Binnenskamers | Dassen nog steeds boos over AI-gelach: 'Wat een kleuterklas'

Op de eerste dag van de Algemene Politieke Beschouwingen gebeurde iets opvallends.

Laurens Dassen van Volt kwam naar voren om het weer over de risico's van AI te hebben. CDA-leider Henri Bontenbal had net een lijstje met zorgen opgesomd. AI ontbrak, constateerde Dassen. "Een van de zorgen die ik daarin miste, is de toekomst van AI", zegt Dassen tijdens een interruptie. "Dat is namelijk een van de …"

Dassen maakt zijn zin niet af, want in de plenaire zaal wordt gelachen. Dat was pijnlijk. Voor degenen die moesten lachen.

Want laten we wel wezen: niet lang geleden kwamen er nogal verontrustende berichten naar buiten over AI-agents die uit zichzelf begonnen te hacken en daarbij hun sporen uitwisten. Of waren die agents wel op hol geslagen? Dat was het verontrustende aan het verhaal. Binnen een jaar kan AI heel het internet overnemen, beweren experts.

Dit kabinet was voor Prinsjesdag erg druk met zichzelf en lijkt dat de komende weken te blijven, terwijl grote vraagstukken als AI blijven liggen.

Dat Dassen werd uitgelachen, lag niet aan hem. Hij was juist zeer effectief aan het debatteren, viel debatexpert Roderik van Grieken op. Dassen was volgens hem zo effectief omdat hij zich concentreerde op één onderwerp: AI.

"Bij de Algemene Politieke Beschouwingen willen politici al snel over ieder onderwerp een plasje doen", zegt Van Grieken. "Om goed te debatteren, moet je een thema durven kiezen. Dat betekent dat je veel onderwerpen moet laten liggen. Dassen deed dat heel goed."

Eigenlijk wilde ik het met Van Grieken over de debatskills van alle partijleiders van de afgelopen week hebben. Hij zit al sinds 2008 ieder jaar op de publieke tribune tijdens dit belangrijkste debat van het jaar om politici op hun debattechniek te analyseren. Ik was benieuwd naar zijn oordeel.

Maar Van Grieken benoemde precies wat mij ook opviel. Dassen, zo zei hij, wist het onderwerp vakkundig te claimen. "Iedereen heeft met AI te maken. Dassen kan nu zeggen: ik begon ermee."

Waarom werd er dan zo lacherig gedaan over zo'n belangrijk onderwerp? Aan de boodschapper lag het dus niet. Die vraag bleef na de Politieke Beschouwingen bij me hangen. Ik vond het allemaal tamelijk verontrustend.

De Volt-leider kon er uiteindelijk alleen maar zijn voordeel mee doen. Want het beeld is nu: Dassen waarschuwt voor een reëel gevaar terwijl de rest van de Kamer het niet serieus neemt. Auke van Eijsden, een zeer gewaardeerde collega van Trouw, vatte het fragment op Bluesky mooi samen. "Het lachen van Tweede Kamerleden om de zoveelste AI-vraag van Laurens Dassen is wellicht begrijpelijk, zeker op dit late tijdstip, maar het is ook zo'n fragment dat later gaat terugkeren in een Andere Tijden-aflevering."

En Dassen zelf? Die kan er een week later nog steeds niet bij dat collega-Kamerleden moesten lachen om zo'n serieus onderwerp. "Ik dacht: 'wat een kleuterklas'", zegt hij als ik hem maandag vraag naar dat bewuste moment.

"AI gaat ons zo hard raken en in het parlement komen we niet verder dan er een beetje over te ginnegappen en over te lachen", zegt Dassen. "AI gaat ook over zorg, sociale zekerheid en veiligheid. Ik ben er nog steeds een beetje boos over." Volgens hem dansen we op de vulkaan. "Er komt een enorme uitbarsting aan."

Toch was het uitlachen opvallend genoeg ook het omslagpunt voor de Kamer. Dassen kreeg een dag later veel bijval, alsof andere partijen toen pas begrepen wat er op het spel staat.

Tot voor kort kreeg hij niet eens een meerderheid voor elkaar om een apart debat over AI op de agenda te krijgen. "Die voorstellen werden steeds weggestemd", zegt Dassen. Daarom bracht hij het maar ter sprake in de veel kleinere commissiezalen, waar veel minder media-aandacht voor is.

"Ons doel is dat de politiek dit serieus gaat nemen. Die stap is nu wel gezet", zegt Dassen. De volgende stap is een apart AI-debat. Dat komt er binnenkort ook. Waarschijnlijk valt er dan een stuk minder te lachen.

"Laten wij maar gewoon aan tafel gaan zitten en dat hele Belastingplan de moeder amenderen."
Henk Vermeer (BBB) tijdens de APB.

"Ik heb niet voor niks de term 'dood voor de kachel' gebruikt."
Ruben Brekelmans (VVD) tijdens de APB.

Wat viel jou op in de politiek deze week? Heb je suggesties voor Gehoord in Den Haag? Laat het hieronder achter, of mail naar edo@nu.nl.