Kankermedicijn Het Nederlandse farmaciebedrijf Merus ontwikkelt een veelbelovend kankermedicijn. De Deens-Nederlandse branchegenoot Genmab is daarin zeer geïnteresseerd. Het is bereid 8 miljard dollar neer te leggen om het bedrijf over te nemen.
Logo van farmaciebedrijf Merus. De Deens-Nederlandse branchegenoot Genmab wil het Nederlandse bedrijf overnemen voor 8 miljard dollar.
Het Nederlandse farmaciebedrijf Merus, dat een veelbelovend kankermedicijn ontwikkelt, wordt voor 8 miljard dollar (iets meer dan 6,8 miljard euro) overgenomen door zijn Deens-Nederlandse branchegenoot Genmab. Om dat overnamebedrag in perspectief te plaatsen: Air France-KLM is zo’n 3 miljard euro waard. De bedrijven maakten de overname maandag bekend op hun websites.
Het medicijn dat Merus (260 werknemers) ontwikkelt zou kunnen leiden tot een succesvolle behandeling van hoofd- en halskanker. Op dit moment wordt daar nog geen geld mee verdiend. Het bedrijf wordt voornamelijk gefinancierd door gespecialiseerde beleggers. Vrijwel al het geld dat Merus besteedt aan de ontwikkeling van het geneesmiddel, gaat als verlies de boeken in. Het bedrijf heeft sinds de oprichting in 2003 tot afgelopen juni ruim 1,2 miljard dollar verlies geleden en verwacht voorlopig verliezen te blijven maken om medicijnen verder te kunnen ontwikkelen. Dat staat in de toelichting op de meest recente kwartaalcijfers.
Vanwaar dan het hoge overnamebod? Experts hebben hoge verwachtingen van het medicijn tegen hoofd- en halskanker, onder de naam petosemtamab, door hoopgevende onderzoeksresultaten.
„Petosemtamab heeft de potentie om een revolutionaire therapie te worden voor patiënten met hoofd- en halskanker”, zegt de Nederlandse Genmab-topman Jan van de Winkel in een persbericht. Volgens Genmab (2.682 werknemers) kan de overname de „evolutie” van het bedrijf „tot een wereldwijde leider in de biotechnologie aanzienlijk versnellen”. Op de Amerikaanse Nasdaq-beurs, waar de aandelen van Merus sinds 2016 worden verhandeld, betekent het overnamebod een premie van zo’n 41 procent ten opzichte van de slotkoers op 26 september.
In juni van dit jaar maakte Merus op het congres van de American Society of Clinical Oncology (ASCO) bekend dat een combinatie van hun product met de standaardbehandeling met immunotherapie beter lijkt te werken in de behandeling van hoofd- en halskanker dan immunotherapie alleen. Petosemtamab, ook wel MCLA-158 genoemd, is een zogeheten zogeheten bispecifiek antilichaam. Dat betekent dat het zich aan de eiwitten aan de buitenkant van meerdere cellen tegelijk kan binden.
Carcinomen, het type kanker waar hoofd- en-halsplaveiselkanker onder vallen, bestaan uit epitheelcellen, cellen die de buitenkant van de huid en de binnenkant van inwendige organen bekleden. Carcinomen zijn doorgaans moeilijk te behandelen kankers.
Petosemtamab bindt zich specifiek aan de EGFR-receptor op de tumorcel en aan de LGR5-receptor op een afweercel. Daardoor valt het middel zelf de tumorcel aan, maar brengt het ook een reactie op gang van het immuunsysteem van de patiënt om de kankercellen aan te vallen. Die tweetrapsraket maakt het middel extra effectief.
Carla van Herpen, hoogleraar zeldzame kankers en als onderzoeker betrokken bij de studies naar petosemtamab bij hoofd-halskanker, beaamt dat de resultaten positief zijn. „Het middel werkt goed bij patiënten die te maken hebben met een uitzaaiing of teruggekeerde kanker. In de studie waar petosemtamab was gecombineerd met immunotherapie was 79 procent van de deelnemers nog in leven. Dat is echt opmerkelijk voor deze patiëntengroep.”
Er lopen nu een aantal studies die de werkzaamheid en veiligheid van het middel bij grotere patiëntengroepen moet aantonen. Het zal volgens Van Herpen nog een aantal jaar duren voordat petosemtamab geregistreerd staat als toegestaan medicijn.
Inmiddels lopen er ook studies met het middel voor de behandeling van vergevorderde darmkanker, wat het product nog aantrekkelijker maakt voor de nieuwe kopers.
Het biotechbedrijf Merus is gespecialiseerd in een bijzondere techniek waarbij antilichamen worden gemaakt die zich aan meerdere doelwitten tegelijk kunnen binden.
Het laboratium van Merus is als het ware een sleutelmakerij waar sleutelbossen worden gemaakt met verschillende combinaties van sleutels die perfect passen op de cellen die vernietigd moeten worden, en juist niet op gezonde cellen. Die sloten waar Merus sleutelbossen voor maakt, kunnen bijvoorbeeld twee verschillende eiwitten op een tumorcel zijn, of een eiwit op een tumorcel en een eiwit op een eigen immuuncel van de patiënt.
Hierdoor hebben de middelen van Merus naar eigen zeggen „verschillende werkingsmechanismen tegen kanker, waaronder het tegengaan van de groei en overleving van tumorcellen, en het opwekken van een immuunreactie in de patiënt, om zelf tegen de tumorcellen te vechten.”
Merus (Latijn voor zuiver) werd in 2003 opgericht door Ton Logtenberg. Het hoofdkantoor staat op het Science Park van Utrecht. Daarnaast heeft het een vestiging in de Verenigde Staten.
De transactie Merus-Genmab is unaniem goedgekeurd door de raden van bestuur van beide bedrijven. „We zijn enthousiast over de mogelijkheid om ons aan te sluiten bij Genmab, een leider in antilichaamtherapieën”, staat in het persbericht van Merus, „om petosemtamab verder te ontwikkelen en beschikbaar te maken voor patiënten.”
Met medewerking van Jeroen Wester.
NIEUW: Geef dit artikel cadeauAls NRC-abonnee kun je elke maand 10 artikelen cadeau geven aan iemand zonder NRC-abonnement. De ontvanger kan het artikel direct lezen, zonder betaalmuur.
Economieredacteuren nemen je mee in de discussies die zij op de redactie voeren over actuele ontwikkelingen
Source: NRC