Home   2026-08-03 17:31:33

←

Nederlands Defensie wil onderzeeboten opsporen met gesleepte glasvezelkabels

Original article

Het Nederlandse ministerie van Defensie wil vijandelijke onderzeeboten opsporen met glasvezelkabels. Het gaat niet om bestaande internetkabels, maar om een lange kabel die door een Nederlandse onderzeeboot wordt gesleept. Microfoons registreren rek in de glasvezelkabel en detecteren zo andere schepen.

Defensie heeft samen met het Nederlandse bedrijf Optics11 – dat de glasvezelsensors maakt – afgesproken samen het systeem te ontwikkelen. Het detectiesysteem werkt met 'een soort lange glasvezelkabel vol geavanceerde onderwatermicrofoons (hydrofoons)', legde Defensie eerder uit.

Die kabel rekt uit en neemt zo geluid op dat de microfoons oppikken. Het systeem neemt dat geluid realtime op 'met een nauwkeurigheid van een biljardste van een millimeter'. Het systeem kan bemande en onbemande onderzeeboten en schepen, maar ook duikers en torpedo's detecteren.

Aswinabo Defensie glasvezelkabel onderzeeboten

Defensie noemt het systeem Anti Submarine Warfare in a Box, kortweg Aswinabo. Het is een alternatief voor elektrisch aangestuurde gesleepte sonar. Dit heet ook wel towed array. Volgens Defensie kan de kabel langer zijn dan de boot zelf. Daardoor gebruikt Aswinabo meer microfoons en onderzoekt het systeem meer frequenties.

Aswinabo werkt ook met licht in plaats van elektriciteit, waardoor er geen kans is op kortsluiting. De kabel straalt bovendien niets uit en is daardoor niet detecteerbaar. Doordat een elektromagnetisch veld ontbreekt, stoort Aswinabo de radar ook niet. Sonar doet dat wel.

Het idee is dat een onderzeeboot Aswinabo sleept. Dan heeft de kabel minder of geen last van golfslag van andere boten, die ruis creëren. Het is niet duidelijk wanneer Defensie Aswinabo wil inzetten. Het contract richt zich op 'een zo snel mogelijke start van de productiefase'. Volgens Defensie is er ook internationaal vraag naar Aswinabo.

Aswinabo Defensie glasvezelkabel onderzeebotenAswinabo Defensie glasvezelkabel onderzeeboten

Bij de rechterfoto staat de Aswinabo-kabel voor een towed array-systeem dat nu gebruikt wordt. Het verschil in grootte is hier goed te zien.

Door Hayte Hugo

Redacteur

Feedback • 21-07-2026 09:07
138 • submitter: JelleDJs

21-07-2026 • 09:07

138

Submitter: JelleDJs

Lees meer

Reacties (138)

138
132
72
10
0
40
Die kabel rekt uit en neemt zo geluid op
Het is vast natuurkundig uit te leggen, maar geluid opnemen door uitrekking van glasvezel waar de microfoons in zitten behoeft imo wel wat extra toelichting.
Het systeem neemt dat geluid realtime op 'met een nauwkeurigheid van een biljardste van een millimeter'.
Heeft dit met de golflengtes van het geluid te maken?
Feitelijk wikkelen ze die kabel heel vaak om een soort ballon heen. Onder water wordt die ballon samengekrukt door waterdruk, maar ook door drukgolven van geluid. Dat samendrukken kan je dan meten. https://optics11.com/pres...es-from-sabotage-threats/

En

https://www.nwo.nl/sites/...tic%20hydrophone_2021.pdf

Edit: 2e link toegevoegd

[Reactie gewijzigd door Illusion op 21 juli 2026 13:04]

Waar haal je deze informatie uit die bron? Ik vind het zo niet direct terug.

Het Tweakers artikel, de door hun gelinkte bronnen en de foto's doen ook uitschijnen dat het een vrije kabel is die voortgesleept wordt, en niet een gewikkeld op een bol?
In de tijd dat ik een op een onderzeeboot heb gewerkt... blauwe maandag... Waar glasvezel wordt geïntroduceerd mocht je de vezel om verschillende redenen niet te krap leggen. Een van de redenen was dat er dan fotonen uit de kabel ontsnapte die de vijand kon meten door er een sensor dicht bij neer te leggen..
dat was ruim 30 jaar geleden..
Ik geloof ook prima dat ze via deze glasvezel kabel om deze manier geluid kunnen meten. Een soort phased array dus. Ze zullen er wel tig rondom een buis hebben gelegd (zoals je zelf ook al ongeveer zegt) en deze dan inmiddels,eten. Kun je dus ook goed bepalen waar het geluid vandaan komt...
Dat is bijna hetzelfde verhaal dat een knoop in je bougiekabel een krachtiger vonk oplevert ;-)

Wat je vermoedelijk bedoelt is dat je een minimale buigstraal nodig hebt om licht-in-glas correct te kunnen verplaatsen. Simpel gezegd: licht kan niet haaks de bocht om. Een afgeschermde kabel (er zitten diverse buitenmantels om een glasvezel kabel, per vezel, per groep vezels, hele kabel en beschermingsmateriaaal) laat in principe verder geen licht door.

Dus fotonen uit de kabel, en zichtbaar voor de vijand, dat is vermoedelijk categorie broodje aap. Net zoiets als ooievaarskuitenvet. Het is voor mij alleen al 10-tallen jaren geleden dat ik me met (toen: multimode) glasvezel bezig hield. Je moet uiteraard niet in een open einde van een glasvezel kijken. Het (als het infrarood is, niet zichtbare) licht kan wel je oog beschadigen.
Fotonen uit de kabel die ontsnappen en door een ander ontvangen kunnen worden is zeker geen broodje aap, de naam voor deze onderschepping is namelijk Fiber tapping.
Dan maak je wel eerst de mantel kapot. Dat is niet iets wat een medewerker in een onderzeeboot doet, maar een saboteur, ergens op een plek waar een kabel ligt. In ieder geval vliegen fotonen niet spontaan de kabel uit.

Die fiber tapping truc doe je trouwens niet met een aardappelschilmesje of zo. Daarvoor heb je hoogwaardige apparatuur voor nodig. Net zoals ook nodig is voor glasvezels aan elkaar lassen. De kern van een multi-mode kabel is een paar 10-tallen micro-meter (iets dikker dan je haren op je hoofd). Voor single mode is de kern nog dunner (<10mu, wat dunner dan je haar is).

[Reactie gewijzigd door kdekker op 21 juli 2026 11:22]

Dat is voor deze situatie helemaal niet van toepassing. Een onderzeeboot/duiker 100m dieper kan die evt. vrijgekomen fotonen helemaal niet detecteren, daarvoor komt er veel te veel licht van boven het water (ook bij maanlicht/sterrenlicht). En dit is een lichtdicht systeem, de vijand kan deze glasvezelkabels helemaal niet saboteren, die zitten altijd vast aan de boot.
Dan moet de evesdropper dus in de boot aanwezig zijn met apparatuur

Fotonen gaan echt niet door de wand heen ,ook niet als ze neerslaan op de wand.
Dit is wel logischer dan een glasvezelkabel achter een duikboot aan slepen. Het lijkt me dat je daardoor heel.erg veel storing/ruis krijgt. Deze uitleg ontbreekt helaas bij het artikel.
Je gaat hier mis. Ze gebruiken (Fibre Bragg Grating). Dit is een glasvezel structuur waar licht door heen gaat. Door trillingen (bijv. Geluid) zet de structuur uit en krimpt. Dit levert een verschuiving in de golflengte van het licht op (orde grootte die jij noemt). Deze verschuiving is dan weer te vertalen naar de trillingsfrequentie van de fibre Bragg (in dit geval trillingen van geluid)
Correct. FBG wordt ook toegepast voor o.a. het meten van kunstwerken zoals bruggen en viaducten. Het voordeel van FBG is dat je in een enkele glasvezel heel veel sensoren kunt plaatsen en deze met hoge frequentie met een laser kunt uitlezen. Je meet de rek van de sensoren. Hierdoor kun je het dynamische gedrag van het kunstwerk inzichtelijk maken.

FBG is daarbij inderdaad heel gevoelig. Met een FBG reksensor op een spoorstaaf kun je de assen van een passerende trein tellen en de aslast afleiden - puur uit de rek die in de spoorstaaf ontstaat.
Ik snap je vragen, het is ook geen simpele materie. SURF doet ook ondezoek over ons glasvezelnetwerk met fibersensing. We hebben hier wat extra uitleg staan, denk redelijk toegankelijk: https://www.surf.nl/themas/netwerk/fibersensing

En daarnaast ook een podcast waarin nader wordt toegelicht wat het precies is en wat je hiermee kan doen. https://www.surf.nl/podcast/wat-je-moet-weten-over-fibersensing
Om op het laatste eerst te antwoorden: dat heeft niets met geluid te maken, of zelfs maar met natuurkunde. De gesuggereerde precisie is een attometer, in een oceaan waar de temperatuur niet onder controle is.

