Golf De Masters, waar Rory McIlroy dit weekeinde zijn titel verdedigt, is het mooiste voorbeeld van ‘traditie’ in golf. Maar de vernieuwing dringt wel degelijk door in het besloten golfwereldje, ook dankzij de omstreden LIV Tour.
De Spanjaard Jon Rahm tijdens een oefenrondje voor de Masters eerder deze week op de Augusta National Golf Club.
Een play-off tussen de Spaanse golfer Jon Rahm en de Amerikaan Bryson DeChambeau. Ze kunnen op een lange par-5 met hun tweede slag naar de green als ze voluit slaan vanaf het natte gras en veel risico nemen. De bal van DeChambeau landt net over de bunker en rolt op de green tot twee meter van de vlag. Een fantastische bal. Rahm komt een meter tekort, eindigt in de bunker en moet uiteindelijk genoegen nemen met een par. Daarna maakt DeChambeau zijn eagle putt (drie slagen op een par-5 hole) en wint hij het toernooi.
Dit is precies wat je als liefhebber wil zien op televisie. De beste spelers ter wereld, tegen elkaar strijdend tot de laatste hole met fantastisch spel, zegt de Nederlander Floris Weisz. Maar dit was een toernooi van de ‘breakaway’ LIV Tour, drie weken geleden in Zuid-Afrika. Het was geen onderdeel van de traditionele Amerikaanse PGA Tour of de ‘Europese’ DP World Tour. Het was in Nederland niet live op tv te zien omdat Ziggo de rechten van de LIV Tour in 2026 niet heeft gekocht voor zijn golfkanaal Ziggo6. De play-off is wel tientallen miljoenen, misschien wel honderden miljoenen keren bekeken op YouTube, Instagram en TikTok.
Floris Weisz werkte tien jaar voor IMG, het grootste sportmarketingbureau ter wereld, en was daarna namens zijn eigen bedrijf Iris Sport Media al betrokken bij de LIV Tour toen die nog alleen bestond als Powerpoint. Weisz verkoopt vanaf het eerste seizoen in 2022 voor LIV de tv-rechten, die dit jaar onder meer zitten bij kanalen van FOX, TNT, DAZN en Sky.
De golfwereld is al ruim vier jaar verdeeld. Aan de ene kant zijn er de traditionele proftoernooien in Amerika, Europa en Azië. Aan de andere kant staat de LIV Tour die de golfwereld nieuw leven in wil blazen en de gevestigde orde aanvalt. Het is een strijd tussen de traditie van de oude wereld en de vernieuwing van ‘disruptors’ die nieuwe technologie willen gebruiken, nieuwe doelgroepen willen bereiken en nieuwe geldstromen aanboren. Wat deze discussie vertroebelt is dat de LIV Tour onderdeel is van het ‘sportswashing’-programma van Saoedi-Arabië, net als onder meer Formule 1, voetbal, en eSports. Daarom gaat het altijd ook over mensenrechten, geopolitiek en geld – en niet alleen over golf.
Deze week komen de twee werelden weer bij elkaar als de beste spelers van de LIV Tour meedoen aan ‘The Masters’ in Augusta in de Verenigde Staten. De eerste van vier ‘majors’, de grootste internationale golftoernooien. Dat zijn vanzelfsprekend bastions van de traditie, maar ze proberen ook boven de strijdende partijen te staan door hun eigen beleid te voeren. In Augusta krijgen alle oud-winnaars en de hele top-50 van de wereldranglijst een uitnodiging om mee te doen. Dus de nummers één en twee van de wereld, de Amerikaan Scottie Scheffler en de Noord-Ier Rory McIlroy (de winnaars van 2024 en 2025), krijgen in Augusta concurrentie van de LIV-spelers DeChambeau (5e in 2025) en Rahm (de winnaar van 2023).
De Amerikaan Bryson DeChambeau, hier met een shot vanuit de bunker bij een oefenrondje op de Augusta National Golf Club, won vorige maand een LIV toernooi in Zuid-Afrika.
,,De LIV Tour is extreem tegengewerkt’’, vertelt Weisz. ,,Maar dat was niet vol te houden. Er is drie jaar geleden een schikking gekomen omdat de (Amerikaanse) PGA Tour de antitrust-zaak anders had verloren en miljarden boetes had moeten betalen.’’ De ontwikkelingen in het medialandschap dwingen sporten om te vernieuwen, zegt Weisz, en dat geldt ook voor golf. ,,Het golfkanaal op tv waar mijn vader graag naar kijkt, is stervende omdat de kijkcijfers voor lineaire televisie snel dalen’’. Bij de Amerikaanse PGA Tour zijn die tv-contracten de belangrijkste inkomstenbron, goed voor 900 miljoen dollar per jaar (ruim 780 miljoen euro).
De toekomst ligt bij innovatie, stelt Weisz. Golf zal ook jongeren moeten bedienen op social media, met flitsende programma’s, met meer technologische vernieuwingen. Dus meer ‘stats’ over kansen, meer ‘shot-tracers’ die de baan van de bal in beeld brengen, ook op de green. Met spelers die tijdens hun ronde een microfoon dragen, of in elk geval onderweg geïnterviewd worden. Met drones, met muziek, met golf als festival. Dat zijn allemaal dingen waar LIV mee begon en wat de traditionele Tours nu ook doen.
Bij LIV mogen de spelers zelf hun ‘merk’ uitbaten op YouTube, zoals DeChambeau heel succesvol doet met zijn serie ‘Breaking 50’. Bij de PGA is dat verboden. Bij LIV mogen ze in korte broek spelen als ze dat willen, terwijl op de traditionele tours een lange broek nog verplicht is. Bij LIV, de schrijfwijze voor 54 in het Latijn, speelden ze de afgelopen seizoenen ook 54 holes, met alle spelers tegelijk in de baan. Drie dagen in plaats van vier dagen, maximaal vijf uur televisie per dag in plaats van tien uur per dag. Maar op dit punt heeft LIV een concessie moeten doen: om de LIV-spelers weer punten te kunnen laten verdienen voor de wereldranglijst, bestaan de toernooien nu toch uit vier rondes van 18 holes, ofwel 72 holes.
Dat vernieuwing aanslaat, geven ook de cijfers in Nederland aan. Golf groeit nog steeds als sport in Nederland, juist in de leeftijdscategorie van 25-40 jaar. Golf is deels nog een gesloten wereld, waar je niet welkom bent op de meeste oude, chique banen als je niet tenminste handicap 24 hebt (wat voor een beginner een tijdje kan duren). Maar Nederland heeft ook gastvrije banen, en innovaties als ‘off-course’ golfen – dus niet op gras maar met een simulator vanaf een kunstgras matje – groeien hard. De afgelopen twee jaar steeg volgens de NGF het aantal indoorlocaties in Nederland van 5 naar 35. Inmiddels hebben 65 van de 250 golfbanen simulatoren op hun driving-range. De combinatie van golf met horeca en uitgaan trekt ook niet-golfers uit de binnenstad, zoals bij het populaire ChiChi golf in Utrecht en Birdies in Amsterdam.
Ondanks de tegenwerking doet LIV het niet slecht voor een jong bedrijf in zijn vijfde seizoen, zegt Weisz. Ze hebben grote sponsors binnengehaald als HSBC, en binnenkort Rolex. Ook de toeschouwers komen graag; in Zuid-Afrika waren er 90.000 mensen, op veel andere locaties vergelijkbaar aantallen. ,,Maar wat de fans echt willen zien is de toppers tegen elkaar. Die spelen de vier majors, en de Ryder Cup (een tweejaarlijkse wedstrijd tussen de beste spelers uit de VS en Europa, red.) En wat LIV voor elkaar wilde krijgen is nog een serie van acht of tien toernooien per jaar met alle toppers.’’
De ironie wil dat de toppers elkaar ieder seizoen voor het eerst weer ontmoeten op misschien wel het mooiste voorbeeld van de traditie in de golfwereld, of beter gezegd, van de ‘invention of tradition’, zoals de Britse historicus Eric Hobsbawm het noemde. Terwijl de drie andere golfmajors (British Open, US Open, US PGA) rouleren over verschillende banen, is de Masters altijd in Augusta, op dezelfde baan. Elk jaar zijn dezelfde gewoontes in beeld.
De eerste Masters was in 1934, nog geen eeuw geleden, terwijl het eerste Britse Open dateert van 1860. Dat was nog de tijd van het British Empire, terwijl de VS juist aan het herstellen waren van een economische crisis. Daarom kon de Masters in een Amerikaans provinciestadje in de staat Georgia wel wat ‘traditie’ gebruiken.
Op de Masters doen ze er alles aan om je de indruk te geven dat het nog het begin van de negentiende eeuw is: de leden lopen in jasje-dasje, je mag als toeschouwer geen mobiele telefoon mee de baan in nemen, je mag niet rennen, de broodjes en drankjes zijn vooroorlogs geprijsd, het scorebord wordt met de hand bijgehouden, het gras is altijd groen en tot op de millimeter nauwkeurig geknipt, de azalea’s staan altijd in bloei. De winnaar krijgt een groen jasje (bedacht in 1949), de winnaar geeft het volgende jaar een ‘Champions dinner’ voor alleen de oud-winnaars (bedacht in 1952) en de moeilijkste holes van de baan liggen in Amen Corner (bedacht in 1958 door een journalist).
Het is onduidelijk hoe de Amerikaanse PGA Tour en de LIV Tour nader tot elkaar kunnen komen. President Trump, op wiens banen een paar LIV-toernooien worden gespeeld, had bij zijn aantreden beloofd dat hij het conflict in een kwartiertje zou oplossen. Dat is nog niet gelukt. Het lijkt erop dat de PGA hoopt op het langzaam doodbloeden van de LIV tour. Ook in Saoedi-Arabië staat de geldkraan niet oneindig open. De eerste toernooien in het Midden-Oosten staan gepland voor het najaar, maar de oorlog kan die in gevaar brengen.
De Amerikaan Brooks Koepka kreeg naar verluidt meer dan 100 miljoen euro voor zijn contract bij de LIV Tour. Hier in actie tijdens een oefenronde in Augusta.
En sommige toppers keren al vanzelf terug van LIV naar de PGA. Brooks Koepka kreeg naar verluidt meer dan 100 miljoen euro en Patrick Reed naar verluidt ongeveer 50 miljoen tekengeld van LIV. Zij keren dit seizoen terug naar de PGA. Maar Jon Rahm heeft een ‘inkeerregeling’ voorlopig nog verworpen. Hij wilde na zijn terugkeer vooral niet gedwongen zijn om zes toernooien te moeten spelen op de Europese Tour.
In Augusta kan Rahm zijn onderhandelingspositie versterken door zijn tweede groene jasje te winnen, een ‘bedachte’ traditie, maar wel op een toernooi waar alle toppers spelen, van welke school of Tour ze ook zijn.