Wel reuzenpanda’s en vleierij, geen doorbraken bij bekritiseerd bezoek Xi Jinping aan Trump

Het Witte Huis kleurt donderdag vuurrood. Rode vlaggen wapperen boven het Oval Office, de roemruchte werkkamer van de president. Rode bloemen steken uit gedecoreerde vazen op rode tafellakens. In de tuin tettert ’s middags een militair muziekkorps in knalrode tenues, terwijl Donald Trump en zijn eregast Xi Jinping toekijken. Voor de Chinese president is een rode loper uitgerold – ook letterlijk.

‘Een geweldige vriendschap’, zo omschrijft Trump donderdag zijn band met Xi, die voor het eerst in elf jaar op staatsbezoek is in Washington. De overvloedige inzet van de Chinese staatskleur moet dat benadrukken. Maar veel levert die vriendschap vooralsnog niet op.

Na een lange dag van overleggen, wandelen en ’s avonds dineren blijft een doorbraak tussen de twee wereldleiders donderdag uit. Geen grote toezeggingen op het gebied van handel, zeldzame aardmetalen, Taiwan, de oorlog in Iran, het potentiële gevaar van AI of een van de andere, talrijke twistpunten die de relatie tussen China en de VS blijven verstoren. Het ceremonieel vertoon gaat voor.

Strooien met complimenten

Er klonk vooraf al gemor onder Republikeinen in Washington. Was het wel zo verstandig dat Trump, die graag pronkt met zijn autocratische vriendschappen, zo zou uitpakken met Xi? En al helemaal met de tussentijdse verkiezingen over anderhalve maand?

‘Ik had gesuggereerd om dit niet te doen’, aldus de Republikeinse senator Roger Wicker. ‘Onze leider zou moeten onthouden dat zijn gast een brute, onverkozen en onderdrukkende dictator is die zijn buurlanden wil domineren en wiens arsenaal rechtstreeks op de VS is gericht.’ Zijn collega Thom Tillis sprak zelfs van een ‘what the fuck-moment’.

Trump voerde jarenlang campagne met de slogan ‘Tough on China’, wat zeker onder Republikeinen een breed gedeeld sentiment is. ‘We kunnen niet toestaan dat China ons land blijft verkrachten’, stelde de president eerder, doelend op de volgens hem oneerlijke Chinese handelspraktijken. ‘Want dat doen ze.’

In Washington bestaan grote zorgen over de Chinese omgang met AI. Bovendien onthulde The Wall Street Journal deze maand dat Iran meerdere Amerikaanse soldaten heeft weten te doden op basis van Chinese inlichtingen. Genoeg te bespreken dus. Maar geopolitieke belangen wijken donderdag voor persoonlijke affectie.

Reuzenpanda’s

Trump blijft strooien met complimenten richting Xi Jinping, die er volgens hem ‘sterk, vitaal en fit’ uitziet: ‘Beter dan ooit!’ Hij prijst de Chinese leider tijdens een rondleiding langs een nieuw helikopterplatform zelfs voor diens ‘kennis over steen en vele andere zaken’. Die lofzang blijkt niet wederkerig.

De Chinese leider houdt het liever zakelijk. In tegenstelling tot Trump spreekt hij uitsluitend namens zijn land. ‘De belangen van China en de VS zijn met elkaar verweven’, aldus Xi in het Witte Huis. Hij zegt te verlangen naar ‘strategische stabiliteit’.

Helemaal zonder opbrengst blijft het Chinees-Amerikaanse treffen niet. Handelsminister Scott Bessent kondigt donderdag een uitstel aan van de heftige, wederzijdse importheffingen die eigenlijk in november zouden ingaan. Dat wordt mogelijk januari. Ook belooft Xi de spoedige verhuizing van twee bedreigde reuzenpanda’s, de kroonjuwelen van de Chinese diplomatie, naar een dierentuin in de Amerikaanse stad Atlanta.

Dat resultaat zal bezorgde Republikeinen niet op andere gedachten brengen. ‘Hij was tough on China’, aldus de Republikeinse senator Thom Tilles over zijn president. ‘Ik weet niet wat er is veranderd.’

‘Enorm gênant dat Amerikaanse mannen en vrouwen in uniform vandaag de communistische dictator Xi Jinping moeten begroeten’, spuwde de normaliter Trump-trouwe influencer Laura Loomer tijdens het bezoek van Xi. ‘Terwijl de Republikeinse Partij de boodschap verkondigt dat we het communisme moeten bestrijden.’

Een kleine geruststelling voor hen is wellicht dat hun kiezers minder van dit bezoek zullen meekrijgen dan gebruikelijk. Nog altijd boycotten verschillende Amerikaanse media, waaronder het conservatieve Fox News, het Witte Huis na een besluit van Trump om verslaggevers van drie zenders de deur te wijzen. Hoe roodbehangen Washington eruitziet, zal veel Amerikanen ontgaan.