Home   2026-08-03 17:31:33

←

SpaceX lanceert voor het eerst Starlink V3-satellieten met hogere bandbreedte

Original article

SpaceX heeft voor het eerst een nieuwe versie van Starlink-satellieten gelanceerd met een Starship-raket. Tijdens de dertiende testvlucht bracht Starship twintig Starlink V3-satellieten naar de ruimte, al kwamen die zoals gepland niet in een baan om de aarde. De landing van de booster ging niet zoals gepland.

Het is de eerste keer dat SpaceX met Starship een lading Starlink-satellieten uitzette. De raket steeg vrijdagavond laat op vanaf Starbase in Texas. Het was de dertiende testvlucht van de raket, die SpaceX ziet als de toekomst van het bedrijf.

Tijdens de lancering brachten Starship en de Super Heavy V3-booster een lading van twintig Starlink V3-satellieten naar de ruimte. Dat is de nieuwe generatie van telecomsatellieten, die een hogere up- en downloadsnelheid en krachtigere antennes hebben. V3-satellieten kunnen een terabit per seconde aan data naar de aarde sturen en 160Gb/s ontvangen. Dat is respectievelijk 10 en 22 keer zoveel als oudere Starlink-satellieten.

Hogere capaciteit en meer snelheid

Die hogere capaciteit moet het ook mogelijk maken dat gewone telefoons verbinding maken met de satellieten. SpaceX hoopt in de toekomst het bestaande Starlink-netwerk, dat nu uit 10.000 satellieten bestaat, uit te breiden met de nieuwe V3-satellieten. Op termijn wil SpaceX ook alle V2-satellieten vervangen door de nieuwe. Starship, dat veel meer lading naar boven kan brengen, is de sleutel daarvoor.

starlink v3 satelliet

Toch zijn die V3-satellieten voorlopig niet bruikbaar. SpaceX bracht ze niet in een baan om de aarde. Dat was ook niet de bedoeling; Starship kan dat nog niet.

Missie geslaagd, landing niet helemaal

Wel noemde SpaceX de missie gedeeltelijk succesvol. Het bedrijf maakte contact met alle twintig satellieten voordat die na twintig minuten terugvielen naar de aarde en opbrandden in de dampkring.

Hoewel de missie op dat gebied succesvol was, ging de landing niet helemaal goed. Starship bestaat uit twee delen: het gelijknamige gedeelte dat de lading bevat en de Super Heavy-booster. De Starship-trap viel terug naar de aarde en wist vlak voor neerkomst in de Indische Oceaan rechtop te komen. Daarmee wilde SpaceX een landing simuleren zoals die in de toekomst op land moet gebeuren. Het bedrijf kon met die zachte landing controleren of het hitteschild goed functioneerde.

De Super Heavy-booster landde echter minder goed. Die crashte in de Golf van Mexico nadat vijf motoren niet ontstaken tijdens de landing. Dat gebeurde bij eerdere testvluchten ook al.

Door Tijs Hofmans

Nieuwscoördinator

Feedback • 26-07-2026 12:22
161 • submitter: MasterMaceMichu

26-07-2026 • 12:22

161

Submitter: MasterMaceMichu

Reacties (161)

“V3-satellieten kunnen een terabit per seconde aan data naar de aarde sturen en 160Gb/s ontvangen.”

Kleine nuance: de 1 Tb/s is de maximale downlink naar gebruikers. De 160 Gb/s is de maximale uplink van gebruikers terug naar de satelliet, niet de totale hoeveelheid data die de satelliet kan ontvangen. De aanvoer van internetverkeer verloopt via een aparte RF-backhaul (1,2 Tb/s) en via optische laserverbindingen met andere Starlink-satellieten. Daardoor kan een V3-satelliet tot 1 Tb/s aan downloadverkeer naar gebruikers leveren.
Heb je toevallig ook een idee wat de totale capaciteit is van Starlink en wat de bottleneck is?
De totale netwerkcapaciteit van Starlink is enkele honderden terabits per seconde (in 2025 circa 450 Tb/s). Er is geen enkele, centrale bottleneck. De capaciteit wordt bepaald door een combinatie van factoren, waarbij het beschikbare radiospectrum* meestal de belangrijkste beperkende factor is. Daarnaast spelen de capaciteit van de satellieten en hun spotbeams, de backhaul via grondstations en laserverbindingen, en het beschikbare zendvermogen een rol. Daardoor hangt de snelheid die een gebruiker ervaart vooral af van hoeveel gebruikers in dezelfde regio tegelijk gebruikmaken van de beschikbare capaciteit.

*de beperkte hoeveelheid frequenties waarop Starlink mag uitzenden. Ook al voeg je meer satellieten toe, die moeten uiteindelijk dezelfde frequentiebanden delen. De capaciteit groeit dus vooral door frequenties op verschillende plaatsen opnieuw te gebruiken (kleinere, gerichte spotbeams, 2048 up en down voor v3 tegenover 144/192 voor v2), niet doordat er onbeperkt nieuwe bandbreedte beschikbaar komt.
Dankjewel voor je uitgebreide antwoord!
Ik vind het wel aardig wasteful om 20 satellieten mee te nemen enkel om er ff contact mee te maken en ze dan te laten verbranden in de atmosfeer.
Zit allemaal in de berekening van hoe SpaceX werkt.
Het gaat natuurlijk niet alleen om economische waarde. Satellieten bevatten zeldzame aardmetalen die nu verloren zijn en extra vervuiling zijn in de atmosfeer.
Niet alleen vervuiling volgens deze publicatie van de rijksuniversiteit Groningen.
Tja, in de VS wordt het belang van een bedrijf boven het belang van mensen gesteld. Ik merk nu al dat ik vaak satelliet sporen moet verwijderen uit mijn foto’s van de sterrenhemel en dat zal alleen maar erger worden. Onbegrijpelijk dat een bedrijf dit mag veroorzaken terwijl de gehele wereld last van de gevolgen heeft.
Ik heb er geen last van dus beweren dat de hele wereld er last van heeft is wel wat bij het haar gegrepen.

Dus enkelingen hebben last terwijl er veel andere mee geholpen kunnen worden. Dus normaal dat het voorrang heeft op de enkelingen
Dan begrijp je blijkbaar de gevolgen niet van de grote aantallen satellieten die om commerciële redenen worden gelanceerd. Starlink is een commercieel bedrijf dat geld wil verdienen maar de kosten zullen uiteindelijk door iedereen op aarde betaald gaan worden.
Als we alles zouden moeten tegen houden wat bedrijven of mensen willen doen waarmee ze winst maken dan zaten we nu nog steeds in een grot.
Bedrijven hebben als doel zo veel mogelijk winst te maken, of door zo min mogelijk kosten / risico te betalen.
Een groot deel van de kosten / risico wordt meer en meer op de samenleving gedumpt.
Een samenleving is gebaat bij een goed en werkend milieu / natuur.
Klimaatverandering, uitstoot, vervuiling, doomscrollen, burn-outs, etc. Dat gaat allemaal ten koste van de natuur en dus ons allemaal. En wij betalen daar voor. Niet / minimaal de bedrijven.

Ja we zijn de grot uit, maar nu we meer begrijpen hoe de wereld, mens en natuur werkt, weigeren de bedrijven meer te gaan betalen om de negatieve effecten te stoppen.
Gezever, bedrijven betalen pakken geld voor filters enzovoort,betalen pakken geld qua uitstootrechten enzovoort, maar het zijn de overheden die het geld verspillen. Jaarlijks hebben ze meer en meer nodig en schieten ze op de industrie en bevolking om meer geld op te halen. Dus dat bedrijven niets betalen is gezever


Emissiehandel: 43,6 miljard euro per jaar

[Reactie gewijzigd door Manderlay1 op 27 juli 2026 16:32]

En nog steeds is er klimaatverandering waardoor iedereen airco's moet hebben en wordt voedsel duurder. Of veel fijnstof (bijproduct van NOx na tijd) waardoor er meer luchtwegaandoeningen zijn.
Dan hebben we het nog niet over bedrijven die willens en wetens mensen vergiftigen (tabak) en schadelijke stoffen gewoon lozen (3M, Tata) in het milieu.
Of die na druk de koppen in het zand steken na de olie-lobby op beleid en burgers, en toch weer meer verbrandingsmotoren gaan maken. Gelukkig worden die hard afgestraft (VW) voor zwabberbeleid.

En op macro-schaal, 1 boerenbedrijf dat te veel mest loost of antibiotica geeft is geen probleem. Maar als alle 17.000 dat doen, is het wel degelijk een probleem voor waterkwaliteit, zowel drinkwater als oppervlaktewater.

Om het echt eerlijk te maken moeten bedrijven nog honderd miljard meer betalen in Nederland alleen al. Alleen al aan zorgkosten.

[Reactie gewijzigd door DropjesLover op 27 juli 2026 16:42]

Ligt dit dan aan bedrijven of aan slechte wetgeving van de beleidsmakers? Wat hebben die gedaan met de miljarden? Waarom hebben zij niet ingegrepen? Zij zijn de wetgevende macht. Dus fout ligt bij de beleidsmakers van toen niet bij de bedrijven die zich aan de wettelijke normen hielden.

