Home   2026-10-22 19:56:51

←

Minister Hermans onze uitdrukkelijke oproep is: schaf de 13-wekenecho niet af

Original article

Minister Sophie Hermans besluit dat we stoppen met de 13-wekenecho, waar de Gezondheidsraad adviseert dit verder te onderzoeken. De 13-wekenecho kreeg ik in vier zwangerschappen. Twee keer bleek ons kindje een ernstige afwijking te hebben. Door deze echo hadden we meer tijd voor vervolgonderzoek om de ernst en implicaties in beeld te krijgen. Tijd die we nodig hadden voor een zorgvuldige keuze over het vervolg van de zwangerschappen. Voor een groter dilemma hebben wij in onze levens niet gestaan. Zeven weken zijn dan bepaald geen sinecure.

Stoppen met deze echo beknot de reproductieve autonomie van zwangeren. Rechten die al zo onder druk staan door conservatieve stromingen in onze maatschappij. Onze uitdrukkelijke oproep aan de minister is dan ook: draai uw besluit terug, en laat zwangeren kiezen of ze van de 13-wekenecho gebruik willen maken. Volg de adviezen van de Gezondheidsraad op en bouw voort op de ervaringen van echoscopisten, verloskundigen en onderzoekers. Laat zwangeren niet in de kou staan!
Rozemarijn van Toly en Bart Dopper, Arnhem

Albert Heijn

Wat een opschudding over de cyberaanval op Albert Heijn. Journalisten die klanten vragen stellen over hun boodschappen. De komkommers in diverse soorten en maten waren op, en ook de partymixbroodjes. Dat is erg!

De koelingen in supermarkten in Frankrijk zijn op plus 50 graden Celsius zijn gezet. Dat is wel een ramp. Al het voedsel kon worden vernietigd. In Gaza, Soedan en Cuba lijden de mensen echt honger. Daar zijn zij al blij met een droge korst brood. De meeste Nederlanders weten niet wat honger is, maar hebben gewoon lekkere trek.
Pien van der Kleij, Bovenkarspel

Oorlog

Interessant al die mannen die via ingezonden brieven het nodig vinden om Juliana Könning, die niet wil meewerken aan een oorlogspolitiek (O&D, 13/10), een toontje lager te laten zingen. Zelf denk ik bij al het nieuws over de oorlog in Oekraïne geregeld aan de kreet van de Russische moeder in de film Mr. Nobody against Putin, bij de begrafenis van haar aan het front gestorven zoon, die door hart en ziel snijdt. Een kreet die veel te vaak aan beide zijden van het front zal worden geslaakt. En dan kun je eigenlijk maar één ding denken: ‘Waarom? In godsnaam, waarom?’
Simone Kamp, Antwerpen

Schuiling

Telkens als ik over oud-burgemeester Koen Schuiling lees, die veroordeeld is omdat hij in zijn auto gemasturbeerd zou hebben, moet ik aan een PTT-collega denken. Het was in de tijd van de overgang van analoge naar digitale telefonie, toen een collega die gewerkt had in een textielfabriek werd beschuldigd van masturberen tijdens zijn werk. Twee fabrieksmedewerkers hadden hem in de pauze betrapt vanuit de kantine, op een verdieping achter in de fabriekshal. De collega was aangeslagen. Zijn advocaat dwong hem steeds opnieuw zijn werkzaamheden die dag nog vollediger op papier te zetten en vervolgens aan hem minutieus uit te leggen hoe dat in zijn werk ging.

Een bezigheid die je als monteur meerdere keren per dag gedachteloos uitvoert, het moeizaam strippen van een kabel, soms geklemd tussen je benen, bleek de fantasie van de werknemers getriggerd te hebben.
M. Janssen, Geleen

Schuiling (2)

Als Koen Schuiling een willekeurige onbekende man was geweest, zou het dan ook tot een aangifte zijn gekomen? Als alle vrouwen in Nederland bij een dergelijke confrontatie, in welke vorm dan ook, aangifte zouden hebben gedaan of zouden doen, zou ons rechtssysteem waarschijnlijk ontploffen. Nederland op z’n grootst in het klein zijn.
Diana de Vries, Emmen

Infrastructuur

Was in de begroting van Defensie niet ook een flink deel aangemerkt om te gebruiken voor aanpassing van de infrastructuur? Het lijkt me een goede zaak om daar de (voor het leger benodigde) restauratie en verstevigingen van bruggen en wegen mee te bekostigen.
Joanna Paree, Cuijk

Muizenplaag

Wat een heerlijk verhaal van Jean-Pierre Geelen over terugkerende veldmuizenplagen in Friesland. ‘Een mysterie’ en ‘wetenschappers staan voor raadsels’. Pieken deden zich eerder voor in 2014, 2019 en 2023, meestal gevolgd door een opleving in de stand van uilensoorten, roofdieren die dól zijn op hun prooi: de muizen.

