Minister ziet zich gesteund door landsadvocaat: stikstofplannen geven lucht

Met de brief reageert Van Essen op zowel het advies van de landsadvocaat als op de reflectie van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) op de stikstofplannen.

Minister Van Essen stelt dat beide het maatregelenpakket beoordelen als realistische basis om stikstofuitstoot terug te dringen, om natuur te herstellen en op termijn vergunningverlening weer mogelijk te maken. En dat alles op een financieel verantwoordelijke manier.

Als de stikstofuitstoot daalt en overheden tegelijkertijd van alles doen om de natuur te helpen, wordt de natuur daar volgens de landsadvocaat "ontegenzeggelijk" beter van. Hoe beter het met de natuur gaat, hoe minder streng de eisen worden voor zaken die stikstof uitstoten. Maar hoevéél beter hangt af van de uitwerking van de maatregelen en beoordelingen door ecologen.

Wel schrijft de landsadvocaat dat een systeem voor monitoring en bijsturing nodig is. Zo zou het goed zijn om een tussendoel te formuleren. Het advies maakt niet duidelijk wat dat tussendoel moet zijn. Ook moeten er aanvullende maatregelen klaarstaan voor het geval dat doel niet gehaald wordt.

Het PBL merkte al op dat de stikstofplannen veel vergen van zowel boeren als overheden. Ze moeten bijvoorbeeld flink investeren in nieuwe stallen, en dat gaat niet alle boeren lukken.

Ook is duidelijk dat de veestapel fors kleiner wordt. In 2035 zijn er 20 tot 30 procent minder koeien dan in 2019. Meer over de conclusies van het planbureau lees je in onderstaand verhaal.

De landsadvocaat vult aan dat de mate waarin het maatregelpakket perspectief biedt op natuurherstel en vergunningverlening afhankelijk is van twee zaken. Ten eerste dat het per Natura 2000-gebied duidelijk moet worden hoeveel effect de maatregelen hebben op de stikstofdepositie. Ten tweede dat per gebied duidelijk wordt wat het effect van de afname van stikstofdepositie in combinatie met natuur(herstel)maatregelen is.

Het gaat om een ecologische beoordeling, "waarbij het niet zo is dat de depositie in een gebied eerst onder de kritische depositiewaarde hoeft te komen", schrijft de minister over het advies, dat hij naar eigen zeggen "met genoegen" heeft gelezen.

Van Essen zei vrijdag na de ministerraad dat hij in het advies een bevestiging ziet van de beloften die hij een paar maanden geleden deed toen hij de plannen presenteerde. Daarin staan veel maatregelen om natuur te herstellen, onder meer uitstootdoelen per boer en zones rond natuurgebieden met minder vee. Nederland gaat weer van het 'stikstofslot', was de belofte in juni.