Lange tijd golden e-sigaretten als een veiliger alternatief voor tabak. Nieuw wetenschappelijk onderzoek zaait nu serieuze twijfel: nicotinehoudende e-sigaretten zijn mogelijk kankerverwekkend — ook voor mensen die nooit gerookt hebben.
Australisch onderzoek trekt verontrustende conclusies
Een overzichtsartikel van Australische onderzoekers, gepubliceerd door Oxford University Press, concludeert dat regelmatig gebruik van nicotinehoudende e-sigaretten "waarschijnlijk kankerverwekkend" is. Volgens de studie is er aanzienlijk bewijs dat vapen het risico op long- en mondkanker kan verhogen.
Wel ontbreekt vooralsnog definitief bewijs bij mensen. De reden daarvoor is simpel: e-sigaretten zijn nog niet lang genoeg op grote schaal in gebruik om klassieke langetermijnstudies mogelijk te maken. Longkanker ontwikkelt zich immers pas na tientallen jaren.
"Geen bewijs is niet hetzelfde als ongevaarlijk"
Kankeronderzoeker Martin Widschwendter van de Universiteit van Innsbruck, die niet bij het onderzoek betrokken was, nuanceert het gebrek aan bewijs: "Directe epidemiologische gegevens over kanker bij exclusieve e-sigaretgebruikers zijn praktisch onbestaande — maar dit is geen geruststellend teken, eerder een kwestie van tijd."
Andere wetenschappelijke signalen zijn namelijk al duidelijk aanwezig.
Kankerverwekkende stoffen en DNA-schade aangetoond
Uit biomarkeronderzoek blijkt dat vapers worden blootgesteld aan verhoogde concentraties van bekende kankerverwekkende stoffen, waaronder:
Daarnaast zijn er aanwijzingen op cellulair niveau. Chemische stoffen uit de damp kunnen het DNA in mondslijmvlies aantasten via zogenoemde DNA-adducten — kleine chemische veranderingen die mutaties kunnen veroorzaken en gelden als een vroeg waarschuwingssignaal voor kanker.
In dierstudies ontwikkelde ruim 22 procent van de blootgestelde muizen longkanker.
Classificatie: waarschijnlijk of mogelijk kankerverwekkend?
De auteurs van de studie plaatsen e-sigaretten in Groep 2A van de IARC-schaal: waarschijnlijk kankerverwekkend. Andere experts, zoals Ute Mons van het Duitse Kankeronderzoekscentrum, zijn iets voorzichtiger en neigen naar Groep 2B: mogelijk kankerverwekkend. Een officiële IARC-beoordeling voor e-sigaretten bestaat nog niet — niet omdat ze veilig zijn, maar omdat het bewijs nog onvolledig is.
"De aerosol van e-sigaretten bevat stoffen die geclassificeerd zijn als bekend of waarschijnlijk kankerverwekkend", benadrukt Mons.
Minder schadelijk dan tabak, maar zeker niet veilig
Over één conclusie zijn wetenschappers het eens: e-sigaretten zijn niet onschadelijk. Hoewel het kankerrisico lager wordt ingeschat dan bij traditionele sigaretten — die door het IARC duidelijk als kankerverwekkend (Groep 1) zijn geclassificeerd — bieden e-sigaretten geen vrijbrief voor zorgeloos gebruik.
Bronnen: Oxford University Press / Universiteit van Innsbruck / Duits Kankeronderzoekscentrum (DKFZ)
Vapen is waarschijnlijk kankerverwekkend (@Gemini-AI-impressie)
Source: Fok frontpage