Ook Alfred Lotka en Vito Volterra stonden voor een raadsel toen ze in 1910 en 1926 nadachten over plantengroei en planteneters, en de relatie tussen populaties prooi- en roofvissen in de Adriatische zee. Net als veel van mijn collega’s in de mathematische en theoretische biologie neem ik mijn studenten biologie ieder jaar mee in de Lotka-Volterra-vergelijkingen. Dat is een relatief eenvoudig wiskundig model dat deze populatieschommelingen prachtig verklaart. Zo’n model is een beginnetje om verder na te denken over complicaties als strenge winters, mestoverschotten en de impact van roofvogels op muizenpopulaties. Veel biologiestudenten schrikken een beetje als we ze dit wiskundige verhaal vertellen. Het lijkt ver af te staan van de praktijk van biologisch onderzoek. Wiskundige modelvorming komen ze in de andere cursussen bovendien lang niet altijd opnieuw tegen.

Maar we gaan stug door. Ieder jaar zoeken we nieuwe wegen om studenten enthousiast te laten zien hoe stap voor stap logisch nadenken, vertaald in wiskunde, een terugkerende muizenplaag opeens wat minder mysterieus maakt.
Roeland Merks, Den Haag

Rijbewijs

Iedereen van 75 jaar of ouder moet van het CBR elke vijf jaar verplicht gekeurd worden, om te zien of verlenging van het rijbewijs nog verantwoord is. Prima, niets mis mee, maar wat blijkt? Daar gaan grote bedragen in om en daar kan flink op bespaard worden.

Zelfs als iemand onlangs op controle is geweest bij een cardioloog en daar een uitgebreid ecg (hartfilmpje) heeft gehad, met onderzoek en vraaggesprek plus medicatiecontrole, is dezelfde persoon toch verplicht opnieuw een onderzoek bij een andere cardioloog aan te vragen. Plus opnieuw een ecg en alles wat daarbij hoort – ook al is dat vorige onderzoek korter dan een half jaar geleden. Dit lijkt mij onnodig en verkwisting van geld. Kan er niet bepaald worden dat zo’n extra keuring alleen nodig is als er zich in het afgelopen half jaar hartproblemen hebben voorgedaan, of redeneer ik nu te simpel?
Marie van Poppel, Maarheeze

Seksueel geweld

Seksueel geweld was aan de orde van de dag in de interneringskampen na WOII. Er werd heus wel eens iets tegen gedaan. Kort na de bevrijding adviseerde de pastoor van de Vondelkerk mijn oma om een leuk dienstmeisje uit te komen zoeken in het NSB-interneringskamp aan de Levantkade. Die meisjes werden dag en nacht lastiggevallen door de bewakers, en de kampleiding wilde of kon daar niets tegen doen, of deed zelf mee. Het regende klachten.

De gemeente Amsterdam zat er mee in haar maag en verzocht alle pastoors in Amsterdam hun parochianen te verzoeken om met spoed meisjes en jonge vrouwen op de Levantkade te komen ophalen om als dienstmeisje in dienst te nemen, en ze zo te beschermen tegen wandaden en verkrachting. Als de meisjes niet goed werk leverden, konden ze altijd teruggebracht worden, en kon een nieuw meisje worden uitgezocht.

Mijn oma is er direct heen gewandeld, keuze genoeg, en ze kwam thuis met een alleraardigst meisje van 21 jaar. Zij had in de oorlog een paar jaar op een boerderij in Thüringen gewerkt, en wist dus van aanpakken. Ze werkte fantastisch goed. Logisch, ze wilde absoluut voorkomen dat ze teruggebracht zou worden. Oma had een nog thuiswonende zoon van 20 die eigenlijk de hele dag niets uitvoerde, veel op bed bleef liggen, of naar café’s ging. Er was een term voor zulke jongens: oorlogsjeugd.

Dat veranderde toen het nieuwe dienstmeisje een relatie met hem begon. Ze werd meteen zwanger. Mijn oom werd door haar gestimuleerd om te gaan werken. Het werd een gelukkig huwelijk. Aan het eind van haar leven brak die oorlog haar toch op. Ze had immers, vond ze, een verkeerde keus gemaakt door zich aan te melden bij de Jeugdstorm. Maar dat kon haar nauwelijks verweten worden, ze was nog zó jong toen, en ze heeft nooit iemand kwaad gedaan.
Theo Trautwein, Amsterdam

Klimaatpijn

Alweer alarmerende informatie over het klimaat: klimaatverandering gaat bijna dubbel zo snel als voor 2010. Deze alarmbel is al zo vaak afgegaan. Wij horen slechts soms een klein beetje ruis op de lijn. Rijk als we zijn, kan dit onze levens niet raken. We zijn in staat de gevolgen genoeg te compenseren. Extremen als droogte, regen, hoge temperaturen, veel stormen et cetera vinden we hooguit jammer, het kan onze leefstijl niet raken. Dan sproeien we extra, verhogen de dijken, kopen airco’s, en bouwen stormbestendig...

Onze rijkdom weerhoudt ons om dit gevaar echt onder ogen te zien. Voor brede actie is het is wachten op meer pijn ten gevolge van de klimaatverandering.
Eduard Hoek, Heemstede

Zeehondencrèche

Wij wonen in het noordoosten van Fryslân. Waarom moest de zeehondencrèche weg uit Pieterburen? En waarom is het gratis Wadden-informatiecentrum op de plek van het Werelderfgoedcentrum Waddenzee niet gewoon verbouwd en uitgebreid? Ik snap er niets van.

Prachtig gebouw hoor in Lauwersoog, waar de zeehonden op het dak hun verblijf hebben. Hoe het er vanbinnen uitziet en wat er geboden wordt...? Géén idee. Waarom zo’n torenhoge entreeprijs? Het is voor een gezin met kinderen niet te betalen. Had men dat in het begin voordeliger gemaakt, dan waren wij en andere bewoners uit de omgeving zeker komen kijken. Een gemiste kans op vele fronten.
Marijke Heshof, Holwert

Genderideologie

Jolande Withuis slaat de plank mis met haar column over ‘genderideologie’. Ze is socioloog, maar heeft niet genoeg inzicht in machtsstructuren om te begrijpen dat ze hiermee triomfantelijk het patriarchaat heeft verdedigd. Trans rechten zijn de kanarie in de kolenmijn van homo- en vrouwenrechten. Als het wordt gedoogd om trans mensen te zien als ‘in de war’ of hun toegang tot onderdelen van de samenleving te ontkennen onder het mom van ‘biologie’, duurt het niet lang voordat dat ook mag met de rest van de lhb’s. En als we het een goed idee vinden om transzorg af te schalen en hun de autonomie over hun lichaam af te nemen, duurt het niet lang voordat ook het recht op abortus in twijfel wordt getrokken.

De groep witte transexclusionaire feministen en lhb’s die zich niet herkennen in de ‘genderideologie’ zijn naïef en geprivilegieerd: zij kunnen als westerse witte cismensen meedraaien in een patriarchisch en heteronormatief systeem, en achten hun rechten onaantastbaar. Dat zijn ze niet. Het patriarchisch denken is diep ingenesteld in ons hoofd en het kost tijd om dit te ‘ontleren’.

Daarom zal ik Jolande en de lezers achterlaten met een paar vragen. Wie heeft er baat bij om transrechten in te perken? Is transinclusie inderdaad een gevaarlijke ideologie? Of is die framing onderdeel van dezelfde onderdrukkende essentialistische genderideologie die vrouwen graag in de keuken ziet?

Weet wat je verdedigt. Hetzelfde systeem haat jou als vrouw ook.
Elze Bekkers, Nijmegen

Xenofobie

Niemand werd opgehaald op de dag dat het begon. Het begon met een zin. Toen. Een Duitse krant zette op elke voorpagina dezelfde slogan: ‘De Joden zijn ons ongeluk.’ Er was geen wet voor nodig, alleen herhaling. Ook in Nederland kwamen eerst de grappen en de spotprenten, pas daarna de verordeningen: niet meer in het park, de bioscoop, de school. Daarna de kampen en de genocide.

Nu, dichtbij. ‘Die mensen.’ ‘Dat soort.’ Een politiek leider vroeg in een zaaltje met partijgenoten of ze meer of minder van een bepaalde groep wilden. De zaal scandeerde: minder, minder, minder! Later oordeelde een rechter dat dit weldegelijk groepsbelediging was en niet een normale vorm van vrije meningsuiting Maar wat blijft hangen is het hatelijk gejuich.

Nu, in de wereld. Een president sprak over migranten die het bloed van het land vergiftigen en over tegenstanders als ongedierte. Elders worden een buurland en critici nazi’s en verraders genoemd, zodat geweld klinkt als schoonmaken. Andere landen, ander systeem, hetzelfde gereedschap.

Het woord. In de Bijbel (Jakobus 3) staat dat de tong een vuur is. Een woord is weliswaar geen daad, maar honderd keer herhaald maakt het de daad voorstelbaar.
Clemens de Lange, Delft

Elektrische eend

Ik snap de afkeer. Waarschijnlijk zijn ze, eh... boomers. Nostalgie. Je kunt originelen niet nabootsen zonder concessies te doen. Denk aan ruimte, veiligheid, luchtweerstand enz. Die eerdere Fiat 500 was zo klein dat je noodpakket er niet eens in zou passen. Alleen een pak Bar le Duc en twee rollen wc-papier. En zie de verschillen tussen de Beetle en de Kever.

Waar ze in ieder geval wel in zijn geslaagd met de ‘nieuwe eend’, is de emotie oproepen zoals bij de Deux-Chevaux. Inderdaad weer een ‘lelijke eend’.
John den Besten, Zuid-Beijerland