Ooit gold de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden als toppunt van properheid, nu zijn Nederlanders viezeriken. Daarom: op bezoek bij De Rotterdamse Poetsqueen: ‘Veel mensen weten gewoon niet hoe ze het huis op orde kunnen houden.’
is cultuurverslaggever bij de Volkskrant.
Wie zijn huis graag schoon en netjes houdt, wordt door bezoekers nog weleens laatdunkend bejegend. ‘Waar háál je de tijd toch vandaan!’, roepen ze zogenaamd bewonderend. ‘Ik zou het niet kunnen hoor!’ Ze bedoelen dat ze zelf echt wel wat beters te doen hebben dan poetsen en je eigenlijk een nazi vinden, of in elk geval ontzettend ‘burgerlijk’, een woord dat sinds de jaren zestig als grote belediging geldt.
Mensen met interessante levens malen niet om een beetje rommel, menen ze, om thuis verwonderd te constateren dat er alweer een muis door de keuken trippelt.
Hoeveel rust, reinheid en regelmaat heeft een mens nodig? Volkskrantverslaggever Wilma de Rek, auteur van het boek Rust, reinheid en regelmaat, gaat in een serie op zoek naar antwoorden. Lees hier de andere artikelen terug.
Het zou best kunnen dat die minachting voor netheid een nawee is van lang vervlogen tijden. In de 17de en 18de eeuw stond de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden internationaal bekend als toppunt van properheid, burgerlijke properheid inderdaad: de nieuwe bovenlaag van de jonge republiek pronkte graag met zijn glanzend opgepoetste rijkdom.
Kunsthistoricus Piotr Oczko schrijft in Bezem & Kruis mooi over de verbijstering waarmee buitenlanders keken naar het meedogenloze fanatisme waarmee Hollandse vrouwen hun stoepjes schrobden. Met name de schoonmaakdrift in het Noord-Hollandse dorpje Broek in Waterland was legendarisch.
Dat bleef het tot ver in de 19de eeuw, blijkt uit Nederland en zijn bewoners van de Italiaanse schrijver Edmondo de Amicis uit 1874. Hij beschrijft zijn bezoek aan een arme weduwe in Broek die maar één kamer bezat: ‘Maar welk een kamer! De vloer was belegd met matten die glommen; de meubels glansden als van ebbenhout; zelfs de spijkers die in de de muur geslagen waren, glinsterden als zilver. Waar men ook zag, overal fonkelde het een of ander van helderheid.’
Das was einmal. In de jaren zestig kwam de klad erin en in 1971 draaide Annie M.G. Schmidt het ideaalbeeld van de driftig poetsende huisvrouw via de vervelende mevrouw Helderder uit Pluk van de Petteflet definitief de nek om. Tegenwoordig besteden Nederlanders nog maar een paar uur per week aan schoonmaken en kampt Amsterdam met een rattenplaag.
We zijn viezeriken, schreef Parool-columnist Marcel Levi begin dit jaar. Levi is arts en kent de risico’s van slechte hygiëne: ziekteverwekkers zijn dol op viezigheid. Tegelijk is té schoon zijn ook niet goed, bijvoorbeeld voor de weerstand. Ook is het de vraag wat ‘schoon’ precies inhoudt; de gemiddelde fles schoonmaakmiddel laat de gootsteen weliswaar blinken maar doet dat met chemische troep die het milieu juist vervuilt.
Goed schoonmaken is dus minstens zo ingewikkeld als goed rekenen en moet geleerd worden, bijvoorbeeld op scholen. Maar dat gebeurt niet, iedereen rommelt maar wat aan.
‘En daar kom ik om de hoek kijken!’, zegt Charo Walop (34) opgewekt, terwijl ze in haar brandschone woning nabij Rotterdam een smetteloos kopje onder haar glanzende koffiezetapparaat zet. ‘Melk?’ Charo alias Chaartje alias De Rotterdamse Poetsqueen is een fenomeen op TikTok, Instagram en Facebook. In totaal heeft ze zeshonderdduizend volgers, opgebouwd via filmpjes waarin ze opgewekt poetslessen geeft.
Een bericht gedeeld door Rotterdamse Poetsqueen (@rotterdamse.poetsqueen)
Dat gaat bijvoorbeeld zo: ‘Wanneer was de laatste keer dat jij je vaatwasser helemaal lekker heb lopen te poetsen enzo? Aaah, je wist niet dat dat moest? Je vriendin uit Rotterdam komt het jou wel effe uitleggen!’ Shot van de binnenkant van de vaatwasser: ‘We gaan beginnen met de rekkies uit de vaatwasser te lopen halen.’ Shot van kraan: ‘De kleine losse onderdelen die gaan we gewoon af lopen te wassen schat.’ Terug naar de vaatwasser: ‘Lekker die binnenkant helemaal poetsen met een soppie van water met allesreiniger, en kijk ook altijd effe je rubbertjes na.’ Tot slot zet Walop een kommetje natuurazijn in het apparaat en zet ze de heetste stand aan: ‘En je vaatwasser is blinkie schoon schat.’
Van haar ouders leerde Walop ‘de basisdingen’: stofzuigen, dweilen, afwassen, strijken. De fijnere kneepjes kwamen toen ze op zichzelf woonde en dingen ging opzoeken, ‘gewoon via Google want TikTok was er nog niet’. Vijf jaar geleden, ze werkte fulltime op een kantoor in de Rotterdamse haven, begon ze haar schoonmaakwerk te filmen. ‘Toen ik een paar van die filmpjes had gepost werd ik benaderd door een bedrijf dat vroeg wat het kostte als ik hun product zou gebruiken. Ik noemde maar wat. Inmiddels heb ik een manager en hoef ik niet meer naar kantoor.’
Walop houdt niet alleen van schoonmaken (‘voor mij is dat therapie, ik word er rustig van in mijn hoofd’), ze vindt het ook leuk om mensen dingen te leren. ‘Heel veel mensen weten gewoon niet hoe ze het huis op orde kunnen houden. Vroeger was er de huishoudschool & tegenwoordig hebbie Chaartje, is mijn motto.’
Naast het grote werk plant ze elke dag een opruimhalfuurtje waarin ze door het huis sjeest, alleen of samen met vriend Lex, kapitein op een Rotterdamse rondvaartboot, die ook erg van schoon houdt. ‘Kussens netjes op de bank, losse troep weg. En na het koken maak ik altijd meteen de keuken schoon, ook het gasfornuis, want als de boel aankoekt ben je veel langer bezig. Routines maken, dat is het belangrijkste wat ik mensen probeer te leren.’
Cleanfluencers werden mensen als Charo Walop een aantal jaren geleden gedoopt: influencers die uitleggen hoe je schoonmaakt. Walop verdient er een goed salaris mee: bedrijven betalen graag tussen de 500 en 10.000 euro voor filmpjes waarin hun producten (stofzuigers, droogrekken) worden getoond – de hoogte van het bedrag hangt af van het aantal volgers dat iemand heeft.
‘Maar ik test alles eerst lang uit, ik moet er wel echt wat mee hebben.’ Dat Nederland ooit als heel schoon bekend stond, wist ze niet. ‘Zelf kijk ik vooral naar Britse cleanfluencers. In Engeland is dit pas echt een hype.’
Een bericht gedeeld door Rotterdamse Poetsqueen (@rotterdamse.poetsqueen)
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant