Politiek leiders over de hele wereld hebben zich woensdag voorzichtig optimistisch uitgelaten over een staakt-het-vuren tussen de VS en Iran. De vernietigende aanvallen waarmee Trump dreigde, lijken voorlopig van de baan. De Israëlische oppositie hekelt daarentegen dat hun land nauwelijks betrokken werd bij onderhandelingen.
Volg de laatste ontwikkelingen rond het akkoord in ons liveblog.
Shehbaz Sharif, de premier van Pakistan, kondigde vannacht tien minuten voordat de Amerikaanse president Donald Trump aanvallen op Iran zou uitvoeren een staakt-het-vuren aan. De Verenigde Staten en Iran leggen per direct hun wapens neer en pakken deze volgens de afspraak de komende twee weken niet meer op. Vrijdag komen de landen mogelijk bijeen in de Pakistaanse hoofdstad Islamabad om te praten over een definitief einde van de oorlog.
Buitenlandminister Tom Berendsen reageerde vanochtend op de radio voor het eerst namens het Nederlandse kabinet op het neerleggen van de wapens. Hij "verwelkomt" het staakt-het-vuren. "We gaan in gesprek met onze internationale partners om te kijken wat er op tafel ligt aan afspraken en hoe wij daar als Nederland eventueel op een constructieve manier aan kunnen bijdragen met onze mogelijkheden." De minister herhaalt dat het inzetten van Nederlandse militairen voor beveiliging van de Straat van Hormuz voorlopig niet aan de orde is.
Ursula von der Leyen, voorzitter van de Europese Commissie, omschrijft de overeenkomst als "broodnodige de-escalatie". "Het is nu cruciaal dat de onderhandelingen voor een duurzame oplossing voor dit conflict worden voortgezet", schrijft ze in een bericht op X. Ook vermeldt ze dat de EU bereid is om samen te werken met beide landen om dit voor elkaar te krijgen.
Ook EU-buitenlandchef Kaja Kallas is dankbaar voor het staakt-het-vuren. "Het bestand is een stap terug van het randje van de afgrond na weken van escalatie", schrijft ze. "Het creëert een broodnodige kans om dreigingen af te zwakken, te stoppen met het afvuren van raketten, het scheepvaartverkeer te hervatten en ruimte te maken voor diplomatie die leidt tot een blijvend bestand."
De Duitse Bondskanselier Friedrich Merz bedankt de Pakistaanse inspanning in een bericht op X. Volgens de Duitse politiek leider zijn alle pijlen nu gericht op "het voeren van gesprekken voor een blijvend einde aan de oorlog".
De Britse premier Keir Starmer spreekt van een "moment van opluchting voor de regio en de wereld". Starmer heeft inmiddels aangekondigd dat hij naar de Golfregio vertrekt om met leiders in de regio te spreken over "diplomatieke pogingen om het staakt-het-vuren in stand te houden". Iran voerde na de aankondiging van het bestand nog raketaanvallen uit op Bahrein en de Verenigde Arabische Emiraten.
Ook Oekraïne is blij met het staakt-het-vuren en de mogelijke heropening van de Straat van Hormuz. "Amerikaanse daadkracht werkt", schrijft de Oekraïense buitenlandminister Andrii Sybiha op X. Ook president Volodymyr Zelensky noemt het staakt-het-vuren een "juist besluit". Hij bepleit dat het ook tijd is om met een soortgelijk plan te komen om de Russische aanvallen op Oekraïne te stoppen.
De Spaanse premier Pedro Sánchez, die zich als een van de weinige Europese leiders publiek fel uitsprak tegen de Amerikaanse en Israëlische aanvallen op Iran, schrijft ook tevreden te zijn met het plan om de gewelddadigheden te stoppen. "Maar de tijdelijke verlichting doet ons de chaos, vernietiging en het verlies van levens niet vergeten", vervolgt hij. "De Spaanse regering zal niet applaudisseren voor degenen die de wereld in brand hebben gezet zodra ze aankomen met een emmer."
Ook China en Rusland, die gisteren nog een resolutie van de Verenigde Naties om de Straat van Hormuz te heropenen blokkeerden, zijn inmiddels met reacties gekomen. China zegt tevreden te zijn met het staakt-het-vuren. Het land zou zelf ook pogingen hebben gedaan om gesprekken tussen beide landen op gang te brengen. Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken omschrijft het bestand daarentegen als een "vernietigende nederlaag voor een eenzijdige, agressieve en niet-uitgelokte aanval".
Uit Israël, dat zegt de aanvallen op Iran eveneens te hebben gestaakt, komen wisselende geluiden over het tijdelijke bestand met Iran. Het land zegt de beslissing van Trump om de aanvallen te staken te respecteren. Het Israëlische leger (IDF) zegt klaar te zijn om actie te ondernemen als de afspraken van het staakt-het-vuren worden geschonden. Hoewel de Pakistaanse premier woensdagnacht zei dat de aanvallen op Libanon ook deel uitmaakten van het staakt-het-vuren, zegt de IDF door te gaan met grondoperaties daar.
De Israëlische oppositie is daarentegen buitengewoon kritisch op het verloop van zaken. Oppositieleider Yair Lapid noemt het bestand zelfs "de grootste politieke ramp in de geschiedenis van het land". Er is vooral kritiek op de beperkte betrokkenheid van Israël bij de vredesbesprekingen tussen de VS en Iran. "Israël was niet eens in de buurt van de onderhandelingstafel toen beslissingen werden genomen over de kern van onze nationale veiligheid", aldus Lapid.
Source: Nu.nl algemeen