Dan snap je ook meteen waarom het eerste punt zo nietszeggend is. De PR medewerker die hierop los gegaan is snapt niets van natuurkunde.
Het meten met deze sensoren gebeurd met een FBG Interrogator, een optische bron die reflectieverschuiving (golflengte) kan meten.

Uit de datasheet van een commercieel verkrijgbaar model:

Wavelength sensitivity (3) / Wavelength accuracy (4)< 0.5 pm / < 10 pm
https://sentea.com/interrogator/
Yup, en dat is dus 7 ordegroottes meer dan een attometer. Dan zit je op Ligo nivo - en dat is een sensor waar je niet binnen 5 meter afstand mag komen omdat je zwaartekracht de meting verstoort!
Miljardste van een millimeter is volgens mij een picometer (1012), geen attometer.

Waarmee je nog steeds gelijk hebt, denk ik. Maar ik zag een slak en wilde een korrel zout er op leggen. En naast die slak liep een woest aantrekkelijke mier waar ik… eh… nou ja, vul zelf maar in.
Ze spreken over een biljardste, niet een miljardste:
Die kabel rekt uit en neemt zo geluid op dat de microfoons oppikken. Het systeem neemt dat geluid realtime op 'met een nauwkeurigheid van een biljardste van een millimeter'.
In de hoop dat dit geen slecht vertaalde tekst is van een oorspronkelijk Engels tekst. Het zal niet de eerste keer zijn dat het Engelse 'billion' onterecht vertaald wordt naar het Nederlandse 'biljard'. Positief is dan weer dat die vertaling in dat geval handmatig gedaan is i.p.v. via Google Translate of AI, want die maakt die fout niet vermoed ik.
edit:
Ik lees in de Engelse tekst 'quadrillionth of a millimeter', dus geen incorrecte vertaling.

[Reactie gewijzigd door mac1987 op 21 juli 2026 10:37]

"Biljardste" staat in de bron tekst.

"Het getal: Een biljard is een enorm groot getal. Je schrijft een 1 met maar liefst 15 nullen (1.000.000.000.000.000). Het is duizend keer zoveel als een biljoen."

(Een biljoen is duizend miljard).

En slakken glijden toch? ,Ze lopen dacht ik niet.
Je hebt gelijk!

* vanaalten gaat zich in een hoekje schamen en laat de mier en slak verder met rust
Ik snap het ook niet. Zitten die microfoons aan de kabel, in de kabel, of gewoon op de boot aan het uiteinde van de kabel.
En waarom zouden we expliciet gaan uitleggen hoe dit systeem werkt?
In sommige constructies meten ze ook de uitzetting (rek) met glasvezels. Die kun je zelfs inlamineren in de constructie zelf. Zo kun je de belasting meten van constructies. Of in rigging van zeilboten. Of bruggen. Noem maar op.
een biljardste van een millimeter
Dat lijkt me eerlijk gezegd vrij sterk. Een biljardste van een millimeter = 10⁻¹⁵ × 10⁻³ meter = 10⁻¹⁸ meter, ofwel, 1 attometer. Dat is ongeveer 1/840ste diameter van een proton.
Dit verhaal is een versie van de klok horen luiden maar niet weten waar de klepel hangt. Ik vermoed dat ze het volgende bedoelen: Een glasvezel kabel kan je zo bewerken dat er kleine krasjes in komen en met een laser door de glasvezel kan je heel nauwkeurig de afstand meten tussen het krasje en de laser d.m.v een time of flight meting, die kennen we ook van de LIDAR. Deze techniek heet Fiber Bragg Grating. Doordat je de afstand en tril frequentie (=temparatuur) kan meten van alle krasjes in de vezel krijg je een beeld van hoe de glasvezel beweegt en met welke snelheid. Daarmee kan je exact in kaart brengen welke trillingen er rond de glasvezel plaatsvinden. Dit wordt veel gebruikt in de bruggenbouw om de beweging van de brug (= sterkte van de brug) te meten. Ook kan je exact zien hoeveel voertuigen er over de brug rijden en hoeveel effect dit heeft op de brug. Dit lijkt dus de onderwater versie van FBG te zijn. Je kan aan de glasvezel nog sensoren hangen die bepaalde trillingen vergroten zodat ze beter te meten zijn. Ik kan me heel goed voorstelllen dat met deze techniek de werverlingen in het water te meten zijn en dat deze te koppelen zijn aan specifieke dingen zoals een zeehond of een onderzeeeer of een onderwaterdrone.
Het komt sowieso over als een technisch verhaal, verteld door een niet-technische PR-dame, samengevat door een technische (maar niet op dit sprcifieke vakagebied) redacteur.

De strekking is duidelijk. De exacte details blijven wat in het midden.
Dit artikel roept meer vragen op dan dat er beantwoord worden en iets meer (technische) duiding zou prettig zijn.

Hoe lang is de kabel? Hoe werkt het? Wat is de range waarin het werkt?
Ik vind het überhaupt opmerkelijk dat erover gecommuniceerd wordt. Waarom zou je de (potentiële) vijand wijzer maken?
Defensie werkt al met passieve kabelsystemen om onderzee boten op te sporen. In mijn tijd was dit met de "Anaconda". Je laat de vijand weten dat je dit middel hebt om af te schrikken. Als men weet dat je dit middel hebt....weten ze ook wat ze beter niet kunnen doen. Defensie geeft echt niet alles vrij 😉 Ze hebben veel meer dan wij weten gelukkig.
De vijand wijzer maken is in dit geval een uitstekend idee. Het hele idee achter onderzeeërs is dat ze onopgemerkt in jouw wateren rond kunnen varen. In het openbaar verkondigen dat je een manier hebt om ze op te sporen zorgt ervoor dat men zich twee keer moet bedenken. Men geeft natuurlijk geen details prijs over hoe succesvol dit systeem nu precies is en hoe breed het ingezet wordt, daar mag de tegenstander zelf naar raden.
Een tijd terug was dit onderwerp al op bnr te beluisteren. Blijkbaar is het de bedoeling dat RU het weet.
Laten we die 3,5% bbp gebruiken om te innoveren met producten die bijdragen aan onze economie en welvaart…
edit:
Iedereen leest wat anders dan ik bedoel. Ik vind een innovatie als in dit artikel genoemd juist goed.
Ik bedoel als je toch afspreekt om structureel 3,5% in defensie te steken, doe dat dan op een manier waarmee je defensie en de Nederlandse welvaart stimuleert.

Niet door materieel in de VS in de kopen, maar door ervoor te zorgen dat we zelf een volwassen defensie industrie ontwikkelen…

[Reactie gewijzigd door Gemeni op 21 juli 2026 12:16]

Praktisch élk stuk welvaart en innovatie in het algemeen heeft z'n oorsprong in militaire toepassingen dus ja, dat doen we al. Gelukkig.
Hoewel ik zeker voorstander ben van voldoende investeren in defensie is deze uitspraak nogal overdreven.

Om maar wat voorbeelden te noemen: stoommachines, gloeilampen, de telescoop, de drukpers, de transistor, penicilline, de auto, de koelkast, elektriciteit, vaccins en kunstmest zijn allemaal essentiële innovaties die geen militaire oorsprong hebben.

Daarnaast kun je je afvragen of als je de miljarden die in defensie onderzoek gepompt worden niet meer innovatie zouden opleveren als ze direct in fundamenteel wetenschappelijk onderzoek en R&D wordt geïnvesteerd.
Je hebt deels gelijk, niet al die dingen hebben een militaire oorsprong. Misschien moet ik het meer formuleren als "ze zijn vanwege de militaire toepassing sneller en efficiënter gemaakt". Oorlogsvoering is een áánjager van innovatie, niet zozeer een bron dan.

Vwb. de telescoop: (Hans) Lipperhey die de telescoop uitvond, of in elk geval als eerste pogingen deed om het te patenteren, presenteerde zijn uitvinding bij de Nederlandse Staten-Generaal die er militaire toepassingen voor zag.

Transistor: voortvloeisel uit onderzoek naar halfgeleiders dat tijdens WO2 gestart is om betrouwbaardere vervangers van radiobuizen te bouwen.

Peniciline: betrouwbaarder gemaakt om de geallieerden te helpen in WO2, sterke aanjager van financiering.

Kunstmest: het Haber-Boschproces voor ammoniakproductie was civiel, maar men kwam erachter dat je er ook prima explosieven mee kon maken voor de oorlogsvoering. Haber werd daarmee ook één van de grondleggers voor biologische oorlogsvoering.

Dus het is een 'mixed bag' - ja je hebt gelijk dat deze uitvindingen niet perse militair geënt zijn maar militaire toepassingen hebben wel degelijk voor versnelling gezorgd.
Dus het is een 'mixed bag' - ja je hebt gelijk dat deze uitvindingen niet perse militair geënt zijn maar militaire toepassingen hebben wel degelijk voor versnelling gezorgd.
Maar die versnellingen zie je vooral tijdens oorlogen, en wat je dan ziet is dat er budgetten voor defensie vrijkomen op die anders naar onderwijs, gezondheidszorg, duurzame energie of civiele R&D zouden gaan. Na oorlogen duurt het vaak decennia om de economie te herstellen. Daarnaast worden veel dingen door defensie een kant op geduwd waardoor het helemaal niet meer nuttig is voor consumenten.

Juist vrede en stabiliteit zorgen voor economische groei, en dat zorgt op zijn beurt dat er geld beschikbaar is om te innoveren. En ja, je hebt Defensie nodig om vrede en stabiliteit te bewaken, maar de de loftrompet blazen over alle innovaties die van defensie komen vind ik niet perse gepast, de miljarden die naar defensieonderzoek gaan hadden naar mijn idee meer opgeleverd als ze direct voor onderzoek naar innovatie en wetenschappelijk onderzoek waren gegaan.

Veel innovaties vanuit defensie komen vanuit de VS, waar men per jaar 1,42 biljoen (1.420.000.000.000) aan defensie uitgeeft. Als deze kosten met 25% zouden verlagen zouden ze het huidige budget voor onderwijs kunnen verdubbelen. Vermoed dat dit veel meer innovatie zou zorgen dan het leger ooit zou kunnen.
Ik denk dat het niet zo goed gaat met onze economie en welvaart als alle internet-, stroom- en andere kabels in de Noordzee gemakkelijk onklaar gemaakt kunnen worden. Maar misschien heb jij betere ideeën?
Ik vind dit juist een mooi voorbeeld van innovatie. Daarbij kunnen we dit product exporteren, beter dan het geld naar Amerika pompen…
Sorry, ik begreep je inderdaad verkeerd!
Het is niet dat de ene investering de ander uitsluit. Wat hebben investeringen in de een voor zin als de ander achterblijft, waardoor er misbruik van gemaakt wordt en het afbreuk doet aan de investeringen waar jij van wilt dat alle focus op dient te liggen?

Is je reactie blijk van naïviteit of poging reacties uit te lokken? :)

Overigens, 3e reden voor 'n dergelijke post is dat er wellicht 'n belang achter zit... ;)
Volgens mij wordt mijn opmerking verkeerd gelezen.

Ik vind het juist goed dat we militair investeren, maar als we dat doen, dan moeten we niet het geld naar Amerikaanse fabrikanten pompen, maar zelf innoveren en producten ontwikkelen zodat we er zelf ook wat aan hebben.

Daar is dit een mooi voorbeeld van.
Als Europa 'lekker was gaan innoveren voor de economie en welvaart', dan had Oekraïne niet meer bestaan. Denk jij dat het Russische regime was opgehouden bij Oekraïnse grens?
Nouja, zwart/wit gezien zijn we in Europa sinds de val van de muur wel min of meer 'lekker gaan innoveren voor de economie en welvaart' onder het mom van "met handel vaart iedereen wel". Daardoor moeten we er nu juist (terecht) hard aan trekken om onze defensie weer op orde te krijgen.

[Reactie gewijzigd door Dwarlorf op 21 juli 2026 12:39]

Laten we die 3,5% bbp gebruiken om te innoveren met producten die bijdragen aan onze economie en welvaart…
Aldus het artikel:
Volgens Defensie is er ook internationaal vraag naar Aswinabo.
Laat ik het zo zeggen, Beter hier innovatieve oplossingen verzinnen, ontwikkelen, maken en verkopen dan ze in de VS kopen.
Want tussen 40-45 deed onze economie het ook zo fantastisch! Met de nationale afslankkuur in de winter van 45 als toppunt.
Meer veiligheid/stabiliteit (zelfs als het enkel gevoelsmatig is) = makkelijker geld uitgeven = goed voor de economie en welvaart.
Dit word ook ingezet voor andere toepassingen zoals het monitoren van transformatoren.
Wat heb je aan economie en welvaart als je jezelf (en dus je land/economie/welvaart) niet kan verdedigen waardoor een agressor (wie dat ook mag zijn) alles kan innemen/gebruiken voor zijn eigen belang?
Dat geldt ook voor sociologie en welzijn.
laten we overal aggresors zien en daar een hoop geld aan uitgeven en de zeebodem bijvoorbeeld kapot raggen. Ondertussen hebben we 40 graden in de zomer en grote water tekorten. Welvaart... overleven bedoel je. De milieu en klimaatsschade van oorlog is fenomenaal.
En als je er iets verder over nadenkt, zie je ook dat jezelf bewapenen een afschrikwekkend effect kan hebben. Juist daardoor kunnen conflicten of zelfs oorlogen worden voorkomen.

Volgens mij wordt er overigens niets over de zeebodem gesleept of kapotgetrokken. Integendeel: ze gebruiken onderzeeboten juist omdat die minder verstoring en ruis veroorzaken in de meetinstrumenten. Die instrumenten functioneren het beste wanneer ze vrij in het water hangen, en dus niet aan het oppervlak of over de zeebodem worden voortgetrokken.
Als het een afschrikwekkend effect zou hebben had Rusland nooit aangevallen.Oorlogen worden begonnen door alleenheersers zoals Putin, Trump en Nethanyahu die niet in de werkelijkheid leven maar omgeven worden door jaknikkers en die zichzelf verheerlijken. Putin heeft inmiddels enkele miljoenen doden op zijn geweten en geeft daar geen reet om. Netanyahu is een persoonlikke oorlog aan het uitvoeren. Het gaat niet over grondgebidd veroveren,het gaat om persoonlijke macht.

[Reactie gewijzigd door tw_gotcha op 21 juli 2026 11:56]

Als het een afschrikwekkend effect zou hebben had Rusland nooit aangevallen.
Putin is zijn "speciale militaire operatie" begonnen omdat hij had ingeschat dat ze in enkele dagen/weken zouden winnen en dat het westen zich niet zou mengen in het conflict of dat de oorlog al gewonnen zou zijn voordat het westen ondersteuning zou kunnen bieden. Beide inschatting bleken er behoorlijk naast te zitten.

Dictators kijken naar 3 dingen als het om oorlog gaat:
1) Is het waarschijnlijk dat ik win (en wat raak ik kwijt als ik verlies)
2) Wat zijn de kosten en opbrengsten van een oorlog.
3) Komen er door de oorlog militaire of economische reacties van bondgenoten.

Hoe sterk het leger van een land en de bondgenoten van dat land zijn hebben invloed op alle 3 de aspecten. De kans dat de dictator wint word kleiner, en de kosten worden sowieso hoger omdat er meer verliezen worden geleden tegen een sterkere tegenstander, zeker als bondgenoten zich in de strijd mengen.
Dat komt omdat dit leest als een voorstel, en een voorstel doe je omdat je iets wilt veranderen natuurlijk. Daarmee suggereer je inderdaad dat dit nu niet wordt gedaan.

Hier, we laten het de LLM het herschrijven (2e poging):
Dit is precies het soort Nederlandse innovatie dat zowel onze defensie als onze economie en welvaart kan versterken. Als we structureel 3,5% van het bbp aan defensie besteden, laten we dat dan zoveel mogelijk doen via Nederlandse kennis, technologie en productie.

Niet door vooral materieel in de VS in te kopen, maar door ervoor te zorgen dat we zelf een volwassen defensie-industrie ontwikkelen.

[Reactie gewijzigd door uiltje op 21 juli 2026 16:24]

Helemaal mee eens dat mijn reactie niet duidelijk was.
Ik ben het met je eens dat als we er geld in steken het in Nederland houden of op zijn minst Europa. Helaas een groot deel van Europa koopt in VS tot ergernis van Frankrijk die dan ook niet aan mee doet. Begrijp me niet verkeer ben voor een defensie industrie maar bommen blijven nergens anders goed voor als vernietigen of magazijn vulling, wat mijn voorkeur is. Dus dat de defensie industrie welvaart stimuleert vindt ik wat rooskleurig gezegd. Dit geld alleen als je het buiten Nederland kan verkopen, zo als Amerika slim doet. Dus ik hoop dat Nederland het systeem voor grof geld kan verkopen, hebben we er nog wat aan. Voorlopig gaat het meer om de knikker dan om het spel.

[Reactie gewijzigd door EKes op 21 juli 2026 18:36]

Er staat toch "het Nederlandse bedrijf".

Dus al die mensen die er werken dragen toch bij aan onze welvaart?
Wat bedoel je nou?

Welvaart boven alles. Wat zou er dan volgens jou bovenaan moeten staan? Wat is jouw definitie van welvaart? En is het voor jou dan niet nodig om die te beschermen?
Milieu, duurzaamheid,klimaat.Dat zou bovenaan moeten staan. Ondertussen zijn we het ermee eens dat we honderden miljarden aan defensie uitgeven. De mondiale JAARLIJKSE uitgavens aan wapens is 2200 tot 2500 Biljard! Wat je daar niet voor zou kunnen doen... dan hadden we duurzame welvaart voor iedereen kunnen hebben.
dan hadden we duurzame welvaart voor iedereen kunnen hebben.
Maar niet kunnen beschermen waardoor alles voor niks is...
Wat je daar niet voor zou kunnen doen... dan hadden we duurzame welvaart voor iedereen kunnen hebben.
Het idee dat we dat voor elkaar krijgen (door geen wapens meer te maken) is puur utopisch, gaat nooit gebeuren, al wil iedereen het dan nog lukt het niet door wantrouwen richting anderen.

De wapenwedloop gaat nooit verdwijnen en is er altijd al geweest zolang de mens bestaat.
De mondiale JAARLIJKSE uitgavens aan wapens is 2200 tot 2500 Biljard!
Dat zou 312,5 miljoen per jaar per persoon op aarde kosten :+

[Reactie gewijzigd door watercoolertje op 21 juli 2026 13:56]

Eh biljoen niet biljard (trillion).natuurlijk is het allemaal utopisch.Maar principes zijn altijd utopisch. De grootste fout en dooddoener die je kunt maken is dan maar geen discussie aan te gaan en lekker alles te negeren.want ja ... het gaat toch nooit gebeuren. Principes zijn zo oud als de mensheid ....
Als ik een lange kabel voortsleep blijft die altijd ergens achter haken.

Blijft de kabel 'drijven' of zinkt/drijft die langzaam?
Wat gebeurd er met de kabel als de onderzeeboot stil moet liggen vanwege gevaar?
Doorgaans wordt een towed array niet uitgezet in ondiep water. De kabel zal in principe altijd zinken. Vanuit de boot wordt de spanning op de towline streng gemonitord. Mocht de boot volledig stil liggen (komt vrijwel niet voor) dan zal de array met minimale lijnspanning worden ingehaald, een beetje als een werphengel met een blinker.
Ik mag aannemen dat het systeem op voorkeursdiepte kan worden gelegd terwijl deze uitgerold is gezien een onderzeeboot in temperatuurlagen kan "verstoppen" En dat deze slang zeker niet zinkt als het schip stil komt te liggen. Hiervoor hoef je bv enkel wat lucht in de slang toe te voegen danwel onttrekken (als simpelste idee). Tijdens het uitrollen dus direct lucht toevoegen zodat de slang redelijk hoog in het water zweeft en gelang de zoekactie lucht onttrekken totdat je iets gevonden hebt eventueel. (passief luistersysteem)
Dit specifieke systeem ken ik natuurlijk niet, maar er zijn systemen waar aan het eind van de array een sensorpod, n.b. "Tail" , "Fish" , "Towed array". Deze kan uitgerust zijn met diepteroeren om zo tussen temperatuur of zoutere lagen te bewegen. De array zelf is meestal neutraal drijvend (gemaakt).
lucht in je kabel is op iedere diepte variabel (hoe dieper hoe meer lucht om neutraal te blijven).

Wat handiger is, is zorgen dat je kwa volumieke massa nagenoeg gelijk zit aan water. Dan blijft de kabel uit zichzelf neutraal kwa drijfvermogen.
Als ik het zo lees dan wordt de kabel gesleept door de onderzeeër en zweeft deze in het water. Dus de kabel sleept niet over de bodem.

Maar dat is hoe ik het interpreteer :)

En ja, mijn Gardena-slang blijft ook altijd en overal ergens achter haken :+
Lol. Ik vermoed dat die Gardena-slang ook om andere reden minder geschikt is voor dit doel.
Voorheen was het een electrische kabel en tegenwoordig een glasvezel. Vaar-technisch is er dus praktisch geen verschil. In de regel worden dit soort kabels zodanig gemaakt dat ze ongeveer zweven in het water, dat ze dus op een redelijk constante diepte blijven hangen.

Zolang ze gesleept worden is dat zeker geen probleem. Als het schip stil gaat liggen, zullen ze de kabel waarschijnlijk langzaam oprollen om te voorkomen dat ze gaat drijven of zinken of in de knoop raakt...
In het verleden zijn dit soort towed arrays ook al gemaakt met enkel glasvezels. Het fijne hieraan is dat je meerdere sensoren op een lijn kunt hebben, waarbij elke sensor een ander stukje van het spectrum wat door de vezel gestuurd wordt moduleert. Dit kun je voor allerlei sensoren gebruiken als je de input maar kunt omzetten in een beweging.

Om de lijn niet te laten zinken zijn er ook oplossingen waarbij er een kleine vin/draagvleugelboot wordt gebruikt die de array lift geeft zolang je in beweging bent
Dit is net zo iets wat Fugro bijvoorbeeld doet, die doen seismisch bodemonderzoek voor de olie-industrie.

een boot sleept slangen met hydrofoons en is gevuld met jet fuel (lichter dan water) achter de boot. <-- Foto's en wat uitleg hoe het werkt.
Schitterende techniek, ik snap alleen nooit zo goed waarom dit zo van de daken wordt geschreeuwd, via sites als tweakers, etc.

Dit is toch nuttige informatie voor de vijand?
Idee is waarschijnlijk dat RU dan minder snel sabotage denkt te kunnen plegen onderwater in de buurt van plaatsen waar we deze nieuwe techniek inzetten. In elk geval gaat het ze niet ongezien meer lukken. In de golf van Finland heeft RU allerlei infrastructuur gesloopt die tussen FI en EE aanwezig was.
Wat mij bevreemd is de afkorting, asw begrijp ik, maar waarom die x weglaten bij inabox?
Doordat een elektromagnetisch veld ontbreekt, stoort Aswinabo de radar ook niet. Sonar doet dat wel.
Sonar stoort dus de radar? Hä?

Hoe gebruik je een glasvezel zonder elektromagnetisch veld? Is licht niet een elektromagnetisch veld?

Dit artikel komt op mij zeer afgeraffeld over.
Waarbij sonar inderdaad geheel iets anders is, dan met een onderwatermicrofoon/hydrofoon luisteren. Bij de eerste zendt men ( = actief ) pulsen onderwater uit en verraad men daarmee ook de eigen aanwezigheid/locatie, terwijl de tweede passief is en je zo ook je locatie niet bekend maakt.

Mijns inziens haalt men hier meerdere technieken door elkaar, tovert men met onmogelijke waarden ( een biljardste van een millimeter ) om zo een betrouwbaar ogend PR verhaal te construeren !

[Reactie gewijzigd door PsiTweaker op 21 juli 2026 11:44]

Nee, je verwart hier actieve sonar met sonar. Sonar komt in twee smaken, actief en passief - net zoals radar. Zend je zelf een signaal uit en luister je naar de reflectie? Actief. Luister je naar bronnen elders? Passief.

Passieve sonar is nuttiger dan passieve radar omdat schepen van nature schroeflawaai maken.
Nee hoor, ik verwar niets.

Passief sonar = luisteren m.b.v. onderwatermicrofoon/hydrofoon en dat is exact wat ik beschreef als tegenovergestelde van sonar. Waarbij men signalen onderwater verzend = actief.

[Reactie gewijzigd door PsiTweaker op 21 juli 2026 16:23]

Ja, de natuurkunde is hier ver te zoeken.

Voor klassieke sonar geldt dat ze elektrische hydrofoons gebruiken. De stroom door die sensoren veroorzaakt een EM veld.
Las van de week nog dat we onbemande drones op het water inzetten. Kunnen die dit niet doen dan?

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn