Rusland beschuldigt Oekraïne van doden van vijf burgers bij aanvallen op de grensregio Belgorod

Bij een droneaanval op het strand van het Russische vakantieoord Archipo-Osipovka zijn volgens de lokale autoriteiten zeven mensen om het leven gekomen en veertig anderen gewond geraakt. De Russische autoriteiten beschuldigen Oekraïne; de Oekraïense autoriteiten hebben zich niet over het incident uitgesproken.

Op door NRC geverifieerde video’s is te zien hoe een projectiel uit de lucht neerstort en explodeert op een strand vol vakantiegangers. Archipo-Osipovka is een dorp gelegen aan de Zwarte Zee.

Bovenstaande beelden zijn door NRC geverifieerd.

Volgens het Russische ministerie van Gezondheid zijn 21 mensen met verwondingen opgenomen in het ziekenhuis. Negen van hen hebben ernstige verwondingen.

Veniamin Kondratjev, gouverneur van de regio Krasnodar, waar Archipo-Osipovka ligt, spreekt van „een opzettelijke aanval van het regime in Kyiv op de burgerbevolking, die op geen enkele manier verbonden is met militaire infrastructuur”. Ook sprak hij van vallende drone-stukken, wat op een uit de lucht geschoten drone zou kunnen wijzen.

Oekraïne zegt geen burgers onder vuur te nemen, hoewel afgelopen maand wel een vakantieoord in het door Rusland bezette Zaporizja werd getroffen. Daarbij kwamen elf mensen om het leven. In Oekraïense steden worden vanuit Rusland geregeld burgerdoelen onder vuur genomen, met grote aantallen burgerslachtoffers tot gevolg.

Met medewerking van Georgia Oost.

Bij aanvallen over en weer tussen Rusland en Oekraïne zijn aan beide kanten meerdere doden gevallen. In Rusland kwamen zondag in totaal zeker negen mensen om het leven door Oekraïense aanvallen, terwijl Russische aanvallen op Oekraïne aan ten minste vijf mensen het leven kostten. Dat melden de autoriteiten uit beide landen.

Oekraïne voerde in de nacht van zaterdag op zondag en zondag overdag grootschalige droneaanvallen uit op Rusland. Het Russische ministerie van Defensie zegt dat het in totaal 635 Oekraïense drones heeft neergehaald in de nacht van zaterdag op zondag en zondag overdag. Volgens de Russische autoriteiten zou een van de Oekraïense drones in het dorp Printsevka in de buurt van een speelplaats terecht zijn gekomen, waardoor een meisje van dertien werd gedood. Twee andere meisjes – van zeven en negen – zouden gewond zijn geraakt.

Rusland bestookte Oekraïne met glijbommen en ballistische raketten, waarbij één persoon gedood werd en 21 mensen gewond raakten. Ook waren er Russische aanvallen op de Oekraïense havenstad Mykolaiv en op schepen op de Zwarte Zee die militair materiaal aan boord zouden hebben.

Pakketdienst

Op maandag meldt de Russische webwinkel Wildberries opnieuw een luchtaanval op een van zijn magazijnen, zondag werd ook al een opslagplaats van het bedrijf geraakt in de regio Samara. Wildberries is het grootste online verkoopplatform van Rusland, vergelijkbaar met Bol in Nederland of Amazon in de Verenigde Staten.

Oekraïne heeft de afgelopen weken veel distributiecentra aangevallen. Daarbij zouden ook medewerkers om het leven zijn gekomen. Volgens Oekraïne zou Wildberries de Russische krijgsmacht helpen bij de leveringen van militaire middelen. Ook wil Oekraïne met de aanvallen de Russische economie raken en steun voor de oorlog in Rusland laten afnemen.

Lees ook

Oekraïne richt zijn drones op het Russische platform Wildberries. Wat voor bedrijf is dat?

Bij een Russische raketaanval op Kyiv zijn in de nacht van vrijdag op zaterdag zeker negen doden gevallen en raakten ook minstens 27 mensen gewond, onder wie vier kinderen. Volgens de Oekraïense autoriteiten werden meer dan honderd mensen uit beschadigde gebouwen gered. In meerdere stadsdelen zijn branden uitgebroken.

De aanval begon kort na 01.30 uur lokale tijd. Volgens de Oekraïense luchtmacht vuurde Rusland meerdere ballistische raketten af op de hoofdstad. Burgemeester Vitali Klitsjko riep inwoners op om onmiddellijk schuilkelders op te zoeken. Vooral het district Darnytskyi werd zwaar getroffen: daar vielen volgens de hulpdiensten zeven doden en veertien gewonden.

Het is de tweede grootschalige Russische aanval op Oekraïne binnen 48 uur. In de nacht van woensdag op donderdag werden bij aanvallen op onder meer Kyiv en de nabij Polen gelegen stad Lviv al zeker acht mensen gedood.

Rusland heeft de afgelopen maanden het aantal aanvallen met raketten en drones op Oekraïense steden verder opgevoerd. Volgens een recent rapport van de Verenigde Naties was juni de dodelijkste maand voor Oekraïense burgers sinds april 2022.

Frankrijk is voornemens de Russische commentator Ksenia Fjodorova, die de afgelopen weken veel kritiek oogstte vanwege haar uitgesproken pro-Kremlin standpunten, het land uit te zetten. Woensdag ontving haar advocaat het deportatiebevel van de politieprefectuur van Parijs, medeondertekend door het Franse ministerie van Binnenlandse Zaken.

Volgens de Franse krant Libération, die de brief inzag en eruit citeerde, stellen de autoriteiten dat Fjodorova met haar optreden „de fundamentele belangen van de staat” ondermijnt en dat haar aanwezigheid op Frans grondgebied „een bijzonder ernstige en actuele bedreiging voor de openbare orde” is. Ze is onder huisarrest geplaatst. 

Lees ook

Ondanks een Europees verbod krijgt deze pro-Russische commentator ruim baan op de Franse tv

De 45-jarige, in Moskou opgegroeide Fjodorova was tussen 2017 en 2023 directeur van de Franse tak van de Russische propagandazender Russia Today (RT), die in 2022 na de grootschalige invasie van Oekraïne samen met enkele andere Russische media werd gesloten. Daarna kreeg zij een baan als commentator op de zenders van de invloedrijke rechtse mediamagnaat Vincent Bolloré. Zo groeide zij uit tot prominent vertolker van het pro-Russische narratief en pleitbezorger van Kremlin-belangen.

Als Rusland-expert schoof ze aan in talkshows op de rechts-radicale zender CNews. Daarnaast was ze presentator, schreef ze columns waarin ze Europa en Oekraïne de verantwoordelijkheid voor de oorlog in de schoenen schoof, en was ze aanwezig bij bijeenkomsten met Bolloré en andere invloedrijke personen.

De afgelopen weken woedde in Frankrijk een ware mediastorm rond Fjodorova, waarin de vraag werd opgeworpen hoe het mogelijk was dat zij haar Franse verblijfsvergunning had kunnen verlengen na de sluiting van RT. In haar uitzettingsbrief beschuldigen de Franse autoriteiten Fjodorova ervan „bij te dragen aan de verspreiding van desinformatie en destabilisatie” om de publieke opinie in het land te manipuleren.

Hoewel Fjodorova onder huisarrest staat en niet meer mag werken, zal het volgens Libération niet eenvoudig zijn om haar naar Rusland uit te zetten vanwege de schaarse en moeizame diplomatieke betrekkingen tussen Parijs en Moskou. Het Franse persbureau AFP schreef woensdag dat zij tot die tijd onder politietoezicht staat en zich dagelijks zal moeten melden op het bureau. 

In het oosten van Polen, in de regio Lublin, is in de nacht van woensdag op donderdag een raket neergestort. Zeer waarschijnlijk gaat het om een Russische kruisraket, aldus premier Donald Tusk donderdag.

„Alles wijst erop dat het een Russische Kh-101 raket was, maar we willen 100 procent zeker zijn van het type raket en de afzender”, zei Tusk volgens internationale persbureaus tijdens een spoedoverleg.

Het operationeel commando van de Poolse strijdkrachten meldde donderdagochtend in een bericht op sociale media dat een „ongeïdentificeerd object” het Poolse luchtruim had geschonden. Dat vond plaats om 03.40 uur, terwijl Rusland Oekraïne vannacht bestookte met hevige raketaanvallen. Polen stuurde een F-16 op het object af, maar voor die het object kon identificeren verdween het om 03.46 uur weer van de radar.

Op de vermoedelijk inslagplaats in een veld bij het dorp Tarnawa-Kolonia, op zo’n 90 kilometer van de grens met Oekraïne, liet de raket een tien meter brede krater achter.

Bij Russische aanvallen op verschillende plaatsen in Oekraïne zijn in de nacht van woensdag op donderdag zeker acht burgerdoden gevallen, melden lokale autoriteiten. De Oekraïense president Volodymyr Zelensky had al gewaarschuwd voor grootschalige nachtelijke Russische aanvallen.

In de stad Kryvyi Rih in Centraal-Oekraïne kwamen zes mensen om, onder wie twee kinderen van vijf en twaalf jaar oud. In zowel de hoofdstad Kyiv als in de oblast Poltova viel één burgerdode.

Volgens het hoofd van het militair bestuur van Kryvyi Rih werd een woonhuis waar een groot gezin verbleef getroffen door een ballistische Iskander-M-raket. Ook Kyiv werd aangevallen met ballistische raketten.

Live

Sorry, het lukt niet om de video af te spelen.
of probeer het later nog eens.

In de op slechts zeventig kilometer van Polen gelegen westelijke stad Lviv werden twee flatgebouwen beschadigd door Russische raketaanvallen en raakten volgens de lokale autoriteiten zeker zes mensen gewond.

Als reactie op de Russische aanval liet de Poolse luchtmacht gevechtsvliegtuigen opstijgen om het Poolse luchtruim te beschermen, meldt The Kyiv Independent. Volgens berichten op sociale media ging in de Poolse stad Lublin kortstondig het luchtalarm af.

Een Oekraïense droneaanval op een vrachtschip op de Kaspische Zee van afgelopen weekend heeft geleid tot hoogoplopende spanningen tussen Iran en Oekraïne. De ministers van Buitenlandse Zaken van beide landen spraken elkaar dinsdag aan de telefoon nadat Teheran dreigde met vergeldingsacties.

Volgens Oekraïne vervoerde het getroffen schip onder meer munitie en artilleriegranaten tussen Iran en Rusland, al levert het land daar geen bewijs voor. Teheran spreekt het tegen en beschuldigt Kyiv ervan een Iraanse opvarende te hebben gedood.

Op sociale media stelde Abbas Araghchi, minister van Buitenlandse Zaken van Iran, maandag dat de aanval „NIET ONBEANTWOORD KAN BLIJVEN”. Ook in Iraanse staatmedia sloegen regeringsfunctionarissen dreigende taal uit, waarop de Oekraïense minister Andrii Sybiha weer reageerde dat Iran „niet het recht heeft zich als slachtoffer voor te doen”.

Een dag later volgde een poging tot de-escalatie. Na het telefoongesprek zegt Sybiha op X dat „ons doel is om onnodige escalatie te vermijden”. De minister verklaart dat „onze acties in Oekraïne uitsluitend gericht zijn op de verdediging van ons land tegen Russische agressie” en „nooit bedoeld zijn om burgerschepen of burgers te treffen”. In zijn verklaring ontkent Sybiha niet dat er bij de aanval een Iraniër omkwam.

