ALPHEN AAN DEN RIJN - Een tumultueus jaar vol gevoelige affaires komt de VVD in Alphen aan den Rijn uiterst duur te staan. Vanwege alle breed uitgemeten beslommeringen wordt de partij voorlopig uit het nieuwe gemeentebestuur gehouden. Opvallend genoeg is daarin wel een plek gereserveerd voor 'aartsrivaal' Pro.
Nieuw Elan, CDA en D66 vormen inmiddels al ruim twaalf jaar het 'motorblok' binnen de Alphense coalitie. Vier jaar geleden mocht de VVD meeregeren, maar met nog twaalf maanden te gaan haakte de partij af. Op 1 april. Dat was geen grap, maar wat volgde had wel veel weg van een politieke klucht.
Kort samengevat: de opgestapte VVD-wethouder Anouk Noordermeer deed aangifte van aanranding tegen voormalig CDA-collega Relus Breeuwsma en keerde met veel tamtam terug als raadslid. En vervolgens besloten twee partijgenoten zich af te splitsen, waardoor er twee Alphense VVD-fracties waren.
Het afdelingsbestuur en de leden bepaalden dat voor alle zittende raadsleden een terugkeer niet meer mogelijk was. Maar terwijl de VVD met een schone lei wilde beginnen, wordt de partij nu afgerekend om alle onrust in de afgelopen raadsperiode en vooralsnog buiten de formatie gehouden.
'Samenwerken met de VVD heeft miljoenen euro's gekost en heel veel narigheid opgeleverd', verklaart Nieuw Elan-fractievoorzitter Frans Langerak die harde keuze. Hij doelt daarmee onder meer op grote problemen in de jeugdzorg, waarvoor toenmalig wethouder Noordermeer bakken kritiek ontving.
Bovendien zit er binnen de coalitie oud zeer over de (nog altijd lopende) aangifte van aanranding, voegt Langerak eraan toe. Tegelijkertijd laat hij zich opvallend positief uit over Pro, het voormalige GroenLinks-PvdA, dat ondanks een tegenvallende verkiezingsuitslag als derde Alphense partij eindigde.
Zo zegt Langerak: 'Toen het heel moeilijk was met het uitstappen van de VVD, heeft die partij laten zien bereid te zijn verantwoordelijkheid te nemen.' Het laatste jaar had Alphen een minderheidscollege, dat mede op voorspraak van GroenLinks-PvdA de onafhankelijke wethouder Judith Bokhove aanstelde.
José Huls, fractievoorzitter van Pro Alphen aan den Rijn, is blij dat haar partij aan de onderhandelingen mag deelnemen. Dat verrast haar overigens niet. 'We hebben op een constructieve manier meegedacht en meegedaan. Dat wordt gewaardeerd', zegt ze.
Na de verkiezingsnederlaag (drie zetels verlies) hebben Huls en haar metgezellen zich 'snel over ons verdriet heen gezet', benadrukt ze nu. 'Er hebben wel een goeie zesduizend mensen op je gestemd. Het is belangrijk om daar wat mee te kunnen doen.'
Dat de VVD - die 'slechts' één zetel verloor en er vier overhoudt - niet is uitgenodigd aan de onderhandeltafel, stelt Peter van Waaij teleur. 'Maar ik snap ook dat de andere partijen relatief goed hebben samengewerkt met GroenLinks-PvdA', erkent de nieuwe fractievoorzitter.
Ook voor het afrekenen van de 'oude' VVD kan hij deels begrip opbrengen. 'Aan de andere kant: de VVD mag ondertussen wel bekendstaan als een ervaren bestuurderspartij. Al hebben we dat in Alphen de afgelopen periode niet helemaal laten zien.'
De komende tijd neemt Nieuw Elan als grootste partij (acht zetels) het voortouw in de gesprekken met CDA (zeven), Pro (vijf) en D66 (vier). Voornaamste uitdagingen zijn volgens informateur Kees van der Staaij voldoende woningen, goede bereikbaarheid en economische aantrekkingskracht.
Daarnaast liggen er volgens het oud-Kamerlid van de SGP 'belangrijke opgaven op het gebied van duurzaamheid, gezonde overheidsfinanciën en sociaal beleid'. Zijn advies aan de vier partijen is een akkoord op hoofdlijnen en een 'evenwichtige samenstelling' van wethouders, met oog voor diversiteit.
Langerak wil op zijn beurt bij de coalitievorming niet voorbijgaan aan de verrassende verkiezingswinst van Forum voor Democratie. Die partij had één zetel en heeft er maar liefst drie bij gekregen. 'De zorg en onvrede die daaruit blijkt, moeten we een plekje geven in het coalitieakkoord.'
Maar een college vormen met Forum gaat een brug te ver, al was het maar omdat D66 een samenwerking met die partij uitsluit. 'Forum staat bekend om haar stemgedrag: weinig voor en eigenlijk alles tegen. Maar als partij liggen wij niet zo ver van ze af qua opvattingen', legt Langerak uit.
Ideologisch verschilt Nieuw Elan juist veel meer van Pro, onderschrijft zowel hij als Huls. 'Er zijn echt wel punten waarop wij verschillend in de wedstrijd zitten', geeft laatstgenoemde Pro-voorvrouw toe. 'Maar er is een bepaald vertrouwen om het gesprek aan te gaan. En daar begint het mee.'
Als nieuwbakken VVD-leider vreest Van Waaij voor de mogelijke gevolgen van een coalitie met 'aartsrivaal' Pro. 'Ze zullen een koers varen die veel meer naar de linkerkant gaat', verwacht hij. 'We nemen de rechtse geluiden serieus mee', belooft Langerak tot besluit.
In de raadsvergadering van aankomende donderdagavond wordt het advies van de informateur toegelicht. Vervolgens gaan de partijen daarover in debat. De openbare vergadering begint om 20.00 uur in de raadzaal van het gemeentehuis.
Source: Omroepwest - Alphen aan den Rijn