Oorlog in Libanon De Libanese bevolking werd deze week geteisterd door de zwaarste Israëlische luchtaanvallen van de afgelopen decennia. „Het was als de apocalyps, het einde der tijden. Explosies, rook, vuur. Geen licht, geen lucht, niets.”
Een vrouw loopt langs een verwoeste woning na een Israëlische luchtaanval op de wijk Ain el Mreisseh in Beiroet.
Schoenen, kinderkleding, familiefoto’s, dode huisdieren. Verloren levens liggen tussen de brokstukken en op straat in Ain el Mreisseh in Beiroet. Zeker achttien mensen kwamen hier woensdagmiddag om door een van de vele Israëlische bombardementen in de Libanese hoofdstad.
„Dit is onrechtvaardig”, stamelt Abdel Mottaleb. „Wat hebben deze mensen fout gedaan?” De oudere buurtbewoner was thuis, een straat verderop, toen de raketten hier insloegen. „Het huis schudde. Wie was het doelwit? We weten het niet. Ik denk dat Israël voelt dat het de oorlog verliest, en dat ze zich daarom gedragen alsof ze gewonnen hebben. Ze doden zoveel burgers.”
Reddingswerkers klimmen de berg puin weer op, op zoek naar nog zeker vier mensen onder het puin. Of ze nog leven is onduidelijk.
Khalil Hamiyeh, vrijwilliger bij dierenorganisatie Animals Lebanon, zet net kooitjes met twee dode katten op zijn scooter. „Deze had denk ik een baasje, kijk maar naar de halsband”, zegt hij ingetogen. „De ander was waarschijnlijk een straatkat, daar lopen er heel veel van rond hier. Iedereen geeft ze te eten, ze zijn onderdeel van de buurt.”
Terwijl de Verenigde Staten, Israël, Iran en Pakistan kibbelen over de vraag of Libanon ook onderdeel is van het regionale staakt-het-vuren, ontwaakt het land zelf in een bittere realiteit. In de meest gewelddadige Israëlische bombardementencampagne van de afgelopen decennia werden woensdag zeker 250 mensen gedood en raakten er ruim duizend mensen gewond. In en rond Beiroet alleen al werden zo’n twaalf plekken gebombardeerd, en ook in Zuid- en Oost-Libanon waren tientallen locaties, waaronder een begrafenis met tientallen aanwezigen, het doelwit.
Familieleden rouwen tijdens de begrafenis van Mohammad Zein al-Abedin Shehab in Beiroet. Hij werd gedood bij een Israëlische luchtaanval.
De Israëlische strijdkrachten zeiden met hun ‘Operatie Eeuwige Duisternis’ binnen tien minuten honderd locaties te hebben gebombardeerd. Defensieminister Israel Katz claimt dat de Israëlische krijgsmacht „meer dan tweehonderd terroristen” heeft gedood – wat niet strookt met het hoge aantal burgerslachtoffers.
Op sociale media en in Whatsapp-groepen delen Libanezen talloze foto’s van ouders, kinderen, artsen, en docenten die zijn omgekomen. Op een opname van een online schoolles die rondgaat, is te horen hoe het huis van een leerling wordt gebombardeerd en het meisje in paniek om haar moeder gilt. Kranten verspreiden instructies voor als iemand een kind zonder ouder vindt.
Met de wijdverspreide bombardementen in willekeurige wijken in centraal Beiroet voelt geen enkele plek in Libanon meer veilig. Het laatste beetje voorspelbaarheid in deze oorlog is weg. Het Israëlische leger voert de druk op de Libanese bevolking en autoriteiten op, en dreigt op steeds meer plekken ‘Hezbollah’ te zullen aanvallen.
In de wijk Mazraa is het eveneens een ravage. Op de plek waar eerder nog een hangar met een parkeergarage en enkele kleine bedrijfjes stonden, gaapt nu een groot gat. Er liggen uitgebrande auto’s, de muren van naastgelegen flatgebouwen zijn zwartgeblakerd, en overal liggen ramen en puien eruit.
Rouwenden dragen de kist met het lichaam van Mohammad Zein al-Abedin Shehab, die werd gedood bij een Israëlische luchtaanval.
Nadim Khalil komt aanlopen. „Mijn broer is hier gisteren omgekomen. Hij werkte hier en kwam er elke dag”, zegt hij verdrietig. „We hadden net gebeld en hij was onderweg naar mijn huis. Dat heeft hij niet gehaald – een verschil van tien seconden. Ze [Israël] zeggen dat ze een Hezbollah-functionaris hebben gedood. Eerlijk, ik heb geen idee. Wij zijn kinderen van Libanon, mensen van dit land, we zijn uitgeput.”
Verderop in de straat tillen en vegen buurtbewoners en winkeleigenaren glas en ander puin de straat op. „Goddank hebben we het overleefd”, zegt Abir, een vrouw die met haar echtgenoot direct naast de gebombardeerde plek een winkeltje voor waterpijpen runt.
„Zeker vier raketten waren het. De eerste was daar”, zegt ze, wijzend naar een flatgebouw aan de overkant van de straat. „Toen kwam de grote hiernaast, daarna de anderen. Het was als de apocalyps, het einde der tijden. Explosies, rook, vuur. Geen licht, geen lucht, niets”, vertelt ze met grote ogen, duidelijk nog in shock. „Ik kan het amper beschrijven. Alleen God heeft ons hier levend uitgehaald.”
Israël blijft bij de eis dat de Libanese autoriteiten verantwoordelijk zijn voor de ontwapening van Hezbollah, Libanons grootste gewapende groep en belangrijkste bondgenoot van het Iraanse regime. Volgens Katz zou Hezbollah „geschokt en gedesoriënteerd zijn” door de aanval, en nu om een wapenstilstand hebben gevraagd. Onduidelijk is of dat klopt, Hezbollah heeft hier vooralsnog niet op gereageerd. Wel vuurde het woensdag en donderdag raketten op nederzettingen in Noord-Israël af.
Een familiefoto tussen de puinhopen van een verwoest huis na een Israëlische aanval op het centrum van Beiroet.
Donderdag zette het Israëlische leger zoals aangekondigd de luchtaanvallen in het hele land voort. ’s Middags publiceerde het een nieuw evacuatiebevel voor Zuid-Beiroet, en voegde daar een nieuwe wijk aan toe. Duizenden mensen ontvluchtten het gebied.
De Libanese premier Nawaf Salam zei dat hij het leger en de veiligheidsdiensten had gevraagd hun aanwezigheid in Beiroet op te voeren om de „staatscontrole” in de hoofdstad te „versterken” en „het staatsmonopolie op wapens” daar te waarborgen. Hij verklaarde ook dat Libanon een spoedklacht zou indienen bij de VN-Veiligheidsraad naar aanleiding van de „gevaarlijke Israëlische escalatie” van de vorige dag.
Abir probeert in Mazraa ondertussen het puin haar winkeltje uit te vegen. Ze is radeloos. „Wat dit land allemaal overkomt is ondraaglijk. Er verandert nooit wat hier. We repareren, zij bombarderen; wij repareren, zij bombarderen. Waar zijn onze leiders voor? Wat doen jóuw leiders?”
Terugblikken, extra analyses en leestips bij de laatste uitzending van de podcast Wereldzaken.