De Poolse politie heeft een Oekraïner opgepakt die ervan wordt verdacht deel te hebben uitgemaakt van het commando dat in september 2022 de Nord Stream-pijpleidingen saboteerde. De arrestatie van de duiker, Volodymyr Z., is om meerdere redenen opvallend.
is onderzoeksjournalist van de Volkskrant.
Volodymyr Z. is het tweede teamlid dat is gearresteerd. Vorige maand werd de vermeende leider van het commando, Serhi K., gearresteerd toen hij met zijn gezin op vakantie was in Italië. Binnenkort beslist het hof of hij aan Duitsland mag worden uitgeleverd.
Volgens Oekraïense organisatoren van de geheime operatie, – de Volkskrant sprak met hen –, was Volodymyr Z. een van de vijf Oekraïense burgers aan boord van het schip vanwaar de aanval zou zijn uitgevoerd. Hij is een ervaren duikinstructeur die samen met andere duikers belast was met het plaatsen van explosieven op de pijpleidingen.
Serhi K. was ten tijde van de operatie lid van de Oekraïense special forces en betrokken bij de jarenlange voorbereidingen, aldus Oekraïense bronnen.
Een half jaar na de Russische invasie van Oekraïne werden de pijpleidingen van Nord Stream, die West-Europa van goedkoop Russisch gas konden voorzien, op de bodem van de Oostzee opgeblazen. Met dank aan de Nederlandse MIVD concludeerden Duitse rechercheurs dat een Oekraïens team van zeven personen met een gehuurd zeilschip de operatie heeft uitgevoerd.
Eerder deze maand meldden Duitse media dat de volledige bemanning bekend is bij de Duitse politie, en dat er arrestatiebevelen tegen zes van hen zijn uitgevaardigd.
Opmerkelijk is dat Volodymyr Z. met zijn gezin eerder al een tijd in de omgeving van Warschau woonde. Hij kon in de zomer van vorig jaar al worden gearresteerd, maar wist Polen te ontvluchten in een auto van de militaire inlichtingendienst.
Dat riep de vraag op of hij daarbij mogelijk geholpen was door de Poolse regering; die maakte er nooit een geheim van dat zij niet ongelukkig was met de aanslag op de Nord Stream-pijpleidingen. Waarom Volodymyr Z. nu opnieuw in Polen verbleef en ditmaal wel is gearresteerd, is onduidelijk.
Vorige week meldde de Poolse krant Rzeczpospolita dat de Poolse minister van Buitenlandse Zaken in interne gesprekken gezegd zou hebben, bereid te zijn Volodymyr Z. asiel te verlenen en een oorkonde te geven voor zijn betrokkenheid bij de geheime operatie. Een Duits uitleveringsverzoek zou in dat licht bezien mogelijk tot diplomatieke spanningen tussen Duitsland en Polen kunnen leiden.
Oekraïne heeft tot dusver elke betrokkenheid bij de aanslag op Nord Stream ontkend.
Luister hieronder ook naar de podcast Schaduwoorlog. Al onze podcasts vind je op volkskrant.nl/podcasts.
Source: Volkskrant