Correspondent Eline Huisman: ‘Veel mensen maken zich hier zorgen over het criminaliseren van demonstraties’
Bij demonstraties in Franse, Belgische en Italiaanse steden zijn zaterdag en zondag gewelddadige confrontaties uitgebroken tussen betogers en de politie.
De protesten zijn gericht tegen de hoge kosten van levensonderhoud en de verschraling van publieke voorzieningen.
Meer weten over de situatie in Frankrijk? Lees hier al onze artikelen.
Liveblog
Ruim tweehonderd demonstranten in de cel na rellen in Frankrijk, Parijse musea zaterdag dicht
Van de 2.700 personen die na de rellen van afgelopen weekend in Frankrijk in voorlopige hechtenis zijn genomen, zijn er in totaal 217 in de gevangenis beland. Dat meldt de Franse minister van Justitie Gérald Darmanin, die spreekt van een ‘buitengewoon krachtige reactie’. Donderdagavond waren volgens Darmanin al duizend verdachten voor de rechter gebracht.
De minister pleit voor een nog strengere vervolging van demonstranten die winkels plunderen of ordediensten aanvallen. Hij wil dat het Openbaar Ministerie onder meer gaat eisen dat hun burgerrechten – waaronder het kiesrecht – worden afgenomen.
Ondertussen gaan de protesten in Frankrijk door. Vanwege geplande acties aanstaande zaterdag, heeft het ministerie van Cultuur besloten de grote musea in Parijs, waaronder het Louvre, te sluiten. Door het hele land zijn evenementen uit voorzorg afgelast.
Lisa Belt
Demonstranten op straat in Parijs, oog in oog met de ordepolitie tijdens een door studentengroepen en vakbonden georganiseerd protest donderdag.Bron REUTERS Franse politie arresteert verdachte voor brand stadhuis Limoges
De Franse politie heeft vanmiddag een 34-jarige man opgepakt wegens betrokkenheid bij de brand die afgelopen zaterdag het 19de-eeuwse stadhuis van Limoges, een stad in centraal Frankrijk, verwoestte. Het gaat volgens Franse media om een links-extremist die bekend is bij de veiligheidsdiensten.
De brand in Limoges was een van de dieptepunten bij de rellen van afgelopen zaterdag, die gepaard gingen met grootschalige vreedzame protesten tegen de kwaliteit van het Franse onderwijs. Die protesten ontwikkelen zich snel tot een breed gedragen maatschappelijke beweging. Vele honderdduizenden mensen gingen overal in Frankrijk vreedzaam de straat op. Enkele honderden anderen raakten slaags met de politie, verwoestten publieke gebouwen en plunderden winkels.
Beelden van de brand in Limoges, waarbij een 19de-eeuwse kerktoren gehuld in vlammen van het stadhuis tuimelde, gingen de wereld over. In Lyon ging een toeristenkantoor, eveneens een groot stenen gebouw, in rook op. Sinds maandagavond is een avondklok van kracht in verschillende Franse steden. Onder meer in Lille en verschillende delen van Parijs, Lyon en Nice geldt een avondklok. In Marseille is een uitgaansverbod voor minderjarigen in winkelgebieden.
Aanstaande zaterdag worden opnieuw grootschalige protesten verwacht. De Franse premier Sébastien Lecornu heeft een ‘enorme politie-aanwezigheid’ beloofd. Ook voordat de demonstraties leidden tot grootschalige rellen, was de politie al massaal aanwezig en greep met harde hand in. Maatschappelijke verontwaardiging daarover is een van de redenen dat de protesten zo snel zo groot werden.
Op zondagavond, na de massale rellen, leek president Emmanuel Macron dit te onderkennen. ‘We moeten nooit (de betogers) verwarren met zij die vernielen en plunderen’, zei Macron in een toespraak
Remco Andersen
Vlammen consumeren het negentiende eeuwse stadhuis van Limoges, zaterdag 17 oktober 2026Bron Lucas Destrem via AP Franse media: rustige nacht met lege straten na invoering avondklok
In Frankrijk is het in de nacht van maandag op dinsdag rustig gebleven, zo meldden diverse Franse media, waaronder Le Parisien en Le Monde. Op beelden is te zien dat de straten in Parijs leeg zijn, terwijl een helikopter boven de stad rondvliegt om toezicht te houden.
