In deze intrigerende horrorfilm van de Japanse cineast Genki Kawamura loopt het hoofdpersonage vast in een metrostation in Tokio: telkens belandt hij in dezelfde gang. Wat wil die plek hem duidelijk maken?
schrijft voor de Volkskrant over film, met speciale aandacht voor filmmuziek en horror.
‘Let op afwijkingen. Keer bij afwijkingen onmiddellijk om. Vind je geen afwijkingen, keer dan niet om.’ Het naamloze hoofdpersonage van de Japanse psychologische horrorfilm Exit 8 prent deze drie instructies goed in zijn hoofd. Afgedrukt op een informatiebord bieden ze de enige hoop op ontsnapping uit de ruimtelus waarin hij is beland.
Telkens wanneer de man in een metrostation in Tokio de hoek om loopt, komt hij in dezelfde passage terecht. Het maakt niet uit of hij vooruit- of teruggaat. Steeds diezelfde affiches, datzelfde ventilatierooster, datzelfde fotohokje en dezelfde reiziger (lotgenoot?) die hem zwijgend passeert.
Of verandert er toch iets, van de ene keer naar de andere? Iets dat hij niet mag missen – al is het maar een rare deurklink of ondersteboven geplaatste 8 – wil hij van niveau 0 opklimmen naar de uitgang? Waarom is hij überhaupt in deze grootstedelijke möbiusband terechtgekomen?
‘The lost man’, zo wordt de man in een tussentitel aangeduid. ‘De twijfelaar’, heet het dan in de Nederlandse ondertiteling – en misschien dat die woorden al een eerste aanwijzing bevatten.
De Japanse schrijver, producent en cineast Genki Kawamura herhaalt zichzelf in ieder geval graag. In zijn debuutfilm A Hundred Flowers (2022) strandt de aan alzheimer lijdende heldin meermaals in loops: scènes die zich volledig vereenzelvigen met haar door ziekte verstoorde ervaring van tijd en ruimte, snap je dan algauw.
In opvolger Exit 8, naar de gelijknamige videogame uit 2023, is de verwarring een stuk ongrijpbaarder, consistenter en daarmee nog akeliger. Als toeschouwer ben je net zo gedesoriënteerd als de twijfelaar. Die eindeloos doorkruiste metrotunnel, getoond in vloeiende camerabewegingen die zichzelf al net zo herhalen als de plek zelf, zou evenzogoed de hel kunnen zijn als een echo van het onderbewuste van de man.
Wellicht heeft de situatie te maken met zijn richtingloze leven, dwingt ze hem tot keuzes. Wat wil je zelf, vraagt zijn ex aan de telefoon – vlak nadat ze hem heeft verteld dat ze zwanger van hem is, vlak voordat hij in de tunnel vastloopt.
Wat het ook maar mag zijn, de toon van Exit 8 wordt geleidelijk filosofischer, emotioneler, alsof de ruimte én de twijfelaar wel degelijk een ontwikkeling doormaken. Knap, hoe Kawamura’s unheimliche lof op de herhaling daarmee het karakter krijgt van een metamorfose, bijna zonder dat je het doorhebt. Hetzelfde is nooit hetzelfde, in het even benauwende als intrigerende labyrint van Exit 8.
Horror
★★★★☆
Regie Genki Kawamura
Met Kazunari Ninomiya, Yamato Kochi, Naru Asanuma, Kotone Hanase
95 min., in 55 zalen.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant