Trump grijpt weer mis, Nobelprijs voor de Vrede 2026 naar rechter Navi Pillay
Het Noorse Nobelcomité heeft vrijdag in Oslo bekendgemaakt dat de Nobelprijs voor de Vrede 2026 naar de Zuid-Afrikaanse rechter Navanethem 'Navi' Pillay gaat. Ze krijgt de prijs voor haar inzet voor het internationaal recht en tegen oorlogsmisdaden en genocide.
Nobelprijs voor de Vrede 2026: de loopbaan van Navi Pillay
Pillay werd tijdens de apartheid geboren in een Indiase Tamil-familie in Zuid-Afrika. Ze werd advocaat en verzette zich volgens het comité tegen "diepgewortelde structurele discriminatie, segregatie en uitsluiting". Al vroeg in haar loopbaan verdedigde ze Nelson Mandela en anderen die zich uitspraken tegen de apartheid. In 1995 werd ze benoemd tot rechter bij het hooggerechtshof van Zuid-Afrika.
Ze was eerder rechter en voorzitter van het Internationaal Tribunaal voor Rwanda. Van 2003 tot 2008 was ze rechter bij het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag, daarna tot 2014 Hoge Commissaris voor de Mensenrechten van de Verenigde Naties. Momenteel is ze actief voor het Internationaal Gerechtshof in de zaak over genocide op de Rohingya in Myanmar.
Ze leidde ook een onafhankelijke VN-onderzoekscommissie. Die beschuldigde Israël vorig jaar van genocide in de Gazastrook.
Waarom het Nobelcomité Navi Pillay de Vredesprijs geeft
Volgens het comité toont Pillay "een enorme moed" door zich in te zetten voor de vervolging van daders van oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid. Het prijst haar "sterke morele kompas" en noemt haar werk van grote betekenis voor de internationale rechtsorde.
Het comité benadrukt het belang van het internationaal recht: dat is niet langer slechts een aanvulling op vrede en veiligheid, maar een "absolute noodzaak". Dat systeem staat volgens de jury "onder enorme druk" en de instellingen worden aangevallen. Het comité ziet een verschuiving naar machtspolitiek ten koste van juridische kaders.
De Amerikaanse president Donald Trump sprak onlangs over "schijnprocessen" bij het ICC en zei dat hij het hof "steen voor steen" wil afbreken. De Verenigde Staten hebben sancties opgelegd aan medewerkers van het ICC en dreigen met verdere sancties.
Prijzengeld en kandidaten Nobelprijs voor de Vrede 2026
Dit jaar is de prijs 12 miljoen Zweedse kronen waard, iets meer dan 1 miljoen euro. Er waren 287 kandidaten, onder wie 79 organisaties. De comitéleden zijn Noorse staatsburgers die het Noorse parlement voor zes jaar kiest. Vorig jaar ging de prijs naar de Venezolaanse oppositieleider María Corina Machado.
De volledige lijst met kandidaten wordt pas na vijftig jaar bekendgemaakt. Wie er dit jaar nog meer kans maakte op de prijs, is dus niet bekend.
Trump en de Nobelprijs voor de Vrede 2026: nominatie niet bevestigd
Volgens persbureau Reuters zeggen de leiders van Cambodja, Israël en Pakistan dat zij Trump hebben genomineerd. Het comité bevestigt dat niet en de nominaties zijn niet te controleren. Een nominatie is een voorstel van een derde en zegt niets over de keuze van het comité.
Trump zei woensdag dat hij de prijs verdient, maar dat hij niet weet wat het comité besluit. Machado gaf in januari haar medaille van de Nobelprijs voor de Vrede 2025 aan Trump.
Pillay kreeg in 2016 een eredoctoraat in Rotterdam
Op 9 juni 2016 ontving Pillay een eredoctoraat van de Erasmus Universiteit Rotterdam. Ze hield toen de Mandeville Lezing over mensenrechten en de vluchtelingencrisis van dat jaar. Ze zei dat vreemdelingenhaat, afwijzing, argwaan en agressie het publieke debat domineerden. Het was een misvatting dat migratie een bedreiging vormt, zei ze. Europa had in zijn geschiedenis juist veel geprofiteerd van migratie.
Nobelprijs winnaar Navi Pillay (@Ministerie van Buitenlandse Zaken - https://creativecommons.org/licenses/by-sa/2.0/)