De Franse president Emmanuel Macron zegt dat het ‘onrealistisch’ is om met geweld een einde te maken aan de greep van Iran op de Straat van Hormuz.
Een gewaagd plan van het Pentagon om met een commando-operatie Iran binnen te gaan om 440 kilo verrijkt uranium in beslag te nemen, werd opgesteld nadat president Donald Trump hierom had gevraagd.
Trump gaf woensdagavond voor het eerst een toespraak over zijn oorlog tegen Iran. Het conflict is ‘bijna voorbij’, bezweerde de president, maar tegelijkertijd dreigde hij opnieuw met escalatie.
De Amerikaanse aanvallen op Iran komen mogelijk neer op oorlogsmisdaden. Dat schrijven meer dan honderd deskundigen op het gebied van internationaal recht in de Verenigde Staten in een donderdag gepubliceerde open brief.
Medewerkers van onder meer Harvard, Yale, Stanford en de University of California stellen dat 'het optreden van Amerikaanse troepen en uitspraken van hoge Amerikaanse functionarissen ernstige bezorgdheid wekken over schendingen van het internationaal recht inzake de mensenrechten en het internationaal humanitair recht, waaronder mogelijke oorlogsmisdaden'.
In de brief wijzen zij onder meer op een opmerking van de Amerikaanse president Donald Trump waarin hij zei dat de Verenigde Staten 'gewoon voor de lol' aanvallen op Iran zouden kunnen uitvoeren.
De deskundigen schrijven dat ze 'ernstig bezorgd waren over aanvallen op scholen, gezondheidsinstellingen en woningen', verwijzend naar een aanval op een school in Iran op de eerste dag van de oorlog.
ANP
De Israëlische luchtverdedigingssystemen zijn geactiveerd om vanuit Iran afgevuurde raketten neer te halen. Dat meldt het Israëlische leger vrijdagochtend.
Het leger zei in een verklaring dat het 'raketten had geïdentificeerd die vanuit Iran op het grondgebied van de staat Israël waren afgevuurd' en voegde eraan toe dat 'verdedigingssystemen in werking zijn gesteld om de dreiging te onderscheppen'.
Volgens Iraanse media heeft de Iraanse Revolutionaire Garde bevestigd dat ze 'langeafstandsraketten' heeft afgevuurd in de richting van Tel Aviv en de badplaats Eilat.
Volgens de hulporganisatie Magen David Adom ging het om een aanval met clusterbommen en zijn er op zeker tien plaatsen inslagen geweest, schrijft de Israëlische nieuwssite Times of Israel. Er zou schade zijn toegebracht aan huizen, wegen en auto's, maar er zouden geen gewonden zijn gevallen.
Volgens de site troffen de clusterbommen locaties in de plaatsen Ramat Gan, Givat Shmuel en Petah Tikva.
ANP/Redactie
Bij aanvallen op de hoogte brug van Iran, even ten westen van de hoofdstad Teheran, zijn volgens Iraanse staatsmedia acht doden gevallen en 95 mensen gewond geraakt. De brug is bij de aanvallen ernstig beschadigd geraakt.
Op sociale media heeft de Amerikaanse president Donald Trump beelden van de aanval gedeeld, waarop te zien is dat een deel van de brug instort. ‘De grootste brug van Iran stort in en zal nooit meer gebruikt kunnen worden’, aldus Trump. Volgens hem is het tijd voor Iran om een deal te sluiten, ‘voordat het te laat is en er niks meer over is’ van Iran. Dat dreigement uit hij al langer in de richting van Teheran, dat op zijn beurt steevast heeft verklaard niet van plan te zijn in te binden.
De Iraanse staatstelevisie berichtte eerder vandaag al over een aanval op de brug die nog in aanbouw was. De brug staat in de buurt van Karaj, ten westen van Teheran. Onduidelijk is of de brug door de VS of Israël is aangevallen, Trump heeft zich daar niet expliciet over uitgelaten.
Het is eveneens niet duidelijk of de brug voor militaire doeleinden werd gebruikt. De Iraanse buitenlandminister Seyed Abbas Araghchi spreekt op X van een aanval op civiele infrastructuur.
Volgens Iraanse media heeft het Iraanse leger nu zelf verschillende bruggen in Koeweit, Saoedi-Arabië, Jordanië en Abu Dhabi, de hoofdstad van de Verenigde Arabische Emiraten, als potentieel doelwit aangemerkt.
Thom Canters
Twitter bericht wordt geladen...
Nederland is bereid om een militaire bijdrage te leveren om de vrije doorvaart in de Straat van Hormuz weer mogelijk te maken, maar wel na het beëindigen van de vijandelijkheden tussen de Verenigde Staten, Israël en Iran. Dat heeft minister Tom Berendsen van Buitenlandse Zaken donderdag gezegd tijdens een videovergadering van veertig landen over de situatie in de door Iran geblokkeerde zeestraat.
‘Die veilige doorvaart in de Straat van Hormuz is van zo'n groot belang (...) dat we als Nederland niet aan de zijkant gaan staan hoe anderen dit oplossen. Wij zijn bereid daarin een rol te spelen, maar dat doen we wel onder duidelijke kaders’, aldus Berendsen na het anderhalf uur durende overleg. Als voorbeeld noemde hij het opruimen van mijnen.
Premier Rob Jetten heeft in gesprek met de NOS herhaald dat Nederland pas een bijdrage wil leveren als de oorlog is gestopt. ‘Zodra de aanvallen over en weer stoppen, maar de scheepvaart in de Straat van Hormuz niet op gang komt, dan pakken de 35 landen hun verantwoordelijkheid’, aldus Jetten.
Volgens Berendsen spraken de landen die aanwezig waren bij de top in eerste instantie over mogelijkheden om de druk op Iran op te voeren om de Straat van Hormuz vrij te geven. Daarbij wordt gekeken naar economische en diplomatieke middelen.
‘Dit is een signaal aan Iran om te stoppen met escalatie, met het wild om zich heen schieten in de regio en het stoppen van de blokkade van de Straat van Hormuz’, aldus Berendsen. Maar het is ook een signaal naar de Verenigde Staten dat een grote groep landen wel degelijk zorgen heeft over wat er gebeurt in de zeestraat en ‘verantwoordelijkheid’ wil dragen, zei hij.
De Amerikaanse president Donald Trump is boos dat Europese landen de VS niet per direct te hulp zijn geschoten de zeestraat te openen. Iran begon de blokkade na de aanval van Israël en de VS. Daardoor is een belangrijk deel van de olie- en gasaanvoer voor vooral Azië stil komen te liggen. De wereldwijde prijzen voor energie en kunstmest zijn daardoor snel gestegen.
Redactie
Amerikaanse gevechtsvliegtuigen mogen sinds het begin van de oorlog tegen Iran geen gebruik meer maken van het Oostenrijkse luchtruim. ‘We zijn aan onze stand verplicht om ons aan bepaalde waarden te houden’, zegt een woordvoerder van het ministerie van Defensie met verwijzing naar het in de grondwet vastgelegde neutraliteitsbeginsel.
Daarmee is Oostenrijk voor zover bekend het derde Europese land dat de Amerikanen verboden heeft door zijn luchtruim te vliegen om aanvallen op Iran uit te voeren. Tot nu toe was dat al bekend van Spanje en het eveneens neutrale Zwitserland.
Italië heeft Amerikaanse bommenwerpers vorige week geweigerd te landen op een luchtmachtbasis in het land. De Italiaanse regering heeft tegelijkertijd benadrukt dat er geen sprake is van een algeheel verbod op het Amerikaanse gebruik van Italiaanse bases.
De Amerikaanse president Donald Trump heeft meermaals zijn ongenoegen geuit over wat hij ziet als gebrekkige steun van Europa in zijn strijd tegen Iran. In een interview van woensdag zei hij opnieuw dat hij overweegt om de VS terug te trekken uit de Navo. Oostenrijk en Zwitserland zijn vanwege hun neutraliteit overigens geen lid van de Navo.
Thom Canters
De Franse president Emmanuel Macron zegt dat het ‘onrealistisch’ is om met geweld een einde te maken aan de greep van Iran op de Straat van Hormuz. Macron sloot hiermee opnieuw uit dat Frankrijk, eventueel samen met andere Europese landen, een militaire operatie tegen Iran zal beginnen om de strategische waterweg weer te openen voor de internationale scheepvaart.
‘Sommige mensen verdedigen het idee om de Straat van Hormuz met geweld te bevrijden door middel van een militaire operatie, een standpunt dat soms door de VS wordt ingenomen’, aldus Macron tijdens een bezoek aan Zuid-Korea. ‘Dit was nooit de optie die we hebben gesteund omdat het onrealistisch is. Het zou een eeuwigheid duren en iedereen die door de zeestraat reist, zou worden blootgesteld aan de Revolutionaire Garde, maar ook aan ballistische raketten.'
De Amerikaanse president Donald Trump is woedend op Europese landen omdat ze weigeren steun te verlenen aan het weer heropenen van de waterweg. Frankrijk en andere landen willen wel te hulp komen als de oorlog eenmaal voorbij is.
Stieven Ramdharie
Een gewaagd plan van het Pentagon om met een commando-operatie Iran binnen te gaan om 440 kilo verrijkt uranium in beslag te nemen, werd opgesteld nadat president Donald Trump hierom had gevraagd. Dit meldt The Washington Post op basis van welingelichte bronnen.
Met het uranium kunnen in korte tijd kernwapens worden gemaakt als het verder wordt verrijkt. Met de hoeveelheid waar Iran over beschikt zouden dan minstens negen kernwapens kunnen worden gemaakt. Maar deze inschatting was voordat de VS de installaties bombardeerde.
The Wall Street Journal meldde zaterdag dat Trump de risicovolle militaire bij de stad Isfahan overweegt om te voorkomen dat Iran het uranium na de oorlog gaat gebruiken om alsnog een kernmacht te worden. De president zou nog geen besluit hebben genomen over de operatie waarbij commando-eenheden zoals Delta Force en de Navy Seals zullen worden ingezet.
Maar volgens The Washington Post blijkt nu dat het Pentagon besloot het plan op te stellen nadat Trump speciaal hierom had gevraagd. Een van de doelen die Trump heeft gesteld is voorkomen dat Iran aan een kernwapen komt, maar met het verrijkte uranium blijft iedereen die mogelijkheid houden.
Een flink deel van het uranium zou zijn opgeslagen in een ondergrondse nucleaire installatie bij Isfahan. Dit complex zou niet meer toegankelijk zijn nadat het vorig jaar, net als twee andere nucleaire installaties bij Natanz en Fordo, werd gebombardeerd door de VS.
Volgens bronnen die op de hoogte zijn van het militaire plan, zouden honderden en mogelijk zelfs duizenden Amerikaanse militairen naar Isfahan moeten worden gebracht. Ook moet speciale graafapparatuur worden ingevlogen om toegang te krijgen tot het ondergrondse complex en zou er zelfs een landingsbaan moeten worden aangelegd voor transportvliegtuigen. Zo’n grote militaire operatie, diep in vijandelijk gebied, zou zelfs voor de VS uniek zijn. Ook kan het leiden tot veel Amerikaanse doden omdat Iran zal proberen de soldaten onder vuur te nemen.
Stieven Ramdharie
Het Iraanse leger heeft donderdag met ferme taal gereageerd op de toespraak van de Amerikaanse president Donald Trump over de Iran-oorlog. Trump dreigde onder andere Iran in de komende weken ‘naar het Stenen Tijdperk’ te bombarderen om zo een einde te maken aan de militaire kracht van Iran.
Het leger benadrukte dat van een einde van de oorlog voorlopig geen enkele sprake kan zijn. ‘Met vertrouwen in de Almachtige God zal deze oorlog voortduren tot jullie vernederd, in diskrediet gebracht en voorgoed berouwvol zullen zijn en uiteindelijk zullen hebben overgegeven’, aldus Khatam Al-Anbiya, het operationele commando van het reguliere leger en de Revolutionaire Garde in een verklaring.
Ook werd gewaarschuwd voor nog grotere militaire Iraanse aanvallen in de komende dagen en weken. ‘Bereid je voor op onze acties die nog meer verpletterend, omvangrijker en destructiever zullen zijn’, aldus het commando op de staatstelevisie.
De woordvoerder van Khatam Al-Anbiya, Ibrahim Zolfaghari, zei maandag dat Iran zich nooit zal overgeven en dat de VS niet de controle over de Straat van Hormuz zullen krijgen. ‘Nooit heeft Iran in zijn geschiedenis voor zijn vijanden gebogen’, aldus Zolfaghari, die regelmatig de draak steekt met Trump en diens dreigende taal tegen Iran op Truth Social, het sociale mediakanaal van de president.
Stieven Ramdharie
De olieprijs steeg donderdag opnieuw na de toespraak van de Amerikaanse president Donald Trump waarin hij zware bombardementen op Iran aankondigde in de komende drie weken. De prijs van een vat olie steeg met zo’n vijf procent tot 106,16 dollar, zo’n 92 euro.
Ook de beurzen in Azië reageerden negatief op Trumps toespraak. Zo daalde de Japanse Nikkei-index met 1,8 procent. Verwacht wordt dat de aandelenmarkten in Europa in de komende uren ook klappen zullen krijgen omdat Trump niet duidelijk maakte wanneer de oorlog tot een einde zal komen.
De president dreigde zelfs met escalatie, met onder andere bombardementen op de Iraanse olie-infrastructuur, als de machthebbers in Teheran niet instemmen met de Amerikaanse voorwaarden voor een wapenstilstand. De VS hebben Iran een 15-puntenplan gestuurd dat met name moet voorkomen dat het land ooit een kernmacht wordt. Ook moet Iran de opening van de Straat van Hormuz voor het internationale scheepvaartverkeer weer mogelijk maken.
Stieven Ramdharie
Israël is in de nacht van woensdag op donderdag getroffen door drie golven van Iraanse raketaanvallen. Daarbij zijn in de regio Tel Aviv meerdere mensen lichtgewond geraakt, melden Israëlische media.
Volgens het Israëlische leger werden de eerste raketten onderschept door de luchtverdediging, maar kwamen op meerdere plekken in centraal Israël projectielen neer. De politie kreeg meldingen van inslagen op verschillende locaties, volgens media in totaal negen. Hulpdiensten melden dat vier mensen lichtgewond zijn geraakt.
De schade is volgens Israëlische media verspreid over een relatief groot gebied, mogelijk door het gebruik van clustermunitie. Die explodeert in de lucht en verspreidt kleinere explosieven. Iran en Israël beschuldigen elkaar al langer van het gebruik van dergelijke wapens.
Binnen ruim drie uur volgden nog twee aanvalsgolven. In grote delen van het noorden en midden van Israël ging het luchtalarm af. Na de derde aanval liet het leger weten dat inwoners hun schuilplaatsen weer mochten verlaten.
Iran ontkent dat er onderhandelingen gaande zijn over een staakt-het-vuren om de oorlog in het Midden-Oosten te beëindigen. Dat deed het land terwijl de Amerikaanse president Donald Trump zich opmaakt voor een nationale televisietoespraak over het conflict.
'Er zijn berichten ontvangen via bemiddelaars, waaronder Pakistan, maar er zijn geen directe onderhandelingen met de VS', zei een woordvoerder van het Iraanse ministerie van Buitenlandse Zaken tegen persbureau ISNA. Deze beschuldigde Washington van 'maximalistische en irrationele' eisen en zei dat Iran voorbereid is op een aanval, ook een invasie door grondtroepen.
Trump beweerde woensdag dat de Iraanse president om een staakt-het-vuren had gevraagd, maar stelde als voorwaarde dat Iran de Straat van Hormuz heropent. 'Tot die tijd blazen we Iran aan diggelen, of zoals ze zeggen, terug naar het Stenen Tijdperk!!!', schreef de president op Truth Social.
De Amerikaanse luchtmacht stuurt achttien extra aanvalsvliegtuigen naar het Midden-Oosten, zo meldt de Amerikaanse krant The New York Times op gezag van twee medewerkers van het Pentagon. Het gaat om A-10 aanvalsvliegtuigen. Van dit type zijn er op dit moment twaalf aanwezig in de regio, die tot nu toe zijn ingezet om Iraanse schepen en door Iran gesteunde milities in Irak aan te vallen.
De A-10 wordt ook wel het ‘wrattenzwijn’ genoemd. Het is een langzaam vliegend en laag vliegend toestel met een soort kanon in de neus, dat op hoog tempo granaten kan afvuren. Door zijn lage snelheid kan het vliegtuig als het ware boven doelwitten blijven hangen. De A-10’s worden vooral gebruikt om oprukkende grondtroepen te ondersteunen. The New York Times schrijft dat ze Amerikaanse grondtroepen bijvoorbeeld zouden kunnen helpen om het Iraanse olie-eiland Kharg in te nemen.
Deze serieuze versterking lijkt in tegenspraak met de signalen die Trump afgelopen dagen gaf over een snelle afronding van de Iran-oorlog. Woensdag zei hij dat de oorlog binnen ‘twee, misschien drie’ weken voorbij zou zijn. Ook hintte hij erop dat er een staakt-het-vuren in de lucht hing. De ruime verdubbeling van het aantal aanvalsvliegtuigen signaleert dat het Pentagon juist meer aanvallen overweegt, vanuit de lucht of eventueel zelfs met ‘boots on the ground’.
Onderstaand X-bericht van de Amerikaanse luchtmacht toont een oude foto van een A-10 in vlucht.
Twitter bericht wordt geladen...
Carlijn van Esch
Iran heeft woensdag voor zover bekend de grootste raketaanval op Israël uitgevoerd sinds het begin van de oorlog. De Iraanse strijdkrachten zouden een aanvalsgolf van zeker tien ballistische raketten op Centraal-Israël hebben afgevuurd. In de orthodoxe stad Bnei Brak raakten als gevolg van een raketinslag veertien mensen (licht)gewond, waaronder een 11-jarig meisje dat zwaargewond raakte door glasscherven.
De gewonden hadden zich volgens de autoriteiten niet begeven naar een schuilplaats, terwijl het luchtalarm wel had geklonken. Volgens ooggetuigen bevond het meisje zich in haar slaapkamer toen een raket een nabijgelegen gebouw trof. Raketinslagen werden ook gemeld op meerdere plekken in Tel Aviv en Ramat Gan. In een buitenwijk van Tel Aviv brak volgens de hulpdiensten een brand uit, maar er vielen geen gewonden. De andere raketten kwamen neer in open gebieden.
De grote aanval vond plaats vlak voor aanvang van de vieringen van Pesach, een belangrijke Joodse feestdag. Volgens analisten richt Iran zijn aanvallen op Israëlische woonwijken en infrastructuur in reactie op vergelijkbare Israëlische aanvallen. In totaal zegt het Israëlische leger sinds het begin van de oorlog al meer dan 800 aanvallen te hebben uitgevoerd op Iran, waarbij het zich de laatste tijd veel op gas- en olielocaties richtte. Vandaag werden ook weer zware explosies in de Iraanse hoofdstad Teheran gemeld.
Carlijn van Esch
De Israëlische marine heeft Haj Youssef Ismail Hashem, een hooggeplaatste commandant van Hezbollah, gedood in het zuiden van Libanon. De Israëlische claim werd woensdag direct bevestigd door Hezbollah, die hem een ‘baken van islamitisch verzet’ noemen. Het is de eerste uitschakeling van een hoge commandant sinds Israël vorige maand een nieuw offensief tegen de sjiitische beweging en strijdgroep opende.
Hashem was de commandant van het zuidelijke front, waar op dit moment hevige gevechten met Israël plaatsvinden. Een hoge functionaris van de beweging spreekt tegen persbureau Reuters over ‘de zwaarste klap die we hebben gekregen sinds de moord op Tabtabai’. Daarmee doelt hij op Haytham Ali Tabtabai, stafchef van Hezbollah, die afgelopen november door Israël werd gedood tijdens bombardementen op de Libanese hoofdstad Beiroet. Die bombardementen vonden officieel plaats tijdens het staakt-het-vuren, maar dat werd zeer regelmatig door Israël geschonden.
Aan die wankele wapenstilstand kwam eind februari een einde nadat Hezbollah, als vergelding voor de liquidatie van de Iraanse hoogste leider Ali Khamenei, raketten op Israël had afgevuurd. Daarop zette Israël grootschalige luchtaanvallen op Libanon in en kondigde een bezetting van het zuiden van het land aan. De oorlog heeft enorme gevolgen voor de Libanese bevolking. Door het voortdurende Israëlische geweld zijn afgelopen maand meer dan 1,2 miljoen Libanezen ontheemd geraakt en zeker 1.260 mensen gedood.
Volgens de Libanese autoriteiten kwamen bij de Israëlische aanval op Hashem zeven mensen om het leven en raakten 26 anderen gewond, voornamelijk andere Hezbollah-strijders. Hashem zou met hen in gesprek zijn geweest, toen de raket vanaf een oorlogsschip werd afgevuurd. Sinds het oplaaien van de gevechten zijn volgens ingewijden meer dan 400 strijders van Hezbollah gedood. Aan Israëlische zijde zijn volgens het Israëlische leger tien soldaten omgekomen.
Carlijn van Esch
De Britse premier Keir Starmer zegt dat het Verenigd Koninkrijk van plan is om deze week nog met een ‘groep landen’ te zitten die de Straat van Hormuz weer wil openen. Het gaat om een ontmoeting tussen buitenlandministers. Doel van de ontmoeting is om manieren te vinden om de straat weer open te krijgen. Onduidelijk is nog om welke landen het precies gaat.
Starmer noemt de opening van de zeestraat cruciaal om de kosten voor het levensonderhoud in het VK onder controle te houden. Financiënminister Rachel Reeves stelde eerder vandaag nog manieren te onderzoeken om de meest kwetsbare huishoudens te ondersteunen, vanwege de opgelopen brandstof- en energieprijzen.
Andere westerse landen zitten met dezelfde kwestie. Frankrijk zei vorige week daarom ook al dat het met 35 landen in contact staat over wat te doen om de straat weer open te krijgen. De stafchef van de Franse marine, admiraal Nicolas Vaujour, maakte bekend dat hij met onder meer Duitsland en Italië in contact stond. Een ingewijde stelde tegen persbureau Reuters dat het zou gaan om het opsporen van door Iran geplaatste mijnen, gevolgd door een tweede fase waarin handelsschepen worden begeleid door het gebied.
De Amerikaanse president Donald Trump wil dat zijn bondgenoten militair ingrijpen om de blokkade op te heffen, maar daar zijn Europese landen tot nu toe terughoudend in.
Yassin Boutayeb
De Verenigde Arabische Emiraten zijn bereid om de Verenigde Staten en westerse bondgenoten ‘met geweld’ te helpen om de Straat van Hormuz te openen. Dat melden ingewijden aan The Wall Street Journal. Het zou de eerste keer zijn dat een Golfstaat offensieve aanvallen uit zou voeren tegen Iran in deze oorlog.
Volgens de ingewijden zijn de VAE in gesprek met functionarissen van de Verenigde Naties, om te lobbyen voor een resolutie van de Veiligheidsraad van de VN. Die moet dan goedkeuring geven voor een dergelijke aanval. Een van de Arabische ingewijden zegt dat zij bij de VS, EU-landen en Aziatische landen hebben aangedrongen om een coalitie te vormen die gezamenlijk de Straat van Hormuz met geweld opent.
Dat is nodig, aldus de functionaris, omdat het Iraanse regime voor zijn voortbestaan vecht en daarom bereid zou zijn de wereldeconomie in te laten storten.
De Amerikaanse president Donald Trump roept al langer dat zijn bondgenoten moeten helpen bij het openen van de straat. Hoe de president daar nu over denkt, is onduidelijk. Dinsdag zei Trump nog dat hij bereid is de oorlog te beëindigen zonder dat de Straat van Hormuz weer wordt geopend. De VS zouden die kwestie aan andere landen, waaronder Frankrijk, overlaten. Europese landen zijn tot nu toe erg terughoudend in deze kwestie.
Yassin Boutayeb
De Amerikaanse president Donald Trump zal woensdagavond om 21.00 uur plaatselijke tijd het land toespreken met een ‘belangrijk bericht’. Dat schrijft Witte Huis-woordvoerder Karoline Leavitt op X. Trump zei dinsdag dat de Verenigde Staten Iran ‘binnen twee of drie weken’ zullen verlaten. Onduidelijk is of die uitspraak iets te maken heeft met de voor vandaag geplande toespraak. Het is de eerste toespraak die Trump houdt sinds zijn speech waarmee hij aankondigde de oorlog te zijn begonnen. Daarin riep hij op tot regimewisseling in Iran.
Trump, evenals leden van zijn regering, hebben al vaker uitspraken gedaan over hoe lang de Amerikaans-Israëlische oorlog in Iran nog zal duren. De hoge energie- en brandstofprijzen als gevolg van de oorlog zijn pijnlijk voor de Amerikaanse president. Dinsdag vroeg een verslaggever nog aan Trump wat hij daaraan gaat doen, waarop de president antwoordde: ‘Het enige dat ik hoef te doen, is Iran verlaten. Dat zullen we heel snel doen.’
De Amerikanen zeggen tot nu toe dat zij de oorlog pas zullen beëindigen als alle doelen zijn behaald. Onduidelijk is echter wat die doelen precies zijn, Trump en andere regeringsleden zeggen bijna dagelijks iets anders. Volgens Trump hebben de Amerikanen ‘een enorm aantal’ Iraanse raketinstallaties uitgeschakeld, maar het land vuurt nog steeds op dagelijkse basis raketten en drones af op omliggende landen. Ook de voorraad van ruim 400 kilo verrijkt uranium is nog steeds in Iraanse handen.
Yassin Boutayeb
Een Iraanse droneaanval heeft brandstoftanks op de internationale luchthaven van Koeweit getroffen. De aanval veroorzaakte een enorme brand, maar eiste geen slachtoffers, meldde het Koeweitse staatspersbureau Kuna.
Deze jongste in een reeks aanvallen op de luchthaven en de daar aanwezige brandstofopslag vond plaats op het moment dat de Amerikaans-Israëlische strijd tegen Iran zich uitbreidt. Teheran reageert met vergeldingsaanvallen op Israël en Arabische Golfstaten die Amerikaanse militaire bases huisvesten.
De aanval van woensdag veroorzaakte aanzienlijke schade aan brandstoftanks op de luchthaven, aldus Kuna.
Israëlische aanvallen in Zuid-Beiroet en een nabijgelegen gebied hebben zeven mensen gedood en tientallen verwond, zo meldde het Libanese ministerie van Volksgezondheid woensdag in de vroege ochtend. Dinsdagavond meldde het ministerie nog dat eerdere Israëlische aanvallen in Zuid-Libanon ten minste acht mensen het leven hadden gekost, onder wie een paramedicus.
Het Israëlische leger liet woensdag weten dat het in Beiroet, middels twee afzonderlijke aanvallen, een hoge commandant van Hezbollah en een ander lid van de door Iran gesteunde groepering had getroffen. Details over de exacte locaties verstrekte het niet.
De Iraanse minister van Buitenlandse Zaken, Abbas Araghchi, heeft in een interview met de zender Al Jazeera gezegd dat hij directe berichten ontvangt van de Amerikaanse speciale gezant Steve Witkoff. Maar hij zei ook dat deze in Iraanse optiek geen ‘onderhandelingen’ vormen.
Witkoffs berichten omvatten onder meer dreigementen en standpunten die via ‘vrienden’ worden overgebracht, voegde hij eraan toe.
Araghchi gaf aan dat zijn land op dit moment geen enkele reden ziet de Verenigde Staten te vertrouwen. ‘We hebben er geen enkel vertrouwen in dat onderhandelingen met de VS resultaten zullen opleveren. Het vertrouwen staat op nul. We zien geen eerlijkheid.’
Ook zei hij dat de Iraanse strijdkrachten niet bang zijn voor een eventuele Amerikaanse grondoperatie. ‘We wachten op ze’, zei hij. ‘Ik denk niet dat ze zoiets zouden durven. Er zal veel kracht op hen wachten. Vergeet niet: wij zijn deze oorlog niet begonnen en we hebben onszelf met kracht verdedigd.’
Israëlische aanvallen in Zuid-Libanon hebben dinsdag ten minste acht mensen het leven gekost, onder wie een paramedicus. Dat meldt het Libanese ministerie van Volksgezondheid.
In afzonderlijke verklaringen meldde het ministerie dat bij een aanval in het district Tyrus drie mensen omkwamen en nog eens negentien gewond raakten, terwijl bij een andere aanval in het district Sidon vier doden vielen.
Een derde aanval, in het district Bint Jbeil, trof een verzamelpunt van de Risala Scouts, een reddingsorganisatie die wordt beheerd door de Amal-beweging, een bondgenoot van Hezbollah. Bij die aanval kwam volgens het ministerie een paramedicus om het leven en raakten dertien mensen gewond.
Een pro-Iraanse strijder is opgepakt vanwege de ontvoering van een Amerikaanse journalist in Irak. Dat meldt de Amerikaanse onderminister van Buitenlandse Zaken.
Eerder vandaag maakte de Iraakse regering bekend dat een buitenlandse journalist uit de Iraakse hoofdstad Bagdad was ontvoerd. Vermoedelijk gaat het om de Amerikaanse Shelly Kittleson, die onder andere voor de Britse omroep BBC en Politico werkt en in Bagdad woont.
‘Een persoon met banden met de Kataeb Hezbollah-militie, een bondgenoot van Iran, is door de Iraakse autoriteiten gearresteerd’, aldus de minister, Dylan Johnson. Irak bevestigt een verdachte te hebben gearresteerd. Johnson schrijft op X verder dat Irak samenwerkt met de FBI om de vrijlating van de journalist te bewerkstelligen.
Dylan van Bekkum
De Indonesische VN-militair die afgelopen zondag om het leven kwam in Libanon, was het slachtoffer van Israëlisch vuur. Dat zegt een anonieme VN-veiligheidsbron tegen persbureau AFP.
De militair van de VN-vredesmacht in Libanon (Unifil) kwam afgelopen zondag om het leven nadat een projectiel ontplofte in de omgeving van Adshit al-Qusayr, in het zuiden van het land. Volgens de bron van AFP was het projectiel afkomstig van een Israëlische tank.
Een dag later kwamen nog twee Indonesische Unifil-militairen om het leven. De eerste bevindingen van het onderzoek naar hun dood wijzen erop dat hun konvooi werd getroffen door een explosie langs de weg. De bron die AFP opvoert, zegt dat de explosie mogelijk werd veroorzaakt door een mijn. Het onderzoek loopt nog.
De Indonesiërs zijn het slachtoffer geworden van de oorlog tussen Israël en Hezbollah, die opnieuw is opgelaaid in het kielzog van de Iran-oorlog. Volgens VN-chef António Guterres komt hun dood mogelijk neer op oorlogsmisdaden. Hij voegde in een schriftelijke verklaring toe dat ‘verantwoording moet worden afgelegd’.
Jasper Daams
President Donald Trump heeft op Truth Social zijn ongenoegen geuit over het gebrek aan steun van enkele Europese bondgenoten in de Amerikaans-Israëlische oorlog tegen Iran. Zo noemde hij de Fransen ‘zeer onbehulpzaam’, omdat zij Israël geen toestemming gaven voor het gebruiken van hun luchtruim om Amerikaanse wapens te vervoeren. Een bericht daarvoor lichtte Trump het VK uit als land dat weigerde mee te werken aan de oorlog.
De VS kregen de afgelopen dagen van verschillende Europese landen geen toestemming om gebruik te maken van hun infrastructuur ten behoeve van de oorlogvoering in Iran. Naast het Franse voorbeeld gaf Italië vorige week geen toestemming aan een Amerikaans toestel om een tussenstop te maken op een basis op Sicilië, meldde persbureau Reuters vandaag. Gisteren maakte Spanje, Trumps grootste Europese criticus, bekend het luchtruim te sluiten voor Amerikaanse vliegtuigen die betrokken zijn bij de oorlog.
Trump heeft de voorbije weken meermaals uitgehaald naar Navo-bondgenoten vanwege het uitblijven van steun. Zo noemde hij ze ‘lafaards’ en zinspeelde hij erop dat de VS hun bondgenoten in de toekomst niet meer te hulp zullen schieten in geval van nood. ‘Waarom zouden we er voor hen zijn als zij er niet voor ons zijn?’, vroeg hij zich vorige week af tijdens een evenement in Miami.
De Amerikaanse president deed op Truth Social ook de suggestie dat landen die momenteel kampen met een tekort aan olie, zoals het VK, die olie zelf maar moeten halen in de Straat van Hormuz. ‘Verzamel wat moed, ga naar de Straat en pak het gewoon’, aldus Trump. ‘Jullie zullen voor jezelf moeten leren opkomen, want de VS zullen je niet meer te hulp schieten, net zoals jullie er niet voor ons waren.’
Jasper Daams
Polen staat geen Patriot-systeem af aan het Amerikaanse leger in het Midden-Oosten. Dat heeft de Poolse defensieminister Kosiniak-Kamysz gezegd na berichtgeving over het Amerikaanse verzoek. De Poolse krant Rzeczpospolita schreef gisteren dat de VS de regering in Warschau hadden gevraagd om een van haar Patriot-batterijen naar het Midden-Oosten te sturen.
Na ruim een maand oorlogvoeren in het Midden-Oosten beginnen bepaalde Amerikaanse wapenvoorraden op te raken. The Washington Post meldde vorige week dat de VS daarom overwegen om wapens die bedoeld waren voor Oekraïne, naar het Midden-Oosten te sturen. Het zou onder meer gaan om Patriot-raketten, die worden ingezet tegen ballistische- en kruisraketten.
In hun zoektocht naar meer slagkracht zijn de VS uitgekomen bij Polen, dat twee Patriot-luchtafweersystemen heeft. Die worden voorlopig niet verplaatst, schreef de Poolse defensieminister vandaag op X. ‘Onze Patriot-batterijen en hun bewapening worden gebruikt om het Poolse luchtruim en de oostflank van de NAVO te beschermen. Daar verandert niets aan, en we zijn niet van plan ze ergens anders heen te verplaatsen’, aldus Kosiniak-Kamysz.
Het Amerikaanse verzoek was overigens niet exclusief aan Polen gericht, meldt nieuwssite Politico op gezag van een hooggeplaatste Navo-functionaris. De VS zouden alle Navo-bondgenoten hebben benaderd met het verzoek om luchtafweersystemen, zowel voor het Midden-Oosten als Oekraïne.
Polen blijkt tot dusver niet bereid om een bijdrage te leveren aan de Amerikaans-Israëlische oorlog tegen Iran. Zo maakte president Donald Tusk twee weken geleden bekend dat zijn land geen troepen naar het Midden-Oosten stuurt, omdat de oorlog de Poolse veiligheid niet in het geding brengt.
Jasper Daams
De Europese Unie roept haar lidstaten op zich voor te bereiden op een mogelijke langdurige verstoring van de energiemarkten door de oorlog in Iran. EU-energiecommissaris Dan Jorgensen waarschuwde ministers in een brief vanochtend dat regeringen ‘tijdig maatregelen moeten nemen in afwachting van een mogelijk langdurige verstoring,’ citeert persbureau Reuters.
In de brief geeft Jorgensen enkele adviezen. Zo moeten lidstaten geen beslissingen nemen die het brandstofverbruik stimuleren. Daarnaast zouden landen de handel in brandstoffen zo veel mogelijk moeten beperken en de productie bij Europese raffinaderijen proberen te ontmoedigen. Ook raadt hij aan niet-noodzakelijk onderhoud aan raffinaderijen uit te stellen.
Europa is sterk afhankelijk van geïmporteerde brandstoffen en is daardoor kwetsbaar voor de effecten van het conflict in het Midden-Oosten op de wereldwijde energieprijzen. Sinds het begin van de oorlog zijn de gasprijzen in Europa met meer dan 70 procent gestegen.
De levering van ruwe olie en aardgas loopt voorlopig geen direct gevaar, omdat Europa het merendeel van buiten het Midden-Oosten importeert, en daardoor minder afhankelijk is van de straat van Hormuz. Wel waarschuwt Jorgensen dat de beschikbaarheid van andere producten, zoals geraffineerde producten zoals diesel en vliegtuigbrandstof, op korte termijn onder druk kan komen te staan.
De oproep van Jorgensen komt vlak voor een spoedbijeenkomst van energieministers vandaag, waarin de gevolgen van de oorlog voor Europese markten en mogelijke voorzorgsmaatregelen verder besproken zullen worden.
Uma Kagenaar
Bij een aanval op de Iraanse stad Zanjan is dinsdag een moskee geraakt. Het zou gaan om de Husseiniyeh-e Azam-moskee, waarvan volgens Iraanse pers de gouden koepel en de minarets zijn beschadigd. Mogelijk is er ook schade aan het interieur van het gebedshuis.
Volgens de staatspers zijn er bij de aanval zeker drie mensen gedood. Iraanse media melden verder dat het zou gaan om een Amerikaanse of Israëlische aanval, maar deze toeschrijving noch het dodental zijn onafhankelijk bevestigd.
De Rode Halve Maan, de nationale hulporganisatie van Iran, zegt dat hulpteams zoek- en reddingsoperaties uitvoeren rondom de moskee. Twee mensen zouden al levend onder uit het puin vandaan zijn gehaald, meldt de organisatie op X.
Twitter bericht wordt geladen...
Sinds het begin van de oorlog zijn volgens het Iraanse ministerie van Cultureel Erfgoed 56 historische plekken beschadigd geraakt als gevolg van de Israëlische en Amerikaanse aanvallen. Met de schade aan de moskee lijkt opnieuw cultureel erfgoed in Iran te zijn getroffen.
Uma Kagenaar
Lees ook deze analyse: Eeuwenoud cultureel erfgoed van Iran ligt onder vuur
Een volgeladen olietanker is vannacht voor de kust van Dubai getroffen door een vermoedelijke Iraanse droneaanval, waarna urenlang brand woedde aan boord. Inmiddels melden de autoriteiten in Dubai dat de brand is geblust. In tegenstelling tot eerdere berichten ontstond er geen olielek. Er vielen geen gewonden.
De olieprijzen reageerden direct op de aanval. Het 333-meter lange schip had circa 2 miljoen vaten olie aan boord, met een geschatte waarde van meer dan 200 miljoen dollar tegen de huidige olieprijs. De lading was afkomstig uit Koeweit en Saudi-Arabië en was onderweg naar de Chinese stad Qingdao.
De aanval kwam enkele uren nadat president Trump waarschuwde dat de VS verder zullen gaan met stevige aanvallen op Iraanse energie infrastructuur en olievelden, als Iran de straat van Hormuz niet openstelt. Iran lijkt die dreiging met de acties van vannacht vooralsnog te negeren.
Inmiddels lijkt Trump bijgedraaid, en zijn de olieprijzen ook weer wat gedaald. The Wall Street Journal meldt dat Trump nu wel bereid zou zijn zijn militaire campagne tegen Iran te beëindigen, zelfs als de Straat van Hormuz gesloten blijft.
Toch stevent de olieprijs af op een uitzonderlijke stijging van bijna 60 procent in maart, de grootste maandtoename ooit als gevolg van de oorlog in het Midden-Oosten. De stijgende energieprijzen drukken inmiddels op Amerikaanse huishoudens en vormen een politiek probleem voor Trump en de Republikeinen in aanloop naar de tussentijdse verkiezingen in november. Zij hadden juist lagere energieprijzen beloofd.
Uma Kagenaar
In verschillende landen in het Midden-Oosten zijn vannacht aanvallen gemeld. Zo zijn er in delen van de Iraanse hoofdstad Teheran stroomstoringen na een reeks explosies, meldt het Iraanse persagentschap Fars.
Israël meldde dinsdagochtend vroeg dat er in het zuiden van Libanon vier Israëlische soldaten zijn omgekomen in de strijd tegen Hezbollah. Zeker twee anderen raakten gewond. Details over het incident ontbreken nog.
Israël meldde dinsdagochtend eveneens dat er vanuit Iran meerdere raketten waren afgevuurd op doelen in het midden van het land. In onder meer Jeruzalem klonk het luchtalarm.
De Verenigde Staten zouden een grootschalige aanval hebben uitgevoerd met zogenaamde bunker buster-bommen op een munitiedepot in de Iraanse stad Isfahan. Dat meldt The Wall Street Journal op basis van informatie van een Amerikaanse ambtenaar.
Eerder in de nacht lieten de autoriteiten in de Verenigde Arabische Emiraten weten dat er in Dubai vier mensen gewond raakten. Dat gebeurde nadat het luchtafweergeschut was ingeschakeld en brokstukken neerstortten op een huis in de wijk Al Badaa.
Saoedi-Arabië meldde dat de luchtverdediging reageerde op inkomende ballistische raketten. Voor zover bekend vielen er geen gewonden en was er geen schade.
ANP
In het zuiden van Libanon zijn vier Israëlische militairen om het leven gekomen. Dat meldt het Israëlische leger, dat in het gebied vecht tegen de door Iran gesteunde militie Hezbollah. Een andere Israëlische militair raakte zwaargewond.
Eerder kwam ook een Libanese militair in de omgeving om bij een Israëlische aanval, zo meldde het Libanese leger. Israëlische soldaten zouden het vuur hebben geopend op een gebied van waaruit eerder raketten waren afgevuurd. In het zuiden van Libanon kwamen de afgelopen dagen ook al drie blauwhelmen van de VN-vredesmissie in de regio om het leven.
Belga
De Verenigde Staten hebben in de nacht van maandag op dinsdag een grootschalige aanval uitgevoerd met zogenaamde bunker buster-bommen op een munitiedepot in de Iraanse stad Isfahan. Dat meldt The Wall Street Journal op basis van informatie van een Amerikaanse ambtenaar.
De bommen wegen elk ongeveer 2.000 pond (ongeveer 900 kg) en werden vorig jaar in juni al ingezet door de VS om Iraanse nucleaire sites aan te vallen. De Amerikaanse president Donald Trump plaatste maandagavond (lokale tijd) een video op zijn platform Truth Social waarin een reeks explosies te zien is. Nieuwszender CNN deelde een video waarop grote explosies in Isfahan zichtbaar zijn. Mogelijk is er na de inslag opgeslagen munitie ontploft.
Ook in de Iraanse hoofdstad Teheran werden meerdere explosies gemeld. De stroom zou in delen van de stad zijn uitgevallen na een aanval op een energiecentrale, meldde het Iraanse persbureau Fars.
Belga
Voor de kust van Dubai is brand uitgebroken op een olietanker na een aanval, meldt Koeweit. Het getroffen schip, de Al Salmi, vaart onder de vlag van Koeweit. De Golfstaat waarschuwt volgens staatspersbureau KUNA voor een mogelijk olielek in de Perzische Golf. Volgens de autoriteiten zit Iran achter de aanval. Er zijn geen gewonden gevallen.
Volgens shiptracker Vesselfinder was het 333 meter lange schip onderweg naar de haven van Qingdao in China. Het zou vol zijn geladen met olie.
De Britse maritieme organisatie UKMTO meldde maandagavond een incident met een schip op ruim 50 kilometer voor de kust van Dubai. Een 'onbekend projectiel' trof een olietanker aan de stuurboordzijde, waarna brand uitbrak, aldus de organisatie die de koopvaardij in risicogebieden monitort. UKMTO meldde dat de bemanning ongedeerd is en er geen milieueffecten zijn gemeld.
In Dubai zelf vielen tijdens de nacht vier gewonden door vallende brokstukken na een interventie van het luchtafweersysteem. De vier liepen lichte verwondingen op, liet het persbureau van de stad in de Verenigde Arabische Emiraten weten. Ook in Koeweit werden drones en raketten gemeld.
ANP
Frankrijk heeft gevraagd om een spoedbijeenkomst van de VN-veiligheidsraad na de dood van drie medewerkers van de VN-vredesmacht in Libanon (Unifil). Dat heeft minister van Buitenlandse Zaken Jean-Noël Barrot maandagavond gezegd op X. Hij spreekt van 'onaanvaardbare en ongerechtvaardigde' aanvallen.
De afgelopen 24 uur kwamen bij verschillende explosies in het zuiden van Libanon in totaal drie blauwhelmen om het leven en raakten er vijf gewond. Unifil zegt dat het de incidenten onderzoekt, maar een verantwoordelijke aanduiden voor de aanvallen lukte voorlopig nog niet.
Barrot zegt op X dat Frankrijk de 'uiterst ernstige incidenten' veroordeelt. 'De bedreigingen van de veiligheid en intimidaties door soldaten van het Israëlische leger tegen VN-personeel zijn onaanvaardbaar en niet te rechtvaardigen', schrijft de minister.
Redactie
In Libanon zijn vandaag opnieuw twee militairen van VN-vredesmacht Unifil omgekomen. Dat meldt The New York Times op basis van een VN-rapport. Zondag kwam ook al een Indonesische militair om het leven nadat een projectiel was ontploft in Zuid-Libanon. De twee militairen die vandaag zijn omgekomen, zijn getroffen door een ‘explosie van een onbekende bron’.
Onduidelijk is nog wie achter de aanvallen zit. Zowel Israël als Hezbollah heeft nog niet gereageerd op het bericht. Israël voert dagelijks aanvallen uit op Libanon, voornamelijk in het zuiden van het land. Bij de aanvallen zijn al meer dan duizend mensen omgekomen, honderdduizenden burgers zijn op de vlucht geslagen.
De Verenigde Naties zijn al sinds 1978 actief in Libanon. Momenteel zijn zo’n tienduizend mensen werkzaam voor de VN in het land. Zij vallen onder de vredesmacht Unifil en hebben onder meer de taak om bescherming te bieden aan de lokale bevolking.
Yassin Boutayeb
Voor de vierde keer in een maand tijd heeft het luchtafweersysteem van de Navo een Iraanse raket boven Turkije neergehaald. Dat meldt het Turkse ministerie van Defensie. Er is geen melding gedaan van slachtoffers. Iran heeft nog niet gereageerd op de laatste onderschepping, maar ontkent tot nu toe dat het bewust raketten afvuurt op Turkije.
De Navo heeft sinds maart al drie keer eerder een Iraanse raket onderschept die onderweg was naar Turkije. De Turken hebben het Iraanse regime eerder al gewaarschuwd, maar nog geen concrete stappen gezet tegen het regime.
Het Turkse defensieministerie zegt nu dat het ‘daadkrachtig en zonder twijfel’ zal reageren op ‘elke dreiging die is gericht op het Turkse grondgebied en luchtruim’. De Navo heeft de afgelopen tijd al zijn luchtverdediging in de regio versterkt. Zo is in de zuidoostelijke Turkse provincie Malatya een Amerikaans Patriot-luchtafweersysteem geplaatst.
Yassin Boutayeb
Bij aanvallen op het noorden van Israël is schade aangericht bij de Bazan-raffinaderij, nabij Haifa. Op beelden bij Israëlische media is te zien hoe rook en vlammen opstijgen uit de raffinaderij. Volgens de Israëlische minister Eli Cohen van Energie hebben de productiefaciliteiten geen schade opgelopen.
De brand is volgens de Israëlische autoriteiten uitgebroken nadat brokstukken van een neergehaalde raket waren neergekomen op de raffinaderij. Daarbij werd onder meer een geparkeerde tankwagen geraakt. De brandweer is ter plaatse om de brand te blussen.
Vooralsnog is er geen melding gemaakt van gewonden. Volgens het Israëlische ministerie voor Milieubescherming is er ook geen risico op het lekken van schadelijke stoffen.
Op diverse plekken in Israël klonk eerder op maandag het luchtalarm vanwege luchtaanvallen van Iran en Hezbollah, dat vanuit Libanon actief is en door de Iraanse regering wordt gesteund. Daarbij zijn in totaal twee gewonden gevallen. Onduidelijk is of de brand bij de raffinaderij bij Haifa het gevolg is van Iraanse raketten of die van Hezbollah.
Thom Canters
Spanje heeft Amerikaanse vliegtuigen die betrokken zijn bij de aanvallen op Iran om verboden door zijn luchtruim te vliegen. Dat bevestigen militaire bronnen van de krant El País, na eerdere uitspraken van premier Pedro Sánchez. Madrid heeft in felle bewoordingen afstand genomen van de oorlog van de Verenigde Staten en Israël tegen Iran, die volgens Sánchez geen basis heeft in het internationaal recht.
De Spaanse regering weigerde eerder al om de Amerikanen gebruik te laten maken van Spaanse militaire bases, maar gaat nu nog een stap verder. ‘We hebben de Verenigde Staten het gebruik van de bases in Rota en Morón voor deze illegale oorlog geweigerd’, aldus Sánchez afgelopen week. ‘Alle vluchtplannen die te maken hebben met de militaire operatie zijn afgewezen. Allemaal, inclusief die van tankvliegtuigen.’
Het Spaanse veto kent een uitzondering voor noodsituaties, schrijft El Pais. Vluchten van het Amerikaanse leger vanaf de bases in Morón en Rota voor bijvoorbeeld logistieke steun aan troepen in Europa kunnen ook doorgaan.
Ook is er vanuit het luchtverkeersleidingscentrum in Sevilla ondersteuning verleend aan de navigatie van Amerikaanse B-2-bommenwerpers op hun weg naar en terug van Iran. Deze bommenwerpers zijn echter niet door het Spaanse luchtruim gevlogen, maar via de Straat van Gibraltar, iets wat Spanje niet kan verhinderen.
Sánchez’ kritiek is hem op een woedende reactie vanuit Washington komen te staan. De Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd de handel met Spanje te stoppen vanwege de opstelling van Spanje.
Thom Canters
Het Amerikaanse leger heeft op de eerste dag van de oorlog tegen Iran een raket gebruikt die nog niet eerder in oorlogssituatie was getest, blijkt uit onderzoek van The New York Times. Bij aanvallen op de stad Lamerd vuurden de VS zogeheten PrSM-raketten af. Daarbij raakten de VS een basisschool en een sporthal, die in de buurt lagen van een complex van de Iraanse Revolutionaire Garde.
Volgens Iraanse staatsmedia doodden de VS 21 mensen bij de aanvallen op het zuidelijk gelegen Lamerd, onder wie meerdere kinderen. Dat aantal is niet onafhankelijk geverifieerd. Wel hebben lokale media de dag na de aanval bericht over begrafenisceremonies in de stad.
Beelden van de aanvallen en de schade wijzen volgens militaire experts waar The New York Times mee sprak in de richting van de PrSM-raketten. Dat zijn ballistische raketten met een bereik van zo’n 650 kilometer, waarvan het prototype vorig jaar werd afgerond. Het Amerikaanse leger heeft eerder bevestigd de raket voor het eerst te hebben ingezet tegen Iran, maar meldde daarbij niet wat het doelwit was.
Of de basisschool en de sporthal doelbewust zijn geraakt bij de aanvallen, of dat er sprake was van een ontwerpfout, defect of verkeerde selectie van doelwitten, is niet bekend. Evenmin is onduidelijk of het terrein van de Iraanse Revolutionaire Garde is geraakt. Uit satellietbeelden blijkt dat de basisschool en de sporthal al jaren door een muur worden gescheiden van het militaire complex.
De aanvallen op Lamerd vonden op dezelfde dag plaats als die op Minab, enkele honderden kilometers verderop. Daarbij troffen de VS een meisjesschool, die eveneens in de buurt stond van gebouwen van de Revolutionaire Garde. Volgens Teheran kwamen 175 mensen om het leven in Minab.
Thom Canters
Iran heeft bevestigd dat het hoofd van de marine van de Iraanse Revolutionaire Garde is gedood. Israël stelde vorige week Alireza Tangsiri samen met enkele andere hooggeplaatste marineofficieren te hebben gedood bij een luchtaanval in het zuiden van Iran. Ook de Verenigde Staten zeiden dat Tangsiri was omgekomen, maar vanuit Iran bleef het tot nu toe stil.
Israël houdt Tangsiri onder meer verantwoordelijk voor de blokkade van de Straat van Hormuz, inclusief de vermeende plaatsing van zeemijnen daar. Israël en de VS hebben sinds de oorlog meerdere sleutelfiguren binnen het regime en het militaire apparaat gedood. Zo doodden Israël en de VS aan het begin van de oorlog de commandant van de Revolutionaire Garde, generaal Mohammad Pakpour.
Thom Canters
De Iraanse regering heeft 'herhaaldelijk gebruikgemaakt' van clusterbommen bij aanvallen op Israël sinds 28 februari. Dat meldt Human Rights Watch (HRW). Bij de aanvallen zijn minstens vier burgers omgekomen, wat in strijd is met de oorlogsregels en mogelijk neerkomt op oorlogsmisdaden.
Human Rights Watch bevestigde drie afzonderlijke Iraanse aanvallen met clusterbommen in dichtbevolkte gebieden. Bij twee van die aanvallen kwamen mensen om het leven nabij Tel Aviv. Op 9 maart vielen twee doden nabij Yehud, op 18 maart kwamen een oudere man en vrouw om het leven in Ramat Gan.
'Het gebruik van clusterbommen door Iran in dichtbevolkte gebieden in Israël vormt een voorzienbaar en langdurig gevaar voor burgers', schrijft Human Rights Watch. 'Clusterbomfragmenten worden over een groot gebied verspreid, waardoor ze willekeurig zijn en in strijd met de oorlogsregels.'
Redactie
De Amerikaanse president Donald Trump zegt dat de Verenigde Staten met Iran hebben onderhandeld over de doorgang van twintig olietankers door de Straat van Hormuz. De blokkade van deze belangrijke vaarroute sinds het begin van de oorlog in het Midden-Oosten heeft de olieprijzen flink doen stijgen.
'Uit respect, denk ik, hebben ze ons twintig grote, grote olietankers gegeven die door de Straat van Hormuz zullen varen, en dat begint morgenochtend, voor de komende dagen', verklaarde Trump vanuit de Air Force One, die hem terugbracht van zijn weekend in Florida. Iran heeft zich nog niet over deze beweringen uitgelaten.
Redactie
De prijs van een vat Amerikaanse olie is met meer dan 3 procent gestegen en heeft opnieuw de grens van 100 dollar per vat overschreden, terwijl een vat Brentolie nu 115 dollar kost.
Een vat West Texas Intermediate (WTI) - de Amerikaanse benchmark - steeg met 3,5 procent naar 103,13 dollar per vat, slechts enkele minuten nadat de Aziatische markten openden.
De Straat van Hormuz blijft afgesloten door Iran voor de scheepvaart. Via die zeeroute gaat een vijfde van alle ruwe olie ter wereld.
Redactie
In meerdere wijken van de Iraanse hoofdstad Teheran waren er zondagavond stroomstoringen na aanvallen door de Verenigde Staten en Israël. Volgens het Iraanse ministerie van Energie waren de recente aanvallen gericht op de energievoorziening in de stad.
Er zijn teams naar de getroffen wijken gestuurd om de stroomvoorziening zo snel mogelijk te herstellen, meldde staatszender Irib op basis van het ministerie. Het Israëlische leger verklaarde ondertussen nieuwe aanvallen te hebben uitgevoerd op doelwitten van het Iraanse regime in Teheran. Het leger gaf nog geen details over de precieze doelen van de nieuwe aanvallen.
Redactie
Het Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA) heeft verklaard dat de Iraanse zwaarwaterfabriek in Khondab, waarvan het land meldde dat deze op vrijdag werd aangevallen, ernstige schade heeft opgelopen en niet langer operationeel is.
De installatie bevat geen gedeclareerd nucleair materiaal, voegde de nucleaire waakhond van de VN toe in een bericht op X.
Zwaar water is chemisch vergelijkbaar met water, maar heeft andere eigenschappen. Het wordt onder meer in bepaalde kernreactoren gebruikt als koeling en moderator om snelle neutronen af te remmen die ontstaan bij de splitsing van uranium.
Het complex in Khondab werd tijdens de vorige oorlog van Israël en de Verenigde Staten tegen Iran, in juni, ook gebombardeerd.
Redactie
Een vredeshandhaver van de VN-vredesmacht in Libanon (UNIFIL) is om het leven gekomen toen een projectiel ontplofte in de omgeving van Adshit al-Qusayr in het zuiden van Libanon, meldt de VN-vredesmacht in een verklaring.
Een andere vredeshandhaver raakte zwaargewond. Volgens UNIFIL is de herkomst van het projectiel nog onbekend en wordt er onderzoek gedaan.
Redactie
In dit liveblog houden we u op de hoogte van de laatste ontwikkelingen rond de oorlog tussen de Verenigde Staten, Israël en Iran, en situatie in het Midden-Oosten. Lees hier het vorige liveblog terug.
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant