Vorige week kondigde Qualcomm aan dat het in 2026 een nieuwe generatie Snapdragon-processors voor laptops uit zal brengen. Tweakers kon op de jaarlijkse Snapdragon Summit alvast aan de slag met een referentielaptop met daarin het topmodel van de nieuwe serie, de Snapdragon X2 Elite Extreme. We vergelijken die processor met onder meer de Apple M4 en M4 Pro, maar het lijken vooral AMD en Intel die zich zorgen moeten maken over Qualcomms aankomende introductie.
De Snapdragon X2-serie belooft een forse vooruitgang te worden ten opzichte van zijn voorganger. Ze gebruiken niet alleen de derde generatie Oryon-cores, waarmee Qualcomm de tweede generatie voor laptops overslaat, maar hebben ook meer van die cores. De topmodellen krijgen twaalf snelle Prime-cores en zes zuinigere Performance-cores voor een totaal van achttien cores, de helft meer dan bij de vorige generatie. Naast verbeteringen in de architectuur en hogere kloksnelheden moet ook de nieuwe TSMC N3P-node zorgen voor een toegenomen efficiëntie en hogere prestaties.
Zoals gezegd zit in de referentielaptop een Snapdragon X2 Elite Extreme. Die chip heeft niet alleen het maximale aantal cores, maar ook als enige een veel grotere geheugenbandbreedte van 228GB/s. Hoewel ook de kloksnelheid van het geheugen iets is verhoogd, valt dat met name te danken aan de bredere 192bit-bus; alle lagere modellen hebben een 128bit-bus. Eén model lager in de line-up zou dus direct aanzienlijk minder goed kunnen presteren.
De eerste benchmark die we konden draaien op het referentieapparaat was Cinebench. In de multithreadedtest van deze renderbenchmark kwam de score uit op 1967 punten. Daarmee is de X2 Elite Extreme bijna dubbel zo snel als de krachtigste X Elite-chip van de eerste generatie. Ook de M4 Pro-chip in de MacBook Pro wordt met een verschil van 14 procent verslagen. Vergeleken met desktop-cpu's zit de Snapdragon X2 Elite Extreme iets boven het prestatieniveau van de AMD Ryzen 9 9900X en een procent of zes onder de Intel Core Ultra 7 265K.
Het energiegebruik konden we niet live inzien, maar een medewerker van Qualcomm vertelde ons dat dat tijdens de Cinebench-test rond de 80W bedraagt, met pieken naar 100W. Dat zou iets hoger zijn dan bij de bestaande Snapdragons, die niet meer dan 80W kunnen verbruiken. Het ligt voor de hand dat de lager gepositioneerde Snapdragon X2 Elite-socs (zonder het Extreme-achtervoegsel) minder energie zullen vragen. Of de energiezuinigheid en daarmee accuduur nog altijd zo'n groot voordeel van de Qualcomm-processors blijft als bij de eerste generatie, zullen we echter pas weten als de eerste laptops ons testlab hebben bereikt.
Als we de benchmark beperken tot één core, noteren we een score van 160 punten. In vergelijking met de huidige generatie is dat indrukwekkend: ruim een kwart sneller. Daarmee maakt de Snapdragon X2 Elite Extreme zich ook duidelijk los van alle laptopprocessors van AMD en Intel. De enige cpu's waar Qualcomm niet aan komt, zijn de M4-socs van Apple. Die halen in deze test 170 à 180 punten. Tegen de tijd dat de Snapdragon-laptops echt op de markt komen is er misschien zelfs alweer een M5-generatie en kan het verschil dus nog verder zijn opgelopen in het voordeel van Apple.
Geekbench 6 is aanzienlijk positiever over de nieuwe Qualcomm-chip. Zowel multi- als singlethreaded is de Snapdragon X2 Elite Extreme sneller dan alle andere apparaten in de grafieken. Het verschil met de Apple M4 Pro-soc is in beide gevallen echter niet groot.
De Snapdragon X2 Elite beschikt behalve over nieuwe cpu-cores ook over een nieuwe Adreno-igpu met een kloksnelheid tot 1,85GHz. De gpu moet ook beter overweg kunnen met raytracing, hoewel Qualcomm daarover verder weinig details geeft. De fabrikant claimt een prestatietoename in games van 1,6 tot 2,2x, en een 2,3 keer betere energie-efficiëntie ten opzichte van de gpu uit de eerste Snapdragon X-socs.
In 3DMark Steel Nomad Light zien we inderdaad een forse prestatieverbetering ten opzichte van de vorige generatie Snapdragons. De Snapdragon X2 Elite Extreme is in deze test ongeveer 2,5 keer zo snel als zijn voorganger, wat ook voldoende is om de igpu's van de nieuwste AMD- en Intel-cpu's op een flinke achterstand te zetten. Alleen de gpu in de MacBook Pro met M4 Pro-soc blijft sneller.
Solar Bay is een wat zwaardere test uit de 3DMark-suite, waarin ook raytracing wordt gebruikt. Hoewel Qualcomm specifiek op dat gebied grote verbeteringen beloofde, is de prestatiewinst in deze test kleiner dan in Steel Nomad; de nieuwe generatie is hier 'slechts' twee keer zo snel. Alle igpu's van AMD en Intel en ook de Apple M4 worden verslagen; alleen de M4 Pro presteert nog beter.
De algehele game-ervaring op Snapdragons wordt echter bepaald door meer factoren dan alleen de synthetische prestaties. Zo zijn vrijwel alle games nog exclusief beschikbaar in een x86-versie, waardoor ze op apparaten met een Arm-gebaseerde Snapdragon-soc geëmuleerd moeten worden. Daarnaast vereisen steeds meer nieuwe games anticheatsoftware die werkt op kernelniveau, wat doorgaans betekent dat je ze niet kunt spelen op Arm-laptops.
Qualcomm zette met zijn eerste generatie Snapdragon X-processors vooral in op energiezuinigheid en AI. De stap in prestaties die de Amerikaanse chipontwerper gaat zetten met zijn tweede generatie lijkt zó groot te worden, dat Qualcomm ook een serieuze concurrent lijkt te worden voor de snelste mobiele chips van AMD, Intel en zelfs Apple. Alleen voor wie een gaminglaptop zoekt, zal Snapdragon niet snel relevant worden, want daarbij spelen ook problemen die niet alleen met prestatieboosts kunnen worden opgelost. In bijna alle andere segmenten lijkt Qualcomm met zijn nieuwe serie echter een rol te kunnen gaan spelen.
Misschien wel de belangrijkste kanttekening daarbij is dat ik dit schrijf in september 2025, terwijl laptops en pc's met de nieuwe chips pas in de eerste helft van 2026 op de markt komen. Tegen die tijd is er waarschijnlijk alweer een nieuwe generatie Apple-socs en ook de eerste laptops met Intels Panther Lake-chips zouden dan best al eens op de markt kunnen zijn. Of de Snapdragon X2-socs ook tegenover die nieuwe generaties zo indrukwekkend blijven, zal de tijd ons moeten leren.
Redactie: Tomas Hochstenbach • Eindredactie: Marger Verschuur
Source: Tweakers.net