Uitspraken van minister Van Weel in tv-interview over Bolle Jos wekken ongenoegen in Sierra Leone

De al gespannen relatie tussen Sierra Leone en Nederland is verder bekoeld na een interview met minister van Justitie en Veiligheid David van Weel op televisie in het West-Afrikaanse land. In het veelbekeken programma State of the Nation was Van Weel uitgenodigd om te praten over de voortvluchtige drugscrimineel Jos Leijdekkers die zich daar volgens de Nederlandse inlichtingendiensten ophoudt. Sierra Leone zegt niet te weten waar de crimineel is.

„We zijn zeer gemotiveerd deze persoon in Nederland in de gevangenis te krijgen”, zei de minister via een videoverbinding tegen presentator Umaru Fofana, benadrukkend dat Leijdekkers alleen al in Nederland een gevangenisstraf van 24 jaar moet uitzitten na een veroordeling voor drugssmokkel en geweldsfeiten. In België wacht hem tachtig jaar cel. „We willen ervoor zorgen dat hij uw land niet kan corrumperen, want dat is wat deze personen doen met de grote sommen drugsgeld die ze verdienen”, zei Van Weel.

Het interview, dat zo’n tien minuten duurde en waarin Van Weel zijn frustratie over de trage reactie van Sierra Leonese autoriteiten – onder meer op een uitleveringsverzoek van zijn ministerie een jaar geleden – niet verhulde, is het zoveelste drukmiddel dat hij inzet in de hoop ‘Bolle Jos’ zoals Leijdekkers bekend staat, naar Nederland te krijgen.

„Smakeloos en onprofessioneel”, sneerde David Moinina Sengeh, de eerste minister van het land en de belangrijkste adviseur van president Maada Bio, die daarna in het programma te gast was. „Wat is het woord voor neocolonialism in het Nederlands?”

Vorig jaar onthulden journalisten van Follow The Money en het AD niet alleen dat Leijdekkers al zeker een aantal jaar in Sierra Leone woont, maar ook dat zijn politieke connecties in dat land tot de hoogste top – de president zelf – reiken. Zo was Leijdekkers begin 2025 te zien op beelden van een nieuwjaarsviering in een kerk met de presidentiële familie, onder wie Bio’s dochter, met wie Leijdekkers zou zijn getrouwd.

De Nederlandse inlichtingendiensten waren er al sinds medio 2024 van op de hoogte dat Leijdekkers naar Sierra Leone was uitgeweken.

Lees ook

Wat doet Bolle Jos in Sierra Leone? West-Afrika als nieuwe pleisterplaats van de internationale cocaïnemaffia

Met de aanwezigheid van de drugscrimineel, die op Europa’s most wanted-lijst staat, is Sierra Leone een spil geworden in de internationale cocaïnehandel. Die loopt in steeds hogere mate via West-Afrika. Zo werd vorige week in Frankrijk 3,9 ton cocaïne onderschept op een vrachtschip afkomstig uit Ghana. In het interview zei Van Weel niet uit te sluiten dat Leijdekkers hierbij betrokken was.

In een poging de autoriteiten in Freetown ertoe te bewegen de drugscrimineel uit te leveren, wendde Van Weel zich de afgelopen maanden tot buurlanden als Ghana en Liberia – waar onlangs ook grote drugsvangsten werden gedaan – evenals Europese bondgenoten.

Lees ook

Nederland zet druk op Sierra Leone vanwege uitlevering ‘Bolle Jos’ maar is huiverig met bieden van hulp tegen cokesmokkel op volle zee

Zo wil Van Weel dat tientallen miljoenen aan Europees hulpgeld – tussen 2021 en 2027 gaat het om 352 miljoen euro – wordt stopgezet zolang Sierra Leone Leijdekkers niet uitlevert. Daar zal hij op blijven inzetten, benadrukte de minister in het interview. „We zullen alle middelen gebruiken die we tot onze beschikking hebben, diplomatiek en anders, om ervoor te zorgen dat hij zijn welverdiende straf uitzit.”

Dat is, zei de minister, óók „ten behoeve van de bevolking in Sierra Leone”.

Minister Sengeh wees er op dat Sierra Leone „een onafhankelijk land is”. „Als de Nederlandse minister echt wil laten zien dat hij aan het werk is, moet hij niet de hele tijd op tv zitten en dreigen dat ze de hulp van de EU stopzetten.” Volgens Sengeh hebben hun inlichtingendiensten „geen idee” waar Leijdekkers zich ophoudt. „Als zij [Nederland, red.] het weten, laat dan de foto’s zien.”

Recent leek Van Weel juist enige vooruitgang te hebben geboekt. Na een top in de Ghanese stad Accra, waarbij ook vertegenwoordigers uit Liberia waren, vertelde de minister aan De Telegraaf dat zijn ambtsgenoot in Sierra Leone, Alpha Sesay, hem per brief had uitgenodigd om samen tot een oplossing te komen. Onduidelijk is wat er nu van die uitnodiging gaat komen.