Donald Trump wil de Nationale Garde naar Chicago en Portland sturen, maar wordt voorlopig tegengehouden door de rechter. Amerika-correspondent Maral Noshad Sharifi vraagt zich af of hij zich daarbij neerlegt: ‘Er bestaat een kans dat hij hoe dan ook troepen stuurt.’
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Dag Maral, na Los Angeles en Washington D.C. heeft Trump zijn pijlen nu gericht op Chicago en Portland. Wat is er aan de hand?
‘De afgelopen weken zijn er in deze steden demonstraties geweest tegen immigratiedienst ICE, die er op een vrij agressieve manier mensen arresteert. Veel bewoners zijn boos en Trump wil van die woede gebruikmaken door te beweren dat de demonstranten terroristen zijn die een obstakel vormen voor de overheid. Daarom probeert hij eenheden te sturen, zogenaamd om de rust terug te brengen.
‘Trump gaat al een aantal maanden de strijd aan met Democratische steden waarvan het bestuur kritiek heeft op de vele uitzettingen van migranten door de regering. Hij wil in die steden een crisis creëren om te legitimeren dat hij ze met militairen en leden van de Nationale Garde binnenvalt en er de macht overneemt. Het is onderdeel van de intimiderende tactiek van Trump.
‘De steden zitten in een moeilijke spagaat. Houden ze zich stil, dan voelt Trump ruimte om zijn macht hier te doen gelden. Maar komen ze in verzet, dan gebruikt Trump dat als aanleiding om die steden binnen te vallen.’
Waarom wil Trump zijn macht laten gelden in al deze steden?
‘Het is in lijn met de nieuwe strategie die we de afgelopen tijd zien van de regering, die de Democraten als een vijand neerzet. Vorige week zei Trump al dat hij vecht tegen een vijand van binnenuit, hij ziet de mensen die niet op hem hebben gestemd steeds meer als vijanden die moeten worden aangepakt. Hij is nu aan het kijken hoe ver hij daarmee kan gaan.
‘De inzet van de Nationale Garde in de steden is een macht die hij als president eigenlijk niet heeft. Trump kan niet zomaar besluiten troepen naar allerlei plekken te sturen, dat is iets waar gouverneurs over gaan. Alleen in uitzonderlijke situaties, in het geval noodsituaties bijvoorbeeld, kunnen presidenten de garde federaliseren. In augustus is het hem wel gelukt in Washington, maar dat kwam ook doordat Washington een district is en geen gouverneur heeft. Daarom kon hij daar meer invloed uitoefenen.’
Hoe zit dat in Chicago en Portland?
‘Voor Oregon en Illinois, de staten waarin Portland en Chicago liggen, geldt dat niet. Trump heeft geprobeerd gardisten vanuit andere staten hierheen te sturen, maar de rechters hebben gezegd dat dat niet mag. Zij zeggen: mensen mogen demonstreren, dat betekent niet dat er een oorlog is uitgebroken.
‘Een rechter in Portland heeft geoordeeld dat Trump de gardisten niet mag sturen, omdat er geen reden voor is. Het pijnlijke voor Trump is dat dit een rechter is die hij zelf heeft benoemd. Deze Republikeinse rechter zegt nu: tot hier en niet verder, tot woede van Trump. Die zegt nu ook dat hij de verkeerde keuze heeft gemaakt in de benoeming van deze vrouw, dat hij destijds slecht was geïnformeerd.’
Wat staat er nu te gebeuren?
‘Op dit moment is het relatief rustig in de steden. Er zijn nog wel wat demonstranten actief, maar Trump heeft de gardisten nog niet gestuurd vanwege het besluit van deze lagere rechter. Dat wil niet zeggen dat hij dat ook niet gaat doen. Hij is in hoger beroep gegaan en probeert het via de juridische weg alsnog voor elkaar te krijgen, maar er bestaat een kans dat hij een nieuwe uitspraak niet afwacht en hoe dan ook troepen stuurt. Dat mag niet, maar we weten ook dat hij niet altijd luistert naar het besluit van de rechter.’
Hoe reageert het parlement op de inzet van de Nationale Garde door Trump?
‘De Republikeinse partij laat hem zijn gang gaan, in zowel de Senaat als het Huis. Hier hebben de Republikeinen een meerderheid, waardoor Democraten er weinig kunnen beginnen. Daarom zijn Democratische gouverneurs en burgemeesters de invloedrijke figuren geworden die het opnemen tegen Trump. Er is binnen de Republikeinse Partij zo weinig kritiek op wat Trump doet dat de politieke strijd zich heeft verplaatst naar staten en steden.’
‘Zo is burgemeester Brendan Johnson van Chicago nu opgestaan tegen Trump. Hij heeft in sterke bewoordingen duidelijk gemaakt dat wat Trump probeert niet mag. Hij zegt: het kan wel zijn dat het Congres alles toestaat wat je doet, maar ik sta hier tegen op.
‘Johnson is een belangrijk kritisch geluid geworden binnen de Democratische partij. Hij is zich echt aan het profileren als anti-Trump, wat hem ook op nationaal gebied in de schijnwerpers zet. Veel Amerikanen zijn boos dat de Democraten niet genoeg weerstand bieden tegen de politiek van Trump. Zijn aanval op Democratische steden zet de zaken op scherp en helpt tamelijk onbekende figuren als de burgemeester van Chicago een landelijk profiel op te bouwen.’
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant