Israëliërs zijn in verwarring, zegt onderzoeker Harel Chorev vanuit Tel Aviv. Ze begrijpen Donald Trumps positieve reactie niet nadat Hamas over het Amerikaans-Israëlische vredesplan wilde onderhandelen.
schrijft vanuit Istanbul over Turkije, Iran, Israël en de Palestijnse gebieden.
De positieve reactie van president Donald Trump op het antwoord van Hamas heeft het publiek in Israël verrast, volgens Harel Chorev, Palestijnen-expert aan de Universiteit van Tel Aviv. ‘Het probleem met Trumps verklaring was dat hij te enthousiast was’, zegt hij via de telefoon. ‘Hij wekte de indruk dat Hamas streeft naar langdurige vrede. Voor Israëlische oren klinkt dat vreemd, want ‘Hamas’ en ‘vrede’, dat combineert niet.
‘Dus de mensen zijn een beetje in de war, maar dat is niet erg. Dat kan over een paar dagen opgelost zijn, zeker wanneer de gijzelaars vrijkomen. Dat zou geweldig zijn.
‘Toch moeten we niet te optimistisch zijn, want we kennen Hamas. En trouwens, nadat ze vrijdag met hun reactie op het plan van Trump waren gekomen, zei Osama Hamdan, een van hun woordvoerders, op tv dat Hamas nooit zal ontwapenen. Zonder ontwapening, zei hij, kan het Hamas-regime in de Gazastrook niet worden vervangen.
‘De geschiedenis, zoals met Japan en nazi-Duitsland, leert ons dat wanneer je een dodelijk regime wilt vervangen, je moet zorgen dat het zich volledig overgeeft. Anders is er geen enkele kans dat Hamas het soort bestuur waarin Trumps plan voorziet een kans zal geven. Geen enkele. Dus moeten ze volledig ontwapend worden, ook om te voorkomen dat ze Israël opnieuw aanvallen.
‘Ziyad al-Nakhalah, secretaris-generaal van de Islamitische Jihad, zei dit weekend zelfs dat ze hun troepen zullen versterken. Vergeet niet dat dit jihadistische bewegingen zijn. Zodra ze hun bestaansrecht verliezen, is het afgelopen met ze, dan bestaan ze niet meer.’
Het Trump-plan bevat geen tijdschema voor inlevering van de wapens.
‘Laten we het positief benaderen. Stel dat Hamas akkoord gaat met alles. Dan is het eerste wat na ondertekening van de overeenkomst moet gebeuren de vrijlating van alle gijzelaars binnen 72 uur. En dan een Israëlische terugtrekking naar de gele lijn uit Trumps plan. En daarna alle andere zaken. Die zijn extreem complex. Dus we moeten het stap voor stap bekijken.’
Volgens de krant Haaretz wil Netanyahu liever geen akkoord. Hij zou zand in de machine willen gooien, zodat hij de oorlog kan hervatten.
‘Daar ben ik het niet mee eens. Met de meeste analyses van Haaretz ben ik het niet eens. Haaretz richt in mijn ogen enorm veel schade aan. Ze zijn niet eens gewoon links, ze staan echt extreem links op het Israëlische spectrum. Je kunt beter de Times of Israel lezen, of de Jerusalem Post.’
Maar los daarvan, wat vindt u van de gedachte dat Netanyahu het proces wil frustreren?
‘Laat ik heel duidelijk zijn. Ik ben absoluut geen fan van Netanyahu. Ik heb nooit op hem gestemd, ik steun deze regering volstrekt niet. Dat zeg ik als privépersoon. Maar als wetenschapper moet ik op een professionele, objectieve manier naar de situatie kijken. En dan stel ik vast dat veel van de beschuldigingen onjuist zijn.’
Sommige elementen in het plan zijn misschien niet zo positief voor Israël. Bijvoorbeeld het vooruitzicht van een Palestijnse staat, en de rol van de Palestijnse Autoriteit, die na enige tijd Gaza zou kunnen overnemen. Dat tweede lijkt het meest realistisch. Misschien zegt Tony Blair volgend jaar wel: oké, de Palestijnse Autoriteit is klaar om de macht over te nemen. Hoe ziet u dat?
‘Helemaal mee eens, absoluut. Wat betreft het bestuur van Gaza is er geen alternatief voor de Palestijnse Autoriteit. Wat betreft de Palestijnse staat, ik denk dat veel Israëliërs, onder wie ikzelf, op de lange termijn geen andere oplossing zien dan de tweestatenoplossing. Maar dat kan alleen als de Palestijnse Autoriteit grondig wordt hervormd.
‘Dan heb ik het niet alleen over het aspect van veiligheid, wat voor Israël belangrijk is, ik heb het ook over de corruptie. Het Palestijns bestuur op de Westoever is diep, diep corrupt en nepotistisch. Daarom vertrouwen de meeste Palestijnen hen al tientallen jaren niet. Als je vóór 7 oktober 2023 een doorsnee Palestijn vroeg wat zijn grootste probleem was, zei hij: de corruptie van de Palestijnse Autoriteit.
‘Als we het over een tweestatenoplossing hebben, mag het niet hetzelfde liedje worden. We willen een verantwoordelijke, levensvatbare autoriteit die niet corrupt is, die de veiligheid waarborgt en mensen niet opvoedt om Israëliërs te haten, zoals nu.’
Luister hieronder naar onze nieuwspodcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant