Nederlandse wetenschapper wint 'grappige' Nobelprijs met begraven ondergoed

De Ig Nobelprijzen worden uitgereikt voor onderzoeken die mensen eerst aan het lachen maken, maar vervolgens aan het denken zetten. De ceremonie wordt georganiseerd door het digitale tijdschrift Annals of Improbable Research. De eerste uitreiking vond plaats in 1991 en Nederlanders vielen sindsdien 22 keer in de prijzen.

Dit jaar was het thema van de ceremonie schimmel. De prijs zelf had daarom de vorm van een grote paddenstoel met aan de onderkant een menselijke voet, gemonteerd op iets wat eruitziet als een stuk blauwe kaas.

Marcel van der Heijden is hoogleraar agro-ecologie en plant-microbe-interacties aan de Universiteit van Zürich. Voor het prijswinnende onderzoek begroeven duizend mensen een katoenen onderbroek. Het grootste deel van de onderbroeken was na twee maanden afgebroken door micro-organismen, wat duidt op een gezonde bodem.

De onderbroeken braken het snelst af in privétuinen, waar een bodemanalyse ook de hoogste concentraties organische stof liet zien. Gazons hadden de minste bodemorganismen, terwijl landbouwvelden en weilanden ertussenin zaten. Ook temperatuur en vochtigheidsgraad beïnvloedden de activiteit van de organismen, net als de hoeveelheid voedingsstoffen in de bodem.

Andere onderzoeken die in de prijzen vielen, gingen onder andere over de voordelen van kakkerlakkenmelk, spatvrije urinoirs en een precieze definitie van zoenen. In de weken na de ceremonie geven de winnaars ook gratis openbare lezingen, die op de website van Improbable Research worden geplaatst.

De Ig Nobelprijsuitreiking vindt dit jaar voor het eerst in 35 jaar niet plaats in de Verenigde Staten, maar in het Zwitserse Zürich. "Het is het afgelopen jaar onveilig geworden voor onze gasten om het land te bezoeken. We kunnen het niet met een gerust geweten verantwoorden om de nieuwe winnaars, of de internationale journalisten die verslag doen van het evenement, te vragen dit jaar naar de VS te reizen", zei Marc Abrahams van de organisatie afgelopen maart op de website van Improbable Research. Het besluit wordt door Zwitserse media gelinkt aan het Amerikaanse migratiebeleid.

De ceremonie vindt volgend jaar plaats in Antwerpen.