Minister mag Ongehoord Nederland uit omroepbestel zetten, zegt Commissariaat voor de Media. Hitler-kwestie is ‘kantelpunt’

Het Commissariaat voor de Media ziet „voldoende aanleiding” voor minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Rianne Letschert (D66) om de erkenning van omroep Ongehoord Nederland (ON) in te trekken. Dat schrijft het Commissariaat, dat toezicht houdt op naleving van de Mediawet, donderdag in een advies aan de minister.

In een brief draagt het Commissariaat „feiten en overwegingen” aan op grond waarvan Letschert gebruik kan maken van haar ministeriële bevoegdheid om een omroep uit het stelsel te zetten. In meerdere opzichten heeft ON volgens de toezichthouder „wettelijke normen” overtreden.

De directe aanleiding voor het oordeel van het Commissariaat is de „maatschappelijke verontwaardiging” over ‘Hitler-verheerlijking’ in een onlineprogramma van ON, eind juli. Voormalig hoofdredacteur van de omroep Joost Niemöller (hij stapte dinsdag op naar aanleiding van de controverse) zei in een inmiddels offline gehaald item, waarin een fragment van een toespraak van Hitler werd getoond, onder meer dat hij bepaalde meningen van de nazileider deelt. Ook stelde Niemöller dat „je het eigenlijk alleen maar” eens kan zijn met Hitlers „strijd tegen globalisering”. Vorige week werden Kamervragen gesteld over de kwestie.

De Hitler-controverse is voor het Commissariaat „het kantelpunt waardoor wij er geen vertrouwen meer in hebben dat ON! in staat is om de bedrijfsvoering op orde te krijgen en duurzaam aan de publieke mediaopdracht te voldoen”.

Voor Letschert komt de brief van de toezichthouder als geroepen. Zij liet voor het weekend weten zich te buigen over juridische mogelijkheden om in te grijpen bij ON. Zo kan een minister een omroepvergunning intrekken wanneer het Commissariaat voor de Media binnen een jaar twee of meer formele maatregelen oplegt aan een omroep. Dat is nu het geval, schrijft de mediawaakhond in de brief van donderdag.

Het Commissariaat geeft een tweede grond waarop een erkenning kan worden ingetrokken: als een omroep „niet meer voldoet aan de eisen van goede inrichting, sturing en beheersing van de bedrijfsprocessen”. Dat is bij ON het geval. Er is bij de toezichthouder een beeld ontstaan van „structurele tekortkomingen bij een organisatie die met publiek geld opereert” – onder meer op het gebied van de naleving van wet- en regelgeving en de journalistieke kwaliteitsnormen.

Minister Letschert heeft nog niet gereageerd op de brief van het Commissariaat en de oproep om de erkenning van ON „te heroverwegen en daarover een passend besluit te nemen”. Op 24 september staat een debat gepland over de toekomst van het bestel van de publieke omroep.

Lees ook

Coup of angstcultuur? Hoe omroepbaas Arnold Karskens werd weggestuurd bij Ongehoord Nederland