Bv een andere vraag waarom heeft Nederland zolang gas laten op pompen terwijl men de negatieve gevolgen al wist voor de regio?
Maar nu beleidsmakers, met de kennis van nu, ingrijpen en de regels stapje voor stapje aanscherpen, is het ineens gezever en "zonder risico en winst zouden we nog in grotten wonen"?
Neen maar wat gebeurd met al het geld dat de beleidsmakers al binnenhalen? Wordt dit effecient gebruikt? Steeds meer belastingen enzovoort is nefast voor iedereen.

Voorbeeld voor België 2025:

Totale belastingdruk: Inclusief btw, vennootschapsbelasting en sociale bijdragen innen alle Belgische overheden samen inmiddels ruim €172 miljard per jaar aan fiscale ontvangsten.


Voorbeeld voor Nederland 2025:

De totale collectieve lastendruk van de Nederlandse overheid bedraagt momenteel ruim 454 miljard euro per jaar. [1]


Hiervan gaat 2% naar klimaat dus de overheden kiezen niet voor een betere toekomst, ze laten het overkomen dat het zo is schieten op de industrie. Het is niet eens een prio voor de beleidsmakers met de kennis van nu...
Het belastinggeld is bij wet niet geoormerkt.
Er wordt door regeringen bijzonder weinig moeite gestoken in onderzoeken of bepaald beleid, investeringen of subsidies überhaupt effectief zijn. De paar die er wel zijn, zijn lang in een laatje gehouden omdat ze electoraal niet zo goed uitkomen (fossiele brandstoffen, hra...).

Maar bedenk ook dat 95% van de overheidsuitgaven aan zaken als zorg (~40%), sociale zekerheid (~40%), defensie, Rijkswaterstaat en onderwijs gaat. Dat wordt zeker goed besteed, met verrassend weinig fraude (absoluut gezien, in procenten). En dan nog wat kruimels naar overig beleid.

Ja, discutabel beleid cq miskleunen van 100 miljoen, heb ik ook niet zo op mn rekening staan. Maar op het totaal... Peanuts. Promilles. Paar euro per inwoner.
Er komt genoeg geld binnen ze moeten het anders gebruiken want klimaat is ook niet de prio voor de beleidsmakers als je de cijfers bekijkt. Daarbij zijn hun inkomsten de laatste 20j meer dan verdubbeld...
Uitgaven zijn ook meer dan verdubbeld. En nog steeds is het te weinig, op alle gebieden. Zorg, Defensie, politie handhaving, milieubeleid, onderwijs, woningbouw, gemeentefonds. Kunnen allemaal stuk voor stuk wel 10 miljard structureel extra gebruiken.

Mensen zijn prima in aangeven wat ze wel of niet willen, maar niet in kiezen wat er dan gelaten moet worden, of de hoe.

[Reactie gewijzigd door DropjesLover op 27 juli 2026 23:58]

Uitgaven zijn verdubbeld door foute beslissingen van de beleidsmakers maar zij worden nooit verantwoordelijk gesteld.

En als we nu X % meer belastingen betalen dan zal het binnen 5j weer te weinig en zal er weer X% belastingen bijkomen enzovoort.

Meer belastingen of taksen is voor niemand een oplossing wel het effecient inzetten van het belastinggeld!

Voorbeeld in België: iemand besteld een studie (die zijn niet gratis) om de abortus termijn wetenschappelijk te bepalen, blijkt dat die studie niet past in het kraam van de partij dat die studie besteld heeft dan leggen ze het resultaat van de zelfde bestelde studie naast zich neer.

Dit is toch geen goed bestuur? Dit is toch verkwisten van geld? Maar het kan en is geen probleem.

En dit gebeurt telkens opnieuw en die vele kleine bedragen maken een grote hoop geld dat beter kon ingezet worden.
Uhm, nee, je hebt er wel degelijk last van. Telescopen op aarde krijgen het steeds moeilijker en moeilijker om potentiële meteoroïden en meteorieten (en astroïden) te ontdekken als gevolg van de vervuiling die oa. SpaceX allemaal de ruimte in lanceert. Heck, SpaceX is al een paar keer gewoon uit zijn weg gegaan om het iedereen moeilijker te maken omdat ze o zo graag alles maar snel gedaan wouden hebben en niet nadachten over de gevolgen wat resulteerde in extreem reflective sattelieten die van alles en nog wat verstoorde, iets waar ze na gigantisch veel kritiek op terug kwamen, maar pas na 1600 sattelieten te hebben gelanceerd.

Zeggen dat je er geen last van hebt is hetzelfde als zeggen "het is niet zo erg dat er geen ambulances rijden, ik heb er op dit moment toch geen nodig".
Van alle dingen waar mensen last hebben... denk ik niet dat die satelieten het grootste probleem zijn. Zonder daarmee je probleem om die satelietsporen te verwijderen wil bagetaliseren.

Hoe ga je overigens om met vliegtuigen en die witte slierten die ze achterlaten? Laat je die in foto's zitten? of filter je die er ook uit? Dat lijkt mij een groter probleem...
Waarom publiceert de universiteit dit? Dom en kortzichtig.

Ze klagen over het feit dat hun telescopen op aarde niet meer goed zullen werken, terwijl SpaceX het mogelijk zal maken per definitie veel betere telescopen voor ze de ruimte in te brengen? Waarom zou je dat als astroloog of universiteit niet liever een (goedkopere) telescoop in de ruimte willen? In de ruimte (of op de maan) heb je geen last van de atmosfeer = veel beter dan op aarde. Per definitie.

Het verhaal over aluminium in de atmosfeer snijdt ook weinig houdt. Het gaat over "potentieel" een probleem bij opbranden van satellieten in de atmosfeer. Geen berekening van waar de limiet dan ligt, geen bewijs van dat er überhaupt aluminium in SpaceX satellieten zit en het belangrijkste: de toekomstige datacenters zitten in een veel hogere baan om de aarde (sun-synchronous) en hoeven helemaal niet op te branden in de atmosfeer. Het plan van SpaceX is om ze na gebruik (over decennia) te parkeren in een "disposable orbit'. Dit plan is gewoon publiek. Er is helemaal geen sprake van opbranden in de atmosfeer (dat geldt alleen voor Starlink, niet voor de datacenters zoals in de titel van dat artikel staat).

Antwoord: politiek + wetenschap = politiek. Uni = links = Elon Musk moet kapot. Ik kan geen andere verklaring bedenken.
Wat is je achtergrond op dit onderwerp? Een universiteit heeft een naam hoog te houden. Het hele academische systeem is deels gebasseerd op attributie en peer-reviews. Ik vraag dit niet om vervelend te zijn, je nick suggereert een achtergrond in geo, vandaar de nieuwsgierigheid.

RUG is niet de enige bron, ik koos hen echter omdat het een NL-universiteit was en er dan kans was dat iemand die daar studeert of misschien zelfs wel onderzoeken doet die hier mee te maken kunnen hebben wellicht kan bijdragen in de discussie.

Voor wat betreft links, rechts, voor, achter, chemie is chemie en dat verandert niet ongeacht hoeveel aandelen spacex je in je pensioenfonds hebt zitten. Je politieke wensen maken niets uit voor de uitkomst van een onderzoek. Hooguit dat men je onderzoek financieel kan ondersteunen (zoals in de CN waar men altijd gelden vrij maakt voor onderzoek naar materialen onderzoek en in FR waar men altijd weer een onderzoekshoek weet te financieren rondom wijn, etc.). Het verwijt dat men hier politiek aan het bedrijven is, is daarom niet voor de hand liggend, er is immers meer geld te verdienen met vertellen/onderzoeken waarom starlink en datacentra in de ruimte fantastisch zijn, dan omgekeerd (wie wil daar nu immers voor betalen!). Een soortgelijk argument dat je zelf ook gebruikt in je opening.

Kom nu wat laat hier mee, maar omdat het opnieuw een bron (IEEE artikel over ruime rommel in het Engels) is die aan tweakers te linken is, wilde ik hem je niet onthouden.

[Reactie gewijzigd door demianmonteverd op 27 juli 2026 14:41]

Jammer dat je niet ingaat op mijn argumenten.

Het lijkt erop dat je bronnen deelt, zonder ze zelf te lezen of te begrijpen?

Niveautje "het is waar, want het staat op de website van de universiteit".

Wat mijn achtergrond is lijkt me irrelevant in deze discussie, want je kunt mijn punten gewoon lezen en de artikelen die je zelf deelt kun je ook gewoon lezen en analyseren. Als dat te veel tijd kost, kun je het altijd nog een LLM vragen? Mocht je toch m'n achtergrond willen weten: elektrotechniek gestudeerd (een smaakje natuurkunde dus).

[Reactie gewijzigd door GeoBeo op 28 juli 2026 12:25]

Dat niet alles nog bekend is betekend niet dat er niks meer ter discussie gesteld mag worden. En ook niet dat iets direct politiek gemotiveerd is. Bijvoorbeeld PFAS, microplastics, asbest of lood in de benzine was in het begin ook weinig over bekend. Waarmee ik niet wil zeggen dat dit een probleem van dezelfde ordegrootte is!

Wat je stelt is heel raar: Sattelieten lanceren bewijzen grond-telescopen een dienst, want daardoor moeten ze zelf ook de ruimte in,(tegen hogere kosten) in plaats van een keuze te hebben???

En ook stellen dat: Een gedeelte van de sattelieten parkeren we in een hoge baan om de aarde, dushet potentieele aluminium risico bestaat in zijn geheel niet meer, is vreemd. Nog los van de risico's op het Kessler syndroom.
Misschien volg je mijn redenering niet helemaal, dus hierbij probeer ik het nogmaals:

Telescopen in de ruimte zijn vele malen beter dan grond-telescopen. Hoe je het ook went of keert. De (enige) reden dat we toch grond-telescopen gebruikten, was omdat de lanceerkosten enorm hoog waren en ruimte-telescopen daarmee veel te duur waren. Die lanceerkosten gaan dankzij de nieuwe rakket van SpaceX gedeeld door 100 (ongeveer) ten opzichte van jaren geleden. Het kan dan dus uit om in plaats van een grond-telescoop een ruimte-telescoop te lanceren die in alle opzichten beter is. Potentieel zelfs goedkoper dan een grond-telescoop, want je hebt in de ruimte: gratis koeling, gratis energie en veel minder coatings nodig (want geen atmosfeer) + je kunt leuke dingen doen als satellieten combineren om de lens (kunstmatig) groter te maken.

Met dat in het achterhoofd is wat je zelf stelt raar. Natuurlijk kun je gewoon grond-telescopen blijven gebruiken (dat dat niet zou kunnen wordt steeds beweerd, maar nooit bewezen), maar er zal geen enkele reden zijn om dat te blijven doen. Net als dat er geen enkele reden (behalve hobby) is om een oude PC uit de jaren 80 te blijven gebruiken. Waarom zou je nu een dagelijks een 486 of Amiga onderhouden en gebruiken als je ook gewoon een normale nieuwe PC kunt gebruiken?
Een gedeelte van de sattelieten parkeren we in een hoge baan om de aarde, dushet potentieele aluminium risico bestaat in zijn geheel niet meer, is vreemd.
Leg uit? Wat is het probleem/risico van aluminium in satellieten in een permanente baan om de aarde ver boven de atmosfeer? Waarom is het geen probleem dat er aluminium in de maan zit, maar wel een probleem dat er aluminium in een kunstmatige satelliet zit?
Telescopen in de ruimte hebben zeker voordelen t.o.v. op de grond, maar of die rekensom daardoor sluitend is is nog de vraag. Ook nu de software steeds beter kan corrigeren voor abberaties door de atmosfeer. Nog los van dat door die sattelieten, het alternatief op aarde dus wegvalt. --> Het doet me denken aan de meme "You are beeing liberated, please do not resist" van starwars(?).

Wat betreft het aluminiumverhaal: Ik heb geen idee. Voor deze thread wist ik uberhaubt niet van dit fenomeen af. Ik weet er te weinig van af om het onderzoek te beoordelen. Ik haak in op het stuk over aluminium omdat je stroman redeneringen gebruikt op het aluminium. Er kan zeker kritiek op die studie gezet worden, want de getallen zijn zoals je stelt vaag. Maar je haalt wel een aantal zaken aan die ze zelf ook niet meenemen --> bijvoorbeeld alleen LEO objecten

Waarom mijn comment in het algemeen trouwens: Ik haak vooral in op je vrij zwart/witte stelling: "Antwoord: politiek + wetenschap = politiek. Uni = links = Elon Musk moet kapot. Ik kan geen andere verklaring bedenken."

Dat is te ongenuanceerd en er zijn zeker andere mogelijkheden, zoals ik hierboven ook stel. Wat niet betekend dat er geen discussie kan/hoeft plaats te vinden.
Omdat telescopen in de ruimte nooit beter zullen zijn dan op aarde.

Op aarde kunnen we ze altijd blijven upgraden en verbeteren maar niet te min, ze kunnen veel groter worden dan een raket ooit de ruimte in kan schieten. Natuurlijk kunnen we telescoop-satellieten de ruimte inschieten maar die kunnen nooit zo'n grote spiegel hebben en daarmee nooit zo scherp beeld creeeren waarmee we zo ver kunnen "inzoomen" als met een telescoop op de grond.

Om op de rest in te gaan. De satellieten bevatten aluminium. Staat in rapporten die ze zelf aanleveren, spectrometer metingen door NASA en ook in hun geheel neergestorte exemplaren.

En het grootste probleem los van wat het artikel noemt. Een datacenter koelen in de ruimte, vooral als het permanent in de zon hangt, is gewoon niet praktisch. Misschien en beetje cringe maar dit youtube filmpje past er even wat natuurlijk op toe, het is niks meer dan een praatje voor de aandeelhouders die het zelf niet snappen: YouTube: Space Data Centers Are Dumb.

Dan nog over de Graveyard orbit. Leuk totdat het niet gedaan wordt. Meeste bedrijven houden zich er op dit moment nog aan om satellieten naar de Graveyard orbit te plaatsen wegens hoge boetes en licenties die ingetrokken kunnen worden. Tot het moment dat ze een monopoly pakken zodat de rest niet zonder hen kan en genoeg mensen in de overheid hebben om gekocht waar we duidelijke sporen van hebben gezien dat dat lukt.

Het duurt nog even tot Kessler Syndrome realistisch is maar de harde getallen zijn dat ze alleen al in de eerste helft van dit jaar (eigenlijk december tot mei) hebben ze al 144,404 botsingen actief moeten ontwijken. Dat vind ik er nogal wat, het hoeft maar een paar kee fout te gaan..
politiek + wetenschap = politiek. Uni = links = Elon Musk moet kapot.
Tjah, als je het zo simpel houdt. Musk is niet de slimmerik zoals hij zich heeft voorgedaan en waar veel mensen lange tijd voor vielen. Mijzelf meegerekend. Hij zegt ambitieuze dingen die wetenschappelijk gewoon niet kloppen. Dat moet soms even nagerekend worden en als die berekeningen zijn gedaan en als dan blijkt (maakt niet uit of dat Elon is of wie dan ook) dat diegene dan voor zijn eigen gewin kiest terwijl die daarmee en probleem creeerd voor de rest van de wereld, dan snap ik wel dat daar wat van gezegd wordt.

Maar laten we vooral weer lood in benzine stoppen. Wordt het goedkoper van. Wij een paar centen minder betalen en minder IQ. De oliemaatschappijen wat meer geld en dommere klanten. Daar zat weinig politiek bij. Gewoon iemand die voor een universiteit werkte die een rapport opstelde over slechte praktijken door "Big Oil". Smeer campagne en alles heeft gelukkig geen zin gehad. Lees alsjeblieft over de effecten van overmatig lood in de lucht, anders zal ik je graag willen uitnodigen het zelf te proberen onder het mom "eigen onderzoek". "Big Oil" destijds leunde ook erg op rechts-economisch. Dat een universiteit een einde maakte aan deze praktijken was voor het welzijn van de mensheid. De discussie wegzetten als politiek gemotiveerd is ronduit zelfverdoemenis.
Als je er nu 20 opbrandt en daarmee test of al die honderden die er nog gaan komen wel betrouwbaar de lucht in kunnen lijkt me dat een prima strategie. Wat heb je eraan om niet te testen en direct nog veel meer zeldzame aardmetalen te verspillen?
Misschien dat we ons moeten afvragen of internet voor de mass consumer via satelliet wenselijk is. Voor de zeevaart ed heb ik nog wel begrip maar voor de thuisgebruikers die anders slechts 10-20mbit hebben of alternief een dure kabel moeten trekken toch wel minder. Het is toch van de zotte dat we tienduizenden satellieten de ruimte inschieten a 500 kg per stuk en vervolgens ondanks alle bijzondere materialen het maar affakkelen? Geld ten koste van alles gaat voor mij toch wel heel ver.
Voor de zeevaart ed heb ik nog wel begrip maar voor de thuisgebruikers die anders slechts 10-20mbit hebben of alternief een dure kabel moeten trekken toch wel minder.
Voor de zeevaart had je al decennialang geostationaire sateliet, die traag en duur internet aanboden. Snel (met lage latency) internet maakt LEO noodzakelijk. Voor zover ik banen begrijp kun je niet alleen boven zee dekking bieden, die satellieten zullen ook over land gaan. Dus waarom dat dan niet ook aanbieden om de prijzen omlaag te krijgen?

Misschien vind je dat de zeevaart genoegen kan nemen met 1100ms latency? Als je drie maanden geïsoleerd op een boorplatform zit hoef je immers geen GTA Online te spelen?
Ik zal 'm even inkoppen: GTA Online lijkt me geen eerste levensbehoefte.

De manier waarop SpaceX satellieten lanceert doet me denken aan hoe Japan jarenlang zijn commerciële walvisvaart verkocht als "wetenschappelijk onderzoek".

Iedere dag komen één à twee Starlink satellieten terug in de dampkring om daar te verbranden. Dat is heel lang verkocht als een schone manier van opruimen, maar er is best wat af te dingen op de gedachte dat het verbranden van ruimtepuin schoon is. We hebben net het gat in de ozonlaag als gevolg van CFC's gestabiliseerd en misschien verbeterd, maar het lijkt er op dat we met ruimtepuin een nieuw probleem aan het creëren zijn.
Ik geloof best dat er toepassingen voor zijn zoals we nu in Ukraine zien. Maar hebben we daarvoor tienduizend+ satelieten voor nodig? Of kunnen is voor noodzakelijke behoeftes wellicht veel minder nodig?

Ik zie verder dat het argument is dat sommige gebieden is een kabeltje trekken geen optie, dat geloof ik graag maar hoeveel klanten zitten in dergelijke gebieden, hoeveel zitten in het Westen en maken gebruik van Starlink want goedkoper/sneller?

We leven in een wereld waar plastic rietjes zijn verboden want die zijn slecht voor het milieu (even de discussie daar gelaten), maar we verbranden aan de andere kant bergen energie en materiaal voor.. sneller internet en het generen van domme foto's. Ik snap dat dit niet valt te reguleren, sterker nog dat lijkt me niet wenselijk, maar vanuit ethisch perspectief vind ik dit toch wel raar.
We leven in een wereld waar plastic rietjes zijn verboden want die zijn slecht voor het milieu (even de discussie daar gelaten), maar we verbranden aan de andere kant bergen energie en materiaal voor..
Die rietjes mogen niet omdat ze in de neus van schildpadden komen (?). En wat denk je dat er met die papieren rietjes gebeurt na gebruik? Ik vermoed verbranden! En waarvoor? Omdat we geen cola kunnen drinken zonder rietje?


Maak jezelf vooral niet wijs dat we PMD recyclen, dat is maar een heel klein percentage van wat netjes gesorteerd wordt. De rest? We verbranden zo onwaarschijnlijk veel afval op aarde.
Sinds 2010 wordt plastic in Nederland apart ingezameld en opgehaald voor recycling. Momenteel recyclen we in praktijk minder dan 50% van het plastic verpakkingsmateriaal dat in Nederland op de markt komt. In de Europese Unie ligt het recycle-percentage gemiddeld nog lager. Wereldwijd is het percentage nog heel laag: 14% wordt gescheiden ingezameld en slechts 5% wordt gerecycled. Eenderde van het verpakkingsmateriaal wordt überhaupt niet ingezameld en komt in het milieu terecht.
Of

https://pointer.kro-ncrv....n-de-kosten-zijn-voor-jou

[Reactie gewijzigd door 84hannes op 27 juli 2026 16:29]

Misschien is dat voor in Nederland nog wel een goed argument, maar er zijn zat gebieden op de wereld waar je nooit (fatsoenlijk) mobiele dekking gaat krijgen, laat staan glasvezel. Als je ze dan toch al de ruimte in schiet, waarom dan niet met dusdanige hardware die gigantische bandbreedte voorziet?

Ik ben het verder ook eens met de zorgen over verspilling van materialen en de impact op het klimaat, maar die heb ik nog wel op meer terreinen dan enkel dit.
Beter is de engineering gewoon op orde te hebben en met grote mate van zekerheid ook die eerste 20 meteen succesvol in een baan brengen.

13 lanceringen en nog niets in orbit... Dat is wel degelijk verspilling.
Naja, dat doen ze met de SLS raket. 2 lanceringen pas, niet herbruikbaar, zeer hoge kosten per lancering, gebaseerd op oude techniek (Space Shuttle) waardoor er bijvoorbeeld te weinig motoren beschikbaar zijn voor het aantal vluchten wat ze willen doen. Vlucht 3 wordt nu puur een paar rondjes rond de aarde, omdat ze de enige motor die ze nog hebben moeten bewaren voor de vierde vlucht.

Ik beschouw deze manier van werken toch niet echt beter dan hoe het met de Starship gaat.
Gewoon doorgaan met testen en zo snel mogelijk in staat zijn om de zeldzame aardmaterialen aan te vullen met niet zo zeldzame buitenaardse materialen, want die mogelijkheden zal iets als starship ons bieden.
Dit, nu kin je zien of de satelliten nog werken zoals bedoeld, wat is er kapot gegaan, etc.

Normaal is alles ovsdbuilt want je hebt maar 1 kans. hier mogelijk dus niet.
Het gaat natuurlijk niet alleen om economische waarde. Satellieten bevatten zeldzame aardmetalen die nu verloren zijn en extra vervuiling zijn in de atmosfeer.
Maar de miljoenen zendmasten die we nu gebruiken zijn ook niet zonder nadelen. Gebruiken ook grote hoeveelheden metalen, ruimte, energie. Vlak bij mijn huis hebben ze net een nieuwe mast gezet. De hoeveelheid bouwvakkers, kranen, betonwagens, witte busjes, draglines, gravers was ongelooflijk. Tien kilometer stroomkabels. Er kwam zelfs een helikopter aan te pas.

De hoeveelheid materialen die verloren gaan bij ruimtevaart, valt natuurlijk totaal in het niet bij wat we gebruiken en wat de vuilnishoop op gaat of in ovens verbrand wordt. Wat veel mensen niet goed snappen, is dat Musk Starlink niet voor boeren in de bush maakt. Met zijn miljoen (!) sats wil hij concurreren met alle bestaande vormen van draadloze verbindingen. En als dat gebeurt, is dat eenvoudig efficiënter en waarschijnlijk ook goedkoper.
Niet dat in Musk perse als mensenvriend beschouw... Maar het lijkt me ook geweldig als straks mobieltjes direct met sateliet kunnen verbinden. Hoe wordt internetcensuur dan toegepast in landen als Iran, Rusland en China?
Dit is hetzelfde principe als testen op muizen. Je gaat niet direct medicatie en proeven op mensen doen tot je genoeg data hebt. Een dierenmens kan het dierenleed vinden maar als je allerlei ziektes wilt kunnen bestrijden en genezen is het essentieel.

Wil je 1000'en starlinks de lucht in sturen wil je 1. een racket wat werkt wat helaas meermaals zal falen voor het ready is. 2. Bij iedere lancering ook de payload testen anders zou je straks met een payload van 200 satelieten bij een fout veel meer schade en issues hebben. Ik neem ff aan dat als ze het wel om de baan van de aarde konden krijgen binnen deze test ze het gewoon direct hadden gedaan. Maargoed, daar heb ik geen verstand van. Iig fijn te horen dat versie 3 van Starlink zoveel malen beter is. Ik vond Starlink supergoed in mijn vluchten met Qatar Airways, heerlijk om 200 tot 400mbit internet te hebben op vluchten van 10 uur of langer en ook in de sneltrein in Portugal op een trip van 5 uur boven 300km/u met starlink was fijn maar het had overduidelijk ook zijn issues. Op die hoge snelheid op land verloor de trein ontzettend vaak verbinding en werd het bijzonder traag. Los van de tunnels waar je sws geen verbinding hebt natuurlijk wat hopelijk met wat routers en antenes ook gefixt zou kunnen worden. Maar in de vliegtuig werkte het perfect. Als deze krachtigere antenes er voor kunnen zorgen dat zelfs in die usecases het optimaal en goed werkt dan zou dit werkelijk een no brainer zijn voor alle vormen van transport om een verbinding te hebben.
Zo zeldzaam zijn die niet, je vind ze op heel veel plekken. Alleen de concentraties in het erts zijn niet super hoog. De naam is gewoon slecht vertaald.
Het tweede lijkt me van meer belang dan het eerste. In 2022 is nog eens goed bekeken:

https://www.euchems.eu/euchems-periodic-table/

On topic: mooi die spacex lanceringen, ook omdat we als soort niet in staat zijn om onszelf in te houden. Dan maar gas geven en hopen op een technologische 'oplossing' voor het klimaat, die dan wel hoogstwaarschijnlijk in de ruimte te vinden gaat zijn. Ik ben wel rouwig om het verlies aan biodiversiteit op aarde in de tussentijd, die inmiddels onvermijdelijk is, wat de eu ook probeert, maar zie mijn eerste zin in deze paragraaf.
Ik vind het echt een aanval op onze planeet en dus een vijandige actie tegen de mens.
Wat is er vijandig aan?

Als je weet dat de meest arme gebieden in de wereld zoals veel stukken in Afrika nu betaalbaar internet hebben, dat satellieten voor het verkeer, rij je wel eens met navigatie naar iemand toe?

Of is je opmerking gemaakt om een andere reden, bijvoorbeeld omdat dat bedrijf van Musk is en je hem niet mag, ik hoor het graag.
Nou ja, Musk gaat wel voor een andere schaal, en er is op heel veel plekken al 3G / 4G beschikbaar. Daarmee kan je al erg veel.
De wereld is groter dan alleen Nederland, dat hier landelijke dekking 4 en 5g is, hoeft dat niet overal zo te zijn.
Zelfs in Sub-Sahara Afrika loopt iedereen met een beetje geld al rond met een smartphone incl 4G. En degenen die het nog niet kunnen betalen gaan echt geen nog duurdere Stsrlink kunnen kopen.
Dit is idd waar ik op doelde. Het idee dat dit soort technologie globaal beschikbaar is (vooral als percentage van de wereldbevolking, echt niet 100% dekking ofzo), is bij veel mensen echt nog niet doorgedrongen, vooral bij de oudere generatie die de grote TV hulpacties voor Afrika nog heeft meegekregen.
Dat zei ik ook niet, ik geef alleen aan dat het gebruik van satelliet niet nodig is op veel gebieden en dat het verder opschalen van dekking ook niet per se nodig hoeft te zijn. Musk wil meerdere Starships per dag lanceren - hebben we die echt nodig?
Wij niet, andere mensen waarschijnlijk wel of mogen zij geen toegang tot internet?
Nou ja, Musk gaat wel voor een andere schaal, en er is op heel veel plekken al 3G / 4G beschikbaar. Daarmee kan je al erg veel.
De betrouwbaarheid daarvan en de hoge onderhoudskosten maken dat het een dure optie is voor arme gemeenschappen. Ik heb persoonlijke ervaring met een huis in de Atlas. Als alles werkt, heb ik daar prima DLS-internet (300 down), maar de betrouwbaarheid is zeer slecht. Bij elke storm duurt het vaak dagen voordat alles weer werkt. Nu een Starlink connectie voor mijn huis en de 10 huizen in de buurt (je mag best wat terugdoen voor de gastvrijheid) en die is in drie jaar niet één keer uit de lucht geweest.
Ik zie zeker ook wel de voordelen van StarLink in. Maar ik heb regelmatig gesprekken met mensen die denken dat er geen internet is in Afrika, zelfs niet in grotere gemeenschappen. Dat is natuurlijk ondertussen wel anders.

Bergachtige gebieden zijn inderdaad wel degelijk plekken waar dit soort tech belangrijk is. Ik weet zelf ook dat je snel zonder 4/5G zit als oceaan kajakker; in Wales is lang niet overal internet aanwezig onder de rotsen en ik kan me voorstellen dat zo'n toren lastig te bereiken is, vooral na een storm. Maar goed, berggebieden zijn natuurlijk meestal ook niet erg drukbevolkt.
Wacht ... hoge onderhoudskosten? Sinds wanneer is het lanceren van een satteliet en het onderhouden van de benodigde infrastructuur op de grond dan goedkoop geworden?
Die 'armste gebieden' hebben helemaal geen geld voor een Starlink-abonnement en een dure schotel. Veel van die regio's hebben al jaren gewoon betaalbaar mobiel internet via lokale netwerken. Je hebt blijkbaar een behoorlijk vertekend en achterhaald beeld van Afrika.

Je aanname dat kritiek direct 'Musk-haat' is, klinkt eerder alsof je zelf blind meegaat in de illusie van de 'techmiljardair die de wereld komt redden', in plaats van naar de harde cijfers te kijken.

[Reactie gewijzigd door TWeaKLeGeND op 26 juli 2026 23:26]

Een afgelegen dorpje voorzien van internet met een Starlink schotel is stukken goedkoper dan een lokaal netwerk optuigen. Velen orden goedkoper.


Je creëert wel onwenselijke afhankelijkheden. Dus het is niet persé de beste manier. Maar zeggen dat Starlink te duur is en je goedkoper een lokaal netwerk kan aanleggen naar afgelegen dorpen is vrij bizar.
Stukken goedkoper? Short term misschien, maar long term absoluut niet.

Zeker niet als die nog wat in prijs omhoog gaat.
En wat heeft dat te maken met 'arme gebieden in afrika'?
Dat voor de plekken waar nog geen lokaal netwerk is Starlink juist een heel betaalbare optie is. Niet voor 1 schotel per huishouden, maar wel als je 1 schotel per gemeenschap plaatst. Er zijn nog best wat plekken die niet zijn aangesloten op landelijke netwerken/stroomnetten, maar prima mee kunnen met moderne lokale ‘off-grid’ stroomnetjes en internet rondom een gedeelde satellietverbinding.

Op plekken waar wel minstens telecom netwerken zijn merk je steeds meer dat Starlink ze dwingt om hun service niveau te verbeteren. De middenklasse krijgt daar nu ook ineens wat te kiezen. Maar dan heb je het inderdaad niet meer over de armste gebieden.
En zijn zelfs gebieden in Nederland welke zonder Starlink geen noemenswaardige internet verbinding zouden hebben.

Ik zit de komende maanden in Oostenrijk en je hebt hier veel rotsgrond. Mensen hebben hier wel elektriciteit en water, maar geen riool, (aard)gas of communicatie anders dan 3G netwerk of vaste telefoon .Wel een septische tank, een schoon watertank, groenwater tank (regen water gebruik voor WC's en sproeien van de tuin) en daarnaast een dieseltank voor de CV installatie en als backup voor diesel generator.

Starlink is hier perfect en daarnaast goed betaalbaar. Latency is ongeveer 50ms en haal regelmatig 150mbit/s down en 35mbit/s up.
Ik denk dat je zelf ook geen goed beeld hebt van de mogelijkheden van dit systeem. Ik ben al op meerdere echt arme gebieden geweest waar ik gezien heb dat Starlink gebruikt werd. Ook in arme gebieden heb je mensen wonen die dit systeem wel kunnen betalen, maar dat doen ze dan niet enkel voor zichzelf. Ik heb bijvoorbeeld gezien dat in ver afgelegen dorpjes iemand Starlink had aangeschaft en vervolgens maakte vele mensen uit het dorp daar (tegen vergoeding) gebruik van. Normale mobiel internet heb je in die afgelegen gebieden vaak helemaal niet of soms is het er wel maar dan zo slecht dat het niet bruikbaar is. Je ziet in deze situaties in feite dat het hele dorp meebetaalt aan een oplossing en dan is het ineens wel betaalbaar.
Ik blijf het vreemd vinden dat mensen denken dat men in Afrika nog in hutjes lijkt te leven ten midden van de wildernis met niets van betekenis om zich heen.

Het Afrikaanse continent kent ook gewoon breedband internet, voornamelijk wel mobiel internet omdat ze er nooit een ingegraven telecom infrastructuur hebben gehad zoals we die hier wel kennen. Maar dat heeft er ook voor gezorgd dat men in sommige opzichten wel degelijk voorop liep op ons in het westen. Denk maar aan mobiele betalingen naar elkaar toe.
could be, could damage
Letterlijk uit je artikel.
dan zou ik je aanraden om geen space of technieuws meer te volgen, want daar gebeurt maar heel weinig in dat de planeet wel ten goede komt.
En laat SpaceX nu net herbruikbare raketten gebruiken. 't is ook nooit goed :)
Het meeste spul is nog steeds brandstof. Natuurlijk kost het maken van een raket ook wat, maar op het moment dat je er meerdere per dag gaat lanceren wordt het wel iets dat het milieu zeker niet ten goede komt. We gaan ook tekorten krijgen van helium enzovoort.
Vergeet niet dat ook dankzij al die lanceringen (nee, niet de Starship maar van andere raketten) we weten hoe het ervoor staat met ons milieu.

Daarnaast, er zijn genoeg manieren om al deze lanceringen te "compenseren" qua CO2-uitstoot. De mooiste vergelijking die ik laatst tegen kwam in een video hierover, was de Starship lanceringen vergelijken met het inzamelen van blikjes. De VS bespaart daarmee jaarlijks 4,1 miljoen ton CO2. Maar ze hebben maar een recycling percentage van 45%. Hier in Nederland zit dat boven de 80%. Stel, ze weten het op hetzelfde niveau te krijgen als Nederland dan besparen ze daarmee nog eens 4,1 miljoen ton CO2 mee.

Een Starship lancering stoot schijnbaar iets van 3500 ton uit. Je zou dus 1100 lanceringen op jaarbasis kunnen compenseren als ze in de VS net zo goed gaan inzamelen als hier bij ons.

Ja, beetje bierviltje berekening. Maar dit ter onderbouwing dat er genoeg plekken zijn waar meer en makkelijker co2 bespaart kan worden. Manieren die technologische vooruitgang niet of veel minder belemmerd.
Ja, die is lekker. We weten al jaren hoe het er voorstaat met ons milieu. We staan er kut voor, en zolang we maar doorgaan met dit soort troep gaat dat er niet beter op worden.

De VS is per persoon ruimschoots de grootste uitstoter per persoon en ze hebben momenteel president die alle mogelijke milieumaatregelen dwarsboomt.

We moeten vol inzetten om nieuwe tech te gebruiken om onze rommel op te ruimen. Niet met vervuilende rommel komen en dan denken dat dat wel door iemand anders wordt gecompenseerd.

