Na extreme hitte nu nachtvorst gemeten in Twente, voor het eerst sinds 1971 in de maand juli

Bij het bestrijden van bosbranden in Griekenland zijn woensdag drie brandweerlieden omgekomen, nadat tientallen bosbranden in het land uitbraken. Op het Griekse eiland Kreta raakten twee brandweermannen verdwaald in de vuurzee, waarna ze ingesloten raakten tussen de vlammen en werden gedood.

Stormachtige winden bemoeilijken het blussen in de regio Rethymno op Kreta. Met name blussen vanuit de lucht was eerder lastig, waardoor die blusacties werden gestaakt. Vanwege de brand werden meerdere dorpen en toeristische gebieden geëvacueerd, in totaal ongeveer achtduizend mensen, zo meldt de Griekse krant Ta Nea. Ook Nederlandse reisorganisaties zeggen toeristen in andere accommodaties te hebben ondergebracht.

Voor het blussen werden meer dan tweehonderd brandweerlieden ingezet. Op donderdag is de situatie op Kreta verbeterd en keren inwoners en vakantiegangers terug naar huizen en accomodaties, aldus Ta Nea.

‘Code Rood’

Bij de Griekse kuststad Gytheio in de regio Peloponnesos overleed eveneens een brandweerman. Hij werd bewusteloos aangetroffen en overleed later aan zijn verwondingen.

Op het eiland Lesbos is woensdag ongeveer 100 hectare verbrand, met name olijfgaarden en dennenbos. Donderdagochtend was ook daar de situatie aan de beterende hand, maar de brand was nog niet volledig onder controle. Voor het bedwingen van deze brand werden volgens Griekse media meer dan negentig brandweerlieden ingezet.

Vanwege zeer hoog brandgevaar staan donderdag zeven Griekse regio’s op ‘Code Rood’.

De natuurbranden die Spanje een paar decennia geleden teisterden, treffen tegenwoordig Nederland, krijgt Edwin Kok van Spaanse brandweerlieden te horen. De Spanjaarden lopen naar eigen zeggen voor in de tijd. Ze drukken de Landelijk Coördinator Natuurbrandbeheersing op het hart: maak niet dezelfde fouten maar pas de Spaanse kennis, tactieken en technieken ook in Nederland toe.

De afgelopen twee weken hielpen twintig Nederlandse brandweerlieden uit verschillende veiligheidsregio’s bij het blussen van branden in de Spaanse regio Catalonië. Vrijdag wordt de groep afgelost door twintig frisse collega’s, die ook weer twee weken blijven. Kok zorgt dat de brandweerlieden in de juiste kleding worden gestoken en over geschikte auto’s beschikken. En hij sluit alles kort met de Catalaanse collega’s. In principe blust hij zelf niet, „tenzij het écht nodig is”, vertelt hij aan de telefoon.

Nadat Nederland in 2020 tegelijkertijd werd getroffen door twee grote natuurbranden, zocht de Nederlandse brandweer contact met de Spaanse collega’s. Inmiddels werken de korpsen zo’n vijf jaar intensief samen. Behalve de Spanjaarden helpen, willen de Nederlanders ook de kunst afkijken. Het Nederlandse team van natuurbrandanalisten, dat tweeënhalf jaar bestaat, is volledig gevormd naar het Catalaanse systeem.

De Nederlandse brandweerlieden worden na aankomst niet meteen aan hoge vlammen blootgesteld, vertelt Kok. Eerst volgt een training van circa anderhalve dag, om gewend te raken. Trainen kan gewoon in de praktijk. Bijvoorbeeld door de Nederlanders naar een brand te sturen die onder controle is, maar nog nasmeult.

Spaanse brandweermannen, die doorgaans in lastiger begaanbaar gebied opereren, blussen anders dan hun Nederlandse vakgenoten. Ze gebruiken veel minder water en pakken sneller een kettingzaag of handgereedschap om brandbare begroeiing weg te maaien.

„In grote delen van Europa, waaronder in Nederland, wil de brandweer altijd sterker dan de brand zijn”, aldus Kok. „De strategie is dan: heel veel water op het vuur gooien en hopen dat de brand uitgaat. Vaak lukt dat in Nederland, maar niet altijd”, zegt hij.

In het door grote branden geteisterde Spanje weet men: de brandweer is niet altijd sterker dan het vuur. De bomberos aanvaarden soms noodgedwongen dat een brand blijft doorwoeden. Ze maken zich dan nuttig door „heel ver” van tevoren dorpen en campings te ontruimen, zodat er in ieder geval geen menselijke slachtoffers vallen. Kok: „Dat is ook iets waar wij mogelijk vaker mee te maken gaan krijgen.”

Lees ook

Brandweerlieden in Frankrijk en Spanje bereiden zich voor op de vierde hittegolf van de zomer

Dilemma’s bespreken

Zuid-Europese brandweerlieden moeten engelengeduld hebben: wachten tot de vlammen een gebied met minder brandbare begroeiing insluipen, of tot het weer omslaat. Brandweerlieden werken veelal ’s nachts, als de temperatuur daalt, de luchtvochtigheid stijgt en de windkracht iets afneemt.

Soms kunnen vlammen tot wel vijftig meter hoog worden. Dan is er weinig aan te doen. Een brandweerman kan beter voorkomen dat het voortstormende vuur ook in de breedte uitbreidt, aldus Kok.

Omdat de Spanjaarden en de Nederlanders een maand samen optrekken, kunnen ze allerhande dilemma’s bespreken. Bijvoorbeeld: wat te doen als er vier natuurbranden tegelijk woeden, terwijl er onvoldoende materieel en mankracht is?

Het Spaanse advies: grote branden zijn heel vervelend, doe daar zeker iets aan, maar zorg er vooral voor dat die kleine branden niet óók groot worden. Dan stapelen de problemen zich op. „Dat kan best betekenen dat we accepteren dat een grote brand écht schade aanricht, omdat we niet de capaciteit kunnen leveren om die brand effectief te bestrijden”, aldus Kok.

De Spanjaarden leren ook van Nederlandse kennis. „Nederland is heel goed met water, dus boden we Spanje aan om in 2024 met onze pompen af te reizen naar Valencia waar een dodelijke watersnood plaatsvond”, legt Kok uit. Ook is er eens een Spaanse delegatie komen kijken in Valkenburg, waar in 2021 grote overstromingen plaatsvonden.

Dan klinkt een uitrukmelding aan de andere kant van de lijn. „Ik moet er even vandoor”, zegt Kok, „ik spreek je later.”

Lees ook

In de ruige Spaanse natuur leren Nederlandse brandweerlieden ‘slimmer te zijn dan de brand’

Brandweerlieden in Frankrijk en Spanje bereiden zich voor op een nieuwe hittegolf de komende dagen, de vierde van deze zomer, melden internationale media. Temperaturen in het Franse departement Gironde, waar nog altijd bosbranden woeden, kunnen woensdag oplopen tot boven de 40 graden Celsius.

Experts waarschuwen dat extreme hitte, gecombineerd met de aanhoudende droogte, het brandgevaar verder kan vergroten.

De afgelopen dagen boekten brandweerlieden juist vooruitgang bij het bestrijden van de bosbranden. De grote brand nabij de Spaanse hoofdstad Madrid is tijdens de nacht van dinsdag op woensdag „stabiel” gebleven.

Live

Sorry, het lukt niet om de video af te spelen.
of probeer het later nog eens.

Bij de bosbranden in Gironde vonden in de nacht van dinsdag op woensdag verschillende opvlammingen plaats, meldt Sophie Brocas, de prefect van Gironde, in een bericht op sociale media. Deze konden echter snel onder controle worden gebracht.

De sluizen van de binnenhaven van Deventer blijven vanaf zaterdag voor onbepaalde tijd gesloten. Dat heeft de gemeente dinsdag bekendgemaakt. „Door de aanhoudende daling van de waterstand in de IJssel, wordt het verschil tussen het waterpeil van de IJssel en die van de Deventer haven te groot”, aldus een verklaring op de website van de gemeente.

Vanaf 1 augustus mogen schepen daarom de haven niet meer in. Vaartuigen die er nu liggen, moeten vrijdagavond weg zijn. Dat is volgens de gemeente nodig om „de veiligheid van woonboten, schepen, waterkeringen en het achterliggende watersysteem te waarborgen”.

Bij een te groot verschil in het waterpeil van de rivier en de haven komt er te veel druk op de sluisdeuren. Dan kunnen ze bezwijken, waardoor de haven leeg zou lopen. Ook de achterliggende waterwegen verliezen dan veel water.

Daarom mag de sluis bij de haven volgens de regels van het waterschap gebruikt worden tot een waterstand van 45 centimeter boven NAP in de IJssel. Naar verwachting zakt het waterpeil van de rivier zaterdag onder die grens. Hoe lang de haven dicht blijft, hangt af van het herstel van de waterstand. In 2018 moest de Deventer haven ook al dicht vanwege een laag waterpeil. Die sluiting duurde twee weken.

Twente doet beroep op Karremans

Sinds afgelopen zaterdag is het Twentekanaal ook al gesloten voor scheepvaart. Reden daarvoor was eveneens de aanhoudende droogte. Volgens Rijkswaterstaat is de stremming van het kanaal nodig om „onherstelbare schade aan waterkeringen, de bodem en de natuur” te voorkomen. Daarnaast geldt een onttrekkingsverbod: boeren mogen hun gewassen niet meer beregenen met water uit het kanaal.

Net als die in Deventer gelden deze maatregelen voor onbepaalde tijd, tot het waterpeil voldoende is gestegen. Als dat lager is dan 9,10 meter boven NAP, bestaat het risico op verzakking van de kades van het kanaal.

De sluiting heeft grote gevolgen voor de binnenvaart en voor bedrijven wier grondstoffen via het water geleverd worden. Brancheorganisatie Koninklijke Binnenvaart Nederland (KBN) verklaarde tegen Omroep Gelderland dat de sluiting van het Twentekanaal de regionale economie tussen de 125.000 en 500.000 euro per dag kan kosten. „Als dit twee weken duurt, loopt de schade in de miljoenen”, aldus een woordvoerder.

Om die schade zo veel mogelijk te beperken, roept het regionale samenwerkingsverband Twente Board het Rijk op om ondernemers „duidelijkheid” en „perspectief” te bieden. Dinsdag stuurde het samenwerkingsverband daarover een brief naar minister van Infrastructuur en Waterstaat Vincent Karremans (VVD). Persbureau ANP meldt dat Twente Board hierin ook om financiële hulp vraagt. Het ministerie heeft nog niet gereageerd op het Twentse verzoek.

Klimaatverandering

Op veel plekken in Europa is deze zomer sprake van hoge temperaturen en ernstige droogte. Dat leidt niet alleen tot lage waterstanden in rivieren en kanalen, maar ook tot de verwoestende bosbranden in met name Frankrijk en Spanje. Deze mate van droogte was zonder klimaatverandering niet aan de orde geweest, concludeerden klimaatwetenschappers van onder meer het KNMI afgelopen week. Die wordt met name veroorzaakt door de uitstoot van broeikasgassen als CO₂, die vrijkomen bij de verbranding van fossiele brandstoffen (aardolie, gas en kolen).

Het omvangrijke bos in Landes, in de buurt van Bordeaux, waar nu grote branden woeden, kent een lange geschiedenis van verwoestende vuren. Het vooral uit zeedennen bestaande bos is daar kwetsbaar voor. Decennialang werkte de bestrijding van het vuur goed, maar op de huidige omvang van de brand zijn de autoriteiten niet voorbereid, zegt de Franse schrijver Jacques Sargos in een mailconversatie vanuit Bordeaux.

Sargos (69), die naast schrijver ook uitgever en galeriehouder is, publiceerde in 1997 het boek Histoire de La Forêt Landaise (Geschiedenis van het Landes-bos). Zijn familie is nauw verweven met het bos, zijn grootvader was een bekende bosbouwer.

In het midden van de achttiende eeuw verwoestte een grote brand een gebied van ongeveer 40.000 hectare, schrijft Sargos. Dat oppervlak is ongeveer gelijk aan het gebied dat de huidige brand in de as heeft gelegd – iets minder dan het landoppervlak van de gemeente Noordoostpolder. Na een „kalme” nacht van maandag op dinsdag is de brand volgens de autoriteiten „gestabiliseerd”, maar naar verwachting zal de temperatuur vanaf woensdag stijgen en dat is nadelig voor de brandbestrijding.

Bestrijding van parasieten en wilde dieren

Veel branden in het verleden werden bewust aangestoken. Herders brandden bijvoorbeeld heidevelden af om ze vruchtbaarder te maken en parasieten en wilde dieren (waaronder wolven) te bestrijden. „Vaak breidden deze branden zich uit naar de naburige dennenbossen („pignadars”) en veroorzaakten zij grote bosbranden. Het kwam ook voor dat herders vuur gebruikten uit wraak of om weerstand te bieden aan de voortdurende uitbreiding van het bos ten koste van de weidegebieden.”

In de regio werden vooral in de negentiende eeuw steeds meer bomen geplant, voor de bosbouw. „De aaneengesloten bosmassa gaf de branden steeds grotere oppervlakten om te veroveren, zeker omdat verlaten landbouwgronden werden vervangen door de aanplant van dennen.”

Tijdens de Tweede Wereldoorlog gingen honderdduizenden hectares in vlammen op, door oorlogsgeweld en omdat de mensen ontbraken om branden te bestrijden. „Na 1945 probeerde de staat het probleem aan te pakken, maar dat verhinderde niet dat in augustus 1949 een enorme brand uitbrak in een gebied dicht bij de huidige brandhaard. Dit monsterlijke vuur verwoestte 52.000 hectare en kostte 82 hulpverleners het leven.”

Foto’s Getty Images

„In dat jaar werd een Regionale Commissie voor de Landes de Gascogne [de naam van het natuurgebied] opgericht. Die ontwikkelde oplossingen die gedurende zeventig jaar voorkwamen dat branden opnieuw zulke dramatische proporties aannamen: de aanleg van brandgangen en toegangswegen voor brandweerlieden, bewakingssystemen, gemeentelijke verenigingen voor brandpreventie en brandbestrijding. Deze organisatie heeft lange tijd goed gefunctioneerd, maar blijkt niet langer voldoende.” Het Landes-bos, dat al verzwakt was door de grote stormen in 1999 en 2009, is kwetsbaarder dan ooit, schrijft Sargos.

Lees ook

De ‘gouden boom’ in de bossen bij Bordeaux werd een bron van extreem vuur

Efficiënte evacuatie

De branden van 1949 en 2026 lijken nu van vergelijkbare omvang, schrijft Sargos, maar hij houdt een slag om de arm omdat de huidige brand nog niet gedoofd is – dat zou nog weken kunnen duren. Er is ook een ander belangrijk verschil, benadrukt hij. Dankzij „een uitstekende organisatie, uiterst toegewijde teams die de brand bestrijden en efficiënte evacuaties van bewoners” zijn er bij de huidige brand geen dodelijke burgerslachtoffers gevallen. Wel zijn bij de brand in de buurt van Bordeaux twee brandweerlieden omgekomen. „Opmerkelijk is dat meer dan 200.000 mensen in korte tijd konden worden geëvacueerd en elders ondergebracht, onder wie ouderen en zieken.”

Sargos woont in het centrum van Bordeaux en merkt zelf niets meer van de brand dan „aswolken en brandlucht”. Dat betekent niet dat deze gebeurtenis hem verder koud laat. Hij wil zijn „grenzeloze bewondering uitspreken” voor de brandweerlieden en alle vrijwilligers. „De houding van deze mensen, die hun leven riskeren om hun land en hun medemensen te redden — een houding die zonder overdrijving heroïsch genoemd mag worden — geeft blijk van de beste eigenschappen van de mens.”

Twee mannen en een 15-jarige jongen worden vervolgd voor afzonderlijke gevallen van brandstichtingen in het zuiden van Frankrijk, melden Franse media dinsdag.

Het gaat onder andere om een 23-jarige man in Draguignan, ten noorden van badplaats Saint-Tropez, schrijft de krant Le Parisien op basis van de openbaar aanklager. De man wordt verdacht van betrokkenheid bij de brand in het Gros Bessillon-gebergte, ten noordoosten van Marseille.

Ook voor brandstichting in Cuers en Ollioules, beide net als Draguignan onderdeel van de regio Var, staan binnenkort twee personen terecht, schrijft dezelfde krant. Het gaat in deze gevallen om een 39-jarige man en een 15-jarige jongen, verdacht van afzonderlijke brandstichtingen.

Maandag werden in de regio nog zo’n duizend brandweermensen ingezet. De branden in het gebied zijn nog altijd niet onder controle en de bosgebieden zijn afgesloten voor bezoekers.

Maandag schreef de Franse premier Sébastien Lecornu op X dat de Franse politie al 162 mensen had gearresteerd op verdenking van opzettelijke brandstichting. Hij benadrukte dat dat een misdrijf is, dat een gevangenisstraf van maximaal 15 jaar kan betekenen.

Lees ook

De natuurbrand in Fontainebleau is mogelijk door een brandweerman aangestoken. Wat maakt een brandstichter een pyromaan?

De voortdurende bosbranden in het zuidwesten van Frankrijk hebben al ruim 42.000 hectare aan natuur verwoest. Ook van gebouwen in getroffen gebieden rond Bordeaux is weinig over.

Een andere, kleinere brand bij het toeristische Biscarrosse ten zuid-westen van Bordeaux is dinsdag onder controle. 15.000 mensen die uit het gebied werden geëvacueerd, kunnen terug. In totaal werden in Frankrijk al zo’n 250.000 mensen geëvacueerd in verband met de bosbranden, het overgrote deel in het departement Gironde, rond Bordeaux. Die branden zijn nog altijd niet onder controle en dreigen door het warme, droge weer van de komende dagen nog te verergeren.

De bosbranden die de afgelopen week 42.000 hectare in de regio’s om de Franse stad Bordeaux in de as hebben gelegd, zijn vannacht „gestabiliseerd” na een „kalme” nacht, zo zegt de prefect van het departement Gironde volgens persbureau AFP. Het vuur is niet groter, maar ook niet veel kleiner geworden „dankzij het werk van de brandweerlieden”, aldus de vertegenwoordiger van de Franse regering.

Met 42.000 hectare verbrand gebied is het een van de grootste verwoestingen van land in Frankrijk sinds de Tweede Wereldoorlog. In de gemeente Cestas, pal ten zuidwesten van Bordeaux, gebruikten brandweerlieden graafmachines om bomen te ontwortelen. Ze willen zo een brandwerende strook creëren om te voorkomen dat het vuur de stad bereikt waar zo’n 270.000 mensen wonen. In totaal zijn in Frankrijk al meer dan 250.000 mensen geëvacueerd.

Live

Sorry, het lukt niet om de video af te spelen.
of probeer het later nog eens.

Ook in Spanje woeden nog altijd branden in verschillende gebieden. In totaal is volgens de regering 172.000 hectare afgebrand, een gebied dat nu al zes keer zo groot is als de verbrande natuur in Spanje in 2025. De Spaanse minister van Binnenlandse Zaken, Fernando Grande-Marlaska, sprak maandag van „cruciale dagen” omdat de toch al hoge temperaturen woensdag nog verder zullen gaan stijgen. De natuur wordt daarmee brandbaarder en het werk voor brandweerlieden zwaarder.

Vanaf woensdag wordt een volgende hittegolf in zuidelijk Europa verwacht, de vierde sinds mei. Het Spaanse weeragentschap Aemet meldt dat de hitte ten minste tot zondag zal aanhouden, „waardoor de brandbestrijding moeilijker wordt vanwege de hoge temperaturen”. Ook in Frankrijk wordt het warmer, waarbij een zuidoostelijke wind en een westelijke zeewind de branden opnieuw kan laten aanwakkeren.

Een woordvoerder van de Franse brandweer sprak tegenover The Guardian van „een race tegen de klok”. Maandag kwam in Arles een brandweerman om het leven bij het bestrijden van het vuur. Volgens Franse media was hij al de vierde brandbestrijder die de afgelopen dagen om het leven kwam. Een van hen vond de dood nadat hij achter het stuur van zijn brandweerwagen in slaap was gevallen.

Lees ook

De ‘gouden boom’ in de bossen bij Bordeaux werd een bron van extreem vuur

De Franse politie heeft sinds 6 juli al 162 mensen gearresteerd op verdenking van opzettelijke brandstichting. Dat schrijft de Franse premier Sébastien Lecornu maandag in een bericht op X.

Volgens Lecornu zijn er dit jaar al zeker 13.566 branden geweest, die samen 116.085 hectare hebben verwoest. Dat is nu al een record, en ruim anderhalf keer zoveel als het oude record uit 2022. Toen brandde er in Frankrijk in totaal 72.000 hectare af.

Negen op de tien natuurbranden ontstaat door mensen, schrijft Lecornu in zijn bericht. Meestal is de oorzaak volgens hem „onvoorzichtigheid”. Als voorbeelden noemt de Franse premier sigarettenpeuken, barbecues, of werkzaamheden die zonder brandveiligheidsmaatregelen worden gedaan.

Maar regelmatig steken mensen een brand opzettelijk aan. In Frankrijk geldt dat voor 29 procent van de natuurbranden. Zo was de grote brand die eerder deze maand woedde in de bossen bij Fontainebleau vermoedelijk aangestoken.

Lecornu waarschuwt in zijn bericht dat opzettelijke brandstichting een misdrijf is, waarop in Frankrijk tot 15 jaar gevangenisstraf staat.

Lees ook

De natuurbrand in Fontainebleau is mogelijk door een brandweerman aangestoken. Wat maakt een brandstichter een pyromaan?

Natuurbranden kunnen het weer lokaal zo beïnvloeden dat het de brand verder aanwakkert. Naar aanleiding van wetenschappelijk onderzoek schreven we in 2023 al over een „intense terugkoppeling”, waarbij een brand het weer beïnvloedt en het weer vervolgens weer de brand. Hoe dat werkt, kun je hieronder teruglezen.

Lees ook

Een natuurbrand kan het weer zodanig veranderen dat de brand erdoor oplaait

Ook kunnen uit de opstijgende rook van een bosbrand enorme wolken ontstaan. Als daaruit ‘droge neerslag’ ontstaat, neerslag die boven de grond al verdampt, ontstaat hevige bliksem. Die bliksemschichten kunnen weer nieuwe branden veroorzaken. Bovendien kunnen hevige horizontale windstoten ontstaan, die een brand aanwakkeren. We schreven er eerder onderstaand stuk over.

Lees ook

‘We weten hoe onweerswolken boven bosbranden ontstaan, maar het onvoorspelbare maakt ze gevaarlijk’

De grote Franse bosbrand in het departement Gironde, rond Bordeaux, is in de nacht van zondag op maandag stabiel gebleven. Dat betekent echter niet dat de branden onder controle zijn, laat een brandweerwoordvoerder maandag weten aan persbureau AFP. Tot nu toe hebben de branden in het zuidwesten van Frankrijk zo’n 42.000 hectare verwoest. Honderdduizenden mensen zijn geëvacueerd.

„We hebben minder actieve brandhaarden dan gisteren”, zegt de woordvoerder maandag. „We hebben een situatie die volledig instabiel was weliswaar gestabiliseerd, maar we hebben de brand nog steeds niet onder controle.” De meest actieve brandhaard bevindt zich maandag volgens de brandweer tussen Marcheprime en Pierroton, ten zuid-westen van de stad Bordeaux.

De weersomstandigheden lijken maandag gunstig, met minder wind. Na maandag worden daarentegen weer een aantal bijzonder warme, droge dagen verwacht. Daarmee zijn „alle omstandigheden aanwezig voor het opnieuw oplaaien van de brand”, zei Philippe de Gonneville, burgemeester van Lège-Cap-Ferret, ten westen van Bordeaux, maandagochtend volgens de Franse krant Le Monde.

De Franse overheid roept maandag dan ook op om niet naar het departement Gironde te reizen. Eerder had het hoofd van het departement daar ook al toe opgeroepen. President Emmanuel Macron houdt maandagochtend een crisisoverleg in het kabinet.

De natuurbranden in de Spaanse provincie Ávila zijn de grootste in de recente Spaanse geschiedenis. Sara Aagesen, minister voor Ecologische Transitie, zegt volgens persbureau Reuters dat de vlammen tot dusverre ruim 50.000 hectare in de as hebben gelegd. Ávila ligt ten westen van de hoofdstad Madrid en is en naast de provincies Madrid en Toledo een van de zwaarst getroffen gebieden.

Afgelopen nacht werd het vuur nabij Madrid onder controle gebracht, meldt premier Pedro Sánchez. De Spaanse premier duidt de situatie tegenover internationale persbureaus als „de gevolgen van de klimaatnoodtoestand” op het Iberisch schiereiland. Vandaag braken ook rond Valencia, in het oosten van het land, grote branden van 4300 hectare uit. Deze branden zijn nog niet onder controle.

Ook in Frankrijk woedt het vuur door. Daar is het schiereiland Cap Feret zwaar getroffen. Eerder vandaag zei de burgemeester van het nabijgelegen Bordeaux dat het vuur de metropoolregio van de stad tot op 15 kilometer genaderd is. De minister van Binnenlandse Zaken Laurent Nunez zei op televisiezender France 2 TV dat het vuur niet onder controle is en richting stedelijk gebied trekt.

In totaal hebben in beide landen ruim 375.000 mensen hun verblijfplaats moeten verlaten, schrijft de Britse krant The Guardian. In Frankrijk sloegen 275.000 mensen op de vlucht, in Spanje evacueerden 116.000 mensen. Tienduizenden mensen zijn opgevangen in sporthallen en andere opvanglocaties.

Toeristen opgeroepen weg te blijven

In het Franse district Gironde, waar Bordeaux en het schiereiland Cap Ferret onder vallen, wil men dat toeristen in ieder geval wegblijven of, als ze er al zijn, een ander heenkomen zoeken: „In ieder geval tot de situatie onder controle is”, zei de prefect van het district Sophie Brocas volgens de Franse krant Le Figaro. ”Ik nodig toeristen die hier al zijn uit om een andere bestemming te overwegen.”

Extra zorgwekkend aan de situatie is dat in de loop van aankomende week de temperaturen weer zullen oplopen. In zowel Ávila als Bordeaux worden temperaturen van ver boven de dertig graden voorspeld.

Daan Dekker (25) uit Utrecht had eerst nog twee verjaardagen in het weekend, dus hij is zijn vrienden achternagevlogen. Die waren eerder al met de auto gegaan. Bestemming: een surfschool in Soulac-sur-Mer, in het zuidwesten van Frankrijk. „Een opfriscursus”, zegt Dekker met zijn zonnebril in het donkere haar geschoven. „We zijn met tachtig mensen geloof ik.”

Soulac-sur-Mer is in de noordelijke punt van de streek Médoc, waarvan het zuidelijk deel in brand staat. In de groepsapp, vertelt Dekker, is wel enige zorg geuit. „Wat spanning, maar dat snap ik als je het nieuws volgt.” Hij is zelf niet bezorgd over zijn vakantie: de plek is anderhalf uur treinen vanaf Bordeaux, ver boven het getroffen gebied. In het weekend werd in Lacanau Océan, een stuk dichterbij de branden, ook volop gesurft.

Met de KLM-vlucht naar de luchthaven van Bordeaux reist nog slechts de gewaarschuwde mens. Een Amerikaanse moeder van twee meisjes vertelt bij het afhalen van de huurauto dat ze in Frankrijk is voor de bruiloft van haar schoonzus. De bosbranden in de regio zijn haar bekend, „maar wij zitten ten westen van Bordeaux”. Daar zijn de branden, merkt de verslaggever van NRC op. „Dan bedoel ik oost.”

Een gezelschap Canadezen reist met een reisorganisatie. Zelf hadden ze wel wat twijfels. „Maar we hebben betaald en de maatschappij zei dat het allemaal gewoon door kan gaan”, zegt Mark, die wegens gevoeligheden rond zijn beroep zijn achternaam niet wil delen. Het is een riviercruise over de Garonne, weg van de bosbranden. „Dus dat scheelt.” Bovendien zijn ze wel wat gewend: twintig kilometer ten noorden van Toronto wonen ze en daar woedden vorig jaar nog hevige branden. Ze merken op dat de vlucht vanuit Amsterdam, die vrijdag nog afgeladen was, bij lange na niet vol zat.

‘Toch besloten maar gewoon te gaan’

Dat viel Elaine Clay (71) uit Leeds ook op. Ze vloog via Schiphol vanuit het Verenigd Koninkrijk. In de aankomsthal wacht ze op haar schoonzoon voor een vakantie op een camping bij L’Hourtin, zo’n 25 kilometer van de nog altijd woedende bosbranden. Haar familie komt vanuit een andere Franse streek gereden: via Bordeaux trekken ze naar de kust.

Clay is wel bezorgd dat de lucht vol roetdeeltjes op de longen slaat. Rond de luchthaven, aan de westkant van de metropool met enkele brandhaarden nog geen 20 kilometers verderop, lopen veel mensen met mondmaskers of sjaals voor de mond. Ze hoopt maar dat de wind aan zee soelaas biedt. „We hebben gisteren besloten om toch maar gewoon te gaan.” Ze vertelt dat de camping de hele dag niet te bereiken was: steeds de ingesprektoon. „Mijn schoonzoon heeft er alle vertrouwen in. Hij heeft zijn eigen ouders ook laten komen.”

De grote brand bij Bordeaux is het metropoolgebied van de stad tot op vijftien kilometer genaderd, zegt burgemeester Thomas Cazenave tijdens een persconferentie zondag. Dat is 20 tot 25 kilometer van de stad zelf vandaan. Toch is het niet nodig de stad te evacueren, aldus Cazenave.

„Geruchten dat we een evacuatie van Bordeaux aan het voorbereiden zijn, zijn ongegrond,” aldus de burgemeester. Hoewel de brand zich nog steeds „aan de rand van het stedelijk gebied” bevindt, ten westen van de stad, verspreidt de brand zich op die plek niet verder naar de stad.

In het Franse departement Gironde hebben in de nacht van zaterdag op zondag nog eens 55.000 mensen hun huizen moeten verlaten, dat melden de Franse autoriteiten. Het gaat om inwoners van de gemeenten Marcheprime, Cestas, Mios, Biganos en Le Barp, die allemaal net ten zuidwesten van Bordeaux liggen.

Al een aantal dagen woeden in de regio hevige bosbranden. Een sterke wind duwt het vuur nu in de richting van de stad en volgens de Franse krant Le Monde is het treinverkeer ten zuiden van Bordeaux stilgelegd. In totaal zijn er sinds woensdag zo’n 220.000 mensen in Gironde geëvacueerd. Inmiddels is in het departement al een gebied van 42.000 hectare afgebrand, aldus de lokale autoriteiten.

Mensen in de evacuatiegebieden hebben een oproep op hun telefoon ontvangen om zich richting Bordeaux te verplaatsen, waar er opvangplekken zijn ingericht. De burgemeester van het plaatsje Cestas (zo’n 17.000 inwoners) vertelde zondagochtend aan de Franse televisiezender BFMTV dat hulpdiensten „een laatste controle” uitvoeren om te zien of mensen daadwerkelijk zijn vertrokken. Een klein aantal mensen wilde volgens hem hun huizen niet verlaten.

Bij de bosbranden die Spanje teisteren, is een dodelijk slachtoffer gevallen. Dat meldt het Spaanse ministerie van Binnenlandse Zaken zaterdag. Het gaat om een 78-jarige man in Manises, een gemeente in de buurt van de stad Valencia. Hij zou zijn gevonden in zijn auto, die in een kloof stond waar een brand was uitgebroken. Die brand zou inmiddels onder controle zijn, schrijft de Spaanse omroep RTVE.

Elders in Spanje, vooral in de regio rond hoofdstad Madrid, woeden nog altijd hevige bosbranden. Premier Pedro Sánchez bezocht zaterdag een getroffen dorp, en stelde daar dat „de prioriteit ligt bij het redden van mensenlevens”. Twee weken geleden kwamen bij natuurbranden in Zuid-Spanje twaalf mensen om.

„We gaan een paar complexe uren tegemoet”, stelde Sánchez volgens internationale persbureaus. „Hoewel de temperaturen zijn gedaald, weten we niet precies hoe de wind zich zal ontwikkelen en hoe krachtig die zal zijn.” Het Spaanse ministerie van Binnenlandse Zaken waarschuwt voor windstoten tot 60 kilometer per uur.

In de door hevige bosbranden getroffen delen van Frankrijk en Spanje zijn zaterdagmiddag nog eens tienduizenden inwoners en toeristen geëvacueerd. Daarmee komt het aantal evacuaties uit op ruim 270.000.

In Spanje gaat het om zo’n 60.000 mensen, met name in de regio rond Madrid en in de provincie Ávila. In vier gemeenten geldt een lockdown, schrijft de krant El País, bewoners mogen hun huizen niet verlaten.

Het gros van de evacuaties vindt in het Franse departement Gironde plaats. Ruim 167.000 mensen zijn daar geëvacueerd. Zeker 7.000 van hen worden opgevangen in een grote hal in de stad Bordeaux. In het eveneens in het zuidwesten gelegen departement Landes hebben ruim 30.000 mensen hun woningen of verblijfplaatsen moeten verlaten. Zeker 1.500 militairen helpen bij de evacuaties. Het gaat om „waarschijnlijk de grootste evacuatie in vredestijd”, stelt de Franse minister van Binnenlandse Zaken Laurent Nuñez volgens persbureau AFP.

Lees ook

Slimme drones en sensoren helpen bij het bestrijden van een natuurbrand. Maar blussen doen ze niet

Toen ze vrijdag de foto maakte „regende het grote vlokken as”, vertelt Maartje Denkers (46) aan de telefoon. Haar dochter Milena Cortes (15) en vriendin Mees Tuinstra (16) zaten op een supboard in het water bij camping Le Tedey in Lacanau, in het departement Gironde, waar nog altijd grote bosbranden woeden.

Inmiddels is het vakantiegezelschap uit Amsterdam onderweg richting de Dordogne. Zaterdagochtend vertrokken ze van de camping. „Gisteren werd medegedeeld dat we er rekening mee moesten houden dat we geëvacueerd konden worden en daar wilden we niet op wachten.” Tot die tijd stond de hele camping nog helemaal vol.

Denkers kwam afgelopen woensdag in Lacanau aan en kon van een afstand zien hoe de bosbrand begon. „Eerst waren er een paar rookpluimpjes”, die werden steeds groter. Op de camping zei een Nederlands kind tegen haar dat het zo opviel dat alle Nederlanders rustig naar het vuur stonden te kijken en maar een beetje met elkaar aan het kletsen waren, terwijl de Duitse campinggasten „al lang bezig waren met inpakken”.

De Franse autoriteiten zijn bezig met het „preventief” evacueren van zeven gemeenten rondom Bordeaux in het zuidwesten van Frankrijk. Dat maakte de prefect van het departement Gironde Sophie Brocas in de nacht van vrijdag op zaterdag bekend op sociale media.

Tienduizenden extra mensen zullen hierdoor hun huis moeten verlaten. Al vóór deze laatste evacuatiebevelen bracht het Franse ministerie van Binnenlandse Zaken naar buiten dat er tot nu toe meer dan 140.000 mensen zijn geëvacueerd in departementen Gironde en Landes, waar eerder deze week grote branden uitbraken.

Door het veranderen van de windrichting vrijdagmiddag „trok de brand richting het stedelijk gebied rondom Bordeaux”, zei minister van Binnenlandse Zaken Laurent Nuñez vrijdagavond op de Franse televisie. De Franse regering besloot vijfhonderd militairen naar Bordeaux te sturen, boven op de vijfhonderd die er al zijn om de brandweer „te ondersteunen”.

Reizen door het departement Gironde wordt door de Franse verkeersinformatiedienst Bison Futé afgeraden. Het is vandaag een ‘zwarte zaterdag’, waarop Franse wegen meestal gevuld zijn met vakantiegangers onderweg naar hun bestemming. De Nederlandse ambassade in Parijs waarschuwt Nederlanders in Frankrijk voor branden in onder meer Landes, Gironde en Var. „Maar geen enkele regio in Frankrijk lijkt gespaard te blijven van hevige bosbranden.”

Het aantal mensen dat moet evacueren vanwege de bosbranden in het zuidwesten van Frankrijk loopt hard op: van 110.000 rond 20.00 uur op vrijdagavond, naar 141.000 rond 22.00 uur. Dat melden internationale persbureaus en Franse media op basis van informatie van het Franse ministerie van Binnenlandse Zaken.

Dat heeft er vooral mee te maken dat nu ook 31.000 inwoners van de regio Landes hun huizen hebben moeten verlaten. De eerdere 110.000 mensen moesten evacueren in de regio Gironde. De vlammen hebben inmiddels meer dan 19.000 hectare in de as gelegd. De prefectuur van het Franse zuidwesten omschreef de brand vrijdag als „enorm” en zei dat het vuur „zich razendsnel verspreidt”.

Ook in Spanje zijn op vrijdag grote aantallen mensen geëvacueerd: 60.000 mensen moesten hun huizen ten westen van Madrid verlaten. ’s Middags zijn twee van de drie grote branden rondom de hoofdstad één grote brand geworden. Vrijdag werd daar ook de noodtoestand uitgeroepen. De lokale autoriteiten in Madrid zeggen dat er nog meer evacuaties kunnen volgen.

De familie Verhagen vertrekt vrijdagavond na de pasta. „Vind je het erg als ik de afwas aan jullie laat?”, vraagt Judith haar zus Sarah voordat ze haar een knuffel geeft. 

Nadat hun beider gezinnen in de nacht van woensdag op donderdag van hun camping aan de kust bij La Gringe waren geëvacueerd, brachten ze een nacht door in een noodopvang in Lège-Cap Ferret, aan de noordkant van het Bassin d’Arachon. Rond deze baai ten westen van Bordeaux woedt al dagen een intense bosbrand – extra aangewakkerd door de deze vrijdag gedraaide wind.

De Verhagens hadden nog een matras met spanbanden op het dak van de auto gebonden. Daarmee konden ze terecht bij de camping in Audenge, waar Sarah en haar man en drie kinderen inmiddels een onderkomen hadden gevonden. Die zijn voornemens nog tot maandag te blijven. Als het kan. Een van hun kinderen wil wel gaan, de oudste wil juist blijven. „We houden de moed erin”, zegt Sarah, die niet met haar achternaam in NRC wil. 

Voor een ander Nederlands gezin was de druppel een eerder ‘FR Alert’, een telefonisch sms-alarm van de autoriteiten. „Die trokken het niet meer”, zegt Evert, de man van Sarah. Zo gaat het de hele middag: steeds weer een plaatsje waar duizenden inwoners opgedragen wordt een veilig heenkomen te vinden. 

De files richting omliggende steden doen vrijdagavond apocalyptisch aan. En overal zie je de dreigende donkere rookwolken, die soms de steeds verder zakkende zon bijna geheel aan het zicht onttrekken. 

De vouwwagen van de Verhagens wordt als verloren beschouwd, net als de tenten van het gezin van Sarah en Evert. Evert probeert via een webcam op het strand bij hun camping aan de kust de schade in te schatten. De beelden tonen niet veel meer dan rook, zand, zee en de bosrand.

Voor het eerst sinds het uitbreken van de branden valt er vrijdagavond wat regen. Maar het is te laat, te weinig. Net als Judith en haar gezin en ook de NRC-verslaggever van de camping in Audenge vertrokken zijn, komt het alarm binnen dat ook deze plaats aan het Bassin d’Arcachon geëvacueerd wordt. „Nu gaan wij ook”, appt Sarah. 

Het aantal mensen dat wordt geëvacueerd vanwege de branden in het zuidwestelijke Franse district Gironde is vrijdag opgelopen van zo’n 40.000 tot zeker 110.000. Dat heeft de Franse minister van Binnenlandse Zaken Laurent Nuñez gezegd in op de zender TF1. Ook inwoners van de plaatsen Sainte-Hélène en Salaunes, in de buurt van de stad Bordeaux, moeten hun huizen verlaten.

Volgens Nuñez wordt Frankrijk „geconfronteerd met een ongekend fenomeen” dat de branden van eerdere jaren in omvang ver overstijgt. Er zijn al 14.000 hectare aan grond in vlammen opgegaan, zei hij vrijdagavond. Eerder op de dag waren dat er nog 10.000.

De minister kondigde aan dat de luchthaven van Bordeaux nu gesloten is en dat militaire middelen worden ingezet om te helpen bij de bestrijding van de branden. De stad Bordeaux wordt voorlopig niet bedreigd door de brand, zei Nuñez. De Franse regering houdt om 22.00 uur een crisisoverleg, onder leiding van premier Sébastien Lecornu. Daar zullen behalve Nuñez ook de ministers van onder meer Defensie, Volksgezondheid en Transport bij aanwezig zijn.

„Kunnen we van Claouey naar Bordeaux rijden?” „Ik ga morgen naar Lanton, is dat mogelijk?” „Kunnen we helpen in plaats van ons machteloos te voelen voor onze schermen?”

Op de Facebookpagina van Lège-Cap Ferret melden inwoners zich vrijdag onder de gemeentelijke oproep tot evacuatie met allerhande vragen. „Evacueer zo snel mogelijk. Volg de instructies van de autoriteiten en blijf op de hoogte via officiële informatiekanalen”, schrijft de Franse gemeente.

Het onder vakantiegangers populaire schiereiland Cap Ferret, in het aan de Atlantische kust gelegen departement Gironde, vlakbij Bordeaux, is een van de gebieden die momenteel zwaar worden getroffen door de natuurbranden van afgelopen dagen. Verdeeld over Frankrijk en Spanje hebben ruim 80.000 inwoners en vakantiegangers hun huizen en kampeerplaatsen uit voorzorg moeten verlaten, is de stand van zaken vrijdag. Vanaf Cap Ferret verliepen de evacuaties onder meer per schip.

1Waar brandt het?

De brand in Gironde is „de grootste van het seizoen”, stelde de Franse minister van Binnenlandse Zaken Laurent Nuñez vrijdag. Vijftig huizen en een camping zijn in vlammen opgegaan. Het schiereiland Cap Ferret wordt vrijdag „dorp voor dorp” geëvacueerd. „Het is behoorlijk indrukwekkend en beangstigend”, zegt een inwoner aan persbureau AP. „Een evacuatie van deze schaal heb ik nog nooit meegemaakt.”

Ook op tal van andere plaatsen in Europa grijpt het vuur om zich heen – donderdag melde het samenwerkingsverband European Forest Fires Information System (EFFIS) dat dit jaar al 1.254 natuurbranden hebben gewoed op het continent. De extreme droogte van deze zomer is niet los te zien van klimaatverandering, waarschuwde de groep klimaatwetenschappers van de World Weather Attribution (WWA) eerder deze week. Door de hogere temperaturen neemt de kans op extreme droogte aanzienlijk toe.

2In Spanje is de noodtoestand uitgeroepen, hoe zit dat?

In Spanje zijn vrijdagmiddag twee van de drie grote branden die de regio rondom hoofdstad Madrid teisteren, samengegaan tot één grote brand. „Overal in het dorp was vuur en rook, ik was bang”, vertelt een 33-jarige inwoner van Chapinería aan persbureau AP, een plaats op een uur rijden van Madrid.

Door de combinatie van wind, droge lucht en het droge terrein verloopt het blussen moeizaam. Daarom deed de regio Madrid donderdagavond het verzoek aan de regering van de Spaanse premier Pedro Sánchez om de noodtoestand voor het gebied rondom de hoofdstad uit te roepen.

Dat is vrij ongebruikelijk voor Spanje, waar regio’s normaliter aan zet zijn bij noodsituaties. Dat verloopt vaak „niet zonder kritiek en controverse”, schrijft de Spaanse krant El País. De vorige keer dat Spanje de landelijke noodtoestand van dit kaliber (veiligheidsniveau 3) uitriep, was vanwege de dagenlange stroomuitval in 2025. Een hulpverzoek kan niet zomaar worden gehonoreerd door de regering, stelden bronnen tegen El País, daarvoor is wel een motivering nodig waarom het de lokale overheden zelf niet lukt. Desalniettemin stemde de regering van Sánchez twee uur na het verzoek in om de controle over te nemen. Een team van defensie heeft nu de leiding over de brandbestrijding.

3Welke hulp levert Europa?

„We maken een dramatische situatie door, niet alleen in Spanje, maar ook in buurlanden”, aldus premier Sánchez vrijdag. Ruim 270 Spaanse brandweerlieden proberen met veertig blusvoertuigen de „extreme branden” onder controle te krijgen, maar slagen daar moeilijk in. Daarom heeft Spanje, net als Frankrijk, de hulp ingeroepen van andere EU-lidstaten.

Naar Spanje worden vier blusvliegtuigen uit Griekenland en Italië gestuurd. Aan Frankrijk worden blusvliegtuigen en helikopters geleverd door Kroatië, Portugal, Tsjechië en Slowakije.

„Deze concrete, snelle en operationele solidariteit is een waardevolle steun in moeilijke tijden”, schrijft de Franse president Emmanuel Macron op sociale media. „Dank aan onze Europese partners voor hun solidariteit.” Solidariteit is ook het woord dat de voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen in de mond nam om het Europese steunmechanisme, dat beperkte slagkracht heeft, te duiden.

4Hoe werkt het EU-hulpmechanisme?

Landen die getroffen zijn door bosbranden kunnen hulp aanvragen via het Europese Civiele Beschermingsmechanisme (UCPM). Het mechanisme stamt uit 2001 en coördineert hulp bij (natuur)rampen. De laatste jaren wordt het steeds vaker gebruikt voor de EU-coördinatie van hulp rond bosbranden. In 2025 deden elf landen in totaal negentien maal een beroep op het hulpmechanisme.

Via het mechanisme is materieel en mankracht beschikbaar. Een kleine achthonderd brandweerlieden worden op ‘strategische posities’ ingezet, waar de risico’s op bosbranden het grootst zijn. Dit jaar zijn 22 blusvliegtuigen en vijf helikopters beschikbaar voor landen die een beroep op het mechanisme doen. Dat kunnen ook landen van buiten de EU zijn. Daarnaast monitort een team van experts 24 uur per dag bosbranden in Europa.

Nederland vroeg op eind april hulp aan nadat militaire oefeningen heidebranden hadden veroorzaakt. Toen kwamen er onder meer 67 brandweerlieden uit Duitsland en stuurde ook Frankrijk hulptroepen en -materieel. Opvallend genoeg is Nederland zelf niet een van de landen die hulp levert. Het zijn met name de landen waar nu de hevigste bosbranden woeden, zoals Frankrijk, Spanje en Griekenland, die een grote bijdrage leveren.

In Spanje is de noodtoestand afgekondigd vanwege uitslaande bosbranden rondom hoofdstad Madrid en in de naastgelegen provincie Ávila. Dat heeft minister van Binnenlandse Zaken Fernando Grande-Marlaska in de nacht van donderdag op vrijdag besloten, nadat lokale autoriteiten aankaartten dat het voor hen ondoenbaar is om op zeker drie plaatsen tegelijk grote branden onder controle te krijgen. Het gaat om branden in Villa del Prado, San Martín de Valdeiglesias en Burgohondo.

Vanwege de combinatie van het blussen, de „ongunstige weersomstandigheden” en de inzet van een breed scala aan overheidsdiensten om onder meer evacuaties te regelen, neemt de regering het voortouw. Premier Pedro Sánchez belooft op sociale media dat zijn regering „alle middelen” inzet om de „verschrikkelijke branden” te bestrijden. Hij noemt ook branden bij andere Spaanse plaatsen, zoals León en Toledo.

Concreet neemt een speciale eenheid van de Spaanse defensie de komende dagen de operationele leiding van de brandbestrijding rondom Madrid op zich. In deze regio zijn inmiddels ruim tienduizend mensen geëvacueerd, onder wie de bewoners van vier verzorgingstehuizen. Ruim 270 brandweerlieden proberen met veertig blusvoertuigen de „extreme branden” onder controle te krijgen – vrijdagochtend melden ze daar nog niet in te zijn geslaagd.

De vorige keer dat Spanje de landelijke noodtoestand van dit kaliber (veiligheidsniveau 3) uitriep was in 2025, toen op het Iberisch Schiereiland dagenlang de stroom uitviel. In Spanje ligt de bevoegdheid om op te treden in noodsituaties nadrukkelijk bij de regionale overheden. Zij behouden doorgaans „niet zonder kritiek en controverse” de leiding, schrijft de Spaanse krant El País. Dat de regio Madrid donderdag de regering van Sánchez vroeg om de controle over te nemen, zou aanvankelijk met enige scepsis zijn onthaald. Een regeringsfunctionaris stelde dat zo’n hulpverzoek wel „toelichting en rechtvaardiging” behoeft. Uiteindelijk werd, twee uur na het verzoek, de beslissing genomen.

Fransen vragen hulp van EU

Frankrijk, waar ook diverse bosbranden woeden, heeft in de nacht van donderdag op vrijdag hulp van andere EU-lidstaten gevraagd om het vuur te bestrijden. „De situatie blijft zeer hooggespannen”, stelt president Emmanuel Macron op X. „In het bijzonder in de Gironde.”

De grote brand in de buurt van de stad Bordeaux, in het zuidwestelijke departement Gironde, heeft inmiddels ruim 8.700 hectare bos verwoest. Ruim twintigduizend inwoners en toeristen zijn uit voorzorg geëvacueerd. Vrijdagochtend gelaste de prefect van Gironde, Sophie Brocas, de „geleidelijk evacuatie van het gehele schiereiland” aan de baai van Arachon, „dorp voor dorp, tot de punt van Cap Ferret”. Dat meldt onder meer Le Monde.

Het Franse hulpverzoek valt onder het EU-mechanisme voor civiele bescherming – Nederland beriep zich daar in april ook op om de branden op de Veluwe te beteugelen. Frankrijk krijgt volgens Marcron „versterking van twee Kroatische Canadair-vliegtuigen, twee Portugese Air Tractor-vliegtuigen, evenals twee zware Tsjechische en Slowaakse Black Hawk-helikopters”. Eurocommissaris voor crisisbeheer Hadja Lahbib bevestigt dat de EU-hulp uit zeker drie watervliegtuigen bestaat.

In 2026 hebben tot nu toe 1.254 natuurbranden gewoed in Europa, waarbij 254.388 hectare aan natuurgebieden is verwoest. Dat blijkt uit de wekelijkse update van het European Forest Fires Information System (EFFIS), een samenwerkingsverband van analisten uit 43 landen die dagelijks rapporteren over grote branden in hun regio.

Uit de verzamelde data blijkt dat er dit jaar niet meer branden waren dan in dezelfde periode in 2025. In dat „ergste jaar” woedden er volgens EFFIS 1.329 branden, maar het aantal branden in 2026 is wel fors meer dan het jaarlijkse gemiddelde van 569 branden in de afgelopen twintig jaar (tussen 2006 en 2025).

Het EFFIS voorziet het hoogste niveau van brandgevaar voor de komende week wegens de „zeer extreme condities” in Zuid-West-Frankrijk en Noord-Spanje. De temperaturen in Zuid- en Centraal Europa zullen oplopen tot bovengemiddeld, waarmee de kans op natuurbranden toeneemt. Ook de hoeveelheid CO₂ die vrijkomt bij de natuurbranden wordt door EFFS bijgehouden. Dit jaar gaat het om 8.31 miljoen ton. Ter vergelijking: een gemiddelde EU-burger stoot 5,5 ton CO₂ per jaar uit.

Vanwege een grote bosbrand in de buurt van Bordeaux, in het zuidwesten van Frankrijk, zijn bijna 12.000 personen geëvacueerd. Dat meldt de prefect van het departement Gironde, Sophie Brocas, donderdag. Er zijn vooralsnog geen gewonden gemeld. Wel werd al ruim 2.400 hectare bos verwoest.

De brand ontstond woensdag in de gemeente Saumos en breidde zich uit naar de aan de Atlantische Oceaan gelegen gemeenten Le Porge en Lège-Cap-Ferret. Die liggen boven het bekken van Arcachon, een chique kustplaatsje.

De brand is volgens prefect Brocas „extreem hevig” en vereist ook donderdag nog de inzet van ruim vijfhonderd brandweerlieden. „De situatie blijft kritiek”, stelt zij. De evacuaties van afgelopen nacht zijn „uit voorzorg”. Het gaat om mensen die aan de randen van het bos wonen en toeristen die op omliggende vakantieparken en campings verblijven. Verschillende wegen zijn inmiddels gestremd, schrijft onder meer dagblad Le Monde.

Lees ook

De natuurbrand in Fontainebleau is mogelijk door een brandweerman aangestoken. Wat maakt een brandstichter een pyromaan?