Vuurwerkverbod: ruim 200 gemeenten geven geen ontheffing aan verenigingen
Verenigingen in meer dan 200 Nederlandse gemeenten mogen tijdens de komende jaarwisseling geen vuurwerk afsteken. De burgemeesters van die gemeenten verlenen geen ontheffing op het landelijke vuurwerkverbod, blijkt uit een rondgang langs gemeenten. Volgens de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) is de handhaving het grootste knelpunt.
Eerste jaarwisseling met landelijk vuurwerkverbod
Deze jaarwisseling geldt voor het eerst een landelijk vuurwerkverbod. De vorige jaarwisseling was de laatste keer dat iedereen legaal vuurwerk mocht afsteken. Burgemeesters kunnen bestaande verenigingen wel een ontheffing geven. Die verenigingen mogen dan toch vuurwerk afsteken voor een grotere groep mensen.
Die uitzondering bestaat omdat de Tweede en Eerste Kamer met een ruime meerderheid voor het verbod stemden, maar georganiseerd vuurwerk onder voorwaarden mogelijk wilden houden. Het kabinet stelde een paar landelijke voorwaarden op en wilde de rest zoveel mogelijk aan de gemeenten overlaten.
Politie terughoudend bij handhaving vuurwerkverbod
"Dit is het eerste jaar van het vuurwerkverbod. Veel politie is terughoudend om extra taken op zich te nemen", zegt Gerdo van Grootheest. Hij is burgemeester van Oosterhout en binnen de VNG verantwoordelijk voor het onderwerp vuurwerk.
Het landelijke verbod geeft de politie volgens hem weliswaar duidelijkheid, maar "er kan niet op elke hoek van de straat politie staan, om te controleren of mensen vuurwerk afsteken". Vooral voor de hulpdiensten maakt dat de situatie ingewikkeld.
De VNG heeft al vaker twijfels geuit over de uitvoerbaarheid van de ontheffing. Een veilige jaarwisseling is voor gemeenten sowieso een lastige opgave. Veel gemeenten zien volgens Van Grootheest op tegen de eerste jaarwisseling met het landelijke verbod. Dat verenigingen dit jaar ook voor het eerst een ontheffing kunnen krijgen, maakt de handhaving nog ingewikkelder.
Ontheffing vuurwerk: elke gemeente beslist zelf
Of verenigingen een ontheffing krijgen, beslist elke gemeente zelf. "Op sommige plekken in Nederland is er tijdens de jaarwisseling niks aan de hand. Maar er is ook een flink aantal plekken waar het uit de hand loopt. Juist op lokaal niveau is het nu aan burgemeesters om die afweging te maken", zegt Van Grootheest.
De ene burgemeester verwacht geen problemen. Een ander ziet de ontheffing als een stap terug, bijvoorbeeld omdat in de eigen gemeente al een vuurwerkverbod geldt. "En andere gemeenten zeggen: 'We hebben nu al genoeg op ons bord om alles goed te laten verlopen.' Dan is het een kwestie van goed evalueren; dan bekijken we het volgend jaar opnieuw."
Al eerder duidelijk dat kwart van de gemeenten geen ontheffing zou geven
In juli wilde al zeker een kwart van de gemeenten helemaal geen vuurwerk toestaan. De dertien Zeeuwse gemeenten maakten gezamenlijk bekend geen ontheffingen te geven. Alleen Veere hield de mogelijkheid toen nog open, onder zeer strenge voorwaarden. Ook de regio Rotterdam-Rijnmond, Amsterdam, Delft en verschillende Limburgse gemeenten kozen ervoor geen ontheffingen te verlenen.
De vuurwerkbranche was al eerder kritisch over de regels. Belangenvereniging Pyrotechniek Nederland (BPN) reageerde in januari teleurgesteld. Volgens de branche werpen de regels vooral drempels op voor verenigingen.
Vuurwerkverbod vanaf 1 augustus 2026 (@Gemini-AI-impressie)