Het Openbaar Ministerie (OM) registreerde in 2025 meer feiten op grond van een verdenking van discriminatie dan in 2024. Vorig jaar ging het in totaal om 1152 discriminatiefeiten, tegenover 683 discriminatiefeiten in 2024. Een stijging van ruim 68 procent. Dat blijkt uit het rapport Strafbare Discriminatie in Beeld 2025 van het OM, dat vandaag is gepubliceerd. De strafrechtelijke aanpak van discriminatie is een prioriteit binnen het OM dat hiermee een duidelijk signaal afgeeft dat discriminatie niet wordt getolereerd.
In Strafbare Discriminatie in Beeld wordt gerapporteerd over de aard en omvang van de discriminatiefeiten die in 2025 bij het OM zijn geregistreerd. Het OM behandelt alleen de vormen van discriminatie die strafbaar gesteld zijn in het Wetboek van Strafrecht. Deze feiten zijn onder te verdelen in twee categorieën. Enerzijds feiten die specifiek over discriminatie gaan en anderzijds overige strafbare feiten waarbij een discriminatieaspect meespeelt.
Het OM spreekt van feiten, omdat verdenkingen in één discriminatiezaak uit meerdere feiten en/of verdachten kunnen bestaan. In 2025 registreerde het OM 141 specifieke discriminatiefeiten. Dit is een daling ten opzichte van het jaar ervoor (160 feiten). Daarbij ging het net als voorgaande jaren in de meeste gevallen om groepsbelediging (92 feiten) waarvan de meeste feiten (50) in de openbare ruimte plaatsvonden.
Bij strafbare feiten met een discriminatieaspect (1011 feiten) was sprake van een opmerkelijke stijging. Dit kwam vooral door het aantal toegenomen geregistreerde feiten van het beledigen van een persoon (729 feiten). Het OM houdt in voorkomende gevallen rekening met de algemene wettelijke strafverzwaringsgrond voor alle strafbare feiten met een discriminatieaspect.
Meest geregistreerde discriminatiegronden
Kenmerken als huidskleur of geslacht op grond waarvan mensen worden gediscrimineerd noemen we discriminatiegronden. De meest geregistreerde discriminatiegronden bij specifieke discriminatiefeiten betroffen ras (73 feiten) en antisemitisme (46 feiten). In mindere mate ging het om seksuele gerichtheid (20 feiten) en godsdienst of levensovertuiging (19 feiten).
Bij strafbare feiten met een discriminatieaspect was anders dan in voorgaande jaren seksuele gerichtheid (453 feiten) de meest geregistreerde discriminatiegrond, gevolgd door ras (376 feiten). De meeste feiten werden gepleegd tegen personen die aan het werk waren (645 feiten) waarvan het overgrote deel gericht was tegen personen met een publieke functie, zoals politieagenten of boa’s.
Discriminatie-incidenten
De cijfers in dit rapport geven niet weer hoeveel discriminatie-incidenten zich in 2025 in Nederland daadwerkelijk hebben voorgedaan. Niet alles wat als discriminatie kan worden ervaren, is strafbaar. Bovendien komt ook niet alles wat strafbaar is bij het OM terecht en wordt niet altijd aangifte gedaan van discriminatie. Het is ook mogelijk dat er na onderzoek geen verdachte wordt gevonden of dat er in een zaak onvoldoende bewijs is. Of dat een slachtoffer bewust geen aangifte wil doen bij de politie, maar bijvoorbeeld alleen een melding bij de politie of een antidiscriminatiebureau wil maken. Dit zijn enkele factoren die kunnen verklaren waarom het aantal geregistreerde feiten bij het OM altijd lager is dan de registraties bij (onder andere) de politie.
Gelijktijdig met het rapport van het OM is ook de jaarlijkse rapportage ‘Discriminatiecijfers in 2025’ naar de Tweede Kamer gestuurd. Deze rapportage geeft inzicht in de omvang van de geregistreerde incidenten en meldingen van discriminatie bij officiële instanties zoals de politie, Discriminatie.nl en Meld.Online Discriminatie.
Discriminatie.nl, het landelijke meldpunt van de antidiscriminatievoorzieningen, ontving vorig jaar 25.356 meldingen. Dat is een stijging van maar liefst 70 procent ten opzichte van 2024.
Een groot deel van deze toename komt door zogenoemde clustermeldingen: veel meldingen over dezelfde, spraakmakende incidenten. Zo werd er veel gemeld over het besluit van de SGP om geen vrouwen op de kieslijst te zetten en over een passage in een jubileumboek van de gemeente Amsterdam met een stereotyperende tekst over Chinese toeristen.
De grootste piek ontstond echter na een bericht op sociale media van de leider van de PVV. Dit leidde tot 14.402 meldingen bij Discriminatie.nl en bijna 2.000 meldingen bij Meld.Online Discriminatie.
Naast deze piekmeldingen ontving Discriminatie.nl veel meldingen van mensen die discriminatie ervaren en behoefte hebben aan een luisterend oor, advies of ondersteuning.
De meeste meldingen gingen over discriminatie op grond van herkomst. De plek waar mensen discriminatie het vaakst ervaren, is de arbeidsmarkt. Het gaat daarbij niet alleen om werving en selectie, maar ook om situaties op de werkvloer.
Ook was er stijging zichtbaar bij andere instanties:
Extra aandacht voor online discriminatie
In de rapportage van dit jaar is er speciale aandacht voor online discriminatie. Het aantal meldingen bij Meld.Online Discriminatie neemt al sinds 2022 toe. Veel meldingen gaan over berichten op sociale media. Vaak is dat in reactie op conflicten in het Midden-Oosten, het Nederlandse migratiebeleid maar ook lokale kwesties, zoals een regenboogzebrapad of de komst van een asielzoekerscentrum
Bij Discriminatie.nl kwamen 674 meldingen binnen over discriminerende berichten en video’s op tijdlijnen. Meldingen bij de politie gaan vaak over persoonlijke beledigingen en bedreigingen via sociale media.
Uit onderzoek van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) uit 2025 blijkt dat één op de tien mensen in Nederland discriminatie ervaart. Slechts 3 procent meldt dit bij de politie en 1 procent bij een andere officiële meldinstantie.Hun persbericht tref je hier.
Landelijk Expertisecentrum Discriminatie
Het rapport Strafbare Discriminatie in Beeld 2025 is opgesteld door het Landelijk Expertisecentrum Discriminatie (LECD) van het OM. Dit expertisecentrum is verantwoordelijk voor het zorgvuldig oppakken, behandelen en afdoen van geregistreerde discriminatiefeiten bij het OM. Het hele rapport lees je hier.
Online discriminatie (@Gemini-AI-impressie)
Source: Fok frontpage