de dreiging is Renard, die bij het kenniscentrum voor contraterrorisme in Den Haag gespecialiseerd is in West-Europa, „niet verrast”. „De dreiging van jihadistisch terrorisme neemt al enkele jaren toe.” Het plan voor een mogelijke aanslag op De Wever voldoet volgens Renard „aan alle kenmerken” van die trend. „Het is niet de vraag óf in West-Europa een jihadistische aanslag plaatsvindt, maar wanneer.”
„Islamitische Staat heeft zich rond 2022 gereorganiseerd en is sindsdien veel meer online actief met rekruteringen en oproepen om aanslagen te plegen. Over wat in Gaza gebeurt, bestaan in de hele samenleving hevige emoties. IS gebruikt de beelden uit Gaza als propaganda. Jonge individuen zien dat en radicaliseren. Vandaar dat veel Europese landen na 7 oktober het dreigingsniveau hebben verhoogd. Al neemt ook de dreiging van rechts-extremisme toe”
„In het algemeen zien we dat publieke figuren de laatste tijd meer worden bedreigd. Bovendien zitten we in een periode waarin terrorisme oplaait, maar anders dan in 2015 en 2016 [aanslagen in Parijs en Brussel] is het minder georganiseerd. Nu gaat de dreiging uit van individuen of kleine groepjes. Zij beschikken niet over de middelen om grote aanslagen te plegen.
„Het punt van terrorisme is dat met de daad een boodschap wordt uitgedragen. Dus zoeken terroristen symbolische doelen die hun vijandbeeld vertegenwoordigen. Dan kom je al gauw bij nationale politici uit.
„Regeringsleiders worden doorgaans goed beschermd, dat verkleint de kans op ‘succes’ voor terroristen. Vandaar dat we de afgelopen jaren eerder aanslagen op bijvoorbeeld politiebureaus of lokale politici hebben gezien, zij worden minder beveiligd.
„Als we aan terrorisme denken, hebben we het vaak over de aanslagen in Parijs en Brussel. Maar die waren eerder uitzonderlijk. Het beramen van aanslagen op politici is iets wat we al decennia zien, denk aan de Noord-Ierse IRA en de ETA in Baskenland.”
„We hebben in Europa nog geen aanslag met een drone gehad, maar dat is een kwestie van tijd. Op Amazon kan je makkelijk een drone bestellen en IS deelt online instructies voor het gebruik. Oefenen voor de inzet van drones als wapen of bijvoorbeeld om omgevingen te verkennen, behoort tot de dagelijkse activiteiten van terroristische organisaties.”
„Die jonge leeftijden zijn een recente trend. In België richt een derde van de terrorismeonderzoeken zich op minderjarigen. In meer West-Europese landen neemt zowel het aantal minderjarigen als hun aandeel in het totaal aantal onderzochte personen snel toe.
„Terroristen zijn vaak twintigers – in die leeftijd zijn ze fysiek op hun sterkst en gepassioneerd voor een zaak. Dat verandert vaak als ze halverwege de dertig zijn en trouwen en kinderen krijgen. Nu beginnen ze dus jonger en jonger. Online radicalisering heeft daar zeker mee te maken. Dit is niet alleen een probleem voor veiligheidsdiensten. Als samenleving moeten we controleren wat kinderen online doen. Zeker sinds het aantreden van Trump, hoeven we er niet op te rekenen dat sociale mediabedrijven hun platformen modereren.”
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Source: NRC