ALPHEN AAN DEN RIJN - De gemeente Alphen aan den Rijn onderzoekt vier, naar eigen zeggen, ingrijpende maatregelen om de hoeveelheid restafval flink terug te dringen. Ook het in Alphen omstreden 'betalen per hoeveelheid afval' ligt weer op tafel. 'DIFTAR is hier altijd een scheldwoord geweest, maar het zou raar zijn om deze mogelijkheid niet te bekijken', vindt Jose Huls van Pro.
De vier maatregelen die de gemeente momenteel onderzoekt zijn: betalen naar gebruik waardoor inwoners minder betalen als zij minder restafval aanbieden, een beloningssysteem met korting voor goed scheiden, extra inzet op het scheiden van GFT en PMD en een aanpak die per wijk kan verschillen.
Met deze stappen wil de gemeente het huidige afvalprobleem aanpakken. Op dit moment produceert een inwoner gemiddeld nog zo'n tweehonderd kilo restafval per jaar. Dat moet volgens de plannen omlaag naar maximaal honderd kilo. Ook wil de gemeente dat minimaal 75 procent van het afval wordt gescheiden en dat minstens zestig procent wordt gerecycled.
Het betalen per afvalzak wordt DIFTAR genoemd. Dit staat voor gedifferentieerde tarieven. Dat betekent dat mensen een lager basisbedrag betalen aan afvalheffing, maar daarnaast wel een bedrag per afvalzak.
In Alphen aan den Rijn zou het gaan om een verlaging van de afvalheffing van honderd euro, maar zouden inwoners 1,39 euro per zak gaan betalen. Gemiddeld zouden mensen vijftig afvalzakken per jaar hebben.
Al jaren worstelt Alphen met het afvalvraagstuk. Er moet minder afval komen en er moet meer gescheiden worden. Een gemiddelde Alphenaar produceert 425 kilo afval per jaar, inclusief grofvuil. Hiervan wordt tweehonderd kilo als restafval ingeleverd. Maar: slechts 23 kilo is echt restafval. De rest, dus 174 kilo, hoort te worden gescheiden.
Maar over de manier waarop dit doel bereikt moet worden verschillen de partijen al lange tijd van mening. In 2016 kwam toenmalig wethouder Tseard Hoekstra (VVD) met het voorstel om per zak te betalen. Een krappe meerderheid was tegen het plan en in de jaren erna is er nooit een meerderheid voor geweest, mede onder druk van weerstand onder de bevolking.
Toch ligt de optie nu weer op tafel. Om tot een nieuw grondstoffenbeleid voor de periode 2027-2030 te komen, start de gemeente een participatietraject. Tussen juni en september 2026 kunnen inwoners hun mening geven over de verschillende scenario’s en voorstellen.
Naast de maatregelen zelf, kunnen inwoners ook meedenken over hoe de gemeente beter kan communiceren over afval scheiden. Ook worden ideeën gevraagd om het wegbrengen van grofvuil makkelijker te maken, bijvoorbeeld via het ecopark of een mobiele milieustraat.
Daarnaast zal het afvalbeleid een rol spelen in de formatie voor het nieuwe stadsbestuur. Op dit moment praten Nieuw Elan, CDA, Pro en D66 over een nieuw college van burgemeester en wethouders.
De grootste partij in Alphen aan den Rijn, Nieuw Elan, is nooit voorstander geweest van het betalen per afvalzak. 'We zijn voor betere nascheiding, maar niet voor DIFTAR, legt fractievoorzitter Frans Langerak uit.
'Dat standpunt zal ook niet wijzigen. We willen de afvaldoelstellingen halen, maar nee, daar zien we DIFTAR niet een belangrijke rol in spelen.'
Namens Pro houdt fractievoorzitter Jose Huls de deur nog open. 'We weten dat de kosten om afval te verbranden de komende jaren gaan stijgen. Minder restafval betekent dus minder kosten voor onze inwoners. Daarom is het goed om naar de verschillende mogelijkheden te kijken om het afval terug te dringen.'
Dat inwoners eventueel per zak zouden moeten gaan betalen, is voor haar geen principieel probleem. 'DIFTAR is altijd een scheldwoord gebleken in Alphen aan den Rijn, maar het is ook raar om deze of andere mogelijkheden om de hoeveelheid restafval terug te dringen niet te bekijken.'
Ook CDA is en blijft tegen het betalen per afvalzak. 'Het leidt alleen maar tot meer bijplaatsingen bij de containers', is Jeroen van Gool van mening. 'Je ziet ook dat er steeds meer gemeenten zijn die het ingezet hebben en er weer vanaf stappen.'
Toch is hij blij met het onderzoek. 'Het moet voorop staan en dat is dat we te veel afval hebben en te weinig scheiden. Daar moet het onderzoek op gericht zijn en dat verwelkomen we dan ook. Als het maar niet tot tunnelvisie leidt naar een oplossing, of dat nou DIFTAR is of iets anders.'
Vanuit de beoogde oppositie wordt er terughoudend gereageerd op het komende onderzoek van de gemeente. 'Ik neem aan dat hier in de coalitieonderhandelingen over gesproken gaat worden', legt Peter van Waaij van VVD uit.
'Tot hier duidelijkheid over is, kan ik er eigenlijk niet zo veel over zeggen.'
Source: Omroepwest - Alphen aan den Rijn