De vrouw die Jesse Klaver en Laurens Dassen bij elkaar bracht

In de debatzaal van het provinciehuis in Den Haag, woensdagochtend, zit Statenlid Debora Fernald, ex-GroenLinks. Ze draagt zwarte kleren en zilverkleurige ringen, armbanden, kettingen. Een deel van haar donkere krullen is geblondeerd. Ze is 53, ze komt uit Rotterdam. Daar had ze een winkel voor strippers en sekswerkers, ‘Faja ’t heetste Sjoppie van Rotterdam’: met kleren die je makkelijk uittrekt.

Debora Fernald was op 15 maart 2023 met voorkeurstemmen gekozen in de Provinciale Staten van Zuid-Holland en twee maanden later raakte ze in de gang van het provinciehuis de weg kwijt. Statenlid Tessa Beeloo van Volt kwam haar helpen. Als dat niet was gebeurd, weten ze ook bij Volt, zouden Pro en Volt nu niet steeds samen willen onderhandelen met het kabinet-Jetten.

Hoe dat komt: de Provinciale Statenleden kiezen de leden van de Eerste Kamer en Fernald had in het voorjaar van 2023 op Volt gestemd. Uit dankbaarheid, ze vond Tessa Beeloo „een lief mens”. Een stem uit Zuid-Holland weegt zwaar, Volt kreeg daardoor niet één, maar twee zetels in de Eerste Kamer: precies het aantal dat nodig is om samen met Pro het kabinet in de Eerste Kamer aan een meerderheid te kunnen helpen.

Fernald was er meteen uitgezet bij GroenLinks, in de Provinciale Staten van Zuid-Holland werd ze in haar eentje Groep Doe Stoer. Bij het College voor de Rechten van de Mens spande ze een zaak aan tegen GroenLinks wegens ongewenst gedrag, waaronder racisme. Die verloor ze.

Deze woensdag gaat het debat in het provinciehuis over sociale veiligheid op straat en in het openbaar vervoer. Pro en D66 hebben daar een plan voor bedacht dat 4 miljoen euro kost. Fernald is de elfde spreker, ze noemt het voorstel symboolpolitiek. Het kabinet komt 80 miljard euro tekort voor infrastructuur en dan ga je, vindt ze, in Zuid-Holland niet „miljoenen” uitgeven aan „emotioneel beleid”. Ze noemt haar „sjoppie”, ze vindt dat zij als ondernemer heeft geleerd om geld verstandig te besteden.

In de zaal wordt er doorheen gepraat, bij D66 en Pro staan Statenleden op om koffie te halen.

In de pauze zegt Fernald tegen mij dat zij „niet uit hetzelfde hout gesneden” is als de anderen. Die vinden haar „ordinair”. Ze was uitgelachen, zegt ze, omdat ze na de verkiezingen niet naar het provinciehuis was gegaan, maar naar het stadhuis. Ze vindt dat ze wordt buitengesloten en zegt: „Afgewezen worden is de rode draad in mijn leven.” Ze zou nooit op Volt hebben gestemd, zegt ze ook, als ze had geweten dat er dan „een witte man uit Brussel” in de Eerste Kamer bij zou komen: Eddy Hartog.

Van andere Statenleden hoor ik dat ze het moelijk vinden om met Fernald om te gaan. Tessa Beeloo van Volt zegt dat ze haar weer zou helpen als het nodig was. Maar verder: ze vermijdt haar. „Ik voel voortdurend wantrouwen.” D66-Statenlid Evita Rozenberg diende in het voorjaar een klacht in tegen Fernald. Rozenberg had zich, zegt ze tegen mij, in een debat in het voorjaar door Fernald bedreigd gevoeld.
Fernald zelf zegt dat er „een frame” over haar is, volgens haar zijn er „geen aanknopingspunten” over haar gedrag die ik zou kunnen „verifiëren”. Volgens haar is de klacht ingetrokken, Rozenberg zegt dat dat niet zo is.

Aan het eind van het debat over sociale veiligheid, woensdag, stemmen alleen FVD en Fernalds Groep Doe Stoer tegen het plan van Pro en D66.

In Hotel Arena in Amsterdam heeft Jesse Klaver het zondag over zijn „vrienden van Volt”. Debora Fernald vindt dat zíj hem en Laurens Dassen „bij elkaar” heeft gebracht.

Na de Provinciale Statenverkiezingen in maart is ze geen Statenlid meer. Wat ze gaat missen van de politiek? „Eerste klas reizen met de trein.”

Daar maakte ze een keer mee, zegt ze, dat een man met een koffertje haar zat te duwen. „Zo van: jíj hoort hier niet.” Ze hoort er wel.