schrijft elke week over een alledaags opvoedkundig probleem waarvoor ze een oplossing zoekt.
De puberteit zet de relatie tussen ouder en kind op z’n kop. Gesprekken lopen stroef en ruzies liggen op de loer. Waar is je gezellige kind gebleven? Comedian Tina Fey verwoordde dit treffend bij Jimmy Fallon: ‘Een tienerdochter is als stiekem verliefd zijn op een collega. Je denkt meer aan haar dan zij aan jou. Je loopt naar haar kamer en zegt: ‘We gaan met een groepje eten... maar jij bent vast druk?’ En dan kijkt ze op van haar telefoon, met die blik.’
Tijdens de puberteit maken kinderen zich los van hun ouders. ‘Ineens heb je minder invloed’, zegt Miloe van Beek, samen met leiderschapscoach Jakob van Wielink auteur van het opvoedboek Tussen leiden en loslaten, waarom pubers opvoeden over jezelf gaat. Ouders zijn niet langer vanzelfsprekend de leidende figuur, en dat kan strijd opleveren.
En dan zijn er nog de stemmingswisselingen. ‘Vaak zien ouders hun kind voor het eerst echt ongelukkig en moeten ze omgaan met afwijzing als die kamerdeur wordt dichtgegooid.’ Waar ouders eerst vooral zorgden, vraagt de puberteit om een andere aanpak voor goed contact.
Hebben we het over de puberteit, dan gaat het vaak over drank, school of uitgaan, maar volgens Van Beek draait het bij uitstek om de veranderende relatie. ‘De puberteit is een spiegel voor ouders. Wat doet het gedrag van je kind met jou? Waarom triggert het je?’ Niet uit navelstaarderij, maar om bewuster te reageren op die vurige of juist lethargische puber thuis.
Wat gaat er vaak mis in het contact? ‘Ouders kunnen geneigd zijn om het beter te weten. Ze hebben in hun leven een reservoir aan veerkracht opgebouwd. Is er een probleem, dan storten ze die kennis over hun puber uit.’
Dat gebeurt met de beste bedoelingen, maar creëert afstand. ‘Als je steeds de betweter bent, denkt een tiener al snel: waarom zou ik nog iets delen?’
Het draait om nabijheid. ‘Niet alleen fysieke aanwezigheid, maar écht aansluiten bij de beleving van je kind’, zegt Van Beek. ‘Dat betekent: niet alles invullen, maar goed luisteren.’
Wanneer je kind klaagt over school, reageer je misschien met: dat valt wel mee, je moet gewoon even gaan zitten en je best doen. ‘Maar dan ga je voorbij aan haar ervaring. Als je eerst bevestigt dat het even klote is, krijg je daarna minder weerstand.’
Het helpt om te toetsen of wat je hoort en ziet klopt. ‘Begrijp ik goed dat je baalt van die extra opdracht?’ Zo voorkom je aannames en voelt een tiener zich begrepen. Durf stiltes te laten vallen, hoe lastig dat ook is.
Troostende teksten (‘het komt wel goed!’) zorgen er vaak voor dat een kind dichtklapt. ‘Zo schuiven we pijnlijke gevoelens opzij en smeren er een laagje zachtzoet comfort overheen’, schrijven de auteurs. ‘Je zegt eigenlijk dat donkere gedachten en verdriet er niet mogen zijn.’
In de puberteit worden ouders meer een coach. ‘Je tiener is de speler die het spel speelt’, zo staat in Tussen leiden en loslaten. ‘Heb vertrouwen dat je kind dat kan. Je mag ondersteunen, maar niet overnemen.’
Maak samen plezier en toon interesse. Veel tieners praten makkelijker tijdens een activiteit, zoals wandelen met de hond of in de auto met een muziekje op. ‘Wees oprecht nieuwsgierig naar hun wereld. En zeg dus niet bij een rapnummer: ‘Dat is toch geen muziek?’
Tot slot: ‘Blijf op hun deur kloppen, ook als je denkt dat je tiener daar niet op zit te wachten’, zegt Van Beek. ‘Stiekem vinden ze dat echt wel fijn.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant