Home

Nobelprijs voor de Natuurkunde naar tastbaar maken van quantum-effect

Nobelprijs natuurkunde De drie Amerikaanse wetenschappers toonden aan dat een fenomeen genaamd ‘quantumtunnelen’ tastbaar kan worden gemaakt in een elektrisch circuit.

John Clarke, Michel H Devoret en John M. Martinis,wonnen dinsdag de Nobelprijs voor de Natuurkunde.

De Nobelprijs voor de Natuurkunde is dinsdag uitgereikt aan John Clarke (1942 ), Michel H. Devoret (1953) en John Martinis (1958) voor hun onderzoek naar de eigenschappen van quantummechanica op menselijke schaal. Met een serie experimenten toonde het drietal aan dat de bizarre eigenschappen van niet met het oog zichtbare quantumdeeltjes tastbaar kunnen worden gemaakt op een schaal die wel zichtbaar is met het blote oog.

Het drietal, van wie Clarke de onderzoeksleider was, Devoret de postdoctoraal onderzoeker en Martinis de promovendus, zorgde in 1984 en 1985 voor twee grote wetenschappelijke doorbraken aan de Universiteit van Californië die hun nu de Nobelprijs opleveren. Ze bouwden een elektrisch circuit met daarin twee zogenoemde supergeleiders – materiaal waar stroom zonder weerstand doorheen beweegt – met daartussen een stukje materiaal dat juist geen stroom doorlaat.

Door een fenomeen genaamd ‘quantumtunnelen’ wist het drietal toch elektrische spanning op te wekken tussen de twee systemen. Bij quantumtunnelen kan een deeltje door een barrière heen, terwijl het daar natuurkundig gezien niet genoeg energie voor heeft.

John Clarke, die tijdens de bekendmaking aan de telefoon was, noemde de prijs „de verrassing van mijn leven, om het nog mild uit te drukken”. Het drietal ontvangt 11 miljoen Zweedse kronen (ongeveer 1 miljoen euro) aan prijzengeld, dat ze onderling moeten verdelen.

NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.

Schrijf je in voor de nieuwsbrief NRC Wetenschap

Op de hoogte van kleine ontdekkingen, wilde theorieën, onverwachte inzichten en alles daar tussenin

Source: NRC

Previous

Next