is verslaggever en columnist van de Volkskrant en schrijft veel over (sociale) media en emancipatie.
In het Verenigd Koninkrijk komt rapper Ye, zoals Kanye West zich sinds 2021 noemt, er niet in: zijn komst is ‘in strijd met het algemeen belang’, las ik. Dat lijkt me zo op het oog een best wel buigzame, welhaast limboachtige lat om lijpo’s langs te leggen, maar goed.
In Nederland zitten we met het Schengenverdrag en bijbehorend vrij verkeer van lijpo’s, en dus ook met Ye in de Gelredome. Het ministerie van OC&W schreef nog plichtmatig: ‘Antisemitisme is onacceptabel en kan nooit zonder consequenties blijven.’
Dat is natuurlijk precies wat er gebeurt, alleen ging het al veel eerder mis dan bij de grens. Momenteel buigen media en fans zich over de vraag of uitspraken als ‘ik zie goede dingen in Hitler’ te wijten zijn aan de bipolaire stoornis die West dan weer niet, en momenteel weer wel zegt te hebben.
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Telkens als West zich aan een serie swastika’s te buiten gaat, zegt hij daarna sorry. In januari zei hij in een paginagrote advertentie in The Wall Street Journal: ‘Ik ben dol op Joden.’ Dól op Joden? Allemaal? Jeetje. Nu is het onder specialisten geloof ik de vraag of je van een bipolaire stoornis antisemitisme krijgt, maar dat lijkt me eigenlijk niet zo relevant.
Áls Kanye West in bipolaire buien haattaal spuit, dan zijn het namelijk wel buien waarin hij zich al jarenlang, steeds weer, en met grote precisie, in een specifiek stroompje online-extremisme beweegt.
Een waarin hij zelf aanjager is geworden. Toen West zei dat George Bush niet om zwarte mensen gaf, of toen hij een Maga-petje opdeed, werd dat gezien als recalcitrantie. Maar al vanaf de lofzang op Hitler op X in 2022 werd het een patroon. Misschien al eerder: toen hij in 2018 zei dat slavernij hem ‘een keuze’ leek.
Deze uitspraken van West leunen op de ideeën van de Black Hebrew Israelites, een radicale splinterbeweging die gelooft dat zwarte mensen de ware Israëlieten zijn, en dat ‘zogenaamde’ Joden hun identiteit en geboorterecht hebben gestolen. Ze geloven ook dat slavernij en racisme goddelijke straffen voor de zwarte mens zijn.
Een complexe theorie die ook rondzoemt onder Wests onlinevrienden, zoals de invloedrijke complotdenker Candace Owens. Dat stroompje mondt uit in de rivierbedding van online-radicaal-rechts waarin desinformatie, vrouwenhaat, racisme en antisemitisme even makkelijk worden gedebiteerd als afgeschud.
En kijk aan: dit jaar zagen we hoe Ye’s hit Heil Hitler op een avondje uit werd meegezongen door een afvaardiging van manosfeer-kopstukken. Aanwezig: de Tate-broers, Nick Fuentes (kent u inmiddels), Myron Gaines (zoek maar op), Clavicular (gebruikt meth en slaat op zijn kaak met een hamer om daar knapper van te worden) en Justin Waller (laat maar). Ook zij zijn desgevraagd dól op Joden − in het Maga-netwerk lijken antisemitisme en een verkrampt tegenovergestelde elkaars yin en yang te zijn.
Al deze mensen, ook Trump, zijn bedreven in de duale bediening van de on- en offline werelden, die elkaar maar ten dele volgen of begrijpen. En al deze mensen konden hun invloed uitbreiden op TikTok of X, waar Heil Hitler miljoenen keren werd gestreamd.
Het normaliseren van nazisme gebeurt niet in de eerste plaats bij dat vermoedelijk Heil Hitler-vrije optreden, maar is al lang op die platforms gebeurd, waar zoveel is opgeofferd aan een verabsoluteerd recht op vrijheid van meningsuiting. En op dat front komt nu hopelijk eens een échte grens tussen Europa en Amerika te liggen.
Dat schrijf ik niet voor het eerst. Ik heb hier de afgelopen drie jaar vaak over (onder meer) sociale media en online-extremisme geschreven. De afgelopen tijd ging ik vaker op reportage, en dat is uitstekend tegengif voor mijn overmatige schermgebruik gebleken.
Ik ga daarom stoppen met columns op deze plek, en méér het land in, op reportage voor Volkskrant Magazine. Minder reageren, en meer vragen stellen. Want elke keer dat ik dat doe, blijken de mensen een stuk minder krankzinnig dan ik vanachter mijn scherm soms ga vermoeden. Ik spreek u graag.
Geen column meer missen?
Volg uw favoriete columnisten via de app. Klik op het belletje naast de auteursnaam.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant