Bewoners van bekladde huizen in Engelen ‘platgewalst en lamgeslagen’. Azc-protest breidt zich uit

Kan er niet een keer iets positiefs in de krant, vraagt Sandra zich af aan haar keukentafel in Engelen. Alle initiatieven in Nederland om vluchtelingen te verwelkomen of ze te helpen Nederlanders te ontmoeten, bijvoorbeeld. En niet de teksten die in de nacht van zaterdag op zondag op haar huis, en die van een kleine groep dorpsgenoten, werden gekalkt. Dan hebben de daders, wie het ook waren, namelijk gewonnen.

De teksten – verwensingen, scheldwoorden – springen eruit als puisten in het straatbeeld van Engelen, met veel brede, groene straten en vrijstaande of twee-onder-een-kap-huizen. Wat ze in ieder geval duidelijk maken: POA nee. AMV nee.

Waar het naar verwijst, is voor wie Engelen via Den Bosch is binnengereden al snel duidelijk. Net buiten het dorp, een Nederlandse vlaggenzee. Op een industrieterrein, moet een opvang komen voor vijftig minderjarige vluchtelingen, jongens en meisjes door elkaar. Een poa ‒ een procesopvanglocatie voor amv’s; alleenstaande minderjarige vluchtelingen.

Toen dat begin april bekend werd, barstte er maandenlang protest los in het dorp. De politie vermoedt dat de huizen die nu zijn beklad van degenen zijn die zich niet tegen het azc hebben uitgesproken.

Vrees voor repercussies

Dat dat het geval was, daarover bestaat bij de drie getroffen personen die de Volkskrant maandag spreekt geen twijfel. Allen zetten ze zich op hun manier in om duidelijk te maken dat vluchtelingen in Engelen, onder bepaalde voorwaarden, wel welkom zijn. Ze willen alleen onder een pseudoniem en niet met herleidbare details in de krant ‒ zoals wat er precies op hun huis stond, of op welke manier ze zich hebben verzet tegen de protesten. Ze vrezen nog meer van dit soort repercussies. Hun namen zijn wel bekend bij de redactie.

Sinds het college duidelijk maakte dat het in een voormalig politiekantoor voor maximaal vijftien jaar vijftig minderjarige asielzoekers wil huisvesten, zijn er steeds grimmiger protesten geweest in de gemeente. Een week na de bekendmaking kon de ME nog voorkomen dat demonstranten op de snelweg gingen protesteren. In mei gebeurde dat alsnog.

Zwaar vuurwerk

Kort daarna werden met zwaar vuurwerk de voordeur en de gevel van de beoogde asielopvang beschadigd. Burgemeester Mikkers van Den Bosch beloofde hard in te grijpen bij nieuwe ‘intimidatie en geweld’. Oppositiepartij PVV steunde de protesten. Wethouder Pieter Paul Slikker (Pro), enthousiast over de locatie, overleefde een motie van wantrouwen. Het gemeentelijke besluit over de komst van de opvang is uitgesteld tot september.

Hoewel zij ook tegen de komst van het azc zijn, veroordelen twee actiegroepen de bekladdingen. In verklaringen distantiëren Geen amv in Engelen en Stichting VeiligEngelen zich ondubbelzinnig van deze ‘vorm van intimidatie, vernieling en bedreiging’.

Gemeenschapszin

Men is niet alleen maar ‘anti’ in Engelen, benadrukken de getroffenen. Sommige dorpelingen richtten de whatsappgroep Gastvrij Engelen op, ook daar zitten veel dorpelingen in. Het aantal ‘Samen leven’ posters in het dorp valt op. Sterker nog, in het dorp lijken er daar meer van te zijn dan anti-azc-borden en -vlaggen.

De discussie heeft het dorp geraakt. Vooral op sociale media woedt de strijd hevig, vertelt een getroffene. Er zijn appgroepen van de verschillende kanten. Leden van de ene groep zitten ook in de andere groep, om in de gaten te houden wat er speelt.

Maar het heeft het dorp niet definitief verdeeld. Engelen is een dorp met sterke gemeenschapszin, vertellen de getroffenen. ‘Zolang we het maar niet over politiek hebben, gaat alles gewoon door’, zegt Tina, een andere getroffene. Een paar weken geleden vond Muziek op de Dieze plaats, het evenement van het jaar in Engelen. ‘Iedereen stond er door elkaar, naast elkaar. Het was gewoon gezellig.’

Vrouwenhaat

De getroffenen zijn bang, ook al zouden ze liever willen zeggen van niet. Ook dat geeft de plegers namelijk hun zin. ‘Zij vinden dit natuurlijk fantastisch’, zegt Sandra.

‘Je probeert een veilige basis op te bouwen. En dit raakt je dan heel diep in de privésfeer’, zegt David, de man van Tina. Tina voelt zich gespannen, schrikachtig, ‘platgewalst en lamgeslagen’. ‘Ik had nooit gedacht dat ik zo zou reageren, maar ik loop met een achterdochtig gevoel door het dorp heen. Het zit als een huls om me heen, die woorden. Alsof het niet los van me komt.’

De getroffenen die de Volkskrant sprak, vinden het met name schrijnend dat veel van de bekladdingen overduidelijk misogyn zijn. ‘Vrouwen die hun kop boven het maaiveld uitsteken zijn gepakt’, zegt David. Tina: ‘Ze hebben nota bene een vrouwenmars gehouden hier. Ze vrezen voor ‘hun’ vrouwen die niet meer veilig zouden zijn, maar ondertussen is dit wel oké?’

Huizen schoongemaakt op kosten gemeente

De politie zei maandag nog niet in beeld te hebben hoeveel huizen zijn beklad en wie de daders zijn. De gemeente Den Bosch heeft aan de getroffenen beloofd dat de huizen op haar kosten worden schoongemaakt.

Tina houdt ondanks de gebeurtenissen hoop voor Engelen. ‘Ik geloof, hoe naïef dat misschien ook is, dat hier uiteindelijk iets goeds uit volgt. Niemand wil dat dit dorp naar de klote gaat. Ik hoor dat ook veel mensen die tegen het azc zijn, hiertegen hun afschuw hebben uitgesproken. Hopelijk beseffen we nu: het moet hier ophouden.’