Steunpakket Het kabinet komt met een pakket van maatregelen ter waarde van maximaal 1 miljard euro om de gevolgen van de oorlog in het Midden-Oosten te verzachten. In dit pakket heeft het kabinet geen plannen opgenomen om de brandstofaccijns te verlagen.
Minister Eelco Heinen komt aan bij het ministerie van Algemene Zaken voor de wekelijkse ministerraad.
Het kabinet heeft een steunpakket voorbereid voor de economische pijn veroorzaakt door de oorlog in het Midden-Oosten, tot een hoogte van 1 miljard euro. Dat zeggen bronnen tegen NRC na berichtgeving van de NOS en De Telegraaf. Ministers hebben dit afgesproken in een voorbereidend overleg voorafgaand aan de ministerraad dinsdagochtend.
Het kabinet is in ieder geval van plan de maximale reiskostenvergoeding te verhogen die werknemers belastingvrij van werkgevers mogen ontvangen. Dat is nu 23 cent per kilometer. Met hoeveel cent het kabinet dat wil verhogen, is afhankelijk van de dekkingsbronnen waar overeenstemming over wordt gevonden, zeggen bronnen. Ook is het kabinet voornemens de motorrijtuigenbelasting te verlagen voor auto-eigenaren met een ‘grijs kenteken’. Dat zijn kentekens voor ondernemers, meestal eigenaren van bestelbusjes met laadruimte.
Daarnaast wil het kabinet rond de 50 miljoen euro vrijmaken voor de armste huishoudens in een energienoodfonds en komt er geld vrij om huizen te isoleren. Door woningen te isoleren kunnen Nederlanders op langere termijn energie besparen, is de gedachte daarachter. Gesproken wordt ook over het naar voren halen van een energiesubsidie voor bedrijven.
De exacte omvang van verschillende maatregelen is nog onzeker en hangt af van de mate waarin de coalitie het eens wordt over de dekking van de steunplannen. Daar zijn nog gesprekken over, aldus bronnen. Ook wil minister van Financiën Eelco Heinen (VVD) voorafgaand aan het debat over het maatregelenpakket dat voor woensdag gepland staat, nog in gesprek met de oppositie om steun te verzamelen. Van hun steun is het minderheidskabinet afhankelijk voor plannen.
De definitieve samenstelling van het pakket zoals het kabinet het voor zich ziet moet vrijdag na de wekelijkse ministerraad rond zijn, en wordt maandag gepresenteerd.
In het pakket heeft het kabinet geen maatregelen opgenomen om de brandstofaccijns te verlagen, hoewel dat in eerdere debatten een wens was van met name rechtse oppositiepartijen. Zo’n verlaging zou Nederlanders direct in hun portemonnee helpen, is de gedachte. Tegelijkertijd is de maatregel kostbaar: volgens de minister van Financiën kost een verlaging van 10 cent al snel 1 miljard euro per jaar. Die berekening werd eerder gedeeld in een debat over de economische gevolgen van de oorlog in het Midden-Oosten. Bovendien profiteren vooral hogere inkomensgroepen van verlaagde accijnzen.
Daarom wordt de maatregel als te duur en te ongericht beschouwd. Eenmaal ingevoerd is een lagere brandstofaccijns ook lastig terug te draaien, want een verhoging van accijns voelen Nederlanders ook meteen in hun portemonnee. De tijdelijke verlaging die na de energiecrisis van 2022 werd ingevoerd, wordt nog steeds jaarlijks deels verlengd.
Andere landen in de Europese Unie besloten de afgelopen dagen wel de brandstofaccijns te verlagen vanwege de oplopende energiekosten in de voorbije weken. Duitsland verlaagt de brandstofaccijns voor twee maanden met 17 cent. En ook Ierland, Zweden, Griekenland, Spanje en Italië presenteerden plannen voor accijnsverlagingen.
Deze landen besluiten tot accijnsverlagingen terwijl het Internationaal Monetair Fonds (IMF) deze dinsdag bij de presentatie van het halfjaarlijks rapport nog waarschuwde dat steun „scherp gericht” en „tijdelijk” moest zijn. Het IMF waarschuwt daar mede voor, omdat de staatsschulden van landen over het algemeen veel hoger zijn dan ten tijde van de energiecrisis in 2022. Ook is nog niet duidelijk hoe de schok van de oorlog in het Midden-Oosten precies uitpakt.
Met medewerking van Rosa Uijtewaal
Economieredacteuren nemen je mee in de discussies die zij op de redactie voeren over actuele ontwikkelingen