Onder Míchel moet Ajax weer gaan winnen. Treedt donderdag een verfrist elftal aan tegen Vojvodina?

Na het oefenduel Ajax - Burnley (2-1) van afgelopen zondag stelde de verslaggever van Ziggo Sport de vraag hoe ‘farioliësk’ het er bij Ajax aan toegaat onder de nieuwe trainer. Verdediger Youri Baas riposteerde met een glimlach: farioliësk, wat is dat dan precies?

Toch doet de werkwijze van trainer Míchel en zijn assistenten denken aan die van de Italiaan Francesco Farioli, die het Ajax-huis in zijn eigen woorden twee jaar geleden vanaf de kelder probeerde op te bouwen en het geloof in winnen terugbracht in Amsterdam. De Spanjaard en zijn kompanen zijn fanatiek en veeleisend. Niets willen ze aan het toeval overlaten.

Benoemen wat verkeerd gaat

Veelzeggend was hoe Míchel vorige week ontstak in woede. Ajax leidde in Servië al na twee minuten tegen FK Vojvodina dankzij Davy Klaassen, maar miste een handvol opgelegde kansen, waarop de thuisploeg profiteerde van een moment van onachtzaamheid in de Amsterdamse verdediging.

Ajax was slordig aan de bal geweest en had bij de tegengoal slecht verdedigd, verklaarde Míchel na afloop zijn tirade. Het zegt iets over de eisen die de nieuwe trainer aan zijn spelers stelt: altijd bij de les blijven, niet verzaken. Op een van de eerste trainingen wees hij, voor iedereen hoorbaar, de soms flegmatieke middenvelder Oscar Gloukh terecht.

Elkaar corrigeren. Benoemen wat verkeerd gaat. Leren van je fouten. Je openstellen voor kritiek. Te weinig was het vorig seizoen te zien in de Johan Cruijff Arena, waar de nederlagen ook door het publiek steeds gelatener werden ontvangen.

Vaak stonden er elf spelers op het veld die, gebutst door de vele trainerswisselingen en de kritiek die maar op hen bleef neerdalen, vooral met zichzelf bezig waren. Slechts een enkeling, zoals Mika Godts, onttrok zich aan de malaise en leverde klinkende cijfers af.

De nieuwe trainer raapte de hoopjes mens bij elkaar en leert ze weer met de borst vooruit lopen. ‘De positiviteit keert terug’, zei Daley Blind na de 4-1-overwinning op Vojvodina. ‘De trainer creëert vertrouwen, duidelijkheid en houvast met deze speelstijl. Als je dat hebt, kun je doorgroeien.’ De vraag is wel: waar ligt het plafond van dit Ajax? Hoe verhoudt de club zich met name tot PSV en Feyenoord?

Vanuit het Spaanse Girona zag Blind tandenknarsend hoe zijn club Ajax achterop raakte bij PSV, dat onder Peter Bosz een baken van stabiliteit vormde en alleen even uit balans raakte in het Farioli-jaar van Ajax. Ajax is al vier jaar geen kampioen meer geworden en figureerde vorig seizoen in de Champions League, waarvoor de club zich met Farioli had geplaatst.

Het is Ajax onwaardig, oordeelt de 36-jarige veteraan bij zijn derde terugkeer naar Amsterdam. ‘Het zijn moeilijke jaren geweest. Voor de fans, maar ook voor de spelers zelf.’ Hij bleef op de hoogte dankzij het contact met boezemvriend Davy Klaassen, ook dit seizoen de drager van de aanvoerdersband. In dat opzicht is hij een man van tradities, legde Míchel die keuze uit.

Bij Girona werkten Blind en Míchel drie jaar lang samen. Ze kwalificeerden zich in hun eerste jaar voor de Champions League, een mijlpaal in de clubgeschiedenis, maar degradeerden afgelopen seizoen. Het was een smet op de carrière van Miguel Ángel Sánchez Muñoz (50), roepnaam Míchel, die bij Ajax met een schoon blazoen begint.

Míchel ziet in Daley Blind zijn verlengstuk voor in het veld. De trainer maakte zich hard voor de komst van de 108-voudig international, die door de fans als verloren zoon werd onthaald.

‘Een coach met veel emotie’

Ze weten wat ze aan elkaar hebben, al is het voor andere spelers misschien wennen aan de nieuwe trainer. ‘Een coach met veel emotie’, zei Blind na Vojvodina - Ajax. Hij wist al wat de spelersgroep te wachten stond, ondanks de probleemloze overwinning in Novi Sad: vrijdag zou Míchel zonder twijfel ‘keiharde beelden’ met verbeterpunten laten zien, zei Blind.

Ajax had een makkelijk avondje in het historische stadionnetje, waar de naar NEC vertrokken clubheld Dusan Tadic het applaus van de Ajax-supporters in ontvangst nam. De return donderdagavond in Amsterdam mag geen probleem zijn. Daarin treedt Vojvodina opmerkelijk genoeg met een andere trainer aan: Miroslav Tanjga is na de slechte seizoensstart alweer vervangen door Marko Savić.

Veel zegt het allemaal nog niet, de tweede voorronde van de Conference League. Het Ierse Shelbourne is vermoedelijk de volgende tegenstander in het derde Europese clubtoernooi, waarvoor Ajax zich plaatste via de play-offs.

Ajax is bovendien een team in transitie. Gevraagd hoever die transitie is gevorderd, zei Míchel onlangs: net over de helft. Want alles kan beter. Alles moet ook beter om weer mee te doen om de prijzen, hetgeen de trainer en technisch directeur Jordi Cruijff zich ten doel hebben gesteld.

Waar zijn voorganger Alex Kroes de doelstellingen voorzichtiger formuleerde, verwijzend naar de penibele financiën, slaat Cruijff een heel andere toon aan. Als de zoon van doet hij het niet voor minder dan voor het winnen van prijzen, met de eerste landstitel sinds 2022 voorop.

Francesco Farioli had onsterfelijk kunnen worden, maar hij vergat kampioen te worden en vertrok na een verschil van mening met Kroes over het aantrekken van versterkingen. Hij eiste betere spelers, opdat Ajax niet zou afgaan in de Champions League.

De Italiaan zag zijn gelijk bevestigd vanaf zijn nieuwe werkplek in Porto, waar hij wel meteen kampioen werd. Ajax werd weggespeeld door Olympique Marseille en coach John Heitinga vertrok voortijdig, net als de vanuit de jeugdopleiding doorgeschoven Fred Grim. Het seizoen eindigde met weer een interim-trainer, Óscar García, een vriend van Cruijff die alweer weg is bij Ajax.

Versterkingen nodig

Na vorig seizoen vroeg menigeen zich af, luisterend naar Cruijff: kampioen worden, hoe moet zoiets dan met dit spelersmateriaal? Maar na een paar maanden is het voor supporters soms alsof ze met Ajax spelen op hun eigen PlayStation. Mogelijk komt Marc-André ter Stegen van FC Barcelona dit seizoen op doel te staan, als het papierwerk in Spanje tenminste wordt afgerond. De nooit uit de verf gekomen linksback Owen Wijndal is vervangen door voormalig Braziliaans international Caio Henrique van AS Monaco, terwijl Cruijff pogingen doet om de Mexicaanse breker Edson Álvarez terug naar Amsterdam te halen.

Cruijff weet dat directe versterkingen nodig zijn om Ajax terug naar de top te brengen. Hij durft daarom te investeren, ook door verwachte opbrengsten uit verkopen naar voren te halen. Sportief is de verkoop van het talent Sean Steur een gemis, maar de 27 miljoen die Newcastle United voor hem over had kan Cruijff goed gebruiken om het elftal verder te stutten.

Het geld mag weer rollen in Amsterdam. Bijna 20 miljoen euro besteedde Cruijff bijvoorbeeld aan de Braziliaanse spits Marcos Leonardo, die vanuit Saoedi-Arabië overkwam. Twee jaar geleden verkocht Benfica hem nog voor 40 miljoen euro aan Al-Hilal, waar hij aan de lopende band scoorde.

Leonardo moet doelpunten maken, iets wat Kasper Dolberg en Wout Weghorst vorig seizoen nalieten. En dan werd woensdag ook nog de boomlange aanvaller Tolu Arokodare gepresenteerd, die vanwege een akkefietje met de trainer mocht vertrekken bij Wolverhampton Wanderers.

Michel probeert zo snel mogelijk een winnend elftal te boetseren. Het is zaak om nu aan te haken voor wie dat wil. Aardig is dat twee jongelingen zich laten zien, in de geest van de club. Mohamed Abdalla (16) maakte de 1-4 tegen Vojvodina, Abdellah Ouazane (17) scoorde tegen Burnley en toont zijn klasse in de voorbereiding.

Michel vraagt veel van de ploeg als geheel: samen druk zetten, samen naar voren trekken. Lang niet alles is ingeslepen, maar vergeleken met vorig seizoen oogt Ajax in elk geval gretiger. Toch een beetje farioliësk dus, met meer nadruk op de aanval.