Meer konijnen moeten Rotterdamse haven van stikstofslot halen

De natuur in de duingebieden rond het westelijke deel van de haven moet worden versterkt. Daarvoor zijn maatregelen nodig die verdroging tegengaan. Zo kan het waterpeil worden verhoogd, maar daar wordt nog onderzoek naar gedaan. Ook moet de verspreiding van plantensoorten die niet in de duinen thuishoren worden aangepakt, zoals de Japanse duizendknoop.

Om de duinen open te houden en te voorkomen dat ze dichtgroeien met planten, is een grotere konijnenpopulatie belangrijk. Daardoor kan zand meer stuiven en dat hebben bepaalde planten en insecten nodig. Door ziektes is de konijnenpopulatie sterk gedaald en er moeten dus nieuwe konijnen worden uitgezet. Ook Schotse Hooglanders kunnen helpen bij het begrazen van de duinen.

Verschillende overheden, het Havenbedrijf Rotterdam en Deltalinqs (de vereniging van bedrijven in de haven) hebben een plan gemaakt om de natuur in vier gebieden te verbeteren. Het gaat om de Natura 2000-gebieden Solleveld en Kapittelduinen, Westduinpark en Wapendal, Meijendel en Berkheide en Voornes Duin.

Ook de natuur buiten de Natura 2000-gebieden moet herstellen. Op die manier ontstaan er volgens de provincie Zuid-Holland "robuustere" natuurgebieden. Voor het natuurherstel heeft het kabinet 50 miljoen euro uitgetrokken.

Zuid-Holland heeft ecologen opnieuw laten kijken naar de staat van de vier Natura 2000-gebieden. Die bleek beter te zijn dan gedacht. Dat komt onder meer door stikstofmaatregelen die de laatste jaren al zijn genomen. Daar heeft de natuur in de duinen van geprofiteerd.

"Wat er nog aan verbetering moet gebeuren gaan we in nieuwe beheerplannen zetten. Dan is er een nieuwe juridische werkelijkheid, maar dan moet je de natuur wel herstellen", zegt Arne Weverling, gedeputeerde van Zuid-Holland.

Dat de Rotterdamse haven verantwoordelijk is voor minder dan 5 procent van de landelijke stikstofneerslag op beschermde natuur, helpt daarbij ook. Daardoor heeft de natuur in de duinen al minder last van stikstof dan bijvoorbeeld de Nieuwkoopse Plassen of de Veluwe. In die gebieden komt veel stikstof vanuit stallen terecht.

Het weer verlenen van vergunningen gaat vermoedelijk voor een zucht van verlichting zorgen bij bedrijven in de haven. De vergunningverlening lag al bijna twee jaar vrijwel helemaal stil. Dat komt door een uitspraak van de Raad van State, die het verbiedt om te 'schuiven' met nog beschikbare stikstofruimte.

Het had grote gevolgen voor bedrijven in de haven. Geplande investeringen konden daardoor niet doorgaan. "Dat heeft effect gehad op het vertrouwen, ook in de overheid", zegt Jacco Vonhof, voorzitter van Deltalinqs. "Je kan dit niet in het buitenland uitleggen. Je had een vergunning, maar die was toch niet goed. Dat doet wel wat met het vertrouwen, ja."

Bedrijven in de haven lopen ook tegen andere obstakels aan, zoals netcongestie en dumping vanuit China. Maar met het openbreken van het stikstofslot verdwijnt wel een hoofdpijndossier, verwacht Vonhof.

Wel is nog de vraag of de plannen overeind blijven bij de rechter. "Dat moet de toekomst uitwijzen", zegt Weverling. Zijn collega Robert Tieman denkt "heel goede kaarten te hebben". "De deur staat niet op een kiertje. Nee, we zijn af van het stikstofslot in de haven."