Nederland voert op hoog niveau eerste gesprek met Fransen over kernwapens

De Franse president Emmanuel Macron wil de Europese nucleaire en conventionele afschrikking al langer versterken. Hij gaat hierover met een aantal landen, waaronder Nederland, in gesprek. Deze dialogen zijn in lijn met het coalitieakkoord van Nederland, schrijft het ministerie van Defensie donderdag.

Het is onduidelijk hoe een mogelijke samenwerking eruit kan zien. De beoogde samenwerking is volgens het kabinet geen vervanging van de NAVO, maar een aanvulling.

"De Russische agressieoorlog tegen Oekraïne heeft de veiligheidssituatie in Europa fundamenteel verslechterd", schrijft het ministerie. Zo moet er meer verantwoordelijkheid worden genomen voor de Europese veiligheid.

De Franse generaal Stéphane Virem benadrukte onlangs in een interview met Politico waarom deze gesprekken urgent zijn. "Het is duidelijk dat onze concurrenten van vandaag niet meer op dezelfde manier opereren als tien jaar geleden. En wijzelf trouwens ook niet."

Frankrijk is binnen de Europese Unie het enige land met een volledig onafhankelijk kernwapenarsenaal. Frankrijk heeft altijd nauw vastgehouden aan een eigen defensie-industrie. De president, in dit geval Macron, is de enige die kan beslissen over de inzet van kernwapens.

Ook Virem, commandant van de nucleaire tak van de Franse luchtmacht, ziet de verschuivende geopolitieke verhoudingen. Hij benoemt de Russische invasie in Oekraïne, de nucleaire dreigementen vanuit het Kremlin en de twijfels over de Amerikaanse inzet voor de Europese veiligheid. "Daarmee is het Franse atoomarsenaal alleen nog maar belangrijker geworden."

Virem benadrukte niet alleen dat atoomwapens weer centraal staan ​​in het Europese veiligheidsdebat, maar ook dat de technologische ontwikkelingen daarbij gevolgd moeten worden. "Aangezien drones, radars en raketten zich in hoog tempo ontwikkelen, moet Frankrijk gelijke tred houden."

De onderstaande grafiek maakt duidelijk waarom Rusland een grote bedreiging kan vormen voor de Europese veiligheid. Europa heeft lange tijd vertrouwd op Amerikaanse steun, maar onder president Donald Trump is die zekerheid afgenomen. Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk zijn de enige Europese landen met kernwapens, maar zelfs samen beschikken ze over een aanzienlijk kleiner nucleair arsenaal dan Rusland.

Macron heeft ook Duitsland, Zweden, Finland en Polen bij de gesprekken betrokken. De landen zouden in de toekomst mogelijk kunnen deelnemen aan zogeheten 'Poker'-operaties, schrijft Politico. Tijdens 'Operation Poker' simuleren zo'n vijftig Franse gevechtsvliegtuigen vier keer per jaar een nucleaire aanval op een vijandelijk land.

Het VK is het enige andere Europese land met kernwapens, maar is daarvoor niet volledig onafhankelijk van de Verenigde Staten. De Britten maken gebruik van Trident, een kernwapensysteem dat nauw verweven is met het Amerikaanse nucleaire programma. Hoewel het VK zelfstandig kan besluiten tot een lancering, zijn de Britten voor bijvoorbeeld het onderhoud van de raketten afhankelijk van de VS. Daarvoor moeten de raketten om de paar jaar terug naar de VS.