Burgemeester Schouten daalt aan touw Euromast af vanwege hogere opkomst verkiezingen: ‘Ik sta nog een beetje te shaken’

‘Ik sta nog een beetje te shaken’, zegt de Rotterdamse burgemeester Carola Schouten kort nadat ze vaste grond onder de voeten heeft gekregen. Vlak daarvoor hing ze nog aan een touw langs de Euromast, waar ze abseilend naar beneden kwam. Toen ze op zo’n 100 meter hoogte achterwaarts het randje van het kraaiennest over moest, was enige aarzeling zichtbaar. Al ging het daarna behoorlijk soepel. ‘Maar het was wel eng.’

Van Schouten, vandaag zonder ambtsketen en in sportieve legging, is bekend dat ze kampt met hoogtevrees. Vooraf had ze geoefend bij het korps mariniers van de Van Ghentkazerne. Ze deed dit dan ook niet zomaar. De ludieke actie is de inlossing van een belofte die ze vlak voor de gemeenteraadsverkiezingen in maart deed: als de opkomst hoger zou zijn dan in 2022, zou ze haar schroom opzijzetten. En dat gebeurde, zij het nipt: de opkomst steeg van 38,9 naar 40,7 procent.

Aanvankelijk zou ook premier Rob Jetten mee abseilen. Landelijk steeg de opkomst immers eveneens, van 51 naar 53,7 procent. Maar volgens Schouten bleek het onmogelijk om een gezamenlijk moment in de agenda’s te vinden. Een smoes? ‘Nee, dat geloof ik niet.’

Lage opkomst

Hoewel in veel gemeenten de lage opkomst tot kopzorgen leidt, zijn de cijfers nergens zo zorgwekkend als in Rotterdam. Daarom liet de gemeente enkele jaren geleden onderzoek doen naar de oorzaken. De stad heeft relatief veel inwoners uit groepen die minder snel naar de stembus gaan: jongeren, praktisch opgeleiden en mensen met een migratieachtergrond, onder wie expats en tienduizenden arbeidsmigranten.

Voor die laatste groep vormt de taalbarrière soms een belemmering om te gaan stemmen. Ook hebben veel arbeidsmigranten simpelweg vaak andere dingen aan hun hoofd dan zich te verdiepen in de keuze tussen lokale partijen.

Daarnaast is het wantrouwen richting de politiek in delen van de stad groot. Dat gevoel werd versterkt door de coronaperiode en de toeslagenaffaire, waarbij relatief veel Rotterdammers werden getroffen. ‘Ik zie vooral dat mensen denken: wat maakt die ene stem uit?’, zegt Schouten. ‘Maar dat maakt hartstikke veel uit. Bij ons in de gemeenteraad worden elke dag besluiten genomen die mensen raken.’

Vertrouwen lokale politiek

De burgemeester zegt de komende jaren verder te willen investeren in vertrouwen in de lokale politiek. Met meer gesprekken in de wijken en meer betrokkenheid van bewoners. Als voorbeeld noemt ze een burgerberaad in Rotterdam-Zuid, waar deelnemers voorstellen deden om drempels om te gaan werken weg te nemen, zoals dure kinderopvang, onzekere contracten en ingewikkelde regelgeving. ‘Daar gaan we ook echt mee aan de slag.’

Dat de stunt goed uitpakt voor haar profiel als burgemeester, werd gesuggereerd door AD-journalist Peter Groenendijk. De laatste tijd zou ze werken aan haar eigen zichtbaarheid. De afgelopen anderhalf jaar was ze minder nadrukkelijk op de voorgrond getreden dan haar charismatische voorganger Ahmed Aboutaleb.

Toch wijst Schouten die suggestie nadrukkelijk van de hand. ‘Nee, nee. Dit was puur om het belang van de democratie en de verkiezingen te benadrukken.’ Of de actie voor herhaling vatbaar is? ‘Halverwege het abseilen moest ik draaien, nou, dat was behoorlijk eng.’