Weet je wat, zorgt Elon eerst voor die inzameling van blikjes, krijgt ie daarna toestemming voor de extra uitstoot van Starship, nieuwe AI fabrieken enzovoort.
De VS is per persoon ruimschoots de grootste uitstoter per persoon en ze hebben momenteel president die alle mogelijke milieumaatregelen dwarsboomt.
Ik gaf alleen maar een voorbeeld aan waar de Amerikanen efficiënter kunnen besparen op co2 uitstoot ten opzichte van een Starship. Ik verwacht ook niet dat zij dat gaan doen ofzo😅
We moeten vol inzetten om nieuwe tech te gebruiken om onze rommel op te ruimen. Niet met vervuilende rommel komen en dan denken dat dat wel door iemand anders wordt gecompenseerd.
De Starship is nieuwe tech. Per kg lading is die 1,5 tot 2x zo milieuvriendelijk dan de Ariane 6 (de nieuwste grote raket van Europa). Dus als we spul naar de ruimte willen brengen, kunnen we dit beter met een Starship doen dan met een Ariane 6. Ja, helemaal niets de ruimte in sturen is nog beter. Maar dat gaat niet gebeuren. Net zo goed dat helemaal niet vliegen of autorijden ook vele malen beter is dan dat wel doen. Dan kan je beter tech ontwikkelen die steeds zuiniger en milieuvriendelijker is.
Weet je wat, zorgt Elon eerst voor die inzameling van blikjes, krijgt ie daarna toestemming voor de extra uitstoot van Starship, nieuwe AI fabrieken enzovoort.
Kijk het eens van de andere kant. Zoals ik hierboven aan gaf, stoot de Starship per kg lading minder CO2 uit dan bv een Ariane 6. Stel, Musk vindt een oplossing voor het warmteprobleem van datacenters in satellieten, dan kan hij ze het beste met een Starship naar de ruimte transporteren. En dat scheelt hier op aarde ook een hoop uitstoot, aangezien er hier dan geen of minder datacentra nodig zijn.
Het hele idee van datacenters in satellieten is gestoord. De meeste energie gaat naar koeling, iets waar we op aarde zat van hebben. Moet je dat wel gebruiken natuurlijk. Verder gaan die satellieten naar LEO dus ze verbranden alles in de hoge atmosfeer. Dat gaat een flinke knaag geven aan de vooruitgang die we hadden bijvoorbeeld met betrekking tot de ozon-laag. Wat mij betreft is het vooral een lekker makertje om SpaceX aan AI te verbinden voor de belegger. Maar goed, Elon heeft ook wel eens gelijk. Ook vaak niet (Boring machine, Hyperloop, Cybertruck etc.).
De meeste energie gaat helemaal niet naar koeling. Die gaat naar compute. Ze gaan chips inzetten die plusminus 20 procent heter werken dan reguliere chips zodat de liquid cooled radiators met een oppervlak van zon 110m2 dubbelzijdig zo'n 150KW aan warmte dient te verwerken.

collusus data center complex kampt met problemen dat er te weinig energy hun kant op gaat. ze hebben honderden megawatts nodig en gebruiken gas turbines en batterijen om hun plant van energie te voorzien. anders moeten ze jaren wachten tot er genoeg substations in gebruik zijn genomen. Zat energie op aarde is door de infrastructuur echt niet waar. kijk maar hoe lang het duurt hier in nederland voordat bedrijven eindelijk op het grid aangesloten worden.

het is helemaal niet gek dat ze de ruimte in gaan. ze maken alles in huis en hebben hun eigen launch vehicle.
Ik weet dat Starship zuiniger is. Dat geldt ook voor de nieuwste vliegtuigen enzo. Het probleem is dat dat allemaal geen barst uitmaakt. Voorspellingen geven aan dat een verdubbeling van de luchtvaart niet onwaarschijnlijk is; een 20% zuiniger toestel of het bijmengen van wat een miniscuul beetje bio-brandstof (hallo KLM) gaat dan niet helpen. Hetzelfde voor Starship. Dat betekend niet dat we minder moeten innoveren, maar wel dat we het aantal vluchten moeten beperken.
Starship is een innovatie. Ook die nieuwste vliegtuigen zijn innovaties. We moeten niet minder ervan gaan gebruiken, maar slimme reguleringen toepassen waardoor innovatie leidt tot zuinigere vliegtuigen en raketten. Bij vliegtuigen werkt dit al, bij raketten is het nu nog vooral commerciële redenen waardoor een raket zuiniger is.

En ja, op termijn krijg je dan ook weer minder raketten, tijdelijk. Wanneer we op het punt beland zijn van een volgende innovatie waarbij grotere raketten (of andere ruimtevaartuigen) efficienter zijn.
Milieu is een heel breed begrip, In cijfers gaat het op veel vlakken beter bijv. de waterkwaliteit van veel rivieren op andere gebieden gaat het dan weer slechter, afname biodiversiteit in bepaalde gebieden. Maar de media is tegenwoordig bepalende of het goed met 'het milieu' gaat of niet, iets wat slecht gaat scoort nu eenmaal veel beter.
Tja, ik kan niet modereren maar als je dit denkt dan snap je echt helemaal niets. Stikstof, plastics (neemt nog steeds enorm toe), PFAS, zware metalen van hoogovens, bevolkings-explosie, het verminderen van beschikbaar water, koolstofdioxide uitstoot dat *nog steeds toeneemt, niet afneemt), afval dat niet verwerkt kan worden. Minder zichtbaar misschien, maar allemaal wel detecteerbaar.
Mooi verhaal. Het zou nog een paar 10 000% CO2 schelen als de gekke amerikanen niet nog 3 extra everzwijnen bij de lunch wegsnabbelen, omdat men nog een beetje natrek had.

Ik denk niet dat je door wil rekenen hoeveel energie die lui verbruiken met alles wat ze naar binnen stouwen. Als je dat naar een gezonde maatstaf trekt dan kan ome Elon elke dag wel 100 raketten de lucht in knallen.

Of.. hij doet het niet en de planeet krijgt een keer duwtje in de goede richting.

[Reactie gewijzigd door VonDudenstein op 27 juli 2026 22:15]

Als je zo begint, dan moeten eigenlijk ook stoppen met tja, bijna alles. Honderden miljoenen/miljarden EV's/warmptepompen/zonnepanelen/thuisbatterijen die om de zoveel jaar vervangen moeten worden gaan de planeet ook niet redden, vrees ik :) En als ome Elon het niet doet, dan doet iemand in China het wel, of anders in India, of anders in Rusland.

Ik zie naast het bericht wat ik hier type een reclame van Star Trek. Dat is toch waar mensen al sinds mensenheugenis van dromen, de ruimte in gaan, ontdekken wat er te vinden is, te ontdekken hoe alles eigenlijk werkt, of er nog meer leven is naast ons leven hier. Het zit in de mens om te ontdekken, dat deed men al toen we uit Afrika vertrokken, en toen we de zeeën gingen bevaren. Dat pionieren hou je niet zomaar tegen.
Zonnepanelen en batterijen zijn steeds beter te recyclen. Uiteindelijk moeten we natuurlijk met minder mensen zijn om onszelf te redden (de planeet red het wel, maar dat maakt niet zoveel uit als er zich geen intelligent leven meer op bevind).
Als het nou alleen zonnepanelen en batterijen waren. Maar miljarden tv's, miljarden telefoons, miljarden koelkasten, miljarden wasmachines, miljarden noem maar op, dat wordt nogal een klus! Misschien met een paar honderd miljoen mensen dat 't nog net lukt, dus nog ff wachten totdat die bevolkingsimplosie echt doorzet, ergens in de komende eeuwen, voordat het goedkomt? Kunnen we ook wel even kijken of we in die tijd ergens buiten de aarde wat kunnen vinden, zou ik zeggen :) Wie weet kunnen we in die tijd ook een manier van raketten de lucht in krijgen vinden die milieuvriendelijker is. Verschil met wat er 100 jaar geleden kon en wat er nu kan is levensgroot, dus dat zal de komende 100 jaar waarschijnlijk niet anders zijn.
Andere planeten zijn veel minder goed in het ondersteunen van leven. Dan kunnen we beter op de polen gaan wonen, daar is in ieder geval de lucht nog enigszins te overleven. En ja, het is een hele klus: het ziet er helemaal niet goed uit. Als we uit de resources raken - zelfs water - is er ook meer kans op conflicten en zoals we altijd al zien: dat zet alles op z'n kop. We zien dat bijvoorbeeld in Oekraïne - ook echt een oorlog om gas en olievoorraden, iets wat onderbelicht is. Hoe fantastisch ik het ook vind dat dat land terug kan vechten, ik moet toch steeds weer een traan laten bij de volgende raffinaderij, opslag of momenteel zelfs olietankers die worden geraakt.
Starship gebruikt geen helium
Je hebt gelijk, dat van de helium is klaarblijkelijk juist voor Falcon 9, niet voor Starship. Het gebruik van methaan heeft natuurlijk ook z'n nadelen - niet zozeer tijdens de vluchten maar ervoor.
Methaan is een gas met een broeikaseffect. (Als het niet verbrand , maar in de lucht wordt geloosd)

[Reactie gewijzigd door AtariXLfanboy op 26 juli 2026 23:03]

Methaan is wel een eenvoudiger gas om vast te houden en mee te werken dan helium, sls heeft ondertussen een historie aan helium issues. Methaan is theoretisch ook op te brengen buiten de aarde. Maar voor de hoeveelheid Starship lanceringen die SpaceX voor ogen heeft zal de toevoer zeker op een grotere schaal plaats moeten vinden, ze zijn bezig met het leggen van een pijp ipv de tientallen vrachtwagens die aangevoerd moeten worden per lancering om de tanks te kunnen vullen.
Het gaat ook om lozingen enzo bij het vullen en vooral daarna het legen van de tanks. Dat gaat klaarblijkelijk momenteel niet zonder significant verlies. Voordeel is wel dat methaan geen H2 is, het is niet zo dat RVS methaan lekt. Het brand natuurlijk ook redelijk schoon, dus het verminderen van het verlies en affakkelen zou mogelijk moeten zijn. Vraag me eigenlijk af waarom dat nu niet gebeurd, misschien vanwege zichtbaarheid daarvan? Het lozen van gas zie je niet, het affakkelen wel.
Het meeste spul is nog steeds brandstof.
Tja, het gaat niet zomaar omhoog. Maar op dit moment gebruikt de ruimtevaart ongeveer 0,0001% van de totale energie die we gebruiken (inclusief productie, vervoer, bouw van lanceerplatformen, etc.). Dat is helemaal niets vergeleken met wat we verstoken in luchtvaart voor vakantiereizen bijvoorbeeld. Duizenden malen minder.

Je moet alles meerekenen, maar wel alles op zijn werkelijke waarde schatten en je druk maken over dingen die echt iets uitmaken.
Dat snap ik maar we willen dat graag zo houden. Momenteel heeft SpaceX al meer lanceringen dan alle andere partijen bij elkaar (ik vraag me ook af of die enorme toename al is meegenomen in je berekeningen). En dan lanceren ze echt niet elke dag; iets wat ze hebben aangegeven wel met Starship te willen doen.

Verder loost SpaceX ook behoorlijk veel methaan in de lucht; klaarblijkelijk is het lastig te recyclen of af te fakkelen als het gas is geworden. Methaan is een heel sterk broekkasgas. Ik vind het allemaal super-interessant en vind het fantastisch wat ze allemaal teweegbrengen. Maar mijn ogen dicht doen omdat het relatief toch weinig is?

Ik weet zeker dat er vakantiegangers zijn die juist naar die raketten wijzen als het gaat om CO2 uitstoot. Een "vluchtje" naar je voetbalwedstrijd kost lang niet zoveel als een raket lanceren immers.
Ik begrijp de relativering niet. We kunnen de atmosfeer nog niet ontsnappen op basis van hoop en dromen, dus ja, brandstof :)

Ter vergelijking, een Falcon 9 gebruikt zo'n 500 ton brandstof. Een gemiddeld vrachtschip tussen Shenzen en Europa doet op één trip zo'n 2500-4500 ton.

Bovenal brandt een Falcon 9 verfijnde kerosine, wat een pak minder vervuilend is dan de zware onverfijnde bunker fuel die uit zo'n vrachtschip komt. Een Falcon 9 is het equivalent van 70 auto's die een jaar op de baan rijden. Een vrachtschip komt overeen met een kleine 2200 wagens die een jaar rondrijden. Er varen gemiddeld zo'n tien vrachtschepen per dag, tussen China en Europa, de SpaceX lanceringen zitten momenten rond <1 per dag.

Het is maar een parallel, maar schetst hopelijk een beeld.
Je zal vast gelijk hebben, maar het is zo erg appels en peren dat ik er niet veel mee kan. Die ene trip bevat zo veel ton aan cargo dat je het door veel moet delen lijkt me zo, maar dan weet ik nog steeds niet of dat positief of negatief uitvalt tov een satelliet (wat wordt er vervoerd, wat voor soort satelliet). Ik kan de voordelen en nadelen dus niet vergelijken.

Dat de vrachtvaart nodig verduurzaamd moet worden lijkt me in ieder geval duidelijk. Meer lokaal produceren kan ook helpen.
Ik vind het echt een aanval op onze planeet en dus een vijandige actie tegen de mens.
Connectie met het internet is een enorme boost voor de economie en zelfstandigheid van arme mensen. In grote delen van Afrika hebben ze al gezien dat een paar Starlink schoteltjes een stuk goedkoper en betrouwbaarder zijn dan honderden kilometers kabels.
Overdrijven is ook een kunst 🤣
Het zou wel nodig zijn voor de test.
Standaard wordt bij proef lanceringen een groot gewicht mee genomen.

Dan heb ik liever dit zodat ze er nog wat van leren en dan bij de eerste volledige Orbital missie ze direct echte kunnen mee nemen waarvan ze weten dat ze gaan werken.
Viel me ook op al ben ik zelf geen deskundige op dit gebied. Kan zo'n test dan niet met bijvoorbeeld 5 satellieten?
Een keer vliegen met de volledige massa is ook wel iets wat je wil testen. Ik neem aan dat ze vanwege de beperkte tijd ook deels andere testdoelen zullen hebben.
Dit was niet de volledige massa, volledige massa kan er 60 in 1 keer meenemen
Nee meeste hadden een functie zoals starship inspecteren, test connectkes maken, pez dispenser testen met the real thing dummy hadden ze al getest.
Als je (genoeg) aandelen koopt dan kan je ze vragen om dat niet meer te doen in de toekomst :)
Musk behoud zelf meer als 50% van de aandelen, dus vragen kan, maar als musk t niet wil dan veranderd er niks
En daar geef ik hem groot gelijk in.
Klopt niet.
Musk heeft nu al minder dan 50% van de aandelen.

Musk heeft "speciale" aandelen, met meer voting-power dan de rest.
Dat valt in het niets bij de productie van bijvoorbeeld kleding, waar een yield van 80-85% normaal is. Vrijwel alles wat wij dagelijks gebruiken is geproduceerd op een productielijn met een yield (ver) onder de 100%.

Ik verwacht dat de yield van Starlink satellieten uiteindelijk vergelijkbaar zal zijn met andere electronica.
Dat. In de voeding is een yield van 80 procent mega goed. 90 kunnen ze enkel van dromen. Alle fabrieken die u melk in pakjes steken. Of gerechten maakt. Of wat dan ook van voeding (geen droge voeding dat is iets anders) hebben veel afval. Wat normaal is.
Je hebt overgangen (x aantal kg/liter per artikel in de vuilbak. Je hebt misgeformuleerde dingen.
Technische problemen. Menselijke problemen zoals ziekte enz. Kwaliteit issues. stroomuitval/stoomuitval/persluchtuitval/koelwateruitval/warmwater uitval enz.

Als je 1.000.000 kg per week produceert en er komt daar 800.000 kg bij de consument terecht heb je een goeie week gehad.

Nog veel meer dan dat

Er is overal verlies, iedere stap ,op elk process
Ik denk niet dat die echt opvallen tegenover de electronica die dagelijks word afgedankt omdat het onmogelijk is het te service te geven. Of de hoeveelheid kleding die ongedragen word weggegooid of 1 keer word gedragen.

SpaceX lanceringen e.d. zijn lekker in het oog springend. Maar we zijn veel slechter voor het milieu met veel eenvoudiger dingen die dichter bij huis zijn.
Meestal gebruiken ze dummie satallieten vol met sensoren/camera's voor dit soort dingen, dit hadden ze bijvoorbeeld bij de vorige missie gedaan. Je kan er ook 1 a 2 echte tussen zetten om alles te testen en de rest nog steeds dummies laten maken. Dat is veel goedkoper.

Mijn gok is dat ze waarschijnlijk al 20 echte satallieten op de plank hadden liggen omdat ze dachten dat tegen deze tijd ze deze echt in een baan konden lanceren. Dat is niet goed uitgepakt en ze wilden waarschijnlijk niet de lancering uitstellen zodat ze nog last minute 18-20 dummies konden maken. Lancering uitstellen betekend nog langer wachten op test-data die de design van de volgende starship's moet definiëren.
Anders hadden ze starship wss gevuld met dummy satellieten of 'niks', dat was een 'waste' van de lanceer capaciteit geweest. Nu hebben ze èn een vlucht, èn het deployen van satellieten èn het testen van deze satellieten, zij het voor korte duur.

Als je het door die bril bekijkt is het een stuk minder wasteful.
Het zullen geen definitieve productie-exemplaren zijn, maar pre-production-proofs, die misschien nog bepaalde componenten missen.
Ze zullen misschien ook elk net iets verschillende geconfigureerd en gebalanceerd zijn, om er achter te komen wat de meest optimale configuratie is.
“Vervangen” ? Dus de oude storten neer op Aarde? Of zijn ze dan al lang verbrand?
In principe gaat een StarLink satelliet maar zo'n 5 jaar mee, daarna is de baan onstabiel.

Sowieso gaar ook dat een bedrijf zich blijkbaar 20 "loze" satellieten kan veroorloven...
Nouja loos… het is ook een goede test om te kijken of het disposal mechanisme wel goed werkt. Voor dat je 10.000 satellieten de lucht in schiet waar je geen werkende disposal voor hebt. Dan zit je met een hele andere orde van problematiek.

