Greenpeace: ‘In het huidige tempo is de oceaan niet over 4 jaar maar pas over 265 jaar voldoende beschermd’
In 2030 zou 30 procent van de oceaan een beschermde status moeten hebben, maar als het huidige tempo niet verbetert lukt dat pas over 265 jaar. Dat concludeert Greenpeace op basis van huidige trends, in een vandaag verschenen rapport. Het percentage van het oceaanoppervlak dat nu volledige beschermde status geniet en dus behoed is voor bijvoorbeeld industriële visserij, is slechts 3,5 procent. Greenpeace roept lidstaten van de Verenigde Naties op bestaande reservaten uit te breiden en te verbinden, om versnippering tegen te gaan.
De publicatiedatum valt, niet toevallig, samen met de opening van de VN-biodiversiteitstop in Armenië. Daar bespreken lidstaten de komende twee weken de voortgang van doelen die tijdens vorige bijeenkomsten zijn gesteld, zoals het ’30×30-doel’: 30 procent van de oceanen beschermen in 2030. Tijdens de openingspresentatie op maandagochtend werd een duidelijke toon aangeslagen: als er nu niets verandert, zullen de biodiversiteitsdoelstellingen voor 2030 niet worden gehaald.
„De boodschap is simpel,” vertelt biodiversiteitsonderzoeker Jelle Behagel vanuit Armenië, maandag vlak na de openingspresentatie. Hij woont de top bij namens de universiteit van Wageningen. „We zitten niet op de goede weg, we moeten overgaan tot actie. De hoop is dat het deze top lukt om de juiste overheden, bedrijven en maatschappelijke groepen bij elkaar te krijgen voor de bescherming van biodiversiteit. Door geld vrij te maken, en vooral met concrete toezeggingen van lidstaten.”
Een rapport als dat van Greenpeace speelt een belangrijke rol in dat proces, vindt Behagel. „Het is heel makkelijk voor landen om niets te doen, als er geen duidelijke indicatie is wat werkt. Zo’n rapport laat juist zien: als je biodiversiteit wil beschermen, moet je dít concreet aanpakken, op basis van díe internationale verdragen.”
Zo haalt Greenpeace de Global Ocean Treaty aan, VN-wetgeving die is bedoeld om internationale wateren te beschermen. Het verdrag biedt landen de mogelijkheid natuurreservaten op te zetten in delen van de oceaan die buiten de nationale rechtsmacht van een land vallen. Er zijn al plannen om zulke gebieden in de Atlantische oceaan af te bakenen, waar het rapport op voortborduurt. Een netwerk van reservaten waarborgt de biodiversiteit en draagt bij aan het behalen van de doelstellingen voor 2030, aldus Greenpeace.
Zo’n netwerk biedt ruimte aan migrerende diersoorten. Bultruggen, die in de warme tropen paren maar voor voedsel naar noordelijker gelegen gebieden migreren, hebben bijvoorbeeld last van de commerciële scheepvaart. Het rapport wijst risicogebieden aan waarin bultruggen vaak botsen met vrachtschepen, en pleit voor de bescherming van bekende migratieroutes.
Hoe effectief zulke maatregelen de biodiversiteit zullen beschermen, zal afhangen van de welwillendheid van de VN-lidstaten. De Global Ocean Treaty is ondertekend door 145 landen, maar door slechts zestig landen geratificeerd. Van bijvoorbeeld Nederland, India en de Verenigde staten is nog niet duidelijk wanneer het verdrag in landelijke wetgeving wordt opgenomen. Vorig jaar gaf het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat aan bezig te zijn met uitvoeringswetgeving.
„Zulke internationale verdragen zijn zo hard als landen ze zelf maken,” zegt Behagel. „Ze dienen als wettelijk middel om een probleem aan te pakken. Maar dan moet je het wel dóén.”
Maak NRC jouw voorkeursbron op Google
Bij Google kan je nu zelf aangeven welke nieuwsbronnen jij vaker wil zien in je zoekresultaten. Meer informatie
Mail de redactie
Ziet u een taalfout of een feitelijke onjuistheid?
U kunt ons met dit formulier daarover informeren, dat stellen wij zeer op prijs. Berichten over andere zaken dan taalfouten of feitelijke onjuistheden worden niet gelezen.