Araghchi maakte eveneens melding van het telefoongesprek en stelt dat zijn Oekraïense ambtsgenoot hem verzekerde dat de aanval „onopzettelijk” was en dat Oekraine „niet op zoek is naar escalatie”. Volgens hem zoekt Iran „ook geen escalatie”, maar heeft hij wel aan Sybiha duidelijk gemaakt dat elke aanval op Iraanse burgers onaanvaardbaar is en dat Iran „genoegdoening voor geleden verliezen” wenst.

Hoewel een dergelijke openlijke confrontatie tussen Kyiv en Teheran nog niet eerder voorkwam, neemt Oekraïne vaker doelen op de Kaspische Zee onder vuur. De binnenzee, die aan zowel Rusland als Iran grenst, fungeert volgens Oekraïense veiligheidsdiensten als corridor voor de uitwisseling van wapens tussen die twee landen.

Voor de derde dag op rij drong zondagochtend een Russische drone het Roemeense nationale luchtruim binnen. De drone werd door een Roemeense F-16 boven de Zwarte Zee in de buurt van havenstad Sulina neergeschoten. Dat meldt het Roemeense ministerie van Defensie. De drone zou zonder toestemming boven Roemeense territoriale wateren in Sulina-Chulia hebben gevlogen. In het district Tulcea, dat grenst aan Oekraïne, is een waarschuwing afgegeven voor het risico van vallende brokstukken.

Ook vrijdag- en zaterdagochtend schoten Roemeense F-16-piloten Russische drones uit het Roemeense luchtruim. Op vrijdag werd een drone in de buurt van de stad Padina, die zich op zo’n 114 kilometer ten noordoosten van de hoofdstad Boekarest bevindt, neergeschoten.

Volgens het Roemeense ministerie van Defensie werd de drone vrijdag om 09.39 uur voor het eerst gedetecteerd nabij de kustplaats Sulina, waarna de drone langs verschillende steden vloog. Het toestel vloog bijna anderhalf uur in het Roemeense luchtruim voordat het om 11.02 uur werd neergeschoten. Volgens de Roemeense autoriteiten werd de drone gevolgd, maar pas uit de lucht geschoten op het moment dat het boven onbewoond gebied vloog.

‘Onaanvaardbaar en onacceptabel’

Dat projectiel bleek uit onderzoek van het Roemeense Openbaar Ministerie een Shahed-drone – de goedkope door Iran ontworpen drone waarmee Rusland dagelijks Oekraïne aanvalt. Dat meldt de Roemeense president Nicușor Dan op X. Het onderzoek van het Openbaar Ministerie naar de drones van zaterdag en zondag loopt nog.

„Het is onaanvaardbaar en onacceptabel dat de Russische Federatie het luchtruim van Roemenië blijft schenden, dat tegelijkertijd ook het luchtruim van de NAVO en de Europese Unie is”, schreef president Dan. „Dergelijke acties zijn onaanvaardbaar en wij nemen ze, samen met onze bondgenoten, uiterst serieus.” De minister van Buitenlandse zaken, Oana Țoiu, heeft naar aanleiding van deze incidenten de Russische ambassadeur ontboden.

Volgens het Roemeense ministerie van Defensie staat de teller van schendingen van het luchtruim door Rusland op 33, sinds het begin van de invasie van Oekraïne, begin 2022. Eind mei raakten twee personen gewond nadat een drone op een appartementengebouw in de Roemeense stad Galati neerkwam.

Bij Russische en Oekraïense aanvallen zijn vrijdag aan beide kanten doden gevallen. In de Oekraïense hoofdstad Kyiv werden bij aanvallen op klaarlichte dag zeker zes mensen gedood, meldt president Volodymyr Zelensky op X. Hij spreekt van tientallen gewonden. Het is uitzonderlijk dat Rusland niet ’s nachts, maar overdag aanvalt.

De Kyiv Independent meldt op basis van de Oekraïense
procureur-generaal Ruslan Kravchenko dat het gaat om een aanval op een wapenbeurs en dat zeker tien mensen omkwamen. Volgens de nieuwssite raakten meer dan honderd mensen gewond bij de aanval op de beurs, die plaatsvond op een trainingsterrein. Ook persbureau Reuters noemt die aantallen op basis van Oekraïense functionarissen.

Bij bombardementen op de stad Slovjansk, in het oosten van Oekraïne, werden eerder op de dag al vijf mensen gedood. Daar raakten daarnaast zeker negen mensen gewond. Zelensky spreekt van „grove aanvallen op burgers”, waarvoor Rusland verantwoordelijk moet worden gehouden. Hij benadrukt dat Oekraïne meer Patriot-luchtafweerrakketen van bondgenoten nodig heeft.

Bij een Oekraïense aanval op een militaire fabriek in Kirov, op zo’n duizend kilometer van de frontlinie, werden vrijdag zeker zes mensen gedood en vielen 26 gewonden. Dat meldde de gouverneur van plaats Kirov vrijdag. Zelensky meldde eerder dat Oekraïne een militaire locatie in de stad had geraakt.

Ondanks tegenkanting vanuit Griekenland zijn vertegenwoordigers van de EU-lidstaten het donderdagochtend na maanden onderhandelen eens geworden over nieuwe maatregelen tegen Rusland. Dat bevestigen Brusselse diplomaten aan NRC. Het gaat om een 21ste sanctiepakket, sinds Rusland in februari 2022 de grootschalige invasie-oorlog tegen Oekraïne begon.

Griekenland was de afgelopen dagen de laatste van de 27 EU-lidstaten met bezwaren. Steen des aanstoots was een voorgesteld verbod op het doorvoeren van Russisch vloeibaar gas (lng) naar landen buiten de Europese Unie. Griekse scheepvaartbedrijven wierpen op dat ze klanten zouden verliezen aan bedrijven buiten de EU voor wie dergelijke beperkingen niet zouden gelden. Het compromis is nu dat het verbod op doorvoer van lng wel in werking treedt, maar dat contracten die voor de Russische invasie werden afgesloten van kracht blijven.

Een andere in het oog springende sanctie is dat een prijsplafond op Russische ruwe olie met twaalf maanden wordt verlengd. Zonder die maatregel zou de maximumprijs, tot profijt van Moskou, fors stijgen. Daarnaast worden onder meer 32 Russische banken en cryptobedrijven op de Europese sanctielijst geplaatst.

Ook komen er meer reisbeperkingen voor Russen die in het leger hebben gezeten. Verder worden meer Russische boten en veel individuen op de EU-sanctielijst geplaatst. Daarnaast komen er meer handelsbeperkingen voor producten die mogelijk gebruikt kunnen worden in de Russische oorlogsindustrie.

De verwachting is dat de lidstaten donderdagmiddag formeel instemmen met de maatregelen, die nog niet officieel publiek zijn gemaakt. Het compromis kwam tot stand onder leiding van Ierland, dat sinds juli de Raad van de Europese Unie voorzit. Ursula von der Leyen, voorzitter van de Europese Commissie, stelt op sociale media dat „onze sancties de economische fundamenten van de Russische oorlogsinspanning verzwakken”.

Met medewerking van Rik Rutten.

Opperbevelhebber van het Oekraïense leger Oleksandr Syrsky is dinsdag door president Volodymyr Zelensky ontslagen, aldus de Oekraïense president. Zelensky draagt commandant Mychajlo Drapaty aan als de nieuwe opperbevelhebber van het land. In hetzelfde bericht bedankt de Oekraïense president generaal Syrsky voor zijn bijdrage aan de „successen” van het land tijdens zowel offensieve als defensieve operaties.

Het ontslag van Syrsky is het tweede ontslag in de top van het Oekraïense defensieapparaat in korte tijd. Vorige week woensdag werd de populaire minister van Defensie, Mychajlo Fedorov, ontslagen. Dat ontslag kwam als gevolg van een interne strijd tussen de conservatieve generaal Syrsky en de progressieve Fedorov. In heel Oekraïne volgden massale protesten tegen het ontslag van de minister, ook eisten de demonstranten dat Syrsky uit zijn functie zou worden gezet.

De aangedragen opperbevelhebber Drapaty steunde juist de hervormingsplannen van Fedorov en stelt dat „het leger verandering nodig heeft”. Hij pleit voor meer eigen initiatief bij commandanten, snellere besluitvorming en grotere verantwoordingsplicht binnen het leger, schrijft The Kyiv Independent. Dit staat in contrast met het gecentraliseerde leiderschap van de onbuigzame Syrsky.

In het bericht van dinsdag biedt president Zelensky Fedorov een „vooraanstaande functie” aan om toezicht te houden op defensietechnologie. In 2019 leidde de hervormingsgezinde Fedorov de digitale transitie van de overheid van het land.

Lees ook

Fel conflict tussen conservatieve strijdkrachten en progressieve minister van Defensie leidt tot protest in Oekraïne

Volgens Rusland zijn bij Oekraïense drone-aanvallen op de regio Belgorod vier vrouwen en één jongen gedood. Ook zouden 23 mensen gewond zijn geraakt. Dat meldt persbureau Reuters op maandag, op basis van Telegramberichten van de gouverneur van de regio Belgorod, Alexander Shuvayev.

Volgens de berichten zou een Oekraïense drone een passagiersbus in de stad Sjebekino hebben geraakt. De stad ligt aan de grens met Oekraïne en is vaker doelwit van Oekraïense aanvallen. Het persbureau zegt de beschuldigingen, waarop Kyiv nog niet heeft gereageerd, niet onafhankelijk te kunnen verifiëren.

Ook zou Oekraïne in de nacht van zondag op maandag meer dan vierhonderd drones naar Moskou hebben gestuurd. De meeste werden ver van de stad al onderschept – zo’n 85 werden dichterbij Moskou uitgeschakeld, aldus de burgemeester van Moskou, Sergej Sobjanin. Sobjanin meldt op maandagavond op zijn Telegramkanaal dat het Russische ministerie van Defensie nog eens acht drones die onderweg waren naar de Russische hoofdstad onderschepte.

Lees ook

Niet schuilen maar kijken: Russen in Belgorod zijn nog niet gewend aan aanvallen uit Oekraïne

Bij een Russische raketaanval op een vrachtschip in de buurt van de Zuid-Oekraïense havenstad Odesa zijn zondag zeker tien mensen gedood. Dat meldt persbureau Reuters maandag op basis van Oekraïense functionarissen, nadat de Oekraïense marine zondag op Telegram al zeker vijf doden meldde.

Rusland viel het schip Golden Leo aan met drie kruisraketten, vlak nadat het in Odesa was volgeladen met graan, zo meldde de Oekraïense marine. Het schip voer met een Indiase en Syrische bemanning onder de vlag van het West-Afrikaanse Guinee-Bissau. Oekraïense hulpdiensten zochten de hele nacht naar bemanningsleden. Negen van hen kwamen om, net als een marinier die het schip begeleidde. De acht andere bemanningsleden konden worden gered.

Moskou heeft zich niet over de aanval uitgelaten, maar Rusland en Oekraïne vallen elkaar de afgelopen dagen vaker aan in en rond de Zwarte Zee en de Zee van Azov, belangrijk voor zowel de Oekraïense als de Russische graanexport. Rusland zegt maandag dat het in de nacht van zondag op maandag brandstofreservoirs in de haven van Odesa aanviel. Volgens Reuters kan Oekraïne door Russische aanvallen inmiddels een derde minder graan uitvoeren dan gebruikelijk via de Zwarte Zee. Ook de Russische graanexport via de Zee van Azov staat door Oekraïense aanvallen onder druk.

In de nacht van zondag op maandag stuurde Oekraïne ook vierhonderd drones richting de Russische hoofdstad Moskou. De meeste daarvan werden onderschept. Nabij een vliegveld raakten zeven mensen gewond. De Oekraïense president Volodymyr Zelensky schrijft op X dat een oliedepot en logistieke faciliteiten zijn getroffen op meer dan 400 kilometer van de grens.

Zelensky spreekt van „gerechtvaardigde reacties” op Russische aanvallen op „onze steden”, verwijzend naar de hevige Russische aanvallen van afgelopen weekend op onder meer de Oekraïense hoofdstad Kyiv.

Na de nachtelijke grootschalige luchtaanval van Rusland op de Oekraïense hoofdstad Kyiv, melden Oekraïense media zondagmiddag ook dodelijke aanvallen in andere delen van het land. In totaal zijn zondag twintig mensen gedood, zo schrijft nieuwsmedium Kyiv Independent, en zijn ten minste 114 mensen gewond geraakt.

In de nacht van zaterdag op zondag voerde Rusland al een groot luchtoffensief uit met 41 raketten en 125 drones, voornamelijk op de Oekraïense hoofdstad Kyiv. Daarbij doodden de Russische bommen één persoon en raakten zestien mensen gewond.

De Oekraïense luchtmacht stelde zondagochtend rond negen uur Nederlandse tijd dat Russische drones nog steeds in het Oekraïense luchtruim zouden zijn. Enkele uren later viel Rusland noordelijke steden grenzend aan Rusland aan, waaronder Kharkiv – na Kyiv de grootste stad in Oekraïne. Daar werden volgens persbureau Reuters vier mensen gedood. Negen mensen liggen volgens de Kyiv Post in het ziekenhuis, drie van hen zijn er ernstig aan toe. Ook in zuidelijke steden als Odesa en Kherson werden mensen door Russische aanvallen gedood en raakten tientallen mensen gewond.

In de nasleep blijkt de schade in Kyiv zondagmiddag groot. Russische projectielen raakten wooncomplexen, magazijnen, een supermarkt en een studentenflat, meldt persbureau Reuters op basis van de burgemeester van Kyiv.

Oekraïne viel zondagochtend Russische oliefaciliteiten in de regio Stravopol aan, en trof drie Russische schaduwvloot-tankers op de Zwarte Zee.

De Russische krijgsmacht heeft een grote luchtaanval met ballistische raketten en drones uitgevoerd op Oekraïne in de nacht van zaterdag op zondag. De Oekraïense luchtmacht telde 41 raketten en zeker 125 drones, zo schrijft het op Telegram. De hoofdstad Kyiv was het voornaamste doelwit.

De aanval is een van de grootste aanvallen die Rusland op Oekraïene uitvoerde sinds de Russische invasie in 2022, schrijft president Volodymyr Zelensky zondagochtend op X. Bij de aanvallen is tot nu toe een persoon gedood, vijftien anderen raakten gewond.

De Oekraïense luchtmacht schrijft 18 raketten en 108 drones te hebben neergehaald. Volgens de Kyiv Independent begon de aanval om 01:30 uur lokale tijd (00:30 uur Nederlandse tijd) en is deze rond 10 uur ’s ochtends Oekraïense tijd (9 uur Nederlandse tijd) nog niet voorbij. Zondagochtend stelde ook de Oekraïense luchtmacht dat „verschillende vijandelijke” drones nog steeds in het luchtruim zijn.

De aanvallen zijn mogelijk een reactie op eerdere Oekraïense droneaanvallen in Rusland. In de nacht van vrijdag op zaterdag werden twee distributiecentra van de Russische online retailgigant Wildberries geraakt door Oekraïense drones, zo stellen Russische autoriteiten. Daarbij zouden acht medewerkers van het retailbedrijf zijn gedood, en raakten meer dan vijftig mensen gewond. Volgens Oekraïne waren de aanvallen onderdeel van de campagne om Russische oorlogsinfrastructuur te verzwakken: de distributiecentra zouden ook gebruikt worden om het Russische leger te bevoorraden.

Bij Oekraïense droneaanvallen zijn in de nacht van vrijdag op zaterdag twee distributiecentra van de Russische online retailgigant Wildberries geraakt. Dat zeggen de Russische gouverneurs Jevgeni Pervysjov en Andrej Vorobjov in berichten op Telegram. Acht medewerkers van Wildberries zouden hierbij zijn gedood. In totaal raakten meer dan vijftig mensen gewond, aldus de gouverneurs.

Volgens Pervysjov, die onder sancties van westerse landen staat en lid is van dezelfde politieke partij als Vladimir Poetin, waren de gedode medewerkers bezig met een nachtdienst in een magazijn in Kotovsk, een stad gelegen zo’n 475 kilometer ten zuiden van Moskou. Door de aanval zou er brand zijn ontstaan. „Ze stierven ter plekke”, schrijft hij op Telegram. 24 mensen zouden gewond zijn geraakt.

Op verschillende Telegrampagina’s zijn beelden verspreid waarop te zien is dat het distributiecentrum in brand staat. Volgens Pervysjov is de brand inmiddels geblust.

Zelensky: ‘distributiecentra worden gebruikt voor drones’

Wildberries is de grootste online winkel van Rusland, vergelijkbaar met Amazon of het Nederlandse Bol. Het andere distributiecentrum dat zou zijn aangevallen ligt in Elektrostal, een stad dichter bij Moskou, zo’n 400 kilometer ten noorden van Kotovsk. Hier zouden eveneens 24 mensen gewond zijn geraakt, schrijft Andrej Vorobjov, gouverneur in de regio Moskou, op Telegram.

De schade voor Wildberries door de droneaanvallen wordt geschat op ruwweg 50 miljard roebel (zo’n 550 miljoen euro), schrijft het onafhankelijke Russische nieuwsmedium Meduza.

Volgens Oekraïne waren de aanvallen onderdeel van de campagne om Russische oorlogsinfrastructuur te verzwakken – tijdens de droneaanval van vrijdagnacht werd ook een olieraffinaderij nabij Moskou aangevallen. Over de distributiecentra zegt president Zelensky op X dat deze door Rusland werden gebruikt „om onder sancties vallende onderdelen voor de productie van drones en navigatieapparatuur te leveren”.

Het is aannemelijk dat de distributiecentra inderdaad ook gebruikt worden voor oorlogsdoeleinden. Zeker nu goedkope consumententechnologie, zoals drones en batterijen, een belangrijke rol in de oorlog spelen. Hoewel het volgens de website van Wildberries officieel verboden is wapens en militair gerelateerde goederen aan te bieden, heeft het bedrijf een enorm logistiek netwerk, dat makkelijk ingezet kan worden om het leger te bevoorraden.

Het lijkt erop dat Wildberries de aanvallen op zijn distributiecentra zag aankomen. Begin juli voegde het bedrijf volgens Meduza een clausule toe aan de contracten die het heeft met winkels die via het bedrijf spullen verkopen, waardoor Wildberries niet aansprakelijk gesteld kan worden bij „schade door een droneaanval”.

Dit artikel is aangevuld met de aanval op de olieraffinaderij nabij Moskou en meer informatie over de schade aan de distributiecentra.

De Oekraïense minister van Defensie Mychajlo Fedorov is na slechts zes maanden in zijn rol weggestuurd door president Volodymyr Zelensky. Dat bevestigt Fedorov zelf op zijn Telegram-account, na berichtgeving door de Kyiv Independent en Financial Times (FT) op basis van anonieme Oekraïense bronnen. Zelensky reageerde woensdag nog niet meteen op vragen van journalisten over Fedorov, maar zei wel dat hij wil dat het Oekraïense leger „verenigd” is en „op één lijn zit”.

De beslissing om Fedorov weg te sturen werd genomen na een bijeenkomst van Zelensky, de defensieminister en topcommandant Oleksandr Syrsky, schrijft de Kyiv Independent. Politicoloog Volodymyr Fesenko zegt tegen dat medium dat er frictie zou zijn tussen Fedorov en Syrsky. „Niet iedereen is blij met Fedorovs voorstellen voor hervorming van het leger, en dan met name zijn plannen om de werkwijze van het ministerie van Defensie grondig te herzien.”

Fedorov was een jonge en populaire minister in het kabinet van Zelensky. Hij was sinds 2019 minister, eerst van Digitale Transformatie en sinds januari dit jaar van Defensie. Aan het begin van zijn termijn als defensieminister zei Fedorov al dat hij meer wilde inzetten op innovatie en daartoe organisatorische hervormingen wilde doorvoeren bij het leger. „Het was een grote eer om het Oekraïense volk te dienen als minister van Defensie,” schrijft Fedorov op zijn Telegram, bij een lange lijst van zaken die hij naar eigen zeggen met zijn team voor elkaar heeft gekregen.  

Fedorov wilde corruptie tegengaan en blokkeerde pogingen om lucratieve contracten toe te spelen aan bevriende bedrijven, meldt FT op basis van bronnen. „Dat bracht hem in conflict met machtige figuren binnen de Oekraïense politieke en defensietop.”

Het is nog onduidelijk of Fedorov een andere rol krijgt in de regering van Zelensky. Op zijn Telegram-pagina schrijft hij dat hij „zal blijven werken aan de missie waarmee ik eerder bij het ministerie van Defensie ben gekomen: de vijand verslaan met asymmetrie, snelle innovatie en een sterke organisatie”. Hij concludeert: „Wordt vervolgd.”

De Kyiv Independent en FT schrijven dat Zelensky donderdag zal aankondigen dat de huidige minister van Binnenlandse Zaken, Ihor Klymenko, Fedorov gaat vervangen als defensieminister. Voordat Klymenko minister werd, was hij het hoofd van de nationale politie. De Oekraïense president kondigde vorige week een grote reorganisatie aan van zijn kabinet om ruimte te maken voor „vernieuwing”. Premier Joelia Svyrydenko moest dinsdag al plaatsmaken.

Oekraïne heeft toestemming van Brussel gekregen om met een EU-lening bepaalde drone-onderdelen in China te kopen. Dat schrijft de Financial Times woensdag op basis van twee anonieme bronnen. Dat is opmerkelijk, omdat het zou gaan om geld uit een EU-fonds van 60 miljard euro waarmee Oekraïne defensiemateriaal zoveel mogelijk op de Europese interne markt of bij partnerlanden van de EU dient aan te schaffen.

China valt daar niet onder, maar kan via een uitzondering op de regels toch defensieproducten leveren, als blijkt dat bepaalde onderdelen niet snel genoeg of niet in de juiste hoeveelheden in Europa kunnen worden ingekocht. De EU en Oekraïne reageerden niet op een verzoek om commentaar, stelt de Financial Times.

Dat Kyiv zich genoodzaakt ziet in Beijing aan te kloppen, toont volgens de Britse krant ook hoe Europa, ondanks grote investeringen in de eigen defensie-industrie, nog altijd afhankelijk is van China voor „cruciale onderdelen”. En dat terwijl China tegelijk ook materieel aan het Russische leger levert. In de marge van een EU-overleg liet EU-buitenlandchef Kaja Kallas zich een jaar geleden nog ontvallen dat „China de drijvende kracht is achter Ruslands oorlog”.

Nieuwe aanvallen

Rusland heeft dinsdag drie personen gedood bij aanvallen op Oekraïense schepen nabij havenstad Odessa. Dat schrijft onder meer de Kyiv Independent. Oekraïne heeft op haar beurt een twintigtal Russische schepen, waaronder olietankers, met drones aangevallen in de Zwarte Zee.

Voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen is woensdag in Kyiv, voor een elfde bezoek sinds het begin van de grootschalige Russische invasie. Op haar sociale media kondigt ze nieuwe investeringen aan om Europese en Oekraïense defensie-industrieën, die allebei flink zijn gegroeid, „beter op elkaar af te stemmen. „Zodat we meer kunnen produceren, en sneller.”

Juni was de dodelijkste maand voor burgers in Oekraïne sinds de begindagen van de oorlog. De VN-mensenrechtencommissie in Oekraïne telt in haar maandelijks rapportage 293 doden, het hoogste aantal sinds april 2022. Ook vielen er in juni 1.990 gewonden.

De commissie ziet het aantal burgerslachtoffers sinds het begin van de grootschalige invasie oplopen. Nu is volgens de commissie sprake van een „alarmerende, escalerende trend”, veroorzaakt door het steeds intensievere gebruik van krachtige wapens. Die leiden vooral in dichtbevolkte stedelijke gebieden tot veel doden en gewonden.

In de eerste zes maanden van het jaar rapporteerde de VN in totaal 1.396 burgerdoden en 7.978 gewonden, een stijging van 37 procent ten opzichte van dezelfde periode in 2025 en van 114 procent ten opzichte van juni 2024.

Het mensenrechtenbureau van de VN schrijft de stijging toe aan de groei van aanvallen met langeafstandswapens, wat ook burgers verder van de frontlinie kwetsbaar maakt. Het gaat om zowel drones als raketten. Vooral tegen die laatste categorie toonde de luchtverdediging van Oekraïne zich afgelopen maanden onvoldoende bestand.

De cijfers laten volgens de commissie zien dat de risico’s voor burgers „niet alleen aanhouden, maar ook in omvang en complexiteit toenemen”.

Rusland rapporteerde in het eerste halfjaar van 2026 een dodental van 250 en 1.596 gewonden, een stijging van 121 procent ten opzichte van dezelfde periode in 2025.

Nederland gaat samen met andere Europese landen uit de ‘coalitie van bereidwilligen’ meedoen aan militaire oefeningen met Oekraïne. Dat maakte premier Rob Jetten maandagavond bekend na een bijeenkomst van die coalitie in Parijs.

De oefeningen zullen niet plaatsvinden in Oekraïne zelf, maar in niet nader gespecificeerde EU-buurlanden van Oekraïne. Het doel van de oefeningen is om deelnemende militairen klaar te stomen voor de multinationale troepenmacht die ingezet moet worden zodra een mogelijk staakt-het-vuren in Oekraïne ingaat. Daarin werken Europese militairen samen met het Oekraïense leger.

De Franse president Emmanuel Macron zei na afloop van de bijeenkomst dat de oefeningen bedoeld zijn om de „inzetplannen te toetsen” en te laten zien „dat we paraat, vastberaden en geloofwaardig zijn”. Frankrijk had samen met het Verenigd Koninkrijk eerder al aangekondigd dat het militairen voor een vredesmacht naar Oekraïne wil sturen als de oorlog in dat land voorbij is.

Welke landen buiten Nederland, Frankrijk en het VK meedoen aan de oefeningen, is nog niet bekend. Ook wat de rol van Nederland gaat zijn moet nog duidelijk worden. Die rol zal volgens premier Jetten afhankelijk zijn van de wensen van Frankrijk en het VK.

In Parijs ging het maandag ook over een nieuwe samenwerking tussen Oekraïne en wapenbedrijven uit Europese landen om luchtafweer tegen ballistische raketten te ontwikkelen. Daar doet Nederland ook aan mee.

Negen Europese landen, waaronder Nederland, gaan Oekraïne ondersteunen bij het bouwen van Freyja, een eigen luchtafweersysteem dat ballistische raketten kan onderscheppen. Dat schrijft de Oekraïense president Volodymyr Zelensky op Telegram.

Het Élysée, het kantoor van de Franse president Emmanuel Macron, schrijft dinsdag in een verklaring dat naast Nederland ook Denemarken, Duitsland, Frankrijk, Italië, Noorwegen, Spanje, Zweden en het Verenigd Koninkrijk meedoen aan de zogeheten „Coalitie tegen Ballistische Raketten”. Zelensky is deze week in Parijs voor ontmoetingen met Europese leiders en NAVO-chef Mark Rutte.

Het samenwerkingsverband heeft zich tot doel gesteld om „in hoog tempo een anti-ballistische capaciteit te ontwikkelen”, schrijft het Élysée. Dat nieuwe systeem zal „een aanvulling zijn op bestaande systemen”, zoals de Amerikaanse Patriot.

Dat laatste systeem is een van de weinige wapens die Russische ballistische raketten kunnen neerhalen, maar door de oorlog in Iran zijn de Patriotvoorraden geslonken. Die waren oorspronkelijk bedoeld voor Oekraïne. Vorige week zei de Amerikaanse president Donald Trump dat Oekraïne zelf Patriot-wapensystemen mag gaan bouwen, maar het kan nog jaren duren voordat dat resultaat oplevert. In de tussentijd hebben de Russen met hun ballistische raketten vrij spel.

Freyja, dat wordt gebouwd door de Oekraïense wapenproducent Fire Point, moet een goedkoper en sneller te produceren alternatief gaan bieden. Vorige maand zei Oekraïne dat het een test met het systeem had uitgevoerd; de productie van het systeem kon volgens een medeoprichter van Fire Point al in augustus van start.

Bij een gezamelijke persconferentie kondigde Macron maandagavond aan dat Oekraïne daarnaast meerdere Frans-Italiaanse SAMP/T-systemen koopt en een licentie heeft ontvangen om de munitie voor deze systemen zelf te bouwen. Ook dit afweersysteem is in staat om Russische ballistische raketten neer te halen.

