Tweede Kamer betrapt: AI schrijft massaal debatteksten
De Tweede Kamer blijkt op ruime schaal kunstmatige intelligentie te gebruiken bij het schrijven van spreektijdteksten in debatten. Uit onderzoek van De Groene Amsterdammer en platform Investico blijkt dat 68 van de 150 Kamerleden het afgelopen jaar teksten hebben uitgesproken die grotendeels zijn opgesteld met chatbots zoals ChatGPT en Claude. Het gaat om de voorbereidende bijdragen waarmee Kamerleden een debat openen, een zichtbaar onderdeel van hun werk.
Voor het onderzoek zijn alle plenaire bijdragen van Kamerleden door Pangram gehaald, software die beoordeelt of een tekst door AI is geschreven. Alleen wanneer meer dan de helft van een spreektijdtekst volgens dit programma van een chatbot kwam, is die tekst meegeteld. De onderzoekers denken daarom dat het werkelijke gebruik van AI in de Kamer hoger ligt dan de 68 namen die nu in de dataset voorkomen.
Uit de analyse komt een lijst van Kamerleden naar voren, met bovenaan voormalig Pro-Kamerlid en huidig Amsterdams wethouder Lahlah, gevolgd door Van Meetelen (PVV), Belhirch (D66) en Van Eijk (VVD). Alleen SP, Partij voor de Dieren en Volt komen helemaal niet in de dataset voor. Volgens de onderzoekers wordt AI gebruikt in vrijwel alle politieke hoeken, al duiken de PVV en Groep Markuszower relatief vaak op.
Opvallend is dat vooral nieuwere of minder bekende Kamerleden veel gebruikmaken van chatbots. Sommige van hen zetten AI zelfs in bij hun maidenspeech, een moment dat doorgaans persoonlijk van toon is. Bij grote debatten met partijleiders, zoals de Algemene Politieke Beschouwingen, speelt AI volgens het onderzoek nauwelijks een rol, terwijl het in kleinere commissiedebatten juist regelmatig meer dan de helft van de bijdragen raakt.
De betrokken Kamerleden zeggen dat zij AI zien als hulpmiddel om taal te verbeteren of teksten te verkorten. Lahlah stelt dat haar inbreng altijd begon bij gesprekken met burgers en dat AI hielp die verhalen in enkele minuten spreektijd te persen. PVV’er Van Meetelen zegt: "Ik zal nooit een tekst uitspreken waar ik niet achter sta", terwijl BBB-fractievoorzitter Vermeer het werk van chatbots vergelijkt met rekenmachines of koffiezetapparaten die het Kamerwerk praktischer maken.
Binnen sommige fracties leidt de lijst tot interne discussie over authenticiteit en grenzen aan AI-gebruik. CDA’er Krul, die op plek vijf staat, zegt geschrokken te zijn en benadrukt dat hij chatbots vooral gebruikt om lange stukken korter te maken, niet om volledige teksten te laten schrijven. CDA-leider Bontenbal laat weten dat zijn fractie aan richtlijnen werkt en noemt het onwenselijk als Kamerleden een chatbot vragen om "drie christendemocratische ideeën" bij een onderwerp. Eerder bleek al dat premier Jetten AI inzet voor sociale media en dat volgens NOS-onderzoek ongeveer een kwart van de schriftelijke Kamervragen met behulp van AI wordt opgesteld.
Overigens stelt Pangram dat bovenstaande tekst voor 54 procent door AI zou zijn geschreven. Dat is niet het geval, dus hoe betrouwbaar de tool is kun je je afvragen.
AI-impressie (Gemini / FOK.nl)