Internationaal netwerk achter Europese remigratie­campagne leidt naar uiterst rechts in de VS en Moskou

Op het Jaarbeursplein in Utrecht wordt zaterdagochtend een spandoek van twintig bij twintig meter uitgerold. ‘Remigration Saves Europe’, zal daarop te lezen zijn, in hoofdletters. Het is promotie voor de ‘Save Europe Act’, een handtekeningenactie van rechtsextremisten om ‘remigratie’ – volgens inlichtingendiensten een eufemisme voor deportaties – op de Europese wetgevingsagenda te krijgen.

Een Kamerlid van Forum voor Democratie (FvD) zal spreken en Defend Netherlands heeft zich aangemeld. Ook zijn er tegendemonstraties aangekondigd. Na de aftrap in Utrecht trekt de campagne door naar andere Europese steden.

Uit onderzoek van Justice for Prosperity (JfP) blijkt nu dat de Save Europe Act geen puur Europees initiatief is, maar een voorbeeld van inmenging van buiten. De Nederlandse stichting, die onderzoek doet naar ondermijning van de democratie, stelde vast dat de digitale infrastructuur van de Save Europe Act leidt naar een in Washington gevestigd bedrijf van de Amerikaan Brian Brown. Brown is een anti-abortus- en anti-lhbti-activist en sleutelfiguur in de internationale christelijk-rechtse lobby, die bovendien contacten onderhoudt met het Kremlin.

Ongeldige handtekeningen

Het JfP-onderzoek laat zien hoe rond de Save Europe Act drie invloedssferen samenkomen: de Europese extreemrechtse identitaire beweging, Amerikaans christelijk-rechts en de invloedssfeer rond de Russisch-orthodoxe oligarch Konstantin Malofeev. JfP-directeur Jelle Postma: ‘Hun gemeenschappelijke vijand is onze liberale democratie en haar instituties. Het doel is het destabiliseren van onze samenleving.’

Ook misleidt de organisatie van de Save Europe Act de eigen achterban. De initiatiefnemers beweren ruim 600.000 handtekeningen te hebben verzameld, maar zijn onduidelijk over het feit dat die handtekeningen (in feite: namen en e-mailadressen) niet voldoen aan de Europese regels voor burgerinitiatieven, en daarmee allemaal ongeldig zijn.

‘Het lijkt ontworpen om te mislukken’, concludeert Postma. ‘De verontwaardiging is het doel, in dit geval over de Europese Commissie, die de wil van het volk negeert.’

Remigration Summit

Terug naar eind mei. In Portugal vindt dan de Remigration Summit plaats, een internationale top waar uiterst rechtse politici en influencers van over de hele wereld samenkomen. Martin Sellner, een rechtsextremist uit Oostenrijk die het als zijn levensmissie ziet om van ‘remigratie’ een gangbaar politiek idee te maken, lanceert er samen met de Nederlandse activist Eva Vlaardingerbroek een campagne die het normaliseren van de omstreden term verder moet versnellen: de Save Europe Act, een Europees burgerinitiatief.

Als zo’n initiatief wordt gesteund door één miljoen stemgerechtigde burgers uit minimaal zeven EU-landen, is de Europese Commissie verplicht het te bestuderen en mogen de indieners het persoonlijk toelichten in het Europees Parlement. ‘Van nu af aan komt er niemand meer in’, zegt Vlaardingerbroek in de promovideo over de plannen. ‘En miljoenen gaan eruit.’

Meteen begint het binnenhalen van handtekeningen. FvD-leider Lidewij de Vos, spreker op de Summit, is een van de eersten die tekent, daarna volgen honderdduizenden anderen, aldus de organisatie. Dit terwijl Europese regelgeving voorschrijft dat steunbetuigingen voor een burgerinitiatief pas mogen worden verzameld nádat de Europese Commissie het initiatief heeft geregistreerd.

Die registratie werd vorige week afgewezen door de Europese Commissie, omdat de Save Europe Act strijdig is met Europese grondrechten. Zo is het voorstel in de Act om geen ‘niet-westerse’ immigranten meer toe te laten totdat de ‘culturele continuïteit’ in EU-lidstaten is hersteld, discriminerend op grond van etniciteit.

Steun Elon Musk

De Save Europe Act vroeg ondertekenaars ook niet om geboortedata – een vereiste voor steunbetuigingen volgens Europese regels voor burgerinitiatieven – en liet ondertekenaars van buiten de EU toe. Sellner en Vlaardingerbroek hebben aangekondigd de beslissing van de Europese Commissie om het initiatief niet te registreren, aan te willen vechten bij de rechter.

De Act wordt actief gepromoot door tal van uiterst rechtse politici en activisten van binnen en buiten Europa. Elon Musk, die 241 miljoen volgers heeft op zijn eigen platform X, postte daar vrijdag een video van de Save Europe Act. In Nederland is Forum voor Democratie een aanjager van de campagne. Niet alleen schaarden De Vos en Thierry Baudet zich achter het initiatief, ook spreekt Kamerlid Milan Schenk vandaag bij de manifestatie in Utrecht.

FvD-gemeenteraadslid Dara Vos uit Hoogeveen is coördinator van de Save Europe Act in Nederland en België. Volgens Vos worden de handtekeningen verzameld in het kader van een ‘voorcampagne’ en is de organisatie hier helder over, omdat het is af te leiden uit een antwoord op de veelgestelde vragen op de website. Ook wijst ze erop dat het woord ‘pre-campaign’ eenmaal voorkomt in de kleine lettertjes. Ze zegt dat formele behandeling van het initiatief ‘uiteraard’ het doel is.

Donaties

Wie zijn gegevens achterliet, kreeg de afgelopen maanden een stroom aan e-mails waarin om donaties wordt gevraagd. Minstens vijftien keer, sinds de lancering van het initiatief, blijkt uit mails die in bezit zijn van deze krant. Donaties zijn volgens de organisatie nodig om het ‘momentum’ gaande te houden, posters te drukken en het op te kunnen nemen ‘tegen miljardairs en overheden met een enorme macht’.

Justice for Prosperity volgde het spoor van die donaties en onderzocht de technische infrastructuur achter de website van de Save Europe Act. Die is te herleiden naar twee bedrijven van eerdergenoemde Amerikaan Brian Brown, Innonde en AlternCloud, die digitale diensten aanbieden aan ‘conservatieve organisaties’.

Brown leek zelf op zijn betrokkenheid te hinten in een X-bericht. Toen een gebruiker de campagne een ‘hoax’ noemde, omdat hij geen bevestigingsmail kreeg na het tekenen van de Save Europe Act, reageerde Brown met de opmerking dat de Act ‘echt’ was, maar dat de servers van de site overspoeld werden door het grote aantal ondertekenaars. Ook bezocht Brown op 15 juli de demonstratie van de Save Europe Act in Brussel en prees hij het initiatief meermaals aan op zijn X-account.

Banden met Poetin-regime

Brown is niet zomaar een Amerikaan met hostingbedrijfjes, maar een sleutelfiguur binnen een ultraconservatief en internationaal christelijk netwerk dat zich verzet tegen onder meer abortusrechten en het homohuwelijk. Hij is voorzitter van het World Congress of Families (WCF), dat van 1997 tot 2022 conferenties organiseerde om tegenstanders van lhbti-rechten en abortus samen te brengen, en dat zich ook keert tegen porno, anticonceptie en echtscheidingen.

In 2013 was Brown aanwezig in de Doema, het lagerhuis van het Russische parlement, toen de anti-lhbti-wetgeving daar werd aangenomen, en in de jaren daarna bezocht hij Moskou meerdere keren. Zijn WCF werd in 2014 naar Moskou gehaald door de Russische oligarch Konstantin Malofeev en diens rechterhand Alexey Komov, beiden bondgenoten van president Vladimir Poetin.

Malofeev, die sinds 2014 op internationale sanctielijsten staat vanwege betrokkenheid bij de inname van de Krim, financierde deels de conferenties. Komov was de Russische vertegenwoordiger van het WCF en maakte volgens JfP deel uit van het bestuur van de International Organization of the Family (IOF), waar Brown eveneens voorzitter van is. Het WCF en IOF fungeerden zo als schakel tussen Amerikaans christelijk-rechts en het Poetin-regime.

Mindblowing

Toen Brown in juli 2025 zou spreken op een Make Europe Great Again-bijeenkomst in Moldavië, werd hij op de luchthaven tegengehouden omdat hij volgens de Moldavische veiligheidsdienst een bedreiging zou vormen voor de nationale veiligheid. De dienst omschreef de MEGA-bijeenkomst als onderdeel van een Russische beïnvloedingsoperatie. Brown mocht na tussenkomst van de Amerikaanse ambassade alsnog naar binnen om te speechen, waar hij op X buitenlandminister Marco Rubio voor bedankte. Brown is loyaal supporter van de Trump-regering.

Dat deze Brown nu achter de schermen betrokken blijkt te zijn bij het Europese remigratie-initiatief noemt Jelle Postma van Justice for Prosperity ‘mindblowing’. ‘Hij ondersteunt het niet alleen, hij is bezig het technisch te faciliteren, en daarmee maakt hij onderdeel uit van de hele campagne. Hieruit blijkt voor ons opnieuw hoe vanuit de VS wordt geprobeerd Europa te ondermijnen.’

Ondertussen gaat het verzamelen van handtekeningen door. Dat de initiatiefnemers wel lijken te weten dat hun burgerinitiatief nooit formeel zal worden behandeld, blijkt uit een van hun promovideo’s. ‘We zijn niet naïef’, zegt Martin Sellner daarin. ‘Maar we vragen geen toestemming. We handelen gewoon, en creëren een politieke crisis voor de Europese elites.’