Zou iets van de geest van de oude vakbeweging nog vaardig kunnen worden over deze FNV?
Wie jonger dan 30 is kan zich waarschijnlijk niet voorstellen dat vakbondsvoorzitters vroeger zeer bekende Nederlanders waren. Zij spraken via de voorpagina’s van de kranten. Herman Bode, Wim Kok, Hans Pont, Johan Stekelenburg.
Samen met de werkgevers en de regering stippelden ze de koers uit van het land. In deze periode zouden ze het normaal gesproken razend druk hebben gehad. De bonden probeerden hun invloed altijd te maximeren door vlak voor verkiezingen, liefst samen met de werkgevers, hun plannen te presenteren en daarmee de politiek voor voldongen feiten te stellen. Het volgende regeerakkoord werd al in de grondverf gezet.
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
Het zal er dit keer niet van komen, want de FNV ligt in duigen. Het was op zichzelf al een dieptepunt toen de Ondernemingskamer Lodewijk Asscher en Ton Heerts als toezichthouders benoemde om de rust te herstellen. Daar was de vereniging zelf niet meer toe in staat.
In een verslag proberen Asscher en Heerts deze week de brokstukken bijeen te rapen. Ze noemen geen namen, maar beschrijven intussen wel een verstikkende, giftige bestuurscultuur: ‘Een verlammende verdeling van bevoegdheden’, ‘interne machtsspelletjes’, ‘kleine groepen die onevenredig veel invloed kunnen uitoefenen’, een voortdurend ‘spel over wie het laatste woord heeft’ en ‘ongepast gedrag dat niet of nauwelijks wordt gecorrigeerd’. Waarden als strijdvaardigheid en loyaliteit, ooit de pijlers onder het machtsbastion, ‘zijn naar binnen geslagen en verworden tot een conflict waarin iedereen tegenover elkaar is komen te staan’.
‘De FNV heeft als gevolg hiervan aanzienlijk aan invloed ingeboet’, concluderen de toezichthouders. En uiteraard zijn daar ook andere redenen voor. Dertig jaar van flexibilisering en ieder-voor-zich-denken op de arbeidsmarkt heeft de solidariteit onder werknemers uitgehold.
Maar die tendens is aan het keren. Zelfs in politiek Den Haag, waar vrijwel alle partijen vinden dat het wat al te veel wildwest is geworden aan de onderkant van de arbeidsmarkt. Juist nu zou een sterke vakbeweging weer aan betekenis kunnen winnen en een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan broodnodige hervormingen. In de strijd om de FNV staat dan ook meer op het spel dan alleen de eigen toekomst.
Vrijdag presenteren de toezichthouders hun conclusies aan het ledenparlement, dat bestaat uit vertegenwoordigers van de verschillende sectoren in de bond. Dat wordt een spannende bijeenkomst, want dat gezelschap komt er niet genadig vanaf in hun analyse. Het werd in 2011 ingesteld om de interne democratie in de bond te versterken, maar is verworden tot een veelkoppig monster met een onduidelijk mandaat, dat zich tot in detail met de bedrijfsvoering en de interne gevechten bemoeit. Asscher en Heerts stellen dan ook voor om de macht van het parlement te breken en de invloed te verminderen.
Zonder toestemming van het ledenparlement is elke reorganisatie uitgesloten, maar dan moet dat parlement dus wel eerst akkoord gaan met een kleinere rol voor zichzelf. Omwille van het voortbestaan van een levensvatbare, daadkrachtige vakbeweging, wordt van veel ego’s iets meer bescheidenheid gevraagd. In het algemeen belang, zoals je bondsbestuurders vroeger vaak kon horen zeggen. Vandaag is de kans om te laten zien dat iets van die geest van de oude vakbeweging nog rondwaart in deze FNV.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant