Home

Oekraïne belichaamt nu de hoop voor een vrij, zelfredzaam Europa

is politiek verslaggever van de Volkskrant. Hij schrijft over veiligheid, diplomatie en buitenlands beleid.

Zouden de Europeanen ooit van hun luie gat afkomen om hun urgentste veiligheidsdreiging – Poetins gemilitariseerde Rusland – af te stoppen in Oekraïne? De invasie van Oekraïne zit nu in zijn dertiende jaar. Europeanen huilen krokodillentranen over de ondergang van de internationale rechtsorde, maar die gebeurde onder onze ogen en we deden niets om haar te redden.

Niets.

We trokken toen de Krim werd ingenomen de oogwimpers op en sliepen verder. Europeanen bleven in de appeasementstand staan tot een invasieleger van een paar honderdduizend man in 2022 ten strijde trok tegen Oekraïne. En daarna.

Over onze columns
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.

We weten nu welk advies de Oekraïners vlak voor de grote invasie kregen van de Amerikanen. ‘Start digging trenches.’ En dat was onder Biden. Historici zullen de continuïteit benadrukken, niet de verschillen, in de aanpak van Obama, Trump I, Biden en Trump II. It’s not their war. Wat zei Biden vlak na het begin van de grote invasie in 2022: ‘Onze troepen zijn niet en zullen niet betrokken raken bij het conflict.’ Nul strategische ambiguïteit. Amerika was ertegen, maar Vladimir Poetin kon zijn gang gaan.

We weten nu dat niet alleen Amerika maar óók vrij Europa geen seconde heeft geaarzeld bij het afwijzen van Zelensky’s urgente verzoek om een no-flyzone aan het begin van die grote invasie. Toen niet, later niet en nu niet. Het onderwerp is zelfs nooit formeel besproken binnen de Navo, dat wilde niemand.

Wij weten nu dat alle Oekraïense pleidooien om luchtverdediging te laat en mondjesmaat zijn beantwoord. Net zoals talloze andere verzoeken, zoals die om jachtvliegtuigen. En nu zien we dat er in drie dagen Iran-oorlog meer Patriot-luchtafweerraketten zijn verschoten dan Oekraïne kreeg in vier jaar oorlog. En dat Europese jachtvliegtuigen Iraanse raketten neerschieten voor bevriende landen in het Midden-Oosten – wat ze al vier jaar weigeren in Oekraïne.

‘De EU heeft geen strategie, maar reageert alleen. Dat speelt Poetin in de kaart’, zegt de Oekraïense Nobelprijswinnares Oleksandra Matviichuk. ‘Als je alleen reageert, zonder initiatief, zonder strategie, zonder visie, zonder doelen – kun je nooit succesvol zijn.’ Waarom staat deze vaststelling, die door veel veiligheidsexperts wordt beaamd, niet dagelijks op de voorpagina’s gepleisterd van Europa’s grote kranten?

Misschien omdat we er niet zo mee bezig zijn? Afleiding genoeg. De Trump-regering ontslaat bijna net zoveel generaals als Stalin en Xi. Het bespotten van Rutte is makkelijker dan een pijnlijke blik in de spiegel. De oorlogen in het Midden-Oosten krijgen al jaren meer aandacht dan die in Europa. Bob Deen, de nieuwe Clingendael-directeur, zegt dat Oekraïne in Brussel ‘een regulier beleidsterrein’ is geworden. Maar Iran wordt er als ‘existentiële crisis’ gezien, ‘want de koopkracht wordt aangetast’.

Europese politici en media gebruiken de strapatsen van de Mad King in Washington als vijgenblad voor het eigen falen in Oekraïne. Maar de Amerikanen maakten hun ‘draai naar Azië’ al vijftien jaar geleden. Dit is een Europese veiligheidscrisis. Waarom faalt Europa op politiek, economisch, militair gebied? Waarom bepalen Orbán, De Wever en Fico de toon? Waarom laten Frankrijk, Italië en Spanje het al jaren afweten inzake concrete steun?

Gelukkig heeft Oekraïne geleerd te leven met de eigen en onze beperkingen en heeft het zelf de wapens gemaakt die wij niet wilden leveren. Oekraïne blijft de cynische, kwezelachtige verwachtingen van zijn vrienden overtreffen. Dus wanneer slaan betrokken Europese landen de handen ineen om zelf in actie te komen? De Amerikanen zijn van de kar gevallen, dus richt je op je eigen kracht. Ga het luchtruim boven Oekraïne bewaken, Europa kan dat. En nee, dat gaat niet over het neerschieten van Russische vliegtuigen, maar van raketten en drones.

Investeer die defensiemiljarden veel meer in de Oekraïense defensie-industrie. Daar worden de wapens gemaakt die zij en wij nodig hebben, sneller en goedkoper dan wij dat kunnen. Breng die industrie hier zodat zij veilig kan produceren. En zet die andere miljarden in op investeringen in veel grotere productie van de luchtverdedigingsmiddelen, langeafstandswapens en de radars, satellieten en geïntegreerde communicatiesystemen die zij en wij nodig hebben.

Het ontbreekt hier, behalve aan middelen, soms ook aan de mentaliteit om van je gat af te komen. Just do it! Gelukkig zijn er talloze, miljoenen Europeanen die zélf het bedreigde Europese volk te hulp schieten. Zij redden, samen met de Oekraïners, de Europese ziel. Een enkeling door fysiek mee te vechten; talloze anderen door vluchtelingen te huisvesten, materieel naar het front te brengen, of door geld te doneren. Dat mensen in kleine dorpskerken samenkomen om hulp in te zamelen, zegt iets. Oekraïne, waarvoor jarenlang geen democratie een vinger wilde uitsteken, belichaamt nu de hoop voor een vrij, zelfredzaam Europa.

Lees ook

Geselecteerd door de redactie

Source: Volkskrant

Previous

Next