‘De foto van Rudi, die in de oorlog overleed, stond altijd prominent op het dressoir’

‘Op de foto zijn mijn ouders voorjaar 1944 gefotografeerd op de Dam met hun twee kinderen Rudi en Jenny tussen hen in. Ondanks de oorlog een jong en gelukkig gezin. Mijn ouders, beiden geboren Groningers, trouwden in 1935 en gingen wonen in de Rivierenbuurt in Amsterdam, waar mijn vader werkzaam was bij de Nederlandse Spoorwegen. Daar werd Rudi in 1938 geboren en Jenny in 1940.

Op zondag 17 september 1944 liet de Nederlandse regering in Londen oproepen tot een algemene staking van het spoorwegpersoneel waar mijn vader, als echte spoorman, aan meedeed. Dat betekende onderduiken en geen inkomsten meer. Gelukkig zorgde het Nationaal Steun Fonds (NSF) voor een financiële bijdrage voor de stakers. Mijn vader was medeverantwoordelijk voor de verspreiding van deze tegemoetkoming in Amsterdam. Hoe hij dat voor elkaar kreeg is mij een raadsel.

Tijdens de staking werd hun zoontje Rudi ernstig ziek, hij overleed op 27 september 1944 aan difterie. Mijn vader nam het risico de onderduik te verlaten, om samen bij het overlijden en de begrafenis te kunnen zijn. Deze traumatische gebeurtenis heeft grote impact gehad op ons gezin. Er werd na de oorlog nauwelijks over Rudi gesproken, maar wel was hij altijd aanwezig; zijn foto stond prominent op het dressoir en in een hoekje van de linnenkast lagen zijn boekjes met plakwerkjes van de kleuterschool. Ze hadden de overtuiging dat het beter was om over een groot verdriet niet te praten, dat zou het alleen maar erger maken. Voor mijn oudste zus Jenny (die vorig jaar overleed) was het verlies van haar ‘grote broer’ een ingrijpende ervaring, die ze nooit goed heeft kunnen verwerken.

Eindelijk werd het voorjaar en kwam de bevrijding, waar ze zo naar hadden verlangd. Mijn moeder verkeerde in de laatste dagen van haar zwangerschap. In juni werd een tweeling geboren, Sjoukje en Wim, kleine baby’s van ieder maar een paar pond; het jongetje heeft ze dag en nacht met een theelepeltje moeten voeden totdat hij sterk genoeg was om zelf te kunnen drinken. Een uitputtingsslag voor mijn moeder na vijf Amsterdamse oorlogsjaren en een zwangerschap in de hongerwinter.

Ik heb enorme bewondering voor mijn ouders.’