Ik vind niet dat je kunt zeggen, “ja maar ruimtepuin zien we dan wel weer”
Mijn benadering zou zijn: 1 of 2 echte satellieten, 18 of 19 dummies, maar dat ben ik.
Dummies hebben ze al bij eerdere testvluchten gedaan. Nu was het ook om te testen of echte sattelieten via de dispensor geplaatst konden worden omdat ze toch wat anders gedragen als de dummies. Ook waren de laatste vier aangepast met lampen en cameras om zo oa het heatshield van Starship te bekijken in de ruimte.
Het probleem is dat statistisch 1 of 2 niets zegt. 20 in 1 lancering eigenlijk ook nog maar weinig, maar wel veel meer.

de dunmies hebben ze al veel vaker getest dus daarmee kunnen ze de nummers op schaal iig aantonen, de daadwerkelijke satellieten gebruiken doe je oa omdat je bepaalde materialen wil onderzoeken die niet in de dummies zaten.

en ja zeldzame metalen zo disposable inzetten heeft nadelen, maar we hebben hier op aarde vele malen meer zeldzame metalen gewoon weggegooid dus als we het daar echt over gaan hebben, zijn hier ook gewoon serieuze verbeteringen te maken nog.
Die zeldzame metalen zijn wellicht niet een onoverkomelijk probleem, dat is gewoon geld. Meer problematisch is de mogelijke impact op de ozon-laag.
Als je een loze raket kunt veroorloven dan zijn satellieten bijzaak lijkt me. Bovendien een prima test om ook te zien of ze daadwerkelijk functioneren zoals gepland zonder ze in een baan om de aarde te brengen.
StarLink kan zich niet veroorloven om niet te testen. Om goed te testen in levensechte omstandigheden moet je nu eenmaal de lancering uit een die voor StarLink nieuwe type raket uitvoeren en moet je ook controleren of de nieuwe generatie satellieten werkt zoals bedoeld. Daarvoor volstaat een lagere baan om de aarde, waarin de teatsatellieten hun positie geen vijf jaar kunnen vasthouden met hulp van hun stuurraketten, maar slechts dagen of weken.
Ja, na x aantal jaar komen ze terug en branden op in de dampkring. Zoals met de meeste satellieten die nu worden gelanceerd in een baan om de aarde.
Waarom gebruiken ze dan niet gewoon een parachute? Een parachute kost een paar duizend euro, een satelliet miljoenen. Echt typisch weer de overheid...
Omdat je bescherming eerst nodig hebt voor je de parachute kunt gebruiken :D en bescherming is gewicht en dat gewicht moet eerst de ruimte ingeschoten worden, dus nee.
Omdat je voordat je een parachute kunt gebruiken eerst al flink moet afremmen. En als je dat wilt doen zonder schade heb je een complex en zwaar en duur hitteschild nodig..it defeats the purpose, zouden ze in het Engels zeggen. Gewoon opbranden in de dampkring is toch economisch het meest zinvol.
Echt typisch weer de overheid...
Soms zijn mensen zo verblind door hun irrationele haat voor bepaalde zaken, dat ze de neiging hebben om die haat te spuien, ook wanneer het totaal niet van toepassing is.

De Starlink satellieten zijn van SpaceX, een privaat, commercieel bedrijf, geleid door en voor het grootste deel in bezit van Elon Musk.
Behalve als afnemer van bepaalde diensten heeft de overheid totaal geen bemoeienis met Starlink. Niet qua opzet, qua ontwerp of qua constructie. De beslissing (of vanzelfsprekende aanname) om de Starlink satellieten niet herbruikbaar te maken was 100% afkomstig van een privaat, commercieel bedrijf.
Je kan er vanuit gaan dat alles wat niet enorm of massief is, uit een baan om de aarde gewoon verbrandt tijdens het terugvallen in de atmosfeer.
https://nos.nl/video/2624368-vuurbal-boven-nederland-door-spacex-satelliet

De NOS had wat beelden van één van de satellieten die opbrandden.
Dat was een oude Starlink-satelliet, geen nieuwe. Tenzij die dingen kunnen tijdreizen, want de lancering was 's nachts tussen vrijdag en zaterdag.
Ah, dan is het inderdaad wat anders :). Dan was de timing zo dicht op elkaar dus toeval.
Hoelang duurt dat verbranden wel niet.. het ene fragment is overdag en de ander fragment innde avons en staan de lantaarnpalen aan.
Nee dus, dat ging om een andere satteliet, want die van NOS was vrijdagavond, terwijl de Starship flight 13 pas hier zaterdagnacht was.
“Het is de eerste keer dat SpaceX met Starship een lading Starlink-satellieten uitzette.” Ik meen dat ik een paar maanden geleden een filmpje heb gezien waar Starship een paar Starlink satellieten eruit duwt. Volgens mij is dit niet de eerste keer
Dat waren dummy's.
Klopt, maar dat waren dummies. Een paar hadden cameras om het hitteschild te filmen.
Wel goed nieuws dat het starship deel van de test (voor zover we weten) nominal is verlopen, gezien dat ding over 2 jaar al mensen op de maan zou moeten afleveren.
Als iemand gelooft dat dat ding over 2 jaar op de maan gaat landen dan heeft die waarschijnlijk teveel naar Elon Musk's positiviteitsplanning gekeken. Iedereen die de ontwikkeling van Starship volgt zou in ieder geval kunnen begrijpen dat dit nooit gaat lukken.

Waarom niet? Starship heeft tijdens een testvlucht nog geen enkele landing gemaakt. Starship heeft nog nooit in een baan om de aarde gevlogen. Starship moet kunnen bijtanken in de ruimte. Dit vereist meerdere lanceringen, een stabiele baan om de aarde en een werkend koppel- en tanksysteem. Het is van groot belang dat Starship een baan om de aarde gaat maken want elke vlucht die dat niet doet is een vertraging voor de volgende test. Zonder baan om de aarde geen landing en ook geen brandstof overpompen. En als dat allemaal werkt komt de grootste uitdaging. Starship volledig inrichten voor bemande ruimtevaart met alle daarbij behorende veiligheidseisen en testen.
In vlucht 14 volgende maand gaan ze starship een baan om de aarde laten maken en vangen. Dus dan zijn we weeral een stap verder. Uiteraard is binnen 2 jaar op de maan landen hoogst onwaarschijnlijk. Maar bij blue origin zullen ze hun datum ook wel niet halen (zeker nu ze een jaar moeten herbouwen aan lanceerplatform). Anyway iedereen weet dat Elon Musk zijn planning met de haren is getrokken om wat druk erachter te zetten, maar de realiteit veel langer zal duren. Maar ze zullen er uiteindelijk wel geraken hoor.
Het interieur zal al wel een heel eind klaar zijn. In de update van 30 oktober 2025 schreven ze dat ze het interieur al aan het produceren zijn.
https://www.spacex.com/updates
Dat ding land binnen 2 jaar op de maan, maar de eerste vlucht(en) zullen nog geen mensen bevatten.
Op termijn wil SpaceX ook alle V2-satellieten vervangen door de nieuwe.
Misschien een simpele vraag, maar wat gebeurd er met de oude satellieten ? Is SpaceX van plan deze op te halen met de herbruikbare shuttles of verbranden deze traditioneel op in de dampkring/ crash in de oceaan ?
Vervangen klinkt inderdaad alsof ze de ruimte in zullen gaan om een (nog normaal werken) V2-expemplaar voortijdig te vervangen voor een V3-expemplaar. Maar wat ze bedoelen is dat elke V2-exemplaar dat volgens de normale planning naar de Aarde terug valt wordt vervangen voor een V3-exemplaar.
Kan iemand me in Jip en Janneke taal uitleggen hoe een gewone telefoon een verbinding kan maken met een satelliet op weet-ik-veel hoe hoog? Voor mijn gevoel heb je daar een bak zendvermogen voor nodig die mijn magnetron doet verbleken.

Nu las ik ergens dat je iets kan doen met beams (klok en klepel zonder gebeier), maar dan nog…

En als je dan wel een satelliet kan bereiken, waarom is de dekking op landniveau dan soms zo slecht? Kwestie van hogere masten toch?

Uitleggen mag. Verwijzen naar een uitleg is ook goed. Dank!
Line of sight aka zichtlijn. Het is nogal een verschil tussen een satelliet die verder geen obstructies heeft tussen jouw en de antenne en antennes op aarde die horizontaal veel obstructies hebben. Na 20 a 25 km begint de ronding van de aarde ook mee te spelen bij een antenne die op 30 meter vanaf de grond hangt.

[Reactie gewijzigd door Palindrome op 26 juli 2026 22:19]

kessler syndrome komt lekker dichtbij zo met die space junk
Moest deze even opzoeken maar was wel de vraag die ik had: hoe zit het eigenlijk met “de ruimte” in de ruimte of beter de baan om de aarde? Mogen commerciële bedrijven maar ongelimiteerd spul de ruimte in slingeren totdat we echt een keer een mega probleem hebben en we onze planeet niet meer kunnen verlaten door alle space junk?
Volgens het Outer Space Treaty valt de verantwoordelijkheid voor de regulering van activiteiten in de ruimte door bedrijven toe aan de staat waar ze gevestigd zijn; in de VS doet de FAA dat.

Er is meer dan genoeg ruimte in de ruimte voor satellieten. Zelfs dezer dagen, nu Starlink het aantal satellieten verviervoudigd heeft, heeft elke satelliet een klein 40.000 km^2 voor zich alleen. En dan kijk je alleen nog naar oppervlak, in de werkelijkheid zoeven ze rond op allerlei verschillende hoogtes. De ruimte is groot.

Wat wel een mogelijk probleem is dat als er toch twee op elkaar botsen, je heel veel brokstukken krijgt die alle kanten op vliegen. Als die op hun beurt nog meer satellieten raken en nog meer puin veroorzaken, kan je een kettingreactie krijgen die inderdaad low earth orbit onbruikbaar kan maken.

Dat is een van de redenen dat Starlink vrij laag hangt (300-500km). Op die hoogte is nog genoeg lucht dat spul vrij snel terug valt zonder actieve aandrijving.
Nee hoor, in dit geval gingen de sattelieten net zo hard meteen naar beneden.

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn