‘De komende twee dagen zijn belangrijk, want de hitte die daarna komt, bemoeilijkt het blussen’

Ha Iva, in jouw reportage van afgelopen weekend beschreef je hoe een vrouw en haar hondje door de politie werden opgedragen om te evacueren uit Navahonda, een dorpje ten westen van Madrid. Heeft het vuur het dorp uiteindelijk bereikt?

‘Nee, de dorpen in de omgeving zijn grotendeels intact gebleven. De mensen werden uit voorzorg geëvacueerd, ook vanwege de schadelijke stoffen die vrijkomen bij de branden. Maar geen van de dorpen rondom Navahonda heeft schade opgelopen, op wat losstaande huizen tussen de dorpen na.’

De Spaanse brandweer heeft de afgelopen dagen de handen vol gehad aan de branden. Hoe staat het er nu voor?

‘Volgens de brandweer is de situatie aanzienlijk verbeterd. De branden zijn gestabiliseerd. Tegelijkertijd zijn ze nog niet volledig onder controle, smeulende delen kunnen opnieuw opvlammen. De komende twee dagen zijn erg belangrijk, want vanaf woensdag stijgt de tempratuur naar 38 graden en dan blijft het heet tot zondag. Dat bemoeilijkt de bluswerkzaamheden.’

Jij was vandaag in een evacuatiecentrum in Móstoles, een voorstad van Madrid. Wat trof je daar aan?

‘Ik kwam aan in een enorme sporthal waar in totaal tweehonderd mensen worden opgevangen. Ze slapen op heel eenvoudige veldbedjes, die dicht op elkaar staan. De mensen hebben daardoor nul privacy. Het is voor hen echt een kwestie van uitzitten tot ze weer naar huis mogen.

‘Alleen de economisch kwetsbaarste Spanjaarden worden hier opgevangen. In het gebied waar de branden woeden, hebben veel mensen een tweede huis. Zij gaan bijvoorbeeld gewoon terug naar Madrid; die hoeven niet te worden opgevangen. En dan zijn er ook nog mensen die naar familie, vrienden of een hotel gaan.

‘De mensen in de gymzaal hebben die connecties niet, en al helemaal geen tweede huis. Ik zag veel mensen uit migrantengemeenschappen en alleenstaanden. Ook een hele familie uit een bergdorp in de buurt, die buiten het dorp helemaal niemand had.’

Wat was er verder geregeld voor de evacués?

‘Afgelopen vrijdag woedden de branden zo heftig dat de Spaanse regering een nationale noodtoestand heeft uitgeroepen. Als dat gebeurt, is het leger aan zet. En omdat het leger de opvanglocaties heeft ingericht, is het eigenlijk perfect geregeld. Naast de bedjes hebben militairen ook eten gebracht. Ik was best onder de indruk. Ze hadden appels, mandarijnen en babyvoeding, maar ook koekjes en chips; aan alles was gedacht.

‘Voor veel mensen is de opvang saai en vervelend, maar er wordt in ieder geval goed voor ze gezorgd. De gemeente heeft de sociale dienst gevraagd om de kinderen in het opvangcentrum bezig te houden. En dus werden zwembroeken en zwemspullen verzameld, zodat ze naar het zwembad konden.

‘Verder heeft de gemeente de piña’s – een soort Spaanse variant van de Oranjeverenigingen – ingeschakeld om voor de mensen te koken. Voor de lunch waren er dus heel grote pannen met een lokale paellavariant gemaakt, waar de mensen dankbaar gebruik van maakten.’

Jij bent afgelopen vrijdag aangekomen in Spanje. Ben je sindsdien nog dicht bij de branden geweest?

‘We hebben zaterdagavond geprobeerd dichter bij de brand te komen, maar werden toen zelf geëvacueerd. We hebben uiteindelijk vier uur in de file gestaan, omdat we met duizenden mensen over dezelfde weg moesten rijden. De andere wegen moesten natuurlijk vrij blijven voor de hulpdiensten, en vanwege brandgevaar.

‘Het is überhaupt niet echt mogelijk om dicht bij de bluswerkzaamheden te komen, omdat veel wegen zijn afgezet. Daarom heb ik nog geprobeerd mee te gaan met de Nederlandse brandweer, die hier ook is omdat ze – volgens mij toevallig – een oefening hadden. Dat is niet gelukt.

‘Toch was het niet nodig om echt dichtbij te komen om iets van de brand te merken. Boven de stad hing een grote rookwolk, en nog voordat het vliegtuig was geland, rook je al een enorme brandlucht. Alsof je in het vliegtuig met je hoofd in een barbecue zat. Dat werd zaterdag door de harde wind alleen nog maar erger.’

In een eerdere versie was sprake van gunstiger vooruitzichten bij het blussen van de branden, maar de situatie is inmiddels veranderd, dus het stuk is aangepast.