In Lyon was het even onrustig toen er, voordat de avondklok inging, voor het toeristenbureau een bijeenkomst werd gehouden, zo meldt Le Monde. Mensen waren daar bijeengekomen om hun solidariteit te betuigen met winkeleigenaren en oproerpolitie.
Een extreemrechtse groep sloot zich aan bij de bijeenkomst en trok daarna door het centrum van de stad. Die verliet daarna het gebied waar de avondklok van kracht is en ging uiteen toen ze op een bus met oproerpolitie stuitten.
In onder meer Lille en delen van Parijs, Lyon en Nice geldt een avondklok. Bordeaux werd maandagavond laat aan dat rijtje toegevoegd. Daar mogen minderjarigen een week lang van 22.00 tot 07.00 uur alleen onder begeleiding van een gezaghebbende ouder of voogd de straat op.
De maatregel geldt in Bordeaux tot 26 oktober in ‘wijken die bijzonder zwaar zijn getroffen door de plunderingen van 17 oktober’, aldus regionaal bestuurder Sophie Brocas op X. In Bordeaux werden tijdens de rellen van zaterdag onder meer de ambtswoning van de bestuurder van het departement Gironde, waar Bordeaux ligt, vernield en het toeristenbureau werd in brand gestoken.
ANP
Een Franse agent patrouilleert op straat in Lyon, waar ook een avondklok gold.Bron AFP Avondklok in delen Parijs, Lyon, Lille en andere Franse steden
De Franse autoriteiten hebben een avondklok ingesteld in delen van Parijs. Onder meer op het Place de la République, waar afgelopen werd gedemonstreerd, is de avondklok vanaf 20.00 uur vanavond van kracht. Ook in delen van andere Franse steden, onder meer in Lille, Lyon en Nice, is een uitgaansverbod ingesteld. In de kleine noordelijke steden Douai, Wattignies en Denain, in de omgeving van Lille, is de maatregel eveneens van kracht. Vooralsnog geldt het verbod ook in de nacht van dinsdag op woensdag.
De Franse premier Sébastien Lecornu riep lokale bestuurders eerder vandaag op om een avondklok in te stellen in stadscentra. Hij zei dit naar aanleiding van de vernielingen en plunderingen die dit weekend plaatsvonden in verschillende Franse steden. De avondklok in Parijs duurt tot morgenochtend 4.00 uur, in Lyon en Lille tot 6.00 uur. (Redactie)
Franse premier vraagt regionale ambtenaren avondklok in te voeren
De Franse premier Sébastien Lecornu heeft de ‘préfets’ (hooggeplaatste regionale ambtenaren) gevraagd ‘gedeeltelijke’ en lokale avondklokken in te voeren in verschillende stadscentra op maandagavond, naar aanleiding van de plunderingen die dit weekend plaatsvonden. Dat zei de premier in een toespraak na een crisisoverleg met andere ministers.
De hoeveelheid, locatie en duur van de avondklokken is nog niet bekend. De premier zegt dat het ministerie van Binnenlandse Zaken in de loop van de middag meer bekend zal maken over waar een avondklok zal gelden, nadat de préfets hebben kunnen overleggen met burgemeesters over gepaste locaties.
De premier benadrukt dat de avondklok niet voor hele steden zou gelden. ‘Fransen zouden kunnen denken: het is overal een zooi... Maar gelukkig is de zooi – vergeef me de uitdrukking – zeer lokaal en beperkt tot stedelijke centra’, aldus Lecornu.
De avondklok zou niet alleen mensen moeten beschermen, ‘maar vooral ook bedrijven’, aldus de premier. De minister van Handel, Serge Papin, schat in dat ongeveer 3.000 bedrijven zijn beschadigd of geplunderd dit weekend. Volgens Lecornu komt er een ‘specifiek steunfonds’ voor de getroffen ondernemingen.
‘Indien nodig’ zou de regering ook bereid zijn de noodtoestand uit te roepen, zegt de premier, al lijkt een avondklok hem op dit moment ‘passender’.
Chiraz Hassoumi
Premier Sébastien Lecornu verlaat een interministeriële crisisvergadering op het ministerie van Binnenlandse Zaken in Parijs, op 19 oktober 2026.Bron via REUTERS Toegang tot het Louvre geblokkeerd door studenten die scholieren steunen
Studenten blokkeren sinds maandagochtend de toegang tot het Louvre om steun te betuigen aan de scholierenprotesten van de afgelopen weken, en het ‘politiegeweld te veroordelen’. Het museum, dat dagelijks zo’n 30.000 bezoekers ontvangt, is voorlopig nog dicht.
De directie van het Louvre zegt tegen persbureau AFP dat zo’n vijftig leerlingen van École du Louvre, de kunstschool verbonden aan het museum, het protest leiden. Het museum distantieert zich van de protesten en zegt dat de studenten het Louvre gebruiken als ‘echokamer’.
De datum van het protest komt overeen met die van de roofoverval op het museum precies een jaar geleden. Toen stalen dieven juwelen ‘van onschatbare waarde’ uit het museum met een verhuislift. Sindsdien is het museum vaker dicht geweest wegens stakingen, waarbij medewerkers betere lonen en werkomstandigheden eisten.
Chiraz Hassoumi
Betogers en studenten van kunst- en cultuuropleidingen blokkeren de ingang van het Louvre-museum tijdens een demonstratie ter ondersteuning van de scholierenbeweging.Bron REUTERS Franse stad Denain stelt avondklok in voor minderjarigen naar aanleiding van protesten
De burgemeester van Denain, een kleine stad in het noorden van Frankrijk, heeft een avondklok ingevoerd naar aanleiding van de plunderingen die dit weekeinde plaatsvonden tijdens demonstraties. De avondklok geldt tot en met aanstaande zondag, stelt burgemeester Anne-Lise Dufour-Tonini in een verklaring op Facebook.
Dufour-Tonini, van de linkse Parti Socialiste, noemt het een ‘uitzonderlijke maatregel’ die de politie ‘in staat’ moet stellen ‘zich te concentreren op relschoppers’, en die niet van toepassing zou zijn op personen die onderweg zijn voor hun werk of noodgevallen. De precieze maatregelen die voortvloeien uit de avondklok worden dagelijks opnieuw bekeken, zegt de burgemeester maandag in een verklaring.
In eerste instantie zou de avondklok elke avond voor iedereen gelden tussen 21u00 en 06u00. Omdat afgelopen nacht ‘rustig’ verliep, stelt Dufour-Tonini dat de avondklok wordt aangepast en nu geldt vanaf 22u30. Ook is hij nu specifiek gericht op minderjarigen die zich na die tijd in specifieke delen van de stad bevinden, zonder een verantwoordelijke volwassene of legale vertegenwoordiger.
Chiraz Hassoumi
Franse ministers erkennen tekortschieten regering bij handhaving protesten
De Franse ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken erkennen dat de regering is tekortgeschoten bij de handhaving van de demonstraties op zaterdag, waarbij het geweld en plunderingen de vreedzame protesten van honderdduizenden mensen overschaduwden. Volgens minister van Justitie Gérald Darmanin zijn dit weekeinde meer dan 2.300 mensen in politiehechtenis geplaatst.
Het geweld van dit weekend bleek de druppel voor de minister van Binnenlandse Zaken, Laurent Nuñez, die zondag zijn ontslag indiende bij president Emmanuel Macron. Nuñez stelt dat hij verantwoordelijk is voor ‘alles wat er gebeurt’, en dat het ‘normaal’ is dat hij zijn ontslag indient gezien de mate waarin het protestgeweld uit de hand liep.
Macron accepteerde zijn ontslag niet, naar eigen zeggen omdat de wetshandhaving juist nu niet van leiding zou moeten veranderen. Wel vraagt Macron de minister ‘zo snel mogelijk’ nieuwe manieren te vinden om de ‘relschoppers’ onder controle te krijgen, en transparant te zijn over de tekortkomingen van de inlichtingendiensten. De politie was volgens Darmanin slecht ingelicht, doordat Franse veiligheidsdiensten niet wisten ‘hoe ze extreemlinks op de juiste manier moesten bestrijden’.
De Franse politiek is verdeeld over de oorzaken van het geweld bij de protesten. Rechts verwijt ‘uiterst links’, en specifiek radicaal-linkse partij La France Insoumise (LFI), ervan het geweld aan te wakkeren. LFI steunt de demonstrerende scholieren openlijk en verwijt de regering juist veel te hard op te treden tegen de demonstranten. De politie in Frankrijk is een van de meest gewelddadige in Europa, blijkt uit onderzoek van Franse sociologen.
Volgens Emmanuel Grégoire, de burgemeester van Parijs van de linkse Parti Socialiste, kloppen de aantijgingen aan het adres van LFI niet. ‘Als ik de premier hoor zeggen dat de beweging van middelbare scholieren wordt aangestuurd door de LFI, is dat een belediging voor de beweging’, zegt hij tegen de Franse radio. ‘Het handhaven van de openbare orde is de verantwoordelijkheid van de staat’, die volgens hem dit weekend ‘in de fout is gegaan’.
Chiraz Hassoumi
Minister van Justitie Gérald Darmanin (links) in gesprek met minister van Binnenlandse Zaken Laurent Nuñez (rechts) tijdens een crisisvergadering in Parijs zondag.Bron ANP / EPA Ruim honderd arrestaties na nieuwe rellen in Parijs
De Franse politie heeft na nieuwe ongeregeldheden in Parijs zondag nog eens meer dan honderd arrestaties verricht. Na hevige rellen in de Franse hoofdstad op zaterdag waren er ook zondag weer veel mensen op de been. Al in de middag werd er, onder meer rond Place de la République, traangas ingezet om de betogers uiteen te drijven.
Volgens de ordediensten ging het vooral om 'jongeren uit de buitenwijken die mogelijkheden zochten om te plunderen', zo meldt de Franse zender BFMTV. Ook in de nacht van zondag op maandag werden nog negen verdachten opgepakt.
Redactie
Opnieuw onrust in Parijs, president Macron: ‘Plunderaars moeten alles terugbetalen’
In het centrum van de Franse hoofdstad Parijs zijn vandaag opnieuw protesten geëscaleerd. Op het Place de la République kwam het tot een confrontatie tussen betogers en de politie. Honderden mensen hadden zich op het plein verzameld na oproepen op social media. Het ging om een niet-aangemelde demonstratie. De politie zette traangas in en verrichtte enkele arrestaties. In de buurt werden opnieuw winkels geplunderd en fietsen en auto’s in brand gestoken, melden Franse media.
De onrust volgt op een dag van grootschalige demonstraties door het hele land voor beter onderwijs en andere sociale voorzieningen. Hoewel veel betogingen vreedzaam verliepen, liep het gisteren op verschillende plekken in het land uit op gewelddadige rellen. Onder meer in Parijs gingen de plunderingen en vernielingen tot diep in de nacht door. In de Franse hoofdstad werden 855 mensen aangehouden. Volgens de laatste cijfers van het ministerie van Binnenlandse Zaken werden er in het hele land bijna 2400 mensen opgepakt en raakte 997 agenten gewond, van wie zeven zwaargewond.
Na de golf van geweld dit weekend sprak de Franse president Emmanuel Macron het land zondagavond toe. Volgens Macron rechtvaardigt niets het ‘roekeloze geweld’ en zullen de relschoppers en plunderaars ‘alles moeten terugbetalen’. De president zegt met zijn regering naar concrete oplossingen te zullen zoeken voor de zorgen van de vreedzame betogers, maar benadrukt geen compromissen te zullen sluiten als het om relschoppers gaat.
Uma Kagenaar
Lees ook het gesprek met onze correspondent Frankrijk over de rellen van gisteren: ‘Het sluiten van compromissen wordt in Frankrijk als een zwaktebod gezien’
Betogers lopen door traangaswolken op het Place de la République in Parijs vandaag. Bron Matthieu Rondel / AFP 1.800 aanhoudingen bij protesten Frankrijk, vijfhonderd politieagenten en hulpverleners gewond
Bij de grootschalige demonstraties in Frankrijk zijn gisteren 1.800 mensen aangehouden. Dat meldt minister van Binnenlandse Zaken Laurent Nuñez. Meer dan vijfhonderd politieagenten, brandweerlieden en andere hulpverleners raakten gewond bij de rellen die rond de protesten uitbraken. ‘Demonstreren is een grondrecht. Wanorde veroorzaken door gecoördineerd geweld is dat niet’, schrijft Nuñez op sociale media.
Op verschillende plaatsen in Frankrijk hebben demonstranten gisteren brand gesticht en andere vernielingen aangericht. In Limoges is het stadhuis in brand gestoken en gedeeltelijk ingestort. In het tiende arrondissement van Parijs is het stadhuis bestormd en elders in de hoofdstad hebben relschoppers winkels geplunderd, vuurwerk gegooid en auto’s in brand gestoken.
Daan de Vries
Brand stadhuis Limoges onder controle, tientallen aanhoudingen bij scholierenprotest Luik
De brand in het stadhuis van Limoges is onder controle, melden de Franse autoriteiten. ‘De brand is bewust aangestoken’, zegt provinciebestuurder Maurice Barate van het departement Haute-Vienne. Volgens het Franse Openbaar Ministerie zijn in Limoges zeventien mensen aangehouden, onder wie zeven minderjarigen.
Demonstranten staken de brand in het negentiende-eeuwse stadhuis gisteren aan tijdens de grootschalige protesten die in heel Frankrijk plaatsvinden. De toren van het gebouw stortte gisteravond in. De rest van het stadhuis is eveneens zwaar beschadigd.
Verspreid door Frankrijk gingen gisteren honderdduizenden mensen de straat op tegen de stijgende kosten van het levensonderhoud en de verschraling van publieke voorzieningen. Op verschillende plekken braken rellen uit, waarbij volgens premier Sébastien Lecornu 1.200 mensen zijn aangehouden.
In België vonden eveneens demonstraties plaats, voornamelijk in Wallonië. Bij een scholierenprotest in Luik werden volgens de Belgische politie 45 mensen aangehouden. De Waalse demonstranten protesteren tegen bezuinigingen op het onderwijs. De protestgolf in Frankrijk begon eveneens met scholierenprotesten.
Daan de Vries
Het brandende stadhuis in Limoges.Bron Melaine Payzal / AFP 1.200 arrestaties en 150 politieagenten gewond bij rellen in Frankrijk
Bij de grootschalige protesten in Frankrijk zijn 1.200 mensen gearresteerd en 150 politieagenten gewond geraakt. Dat heeft premier Sébastien Lecornu zaterdagavond in Parijs gemeld. 'We hebben te maken met extreemlinks dat de Republiek wil aanvallen', zei Lecornu samen met de politie in een persverklaring.
De Franse minister van Justitie Gérald Darmanin riep alle procureurs-generaal en openbare aanklagers op om met 'een uiterst krachtige gerechtelijke reactie' te komen, 'die in verhouding staat tot het geweld'. In Franse steden vonden geweldplegingen plaats 'met een ongekende ernst , aldus Darmanin op X.
'Er moet voorlopige hechtenis worden geëist tegen wie zich heeft gericht tegen ordediensten, brandweerlieden, openbare gebouwen en winkels', schrijft de minister van Justitie. Ook de Franse president Emmanuel Macron zei eerder dat wie heeft geplunderd en vernield tijdens het straatprotest, zal worden 'vervolgd en gestraft'.
Redactie
Relschoppers plunderen winkels in Milaan, politie zet waterkanonnen en traangas in
Ook in de Italiaanse stad Milaan zijn zaterdag gewelddadige confrontaties uitgebroken tussen betogers en de politie. De mars tegen oorlogen en de stijgende kosten van levensonderhoud begon nog vredig, maar eindigde met de plundering van winkels en het gooien van stenen.
De Piazza del Duomo en een luxe winkelpassage in het centrum van de stad – plekken die normaal gesproken vol zouden zijn met winkelend publiek – waren op zaterdag volledig verlaten.
Gemaskerde demonstranten gooiden met straatstenen en andere voorwerpen naar de oproerpolitie en staken barricades in brand die waren opgebouwd uit tafels van horecagelegenheden. De politie zette waterkanonnen en traangas in om de menigte uiteen te drijven.
Volgens persbureau LaPresse raakten ten minste twee politieagenten gewond en werden ongeveer vijftig demonstranten, onder wie veel minderjarigen, aangehouden. De Italiaanse premier Giorgia Meloni veroordeelde het geweld in een bericht op sociale media.
'Demonstreren is een recht. Onze steden in brand steken is dat niet', schreef ze. Ze sprak over 'relschoppers die demonstraties misbruiken om chaos te zaaien, degenen die voor de veiligheid moeten zorgen aanvallen en hele steden gijzelen'.
Giuseppe Sala, de centrumlinkse burgemeester van Milaan, zei dat hij begrip had voor de redenen van de protesten, maar dat het geweld tegen de politie en de ernstige schade aan de stad 'op geen enkele wijze te rechtvaardigen zijn'.
Redactie
Police confront "Italia in Piazza" protesters in Milan, Italy, on Saturday, Oct. 17, 2026. (Stefano Porta/LaPresse via AP)Bron Stefano Porta/LaPresse via AP De Piazza del Duomo Bron Stefano Porta/LaPresse via AP Brandende stadhuistoren in Limoges ingestort
In de Franse stad Limoges is de toren van het historische stadhuis ingestort. Het negentiende-eeuwse stadhuis werd eerder vandaag in brand gestoken door demonstranten.
Een verslaggever van televisiezender France 3 meldde eerder al dat het stadhuis in brand stond, waarna het vuur oversloeg naar de dakconstructie. Hoewel de brandweer snel ter plaatse was, bleek dat niet op tijd om de toren te redden. Op beelden die rondgaan op sociale media is te zien hoe omstanders het uitschreeuwen op het moment dat de toren instort.
Alex Mazereeuw
Het brandende stadhuis van Limoges. Bron AFP Macron: ‘Geen plaats voor geweld in Frankrijk’
De Franse president Emmanuel Macron heeft in een bericht op X gereageerd op de onrust die is ontstaan in diverse Franse steden. Op X schrijft Macron dat ‘er geen plaats is voor geweld in onze Republiek’. Ook schrijft het Franse staatshoofd dat ‘de mensen die overheidsgebouwen en bedrijven hebben vernield en aangevallen, en zelfs onze gemeentehuizen hebben geplunderd, zullen worden vervolgd en gestraft’.
Macron betuigt in zijn post ook steun aan de politie, die 'het recht op demonstratie waarborgt’. ‘We zullen allen verenigd staan tegen de zaaiers van chaos, die er alleen maar op uit zijn onze instellingen te vernietigen en te voorkomen dat degenen die vreedzaam hun eisen uiten dat kunnen doen.’
Ook de Franse premier Sébastien Lecornu laat zaterdag van zich horen op X: ‘De instructies zijn duidelijk: uitspattingen voorkomen, goederen en personen beschermen en de daders oppakken en voor de rechtbank brengen.’
Relschoppers dringen stadhuis Parijs binnen
Relschoppers zijn binnengedrongen in het stadhuis van het 10e arrondissement in Parijs. Dat meldt Le Parisien. Volgens de krant was er op dat moment een bijeenkomst gaande rond de borstkankermaand. Aanwezigen zouden opgesloten zitten. Alexandra Cordebard, de burgemeester van het arrondissement, heeft de politie verzocht het pand te evacueren, aldus Le Parisien.
Op veel plekken in de Franse hoofdstad zijn zaterdag confrontaties uitgebroken met de politie. In het land zijn honderdduizenden op de been uit wat aanvankelijk begon als onvrede met het onderwijsstelsel. Die demonstraties zijn inmiddels aangezwollen tot een landelijk protest, waarbij ook de Franse gele hesjes zijn aangesloten. De protesten mondden uit in brandstichting en geweldpleging, en ook vernieling en plundering werden niet geschuwd. Halverwege de middag werden er in Parijs al circa tweehonderd arrestaties verricht.
Politici als premier Sébastien Lecornu wijzen naar het radicaallinkse La France Insoumise als aanstichter van de onlusten.
ANP
Een demonstrant gooit een object in een brandende barricade. Bron REUTERS Rust keert terug in België; politie slaat betoging Brussel neer
De politie in Brussel heeft zaterdag een einde gemaakt aan de gewelddadige betoging in de stad, waarmee in België de rust na de protesten lijkt terug te keren. Bij het protest in Luik is één gewonde gevallen, meldt de Franstalige omroep RTBF.
Net als in Frankrijk is in België gedemonstreerd tegen onderwijsbezuinigingen en sociale ongelijkheid, zij het op veel bescheidener schaal. De aard van de vernielingen en het geweld staan niet in verhouding tot de onlusten in Frankrijk, waar in meerdere steden rellen uitbraken en honderdduizenden mensen op de been zijn.
In de namiddag moest de politie het Beursplein in hartje Brussel schoonvegen, nadat eerder al demonstranten waren teruggedrongen naar het Zuidstation. Vanaf daar trok de groep van ruim vijfhonderd actievoerders opnieuw naar het centrum, richtte nieuwe vernielingen aan en werden barricades met deelfietsen in brand gestoken.
In Luik kwamen ongeveer 250 demonstranten samen, met ook een confrontatie met de politie tot gevolg.
ANP
Correspondent Eline Huisman: 'Veel mensen maken zich hier zorgen over het criminaliseren van demonstraties'
Correspondent Eline Huisman is in Parijs, vlak bij de Moulin Rouge, waar nog een grote protestmars gaande is. ‘Ik fietste vanochtend langs de demonstratieroute en toen was er al enorm veel politie op de been. Ze waren er op voorbereid dat het uit de hand zou kunnen lopen. Voor de start van de mars kwam het op Place de la République tot confrontaties met als gevolg ruim honderd arrestaties, traangas en inzet van een waterkanon. Maar van die onrust merk ik hier nu weinig. In deze mars is de sfeer eigenlijk ontzettend vredig, met net een sit-in en een wave die werd ingezet.
‘Ik spreek veel mensen die zeggen dat ze normaal niet demonstreren, maar toch de straat op gaan, ook omdat veel Fransen het idee hebben dat het recht op demonstreren zelf op het spel staat. Veel mensen maken zich hier zorgen over het criminaliseren van demonstraties. De regering heeft in reactie op de scholierenprotesten vooral de nadruk gelegd op stedelijk geweld. Daardoor hebben mensen het idee dat hun zorgen niet worden gehoord, en dat de regering de excessen gebruikt als argument om demonstraties te verbieden.
‘Deze protestdag was al gepland voordat de scholierenprotesten begonnen en die beweging heeft nieuw leven gegeven aan deze dag. Mensen willen hun steun aan de scholieren betuigen, laten zien dat protesten echt iets kunnen losmaken in de samenleving. Voor veel Fransen hebben de scholieren reële zorgen die voor iets groters staan: de afbraak van publieke diensten en het idee dat je in Frankrijk de straat op moet om het demonstratierecht te waarborgen.
‘In Frankrijk horen demonstraties echt bij het democratische proces. Ze gaan de straat op voor vrijheid en gelijkheid. Het samen de straat op gaan creëert broederschap. Wat mensen vooral jammer vinden, is dat het geweld nu vooral de aandacht trekt. Veel mensen zijn hier om te laten zien dat het, anders dan ze vaak horen, niet om geweld gaat. Dat gevoel leeft hier op de straten enorm en roept veel emotie op. Steeds meer mensen zijn bang dat het hierdoor alleen maar moeilijker wordt om hun stem te laten horen op straat.’
Alex Mazereeuw
Een gemaskerde demonstrant in Parijs.Bron Stephanie Lecocq / Reuters Franse onlusten breiden zich verder uit
De onlusten bij de Franse protesten breiden zich steeds verder uit. Er worden inmiddels ook gewelddadige confrontaties met de politie gemeld in Nice, Lille en Straatsburg, terwijl het aantal plekken waar het uit de hand loopt in Parijs, Marseille en Lyon eveneens toeneemt. Dat blijkt uit berichtgeving op Franse nieuwsblogs en berichtendienst X.
In Marseille worden winkels aangevallen en er zou ook zijn geplunderd, schrijven Franse media. Datzelfde geldt voor Lyon. De lokale nieuwssite Actu17 meldt dat daar een winkel van luxemerk Hugo Boss is geplunderd en in brand gestoken.
In Nice begon de manifestatie gemoedelijk, maar ook daar hebben politie-eenheden nu moeten ingrijpen, aldus Nice Matin. Journalisten van BFMTV zagen hoe demonstranten de deuren van het stadhuis van Lille in Noord-Frankrijk forceerden en daarna zijn binnengedrongen.
Fransen protesteren al weken tegen bezuinigingen en sociale ongelijkheid. Ook vorige week leidde dat tot onlusten.
ANP/AFP
Macron belooft extra politie-inzet voor Marseille na rellen
De Franse president Emmanuel Macron heeft toegezegd extra politie-eenheden naar Marseille te sturen, nadat de protesten in de havenstad zaterdag waren uitgelopen op rellen.
Demonstranten drongen het stadhuis binnen en trokken daar een buste van Marianne, het symbool van de Franse republiek, van haar sokkel. Ook waren er confrontaties met de politie. Volgens de Franse nieuwszender BFMTV zijn 21 mensen aangehouden.
Burgemeester Benoît Payan reageert opgelucht op de toezegging. Hij had eerder geklaagd over een tekort aan agenten. ‘Vanochtend was er slechts één ME-eenheid voor de hele stad Marseille’, zei hij tegen BFMTV. ‘Ik juich het gebaar van de autoriteiten toe om eindelijk middelen ter beschikking te stellen.’
ANP/RedactieMensen dragen vermoedelijk uit winkels buitgemaakte spullen mee tijdens een demonstratie tegen de hoge kosten van levensonderhoud in het centrum van Marseille.Bron AFP Toerismekantoor in Lyon in brand gestoken, 133 arrestaties in Parijs
In Lyon is zaterdag tijdens de landelijke protestdag een toerismekantoor op de Place Bellecour vernield en in brand gestoken. Op beelden op sociale media zijn grote vlammen en ingeslagen ramen te zien. Elders in de stad zette de politie een waterkanon en traangas in om betogers uiteen te drijven.
Ook in Parijs houden de confrontaties tussen demonstranten en de politie aan. Tot 14.00 uur zijn volgens de autoriteiten 133 mensen aangehouden. De meesten worden verdacht van het in groepsverband voorbereiden van geweld of vernielingen, of van geweld tegen agenten. De politie voerde sinds vanochtend ruim duizend preventieve controles uit.
Buiten Parijs telden de autoriteiten rond het middaguur 140 protestacties met samen 32.800 deelnemers, aldus het ministerie van Binnenlandse Zaken.
Ook in Straatsburg gebruikte de politie traangas en wapenstokken. In Marseille probeerden betogers een politiebureau binnen te dringen en werden winkels geplunderd.
Irene de Zwaan
Traangas en tientallen arrestaties bij protesten in Frankrijk en België
Bij demonstraties in Franse en Belgische steden zijn zaterdag gewelddadige confrontaties uitgebroken tussen betogers en de politie. Agenten zetten traangas in, in Brussel ook een waterkanon. In Parijs waren rond het middaguur ongeveer honderd mensen aangehouden, melden Franse media op basis van de politie.
De protesten zijn gericht tegen de hoge kosten van levensonderhoud en de verschraling van publieke voorzieningen. In Frankrijk waren ruim 1.200 acties aangekondigd. Naast scholieren en studenten doen ook gele hesjes mee. Die beweging ontstond in 2018 uit verzet tegen hogere brandstofbelastingen en groeide uit tot een breed protest tegen sociale ongelijkheid.
In Parijs werden agenten bekogeld met projectielen en vuurwerk. Veel aanhoudingen waren volgens de politie vanwege verboden wapenbezit. Rond de Champs-Élysées geldt een demonstratieverbod.
De protestdag bouwt voort op wekenlange scholieren- en studentenprotesten tegen de verslechtering van het onderwijs.
Ook in België demonstreren jongeren tegen onderwijsbezuinigingen. In Brussel gooiden betogers volgens de VRT stenen en vuurwerk naar agenten. Bij station Brussel-Zuid werden deelfietsen en deelsteps in brand gestoken. De politie verrichtte meerdere arrestaties. In Luik blokkeerden betogers op meerdere plekken het verkeer.
Irene de Zwaan
Lees ook
Geselecteerd door de redactie
- nieuws
Landelijke protestdag in Frankrijk: jonge demonstranten en gele hesjes vinden elkaar
- Toen
Toen duizenden boze tieners in 1999 een slagveld maakten van de Haagse binnenstad
- v-plusreportage
Franse scholieren krijgen steun uit onverwachte hoeken, ‘deze kinderen zijn patriotten, geen tuig’
- v-plusProfiel
Woede over het Franse onderwijs groeit: deze opvallende gezichten bepalen nu het protest