Goede mensen zouden ook veel vaker woest moeten zijn

In een prachtig essay probeerde schrijver Joost de Vries afgelopen weekeinde de vraag te beantwoorden waarom ’s werelds miljardairs toch zo boos zijn. Waarom trekken ze zich niet terug op hun privé-eilanden om daar te genieten van hun weelde, maar zijn ze in plaats daarvan zo verschrikkelijk ‘boos op de wereld die ze zelf lijken te besturen, boos op de elite waar ze zelf bovenuit stijgen, boos op diversiteit waarmee ze zelf niks te maken hebben, boos op de migratie die hen van goedkope arbeidskrachten voorziet’?

Volgens De Vries zijn miljardairs vooral woest omdat superrijk zijn anno 2026 sneu is geworden. Sterker nog: superrijk zijn is verdacht, want ten koste van hoeveel ellende heb jij dat geld eigenlijk verzameld? Dat is een interessante verklaring, maar toch denk ik dat de waarheid grimmiger is: de meeste miljardairs zijn rijk, juist vanwege hun woedende inborst.

Hoewel we elkaar in Nederland vaak het fabeltje vertellen dat eerlijkheid het langst duurt, is het in de echte wereld de boosheid die loont. Dat principe geldt voor iedereen; of je nou een demonstrerende Fransman bent, een stinkend rijke techbro, een krijsend kind dat op de iPad wilt spelen, een columnist die goed gelezen wil worden of een Marine Le Pen, Donald Trump of Flavio Bolsonaro die verkiezingen wil winnen.

Wie woede inbouwt in de algoritmen van zijn sociale media, krijgt meer gebruikers. Wie woedend demonstreert op het Malieveld, krijgt meer aandacht dan vreedzame demonstranten op exact dezelfde plek. En wie woedend de verkiezingen ingaat, krijgt meer stemmen dan zijn of haar verbindende evenknie.

Kijk naar Nederland: een woeste Geert Wilders kon hier probleemloos twintig jaar lang de vaderlandse politiek domineren, terwijl een rustige Geert Wilders ongetwijfeld na anderhalve verkiezingen zou zijn opgelost in een nietsige stilte vanwege zijn totale gebrek aan inhoud. Wat dat betreft is woede vergelijkbaar met de rimpelingen in een zwembad: pas als die verdwijnen, en het water helemaal stilstaat, kun je zien dat er eigenlijk niets op de bodem ligt.

De koningin van dit principe is uiteraard Dilan Yesilgöz. Hoewel zij geen last heeft van buitengewoon veel inhoud, heeft Onze Lieve Heer haar wel zo’n indrukwekkende dosis furie meegegeven dat ze al jaren in de regering zit.

Momenteel houdt ze zich daar weliswaar koest, waardoor het lijkt alsof vooral optimistische goedzakken als Jetten, Bontenbal en Klaver wel varen bij dit minderheidskabinet. Maar let maar op: zodra Yesilgöz’ razernij weer eens de kop opsteekt, zal ze subiet haar zin krijgen. In de hoop een scène te vermijden, bewegen conflictvermijdende polderaars namelijk altijd veel te veel mee met boze personen. Dat maakt die laatste groep zo oppermachtig.

Precies daarom is woede een veel te krachtige emotie om over te laten aan de tokkies en de twitteraars, aan de hooligans, de fascistische techbro’s, de moslimfanatici, bezitters van een Seat Ibiza en de rechts-extremistische politici. Precies daarom zouden ook goede mensen veel vaker woest moeten zijn.

Boosheid is in essentie namelijk een heel mooie emotie. Het is het tegenovergestelde van onverschilligheid en bovendien een klinkend bewijs van idealen. Wie woest is, vindt immers dat de wereld een verkeerde kant op beweegt en wil dat graag veranderen. Zonder woede geen verzet dus, hup, sla eens wat vaker met die vuist op tafel en omarm dat gevoel van onrecht. Bied tegenwicht aan al die klootzakken en wees eens wat vaker woest.