Schrijvers verdienen slechts ‘enkele centen’ met luisterboeken, blijkt uit onderzoek

In 2025 luisterde een kwart van de Nederlanders naar luisterboeken. Inmiddels is de gestaag groeiende Nederlandse luisterboekenmarkt goed voor zo’n 50 miljoen euro omzet. Commerciële platforms als Spotify en Storytel profiteren volop van die groei, maar voor auteurs overheerst vooral groeipijn. Uit grootschalig onderzoek van onderzoeksbureau Verian, in opdracht van de Auteursbond en Stichting Lira Fonds, blijkt dat meer dan de helft van de bijna 700 ondervraagde auteurs geen vergoeding ontvangt voor hun luisterboeken. Wie wel betaald wordt, ontvangt soms slechts enkele centen per beluisterd boek.

Dichteres Lieke Marsman noemde de branche vorig jaar al een „vies corporate systeem”, toen ze uitrekende dat ze een schamele 8,5 eurocent kreeg per uitgeluisterd boek. Respondenten van het onderzoek zijn niet veel positiever. „Wauw, ik wist dat het erg was, maar dit slaat alles”, reageert een van hen.

Schamele bedragen

Luisterboeken komen grofweg op twee manieren bij de lezer terecht: via de Online Bibliotheek, waar gebruikers met hun bibliotheekpas boeken lenen, of via commerciële abonnementsdiensten als Spotify en Storytel. Voor auteurs maakt dat wel degelijk verschil: de afspraken over hun vergoeding lopen per route uiteen. Vooral bij de commerciële platforms is de transparantie volledig zoek.

In 2025 werden ongeveer 2,9 miljoen luisterboeken geleend via de Online Bibliotheek, aldus het Centraal Bureau voor de Statistiek. Toch blijkt de vergoeding voor makers zeer beperkt. Van de ondervraagde schrijvers ontving 45 procent over 2024 geen vergoeding voor digitale uitleningen; bij vertalers was dat 78 procent. Wie wel kon rekenen op betaling, ontving gemiddeld 39 cent per uitgeleende titel. 26 procent kreeg net als Marsman minder dan 10 cent.

Bij commerciële abonnementsdiensten zegt 42 procent van de respondenten geen vergoeding te hebben ontvangen voor hun gepubliceerde titels. Hoeveel betaalde auteurs precies ontvangen, is bovendien vaak moeilijk vast te stellen. Op royalty-overzichten worden inkomsten uit verschillende streamingdiensten geregeld op één hoop gegooid, zonder daarbij te vermelden van welke streamingdienst welk bedrag afkomstig is of hoe bedragen tot stand zijn gekomen. Een respondent schrijft: „Ik zie 1.583 verkochte exemplaren, maar dat levert mij slechts 1,31 euro op. Ik word niet goed wijs uit wat er staat.”

Gebrek aan transparantie

Niet alleen de bedragen doen auteurs schrikken. Veel van hen weten überhaupt niet waar en door wie hun luisterboeken worden aangeboden. 62 procent van de respondenten wist niet dat hun boek als luisterboek op streamingplatforms stond. Voor de online Bibliotheek lag dat percentage op 36 procent.

Volgens het onderzoek is het gebrek aan transparantie daarmee het centrale probleem: auteurs hebben beperkt zicht op waar hun werk beschikbaar is, welke afspraken daarover zijn gemaakt en hoe hun vergoeding wordt berekend. De luisterboekenmarkt mag dan 50 miljoen euro groot zijn, voor auteurs blijft het vooralsnog grotendeels onduidelijk waar al dat geld blijft.

Lees ook

Het luisterboek is in opmars, maar is dat wel goed voor de lezer? En voor de schrijver?