Lees ook

Miljardendeals aangekondigd op de NAVO-top in Turkije. De wapenfabrikanten glunderen van oor tot oor

Nederland roept de Russische ambassadeur op het matje in verband met een grootschalige cybercampagne van Moskou tegen Europese landen. Dat bevestigt minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA) na een vergadering van EU-buitenlandministers in Brussel.

Eerder op maandag maakten onder meer Frankrijk, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk al bekend de Russische ambassadeurs in eigen land te ontbieden. Die stap volgt op het nieuws van maandagochtend dat de EU en het VK sancties opleggen aan Russische militaire inlichtingenofficieren, hackers en particuliere bedrijven.

Rusland maakte de afgelopen jaren gebruik van een „ecosysteem […] „variërend van inlichtingendiensten tot cybercriminele groeperingen”, die aanvallen uitvoerden op Europese landen, schrijven de lidstaten in een verklaring. De Russische hack-activiteiten omvatten onder meer „het binnendringen in overheidsnetwerken en het saboteren van kritieke infrastructuur”. Zo coördineren, meldden de lidstaten, de Russen sinds 2010 sabotageacties tegen verwarmings- en Europese elektriciteitscentrales. Dat gebeurde naast Frankrijk, Polen en Duitsland ook in Nederland.

Lees ook

Stroomkabels en pijpleidingen van defensie zijn cruciaal voor de veiligheid, toch reikt de overheid ze op ‘een presenteerblaadje’ aan

Bij de Russische luchtaanvallen op Oekraïne op zaterdag zijn zes mensen gedood en nog tientallen gewond geraakt. Dat melden verschillende internationale persbureaus op basis van informatie van Oekraïense autoriteiten. Eerder stond het dodental nog op twee.

Vier mensen werden gedood door een zogenoemde zweef- of glijbom in een druk gebied in de noordelijke grensstad Soemy. Eén van de bommen raakte een bushalte. Zeventien mensen raakten gewond. Eerder op de dag kwamen twee mensen om bij een raketaanval op de zuidelijke havenstad Odesa. Ook in Charkiv vielen zeven gewonden en in de regio Kyiv raakten elf mensen gewond, onder wie een kind.

Volgens Rusland zou er bij de Zee van Azov ook een persoon aan Russische zijde zijn gedood door Oekraïense drones.

Bij Russische precisie- en raketaanvallen zijn zaterdag twee mensen omgekomen en negentien gewonden gevallen, hebben woordvoerders van Oekraïense autoriteiten bevestigd tegenover persbureau Reuters. Oekraïne kampt met een tekort aan munitie voor zijn Patriot-luchtverdedigingssystemen en is daardoor de afgelopen maand niet goed in staat geweest ballistische raketten te onderscheppen.

„Burgerinfrastructuur werd al getroffen voordat het luchtalarm afging”, zei president Volodymyr Zelensky. „Onze luchtverdediging wist de meeste doelen neer te halen, maar de ballistische raketten niet”, aldus Zelensky. Hij riep bondgenoten van Oekraïne op – de tijdens de NAVO-top van deze week toegezegde luchtverdedigingssystemen en bijbehorende steunpakketten – zo snel mogelijk te leveren.

Daarnaast dringt Oekraïne er bij Europa op aan samen met Kyiv een eigen systeem voor de verdediging tegen ballistische raketten te ontwikkelen. De Amerikaanse president Donald Trump zei deze week dat Oekraïne een licentie krijgt om zelf Patriot-onderscheppingsraketten te produceren. Maar hoe snel die productie op gang kan komen, is onduidelijk.

Oekraïne richt zich op zijn beurt op het aanvallen van de Russische militaire logistiek in het bezette zuiden van Oekraïne. Het probeert de Russische strijdkrachten van brandstof en munitie af te snijden door vrachtwagens en schepen ver achter het front aan te vallen.

Robert Brovdi, commandant van de Oekraïense drone-eenheden, zei dat zijn troepen afgelopen nacht 21 brandstoftankers op de Zee van Azov hebben geraakt, evenals zeven andere vracht- en ondersteuningsschepen. Daarmee komt het totaal aantal getroffen Russische schepen van deze week op 76.

Oekraïne mag zelf Amerikaanse Patriot-raketten gaan produceren. Dat heeft de Amerikaanse president Donald Trump volgens internationale persbureaus woensdag gezegd tijdens een persmoment met de Oekraïense president Volodymyr Zelensky, op de NAVO-top in Ankara.

De VS gaan de Oekraïners een licentie geven om de Amerikaanse luchtafweerraketten te maken, ter verdediging tegen Russische ballistische raketten. „Zo kunnen jullie niet meer klagen dat we ze niet genoeg geven”, zei Trump volgens persbureau Reuters tegen de verzamelde pers. Op welke termijn Oekraïne de productie kan starten, is onduidelijk.

Oekraïne vraagt al lang om de Amerikaanse luchtafweerraketten, maar ving onder het presidentschap van Trump tot nog toe steeds bot. Onder Trumps tweede termijn als president zijn de VS gestopt met het zelf leveren van wapens aan Kyiv. Sindsdien kopen westerse bondgenoten Amerikaans wapentuig voor Oekraïne gezamenlijk bij de VS in, onder het PURL-programma.

Trump toonde zich als president zeer wispelturig in zijn steun aan Oekraïne. Woensdag spraken hij en Zelensky echter in lovende bewoordingen over elkaar, in aanloop naar het bespreken van een dronedeal. Daarmee heeft Oekraïne de Amerikanen nu ook iets te bieden.

Trump lichtte het besluit om Oekraïne Patriots te laten bouwen toe door erop te wijzen dat het om „defensieve wapens” gaat. „Dat vind ik fijner dan offensieve wapens”, citeert Reuters de Amerikaanse president. Trump zei ook dat het Amerikaanse bedrijf dat nu Patriots maakt nog niet over het besluit geïnformeerd was. Maar „we hebben grote macht over de bedrijven. Dat komt wel goed. Ze zullen vast verheugd zijn”